In dit digitale tijdperk is de beveiliging van onze online gegevens cruciaal. Hoewel we richting geavanceerdere authenticatiemethoden bewegen, blijft het gebruik van een wachtwoordmanager absoluut zinvol, zeker als deze ook wachtwoordsleutels ondersteunt, zoals het gratis Bitwarden.

Een wachtwoordmanager is een softwaretool die wachtwoorden en inloggegevens veilig opslaat en beheert. Dit is een uitkomst voor wie vaak wachtwoorden vergeet of hetzelfde wachtwoord voor meerdere diensten gebruikt, een gewoonte waar hackers dol op zijn. Hoewel er talrijke wachtwoordmanagers beschikbaar zijn, springt Bitwarden eruit. Deze tool is gratis, opensource, gebruiksvriendelijk en ondersteunt meerdere platformen. Ook biedt Bitwarden naadloze synchronisatie tussen apparaten. De tool gebruikt beproefde AES-256-encryptie, biedt tweefactorauthenticatie, ondersteunt inloggen zonder wachtwoord (inclusief een wachtwoordsleutel), genereert sterke wachtwoorden, wordt regelmatig geüpdatet en geniet een sterke reputatie in online gemeenschappen. Voldoende, zo lijkt ons, om met Bitwarden aan de slag te gaan.

Account

Bitwarden is te vinden op www.bitwarden.com. Ga naar Pricing en selecteer Personal voor de gratis versie. Deze biedt onbeperkt gebruik op meerdere apparaten, zoals pc, smartphone en tablet. Klik op Get started today en voer de vereiste gegevens in. Zorg voor een sterk hoofdwachtwoord van minimaal twaalf tekens en een niet voor de hand liggende wachtwoordhint. Verderop bespreken we hoe je ook zonder dit wachtwoord toegang tot Bitwarden krijgt. Vink de twee opties onderaan aan en rond af met Account aanmaken.

Aanmelden en download

Als het goed is, land je op de aanmeldpagina van Bitwarden, waar je met je e-mailadres en hoofdwachtwoord inlogt. In het dashboard kies je eerst voor E-mail versturen, klik je op de verificatielink in de ontvangen e-mail en log je opnieuw in.

Aanvankelijk is je digitale kluis leeg. Je kunt wel items toevoegen via het dashboard, maar we laten eerst zien hoe dit met een browserplug-in werkt. Bitwarden ondersteunt plug-ins voor browsers als Chromium, Firefox en Safari. We nemen Chrome als voorbeeld.

Ga naar www.bitwarden.com, kies Download, selecteer Browser extension en daarna Google Chrome. Ga verder met Toev. aan Chrome en vervolgens met Extensie toevoegen. Je kunt nu in je browser rechtsboven op het icoontje Extensies klikken en de Bitwarden-knop via het pinicoon vastzetten.

Eerste item

Om de Bitwarden-plug-in te gebruiken, klik je eerst op de knop Bitwarden in je browser. Vul je e-mailadres in en vink eventueel aan om je e-mailadres te onthouden. Klik op Doorgaan, vul je wachtwoord in en klik op Inloggen. Log in met je hoofdwachtwoord, waarna de knop blauw wordt.

Bezoek vervolgens een site waar je al een account hebt, zoals een socialmedia-site of een webwinkel. Als de browser je automatisch inlogt, log dan eerst uit. Vul daarna je gebruikersnaam en wachtwoord in. Boven je browser verschijnt een vraag of Bitwarden de inloggegevens moet onthouden. Bevestig met Ja, nu opslaan. Wanneer je daarna op de knop Bitwarden drukt, zie je dat de inloggegevens in je digitale kluis zijn opgeslagen.

Tijdens het invullen van je gebruikersnaam en wachtwoord kun je ook een Bitwarden-icoon in de invoervelden zien met de optie + Nieuw item. Hiermee voeg je handmatig een login aan je kluis toe door een naam, gebruikersnaam, wachtwoord en url in te vullen en te bewaren met Opslaan. Als dit icoon niet verschijnt, kun je altijd nog een login toevoegen door op Bitwarden te drukken en vervolgens op de plusknop Itemtoevoegen te klikken om hetzelfde pop-upvenster op te roepen.

Inloggegevens

Nadat je de inloggegevens van een website in Bitwarden hebt opgeslagen, wordt het aanmelden bij die site eenvoudiger en sneller, op voorwaarde dat je bij Bitwarden bent aangemeld en deze ontgrendeld is. Klik hiervoor in je browser op de knop Extensies en op Bitwarden. Vul je wachtwoord in en klik op Ontgrendelen.

Ga vervolgens naar het inlogvenster van de site; Bitwarden herkent dat doorgaans automatisch. De opgeslagen inloggegevens verschijnen in de invoervelden, klaar om geselecteerd te worden voor aanmelding. Je kunt ook op de knop Bitwarden drukken en de naam van het account selecteren om de inloggegevens automatisch in te vullen en je aan te melden.

Voor nog meer gemak kun je de auto-invulfunctie inschakelen. Druk op Bitwarden, ga naar Instellingen en kies Auto-invullen in de sectie Beheren. Plaats een vinkje bij Automatisch invullen bij laden van pagina. Het gebruik van deze functie raden we wel af, omdat kwaadwillende sites deze kunnen uitbuiten.

Wachtwoordbeheer

Je kunt altijd een overzicht van je digitale kluis bekijken door op Bitwarden te drukken en onderaan voor Kluis te kiezen, of door in te loggen op vault.bitwarden.com. Door op een item te klikken, kun je dit via Bewerken aanpassen, als er bijvoorbeeld een fout in zit. Je kunt het item ook weghalen uit je kluis met de optie Item verwijderen. De pijlknop naast het invoerveld Website laat je toe de website te openen en je direct aan te melden. In het veld Wachtwoord helpt een icoon met een vinkje je controleren of je wachtwoord voorkomt in een database van gelekte of gekraakte inloggegevens. Zo ja, dan is het raadzaam een nieuw wachtwoord in te stellen.

Gebruik eventueel de ingebouwde wachtwoordgenerator voor een nieuw wachtwoord. Klik op Generator onderaan en kies wat je wilt genereren: een Wachtwoord of een Wachtwoordzin (of een Gebruikersnaam). Stel de lengte in en selecteer de gewenste tekentypes. Het gegenereerde wachtwoord verschijnt bovenaan en kun je via een knop meteen naar het klembord kopiëren.

Categorieën en mappen

Wanneer je nieuwe inloggegevens aanmaakt via de optie Itemtoevoegen, kun je kiezen uit vier categorieën: Login, Kaart (voor betaalkaarten), Identiteit (voor documenten zoals ID-kaarten en rijbewijzen) en Veilige notitie (voor uiteenlopende informatie). Deze items komen in de root van de betreffende categorie terecht, maar naarmate je meer items toevoegt, kan het overzicht verloren gaan. Daarom biedt Bitwarden de mogelijkheid items in zelf aangemaakte mappen te organiseren.

Ga hiervoor naar Instellingen / Mappen, klik op de plusknop, voer een mapnaam in en klik op Opslaan. Deze mappen zijn vervolgens beschikbaar in het uitklapmenu bij Mappen, zowel tijdens het aanmaken als het bewerken van items.

Ontgrendeling en 2FA

Je hebt waarschijnlijk al opgemerkt dat na het herstarten van je browser of pc, het noodzakelijk is je hoofdwachtwoord opnieuw in te voeren. Dit kan aangepast worden in de Instellingen bij Beveiliging. Standaard is de Time-out van de kluis ingesteld op Bijherstart van de browser, maar dit kan gewijzigd worden naar opties zoals Altijd, Nooit, Bij systeemvergrendeling of Aangepast voor een specifiek tijdsverloop. Bij Actie bij time-out heb je de keuze tussen Vergrendelen (de standaardoptie) of Uitloggen, wat online authenticatie vereist.

Vind je het invoeren van het hoofdwachtwoord bij elke ontgrendeling lastig, dan biedt Bitwarden alternatieven. Je kunt Ontgrendelen met PIN selecteren en een pincode instellen. Overweeg om het vakje aangevinkt te laten bij Vergrendelen methoofdwachtwoord bij herstart browser. Ook zou je Biometrisch ontgrendelen kunnen activeren na het downloaden en installeren van de Bitwarden-desktopapplicatie (beschikbaar voor Windows, macOS en Linux). Dat kan nadat je via Bestand / Instellingen, bij Voorkeuren, de optie Browserintegratie inschakelen hebt geactiveerd. Helaas functioneerde deze optie op ons systeem niet.

Voor extra beveiliging bij het inloggen op Bitwarden, activeer je de tweefactorauthenticatie (2FA). Dit doe je bij Instellingen / Tweestapsaanmelding, waar je op Ja klikt. Je krijgt dan instructies voor het opzetten van 2FA via diverse methodes, waaronder FIDO2 WebAuthn, e-mail of een authenticator-app. We hebben helaas niet de ruimte hier verder op in te gaan.

Wachtwoordsleutels

Diensten en apps bieden steeds vaker de optie aan om in te loggen met passkeys, een innovatieve methode van gebruikersauthenticatie die werkt met publieke en private sleutelparen, waardoor het onthouden van een wachtwoord overbodig wordt. Deze passkeys kunnen in je Bitwarden-kluis worden opgeslagen om synchronisatie over je apparaten mogelijk te maken.

Als voorbeeld nemen we Shopify. Maak eerst een account aan met een wachtwoord, sla deze inloggegevens op in je Bitwarden-kluis en log in bij Shopify. Klik vervolgens op je profielpictogram en selecteer Account beheren. Ga naar de sectie Beveiliging en kies voor Een wachtwoordcode aanmaken. Na bevestiging met je Shopify-wachtwoord klik je op Volgende en vervolgens op Doorgaan. Een pop-upvenster van Bitwarden verschijnt met je Shopify-accountgegevens. Kies voor Passkey opslaan. Bij een volgende aanmelding bij Shopify hoef je alleen maar op de knop in het invoerveld te drukken en Bevestigen te selecteren om je via de passkey uit je Bitwarden-kluis aan te melden.

Export en import

Als je al een wachtwoordmanager gebruikt, zoals de functie die in Chromium-browsers zit ingebouwd, en je wilt overstappen naar Bitwarden, is het niet nodig je kluis vanaf nul op te bouwen. Klik op Bitwarden, ga naar Instellingen, scrol naar Gereedschap en kies voor Item importeren. Je kunt een map selecteren en de juiste Bestandsindeling aangeven, zoals Chrome (csv) voor gegevens uit Chromium-browsers of Bitwarden (csv of json) voor een bestaande Bitwarden-kluis. Bij elke optie vind je een link naar gedetailleerde instructies. Selecteer het betreffende bestand en bevestig met Data importeren.

Voor het exporteren van je kluis, als back-up of om elders te gebruiken, ga je naar Gereedschap / Kluis exporteren en kies je tussen het json- of csv-formaat. Bevestig met Versturen en met Kluis exporteren. Wees je bewust dat de kluisinhoud in een onversleuteld bestand komt te staan.

Mobiele app

Omdat je Bitwarden-kluis (versleuteld) online wordt bewaard en er voor zowel iOS als Android een mobiele app beschikbaar is, kun je deze ook onderweg benaderen om je ergens in te loggen. De synchronisatie tussen de apparaten gebeurt automatisch.

We nemen Android als voorbeeld. Download de app uit de Play Store, start deze op en meld je aan. Je mappen en inloggegevens verschijnen in het startscherm.

Je kunt van hieruit de gewenste inloggegevens selecteren en bij Website op de knop Starten tikken om naar die site te gaan en in te loggen. Maar het kan ook anders. Open hiervoor eerst Instellingen in de Bitwarden-app, kies Auto-invullen, schakel Automatisch invullen in, selecteer de optie Bitwarden en bevestig met OK. Schakel tevens Toegankelijkheid gebruiken in bij Auto-invullen, tik op Accepteren en open Geïnstalleerde apps bij Toegankelijkheid. Zet hier Bitwarden op Aan (eventueel ook Bitwarden sneltoets). Bevestig met Toestaan. Tik driemaal op het pijltje linksboven om naar de instellingen van Bitwarden terug te keren. Activeer hier ook de optie Bovenop weergeven en schakel Bitwarden in.

Wanneer je nu bij een app of website wilt inloggen, hoef je alleen maar op een leeg invoerveld (voor gebruikersnaam of wachtwoord) te tikken, waarna een pop-up verschijnt. Tik hier op Automatisch invullen met Bitwarden en tik op de bijbehorende dienst in je Bitwarden-app voor de juiste accountgegevens.

We raden je aan ook de andere instellingen van je Bitwarden-app evenals je accountinstellingen op vault.bitwarden.com te bekijken. Je weet nooit welke opties jij nog meer interessant vindt.

Blijkt Bitwarden niets voor je te zijn, lees dan dit artikel: 16 wachtwoordmanagers getest: welke is de beste?

Microsoft Gaming-ceo Phil Spencer en Xbox-directeur Sarah Bond vertrekken bij het Amerikaanse bedrijf.

Dat hebben verschillende media vernomen, en Spencer zelf heeft het inmiddels ook bevestigd via social media. Daarbij publiceerde IGN ook interne e-mails van Microsoft's ceo Satya Nadella, de te vertrekken Spencer en de nieuwe Microsoft Gaming-ceo Asha Sharma en Matt Booty.

Naar verwachting vertrekt Spencer, die bijna veertig jaar bij Microsoft werkzaam was, aanstaande maandag. Xbox-president Sarah Bond - waarvan voorheen werd gedacht dat ze Spencer uiteindelijk zou vervangen - gaat ook weg. Asha Sharma is op dit moment nog de president van Microsofts CoreAI en gaat dus Microsoft Gaming bestieren. Matt Booty, het hoofd van Xbox Game Studios, wordt gepromoot naar chief content officer en zal nauw samenwerken met Sharma.

"Afgelopen najaar deelde ik met Satya dat ik nadacht over mijn vertrek en het beginnen aan het volgende hoofdstuk van mijn leven", zo stelt Spencer in zijn e-mail. "Vanaf dat moment gingen we aan de slag met onze aanpak, met het oog op het behoud van stabiliteit en het versterken van de fundering die we hebben gebouwd. Xbox is altijd meer dan een bedrijf geweest. Het is een levendige gemeenschap bestaande uit spelers, makers en teams die erg veel geven om wat we bouwen en hoe we dat doen. Het verdient een goed doordacht plan voor de toekomst."

"Ik wil Phil bedanken voor zijn uitzonderlijke leiderschap en samenwerking", aldus Nadella in zijn e-mail naar werknemers. "In meer dan 38 jaar bij Microsoft, waaronder 12 jaar aan het hoofd van de gamedivisie, heeft Phil geholpen met het transformeren van wat we doen en hoe we dat doen."

De nieuwe Microsoft Gaming-ceo aan het woord

Sharma, de nieuwe ceo van Microsoft Gaming, meldt in haar e-mail: "Mijn eerste taak is simpel: begrijpen hoe dit werkt en het vervolgens beschermen. Dat begint bij drie verplichtingen. Ten eerste geweldige games - daar begint alles mee. We moeten geweldige games hebben die door onze spelers geliefd worden." Vervolgens vertelt Sharma over het belang van onvergetelijke personages, de macht geven aan ontwikkelstudio's en iconische franchises.

"Ten tweede: de terugkeer van Xbox. We verbinden ons opnieuw aan onze trouwe Xbox-fans en -spelers, die de afgelopen 25 jaar in ons hebben geïnvesteerd, en de ontwikkelaars waar we de uitgebreide universa en ervaringen die onze spelers wereldwijd omarmen mee hebben gebouwd. We zullen onze afkomst eren met een vernieuwde inzet voor Xbox, te beginnen bij de console, die heeft gevormd wie we zijn." Sharma benadrukt daarbij dat games tegenwoordig op meerdere apparaten te vinden zijn, en spreekt uit dat Microsoft zich niet wil limiteren aan één apparaat. "Terwijl we uitbreiden op pc, mobiel en cloud, moet Xbox naadloos, onmiddellijk en waardig voor de gemeenschappen die we serveren voelen."

Het derde punt van Sharma is "de toekomst van spelen. We nemen de heruitvinding van spelen waar. Daarom zullen we investeren in nieuwe zakenmodellen en nieuwe manieren om te spelen door gebruik te maken van wat we al hebben: iconische teams, personages en werelden waar mensen van houden. Maar we zullen die werelden niet behandelen als statische IP om uit te melken en geld uit te onttrekken. We bouwen een gedeeld platform en gereedschappen die ontwikkelaars en spelers de macht geven om hun eigen verhalen te creëren en delen."

Over Spencer en de staat van Xbox

Phil Spencer werd in 2014 hoofd van Xbox, toen hij de opdracht had Xbox One van een gebrekkige release het jaar ervoor te redden. Tijdens die consolegeneratie werd onder andere het populaire Xbox Game Pass gelanceerd. Dankzij onder andere die service en zijn veelvuldige interviews werd hij al snel populair onder gamers.

Na de Xbox Series X en S-release in 2020 begon de mening over Spencer om te slaan, vooral gevoed door de veranderingen rondom Xbox als merk. Sinds enkele jaren komen de spellen van Xbox-ontwikkelaar zelfs vaak ook op andere platforms uit - bijvoorbeeld op PlayStation 5 en Nintendo Switch. Tegelijkertijd loopt de verkoop van de huidige Xbox Series X en S-consoles flink terug. Spencer zelf verscheen de afgelopen jaren steeds minder vaak in interviews, en ook de vele ontslagrondes en studiosluitingen binnen de Xbox-divisie zorgden voor reputatieschade.

Tegelijkertijd werden onder Spencers leiding grote aankopen als Bethesda en Activision Blizzard gedaan, bekend van gamefranchises als The Elder Scrolls, Fallout en Call of Duty.

Microsoft heeft eerder laten weten aan een nieuwe console te werken, die de grenzen tussen consoles en pc moet vervagen. Voor zover bekend wordt dit een apparaat die in feite pc-games af gaat spelen, alsmede Xbox-games, en waarop verschillende digitale pc-winkels bereikbaar zullen zijn - en dus niet alleen die van Microsoft zelf.

Het vertrek van twee belangrijke kopstukken binnen Microsofts gamedivisie is opvallend, zeker in combinatie met het feit dat de gametak van het bedrijf schijnbaar in een transitieperiode zit. Ook het feit dat de nieuwe ceo van Microsoft Gaming van CoreAI afkomt, houdt de gemoederen onder gamers bezig. Microsoft zet groots in op kunstmatige intelligentie, maar onder gamers heerst vooral onvrede over de invloed die AI tegenwoordig heeft op hun hobby. Sharma benadrukte in haar interne e-mail echter dat Xbox zich niet gaat richten op "zielloze AI-slop".

Toen je je laptop kocht, keek je waarschijnlijk vooral naar de processor, de grafische chip en hoeveel GB werkgeheugen erin zit. Of dat werkgeheugen DDR4 of DDR5 is, is voor de meeste mensen geen doorslaggevende factor. Toch is het wel handig om te weten wat de verschillen zijn tussen DDR4, dat je vooral in oudere laptops tegenkomt, en DDR5, dat bij nieuwe modellen meestal de standaard is. DDR5 kan per seconde meer data verwerken dan DDR4. Wat dat verschil betekent en wanneer extra gigabytes meer opleveren dan de stap naar DDR5, lees je in dit artikel.

De techniek achter DDR4 en DDR5

Het grootste verschil tussen DDR4 en DDR5 zit in de datasnelheid en bandbreedte. Zie het als een digitale weg: DDR4 is een prima route waar het verkeer netjes doorrijdt, DDR5 is een bredere snelweg waar per seconde meer data overheen kan. Daardoor hoeft de processor bij zware taken waarbij veel data heen en weer gaat (denk bijvoorbeeld aan videobewerking) minder vaak te wachten op nieuwe informatie. Let wel: die extra 'rijstroken' leveren pas winst op als je processor, grafische chip en software er ook echt gebruik van maken. Bij lichte taken, zoals browsen en tekstverwerken, is werkgeheugenbandbreedte zelden de bottleneck. Gaat dat langzaam, dan heeft dat eerder te maken met de processor, opslag, of de browser.

