Chinees van gisteren, een overgebleven kipkluifje of een ander prakkie: kun je dat eigenlijk allemaal opwarmen? Wordt het er minder gezond van? En als je dat eten opwarmt, hoe doe je dat het beste? Eet, eeeh lees je mee?

Ook interessant voor jou: Hoelang kun je eten bewaren in de vriezer?

Van spinazie tot Chinees: is opwarmen veilig of niet?

We beginnen met etenswaren waarvan mensen zich vaak afvragen of ze veilig weer opgewarmd mogen worden. Over het opwarmen van eten bestaan nogal wat misverstanden, vooral over voedselgroepen zoals deze:

Spinazie (en andijvie)

Het is een misverstand dat gerechten met spinazie, andijvie en andere groenten die nitraat bevatten niet opgewarmd mogen worden. Er werd lang gedacht dat deze stof tijdens het opwarmen werd omgezet in het giftige nitriet, maar volgens het Voedingscentrum is dat niet zo. Er zit geen gezondheidsrisico aan. Je hoeft gerechten met deze groenten dus niet weg te gooien.

Afhaalmaaltijden (vooral Chinees)

Wees voorzichtig met restjes Chinees, vooral met rijst. Rijst kan besmet zijn met de bacterie Bacillus cereus. En die is hardnekkig, want hij gaat niet dood door verhitting. Bewaar rijst altijd in de koelkast en wees dus voorzichtig met het opnieuw opwarmen van deze gerechten. Doe het bij voorkeur niet. Tip: bestel voor één of twee personen minder, om niet te veel over te houden. Zo kom je ook niet in de verleiding.

©Tracy King - All Rights Reserved. No copies,no prints

Champignons

Sommige mensen denken dat het opwarmen van champignons kan leiden tot spijsverteringsproblemen, maar volgens het Voedingscentrum is dit onjuist. Eet bij voorkeur geen rauwe champignons, deze bevatten namelijk een stof die kankerverwekkend kan zijn als je er te veel van binnen krijgt. Verhitten dus, dan kun je ze de volgende dag nog steeds prima opwarmen.

Kip

Kip kan gewoon veilig opgewarmd worden, maar het is belangrijk om te zorgen voor een gelijkmatige opwarming. Probeer de temperatuur in het midden van het gerecht in elk geval tot 75°C te laten komen, zodat eventuele bacteriën gedood worden. Dat kun je goed in de gaten houden met een voedselthermometer. Het is ook belangrijk om bereide kip goed te bewaren (koelkast) en niet te vaak te verwarmen en af te koelen, omdat dit de groei van bacteriën kan bevorderen.

Vis

Je kunt visgerechten tot vier dagen na bereiding veilig opnieuw opwarmen. Visgerechten met knoflook of uien smaken de tweede keer nog beter. De enige uitdaging bij het opnieuw opwarmen van zeevruchten is dat ze kunnen uitdrogen of een visgeur kunnen krijgen. Ook de meeste schaaldieren kun je opwarmen, maar die worden wel vaak droog en taai. Verwerken in een ander gerecht, zoals een salade, is misschien een betere optie.

©Simon Kadula

Broodje aap: ❌ deze opwarm-mythes zijn NIET waar!

Ook over eten opwarmen bestaan er allerlei indianenverhalen. De meeste zijn niet waar. Een greep:

Restjes kunnen alleen veilig worden gegeten als ze er goed uitzien en goed ruiken

Nou, zelfs als ze wél vies ruiken, kan het nog veilig zijn. De bacteriën die een bedorven geur veroorzaken zijn namelijk niet altijd dezelfde die je ziek maken. Niet waar dus.

Als je voedsel langer dan twee uur laat staan, kun je het veilig ‘maken’ door het heel heet te verhitten

Veel bacteriën overleven ook heel hoge temperaturen. Heel lage temperaturen ook, dus invriezen is ook geen laatste redmiddel. Zet bederfelijk voedsel binnen twee uur in een koelkast van 3/4°C of lager om het later veilig op te kunnen warmen. De bewering is in elk geval niet waar.

Je kunt voedsel niet meer dan één keer opwarmen

Ook dit is niet waar, maar het is wel belangrijk dat je de gerechten tussentijds in de koelkast bewaart, in een goed afgesloten bakje. Eet je overgebleven eten ook bij voorkeur binnen twee dagen op, met een maximale uitloop naar vier dagen. Invriezen kan ook, maar doe dat dan bij voorkeur direct, dus na de eerste bereiding.

Je kunt warm eten niet in de koelkast zetten.

Dat is niet waar, dat kan wél en beïnvloedt de kwaliteit van het eten niet. Als het om een grote pan gaat, kost het wel veel energie: de koelkast moet hard werken om de temperatuur laag te houden. Maar met de maaltijd gebeurt niets.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.