ID.nl logo
Bescherm je online privacy met deze browserextensies
© Pakin - stock.adobe.com
Huis

Bescherm je online privacy met deze browserextensies

Wil je niet dat bedrijven je surfgedrag monitoren en traceren om een profiel op te bouwen? Of voel je je niet comfortabel als je met je browser surft, omdat de bezochte website misschien niet veilig is? Met een gerichte inzet van privacy-extensies bescherm je jezelf online. We laten zien wat er mogelijk is.

Verknocht aan je huidige browser, maar ben je bang dat ie je privacy niet altijd even goed beschermt? Installeer dan (een van) de volgende extensies:

  • Privacy Badger
  • uBlock Origin
  • Decentraleyes
  • HTTPS Everywhere
  • Cookie AutoDelete

Anoniem surfen? Lees dan dit artikel: Tor Browser: voor als je online privacy je lief is

Als je je online privacy of anonimiteit belangrijk vindt, dan help je jezelf door gebruik te maken van de browsers Brave, LibreWolf of Tor. Al helemaal als je dat doet in combinatie met een VPN-verbinding. Maar misschien zie je zo’n overstap niet zitten omdat je verknocht bent aan je eigen browser.

Daarom stellen we een aantal extensies voor die je privacy binnen je eigen browser beter beschermen. Alle browserextensies werken samen met Firefox, Edge en Chrome en meestal ook met andere op Chromium-geënte browsers, zoals Opera. We leggen eerst kort uit hoe je met browserextensies werkt en gaan vervolgens dieper in op vijf extensies. Je kunt deze gelijktijdig in je browser gebruiken doordat ze grotendeels complementair werken. Maar het is ook mogelijk om er slechts een of twee te installeren. Je maakt je eigen keuze en je kunt een extensie ook op elk moment deactiveren of verwijderen.

Installeren

Voor je aan de slag gaat met browserextensies wil je natuurlijk weten waar je deze vindt en hoe je ze installeert en beheert. We leggen dit in het kort uit op basis van Chrome en Edge. Typ in de adresbalk chrome://extensions of edge://extensions voor een overzicht van de al geïnstalleerde uitbreidingen. Klik op Chrome Web Store of Extensies voor Microsoft Edge ophalen. Wil je vanuit Edge ook toegang tot de talrijke extensies uit de Chrome Web Store? Schakel dan Sta extensie van andere winkels toe in. De Chrome Web Store vind je via https://chromewebstore.google.com.

Zowel bij Microsoft als Google zijn de extensies overzichtelijk gecategoriseerd. Via de zoekbalk kun je ook op naam zoeken. We nemen als voorbeeld Privacy Badger (daarover straks meer), maar ook alle overige hier besproken extensies vind je in de officiële webstores. Druk op de knop Downloaden (Edge) of Toev. aan Chrome en bevestig met Extensie toevoegen. Even later is de extensie geïnstalleerd en vind je deze in het overzicht terug.

Privacy Badger vind je, net als de andere hier besproken extensies, in de (Chrome) webstore.

Beheren

In de werkbalk van je browser staat de knop Extensies. Daarmee krijg je een overzicht van de actieve extensies. Klik op het oogicoon (Edge) of het pinicoon (Chrome) om de knop van de betreffende extensie op de werkbalk zichtbaar te maken. Wil je weten hoeveel systeembronnen (geheugen, cpu en netwerk) een extensie verbruikt, open dan het browsermenu via de knop rechtsboven en kies Meer hulpprogramma’s / (Browser)taakbeheer.

Terug naar het venster voor het extensiebeheer: naast elke geïnstalleerde extensie zie je een schuifknop waarmee je deze snel kunt (de)activeren, evenals de optie (Extensie) Verwijderen om deze te de-installeren. Klik ook op de knop Details. Naast een korte beschrijving en versie-informatie zie je welke machtigingen of rechten de extensie heeft. In zowel Edge als Chrome kun je aangeven of de extensie ook in Incognitomodus/InPrivate actief mag zijn en of deze toegang krijgt tot lokale bestands-url’s. Standaard krijgt de extensie toegang tot alle bezochte websites. Wil je dit niet, kies dan Bij klik(ken), waarbij je de toegang tot elke site zelf moet bevestigen. Je kunt ook kiezen voor Op specifieke sites waarmee je zelf de url van toegestane sites moet invoeren.

Wat betreft onze extensieselectie kun je alle instellingen op de standaardwaarden laten staan. Belangrijk is nog het item Extensieopties (Edge) of Opties voor extensies (Chrome), die je bij sommige extensies aantreft. Hiermee regel je specifieke instellingen.

De beheermodule en het snelmenu voor extensies in Chrome. In Edge is die vergelijkbaar.

Browserinstellingen Het installeren van browserextensies betekent niet dat je de ingebouwde privacy-opties van je browser mag negeren. Het instellen van je browser hoort zelfs de eerste stap te zijn. Voor privacy open je bij Chrome Instellingen / Privacy en beveiliging, en bij Edge Instellingen / Privacy, zoeken en services. Hoewel het te ver voert om hier alle opties te bespreken, raden we aan alle onderdelen zelf goed door te nemen. Bekijk in Chrome zeker de opties van de Privacygids en stel bij Edge de Traceringspreventie minimaal in op Gebalanceