Een gaslek kan levensgevaarlijk zijn. De kleinste vonk kan al een enorme explosie of brand veroorzaken. Daarnaast bestaat het risico op koolmonoxidevergiftiging, een potentieel dodelijke situatie. Om zulke noodsituaties te voorkomen, is het verstandig om te weten wat je wel en juist niet moet doen bij het vermoeden van een gaslek.

Een gaslek herkennen: geur, sissen of fysieke symptomen

De geur van aardgas is van oorsprong neutraal en is dus niet herkenbaar. Omdat aardgas een ontploffingsgevaar met zich meebrengt, is er een opvallende geur aan toegevoegd. Je herkent het gas hierdoor direct en het is al waarneembaar als er maar 1 procent in de lucht hangt. Het ontploffingsgevaar ontstaat wanneer er 5 procent of meer gas in huis hangt. Soms hoor je bij een gaslek een sissend geluid, of zie je verkleurde vlekken op de gasleidingen.

❗❗ Als je hoofdpijn krijgt, je misselijk en benauwd voelt en braakneigingen krijgt, hoeft dit niet altijd te betekenen dat je griep hebt. Wees alert op een gaslek als je deze symptomen krijgt. Wanneer je een lange tijd in onverbrand gas zit, kun je buiten bewustzijn raken.❗❗

Veelvoorkomende oorzaken van een gaslek

Veel gaslekken worden veroorzaakt doordat er een gaatje of scheurtje is ontstaan in de gasslang of leiding in huis. Een andere oorzaak kan zijn dat de leiding of slang niet goed is aangesloten op het apparaat met gasaansluiting. Wat ook nog kan, is dat het koppelstuk kapot is.

Het gaslek opsporen

Heb je een vermoeden waar er een gaslek is? Met een gaslekspray of een sopje met afwasmiddel check je de leidingen. Je brengt de spray of het sopje aan op de leidingen. Wanneer je de gaskraan voorzichtig opendraait, ontstaan er belletjes op de plek waar het lek is. Soms is een gaslek moeilijker op te sporen. Schakel dan een professional in om je erbij te helpen.

©Evgen

Stappenplan bij een vermoedelijk gaslek

Ruik je een gaslucht terwijl je geen gaspit open hebt staan? Kom dan meteen in actie en volg de volgende stappen:

• Zet alle ramen en deuren in huis open. Zo ventileer je de ruimte en komt er schone lucht in de kamer.
• Draai de hoofdkraan dicht. Je vindt deze kraan in de meterkast bij de gasmeter. Dit is een gele knop, een draaiwiel of een hendel.
• Heb je ergens kampeergasflessen staan? Check of deze niet zijn gaan oxideren.
• Ga met iedereen het huis uit en blijf buiten. Bel het Nationaal Storingsnummer Gas en Stroom op 0800-9009. Dit nummer is 24 uur bereikbaar en gratis. Jouw netbeheerder stuurt de storingsdienst om te controleren of er daadwerkelijk een gaslek is. Deze dienst is gratis. Vermoed je een gaslek op straat? Bel dan hetzelfde nummer en blijf op minimaal 50 meter afstand staan.
• Laat het probleem met het gaslek oplossen door een erkende installateur.

❗❗ Ruik je gas? Blijf af van alle elektrische apparaten (dus ook je smartphone niet!), doe het licht niet aan of uit en steek geen stekkers in het stopcontact. Dat kan allemaal kleine vonkjes veroorzaken, met potentieel rampzalige gevolgen. Uiteraard steek je ook geen sigaret of kaarsen aan. Dat laatste is misschien een open deur, maar we kunnen niet genoeg benadrukken hoe voorzichtig je moet zijn bij het vermoeden van een gaslek! ❗❗

Schade door gaslek: verzekerd of niet?

Of de schade door een gaslek door de verzekering wordt vergoed, hangt af van de polisvoorwaarden van je opstalverzekering. Sommige verzekeraars dekken de schade alleen als het gaslek door een externe factor is ontstaan, zoals bijvoorbeeld een hevige storm. Terwijl andere verzekeraars de schade door een beschadigde gasleiding dekken, tenzij de beschadiging door slijtage of onvakkundige installatie is ontstaan. Neem bij schade door een gaslek contact op met je verzekeraar om te kijken of bij jou de schade wordt vergoed.

©Alsu

Een gaslek voorkomen

Door de volgende handelingen uit te voeren, maak je de kans op een gaslek kleiner.

• Check ieder jaar of de slang van je gasfornuis nog goed is. Buig de slang. Wanneer je haarscheurtjes of andere beschadigingen ziet, moet je de slang laten vervangen.
• Na 15 jaar vervang je de slang van het gasfornuis.
• Controleer of de gasaansluiting rubberen afsluitringen heeft.
• Leg zelf geen gasleiding aan, mmaar laat dit door een erkend installateur doen.
• Laat jaarlijks je cv-installatie, geiser en boiler door een erkende installateur controleren.
• Zorg dat de gasleiding niet beschadigd raakt. Zware of scherpe spullen zet je dus bij voorkeur niet in de meterkast neer.
• Bewaar geen (licht) ontvlambare spullen in de meterkast, om zo brandgevaar te voorkomen.
• Installeer een koolmonoxidemelder. Als er koolmonoxide in de lucht hangt, gaat er een alarm af. Hiermee voorkom je geen gaslek, maar wel de vervelende gevolgen dat een gaslek kan veroorzaken.

Ook interessant: Wanneer moet je je rookmelders vervangen? Zo test je het zelf

Niet meer koken op gas maar met een 🔌?

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.