Een e-foil is een door een elektromotor aangedreven surfboard met ingebouwde hydrofoil. Dat laatste betekent dat het board een eind boven het water wordt geduwd tijdens het voortbewegen.

Gewoon op een surfplank staan: voor sommige surfers werd dat te saai. En dus werd het foilboard bedacht: een surfplank met een draagvleugel (hydrofoil) eronder. Wellicht ken je die constructie nog van waterbussen in Amsterdam. De draagvleugel tilt een boot of plank boven een bepaalde snelheid uit het water. Dat heeft als voordeel dat de weerstand die het vaartuig normaliter ondervindt drastisch verminderd wordt. En dat leidt dan weer tot hogere snelheden en lager energieverbruik. Dat laatste speelt vanzelfsprekend niet bij een zeilplank, maar wel bij een nog weer nieuwere variant van het foilboard: de e-foil.

E-foil: zwevend surfen met een elektromotor

De e-foil heeft een ingebouwde elektromotor en bijbehorende accu als energiebron. Je hebt er dus noch wind, noch golven voor nodig om mee vooruit te komen. Hoge snelheden zijn haalbaar, terwijl het geheel ook goed manoeuvreerbaar is. Volgens gebruikers en leveranciers is het leren beheersen van de e-foil (en foilboards) niet bijzonder moeilijk. Iedereen met surf- of snowboard-ervaring moet er snel mee overweg kunnen. Wel is het goed oppassen dat je niet in drukbevaarde wateren aan de slag gaat; door de hoge snelheden kan dat gevaar voor anderen en jezelf opleveren. Zoek dus de ruimte op.

Zo bestuur je een e-foil

Je bestuurt een efoil met de meegeleverde afstandsbediening. Het is daarbij handig als dit er eentje is met een polsbandje, of iets dat desnoods aan je board vastzit met een touwtje of iets dergelijks. Is dat niet zo, dan loop je bij een val in het water (en dat zal zeker bij beginners ongetwijfeld wel eens gaan gebeuren) het risico om je remote kwijt te raken.

Verder zijn er ook losse afstandsbedieningen te koop, vaak specifiek ontworpen voor een bepaald merk e-foils. Kijk er - als je meer gevorderd bent - eens naar; soms bieden die net weer wat meer functionaliteit en (of) gebruiksgemak dan het standaard-exemplaar.

©RODRIGO DONOSO

Aandachtspunten bij aanschaf van een e-foil

Belangrijk is, dat je een passend board koopt. Alleen dan beleef je echt plezier aan een e-foil en blijft het geheel goed stuurbaar. Bedenk verder dat e-foils tamelijk aan de prijs zijn, momenteel wisselen ze vanaf circa 6000 euro van eigenaar. Dat die prijs zo hoog is, ligt onder meer aan het feit dat het (nog) een nichemarkt is. Bovendien verandert de techniek razendsnel, dus de modellen volgen elkaar vrij snel op. Uiteindelijk zal de prijs wel omlaaggaan als de techniek wat meer uit-ontwikkeld is en de boards nog meer aan populariteit winnen. Let ook op de accucapaciteit, net als bij andere elektrische voer- en vaartuigen bepaalt die hoe lang en ver je kunt varen. Ga in het begin ook zeker niet te ver van de kant af, leer eerst de actieradius van het geheel goed inschatten.

Makkelijk demonteerbaar?

Check verder of de e-foil die jij op het oog hebt eenvoudig demonteerbaar is. Dat is handig als je een wat kleinere auto hebt, want daar krijg je een volledig opgebouwde e-foil mogelijk niet in. Op het dak vervoeren met alle uitstekende onderdelen is verre van een goed alternatief!

Laadtijd?

Nog een aandachtspunt betreft de laadtijd. Een snellader maakt dat je na relatief korte tijd het water weer op kunt. Maar je moet dan wel een stopcontact in de buurt hebben. Laden via de sigarettenaansteker-aansluiting in de auto kan niet, daarvoor is het vereiste vermogen veel te hoog. Wat wél kan, is gebruik maken van een mobiele generator van minstens een kilowatt (vaak is meer nodig, check daarvoor het benodigde vermogen van je lader of vraag dit na bij je dealer). Feitelijk is dit de enige optie als je ergens op een strand in de weer bent en je wilt mobiel kunnen laden. Houd er wel rekening mee dat een dergelijke generator aan de prijs is.

Een andere mogelijkheid is een of meer extra accu’s voor je e-foil aanschaffen. Als je zorgt dat die voor vertrek allemaal volgeladen zijn, kun je een tijd achter elkaar door surfen.

Welke grootte?

Welke maat e-foil jij nodig hebt, hangt van diverse zaken af. Natuurlijk spelen gewicht en (gewenste) surfstijl een grote rol. Maar ook de locatie waar je je board gaat gebruiken is belangrijk. Rustig water op een plas of in een brede kreek vereist een andere boardgrootte dan surfen op zee met golven. Een algemeen recept is er niet echt; praat voor aanschaf met je leverancier en bepaal daar welk board qua grootte bij jouw wensen past. Het is in ieder geval een belangrijk aandachtspunt, om vervelende teleurstellingen achteraf te voorkomen. Nog beter is het als je (zie hierna) je eerst een wat lessen pakt en verschillende boards uitprobeert.

Pak wat lessen

Of je je nog aan het oriënteren bent op een board of er al eentje hebt: het is niet onverstandig om wat lessen te nemen. Dat kan op diverse plekken in Nederland. Zeker als je weinig tot geen surf-ervaring hebt, is een serie lessen eigenlijk verplichte kost om ongelukken en teleurstellende ervaringen te voorkomen. Zoals beloofd is het allemaal niet heel moeilijk, maar wat basisbeginselen moet je wel even weten.

Vaarbewijs

In principe heb je voor een e-foil geen vaarbewijs nodig. Tenminste, als je een board hebt dat tot een maximum snelheid van 20 km/u is begrensd. Kan jouw board sneller (tot 45 km/u), dan heb je wel degelijk een klein vaarbewijs nodig. Alleen dan mag je sneller gaan dan die standaard 20 km/u. Iets om goed in het achterhoofd te houden, want anders loop je het risico vervelende boetes te moeten betalen als je te snel vaart zonder vaarbewijs.

©CIDimport

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.