DDR5 kan ook helpen met het energieverbruik, omdat het op een lagere spanning werkt: 1,1 volt in plaats van 1,2 volt bij DDR4. In een laptop kan dat iets schelen, al hangt het effect af van wat je doet en hoe de rest van het systeem is opgebouwd. Daarnaast zit bij DDR5 een deel van de stroomregeling op de geheugenmodule zelf. Dat kan de stroomvoorziening stabieler maken, maar het maakt de module ook wat complexer om te produceren.

Wat biedt DDR5 in de praktijk?

DDR5 komt vooral tot zijn recht bij taken die veel werkgeheugenbandbreedte vragen, zoals 8K videobewerking of complexe simulaties. Daarbij blijft de processor (en soms de GPU) meestal de doorslaggevende factor: die bepaalt of je systeem zo'n klus überhaupt vlot aankan. DDR5 kan helpen om wachttijd te verminderen, maar het maakt een trage CPU niet ineens snel. Een ander voordeel is dat je per module hoge capaciteiten kunt halen. Voor zware desktop-werkstations zijn systemen met 256 GB aan werkgeheugen inmiddels realiteit. Bij laptops ligt die grens doorgaans lager, vaak rond de 128 GB, omdat ze meestal minder geheugenslots hebben. Bovendien is het werkgeheugen bij veel modellen vastgesoldeerd, waardoor je later niet kunt uitbreiden.

©Batorskaya Larisa

DDR5 voor gamers: nodig of niet?

Voor gamers blijft het voordeel van DDR5 vaak beperkt. In veel games gaat het om een klein verschil, en op 1440p of 4K zie je dat meestal nog minder terug omdat je dan eerder tegen de grens van de videokaart aanloopt dan tegen die van het werkgeheugen. Ook hier geldt: de keuze voor CPU en vooral GPU bepaalt je gameprestaties veel sterker dan de stap van DDR4 naar DDR5. Dat verschil tussen DDR4 en DDR5 is onderzocht in een vergelijkingstest van de gezaghebbende site Tom's Hardware. Daarbij ging het bijvoorbeeld om 3% verschil in gameprestaties in Assassin's Creed Valhalla, 2% in Far Cry 6, Tom Clancy's Ghost Recon Breakpoint, Watch Dogs: Legion en Borderlands 3, en 1% in Shadow of the Tomb Raider en Wolfenstein: Youngblood.

©Crystal Dynamics

Is een laptop met DDR4 nog goed genoeg?

Ja, voor de meeste Nederlanders is een laptop met DDR4 nog steeds goed genoeg. Gebruik je hem vooral voor internetten, Netflix kijken, Microsoft Office en af en toe een simpele fotobewerking, dan merk je in de praktijk nauwelijks verschil tussen DDR4 en DDR5. Bij laptops is DDR4 of DDR5 bovendien vaak geen losse keuze: het hangt samen met de generatie processor die in het model zit.

DDR5 kan wel voordeel geven bij zwaardere taken waarbij de computer grote hoeveelheden data tegelijk moet verwerken, maar dat wordt pas echt interessant als je met zware programma's werkt, of als je games zo soepel mogelijk wilt laten lopen - ervan uitgaande dat je CPU en GPU die werklast ook aankunnen. Denk aan situaties waarin je merkt dat je laptop moeite heeft om alles bij te houden, ook al staat de beeldkwaliteit niet eens extreem hoog. In veel situaties blijft het verschil klein. Belangrijker is vaak de hoeveelheid werkgeheugen: 16 GB voelt meestal merkbaar fijner dan 8 GB, ongeacht of het DDR4 of DDR5 is.

DDR4 is niet meer vanzelfsprekend goedkoop

Lange tijd was DDR4 de slimme, goedkope keuze als je vooral op de prijs lette: het verschil met DDR5 was groot. Door de huidige tekorten klopt dat beeld minder. DDR4-geheugen is flink duurder geworden; in sommige gevallen is de prijs zelfs meer dan verdubbeld. DDR5 is ook duurder geworden, maar omdat de productie van DDR4 wordt afgebouwd, kan DDR4 relatief harder in prijs oplopen. Daardoor ligt DDR4 in veel gevallen dichter tegen DDR5 aan dan je zou verwachten. Wie nu een nieuw systeem koopt, is met DDR4 vaak nog steeds het minst kwijt, alleen is 'goedkoop' bij werkgeheugen momenteel een rekbaar begrip.

©ronstik

Upgraden: wat wel en niet kan

DDR4 en DDR5 zijn nooit onderling uitwisselbaar, ook niet in een desktop. De inkeping zit op een andere plek en het platform moet het juiste type werkgeheugen ondersteunen. Je kunt dus geen DDR5 plaatsen in een systeem dat voor DDR4 is gemaakt, en andersom ook niet.

Bij laptops betekent dit meestal dat als je wilt overstappen op DDR5 je een nieuwe laptop zult moeten kopen. Veel laptops hebben namelijk geen uitbreidbaar werkgeheugen meer: de geheugenchips zitten voor ruimte- en kostenbesparing op het moederbord gesoldeerd, en bij sommige ontwerpen zelfs in hetzelfde pakket als de processor. Dan kun je later niets meer bijprikken. Dat is ook precies waarom DDR4 vs DDR5 bij laptops zelden de hoofdvraag is: je kiest een model, en daar hoort dit type geheugen bij.

Bij een desktop heb je vaak meer speelruimte, maar ook daar is het geen kwestie van alleen de geheugenmodules wisselen. Wil je van DDR4 naar DDR5, dan heb je een moederbord nodig dat DDR5 ondersteunt, en vaak ook een processor die bij dat moederbord past. Heb je vooral te weinig werkgeheugen (bijvoorbeeld 8 of 16 GB) en merk je dat je pc daardoor traag wordt, dan is extra DDR4 bijplaatsen meestal de goedkoopste verbetering. Pas als je toch al toe bent aan een grotere upgrade van je pc, wordt de stap naar DDR5 logisch.

Wanneer moet je echt upgraden?

Echt upgraden is pas zinvol als je merkt dat je huidige machine niet meer probleemloos werkt bij zware klussen zoals grote fotobestanden bewerken, video's monteren of veel dingen tegelijk doen. Heb je nu een laptop met 16 GB of 32 GB DDR4 die nog vlot werkt? Blijf die dan vooral gebruiken zolang de prijzen zo hoog liggen. Twijfel je, kijk dan eerst wat de oorzaak van de mindere prestaties is: zit je werkgeheugen tegen zijn limiet, of zijn het vooral je processor of GPU die de klus niet bijbenen?

Zo controleer je of je extra RAM nodig hebt

Voordat je besluit om een flinke investering te doen in een nieuw systeem of extra geheugen, is het slim om te kijken hoe je huidige computer presteert onder druk. Je kunt dit eenvoudig zelf testen op zowel Windows als Mac.

Windows

Open eerst de programma's die je normaal gesproken tegelijk gebruikt, zoals je browser met veel tabbladen, Word en een videocall. Druk daarna op Ctrl + Shift + Esc om Taakbeheer te openen. Ga naar het tabblad Prestaties en klik op Geheugen. Kijk vervolgens naar de grafiek en het percentage dat in gebruik is: blijft dat langere tijd rond de 80 tot 90 procent hangen terwijl je gewoon je dagelijkse werk doet, dan zit je tegen de grens van je werkgeheugen aan. Dat merk je vaak aan kleine haperingen, zoals tabbladen die trager laden of apps die later reageren. Zie je tegelijk dat je pc veel met de schijf bezig is, bijvoorbeeld omdat programma's ineens langzamer worden terwijl je opslaglampje blijft knipperen, dan is de kans groot dat Windows tijdelijk data op de SSD parkeert omdat het werkgeheugen volloopt.

Apple

Open je gebruikelijke programma's en druk daarna op Command + Spatiebalk. Typ Activiteitenweergave en druk op enter. Klik bovenin op het tabblad Geheugen en kijk onderaan naar de grafiek bij Geheugendruk. Is die groen, dan is er niets aan de hand. Wordt de grafiek geel of rood, dan heeft je Mac meer geheugen nodig om alles vlot te blijven draaien. Let ook op Gebruikte swap: als dat oploopt tot meerdere gigabytes, dan is je werkgeheugen in de praktijk te krap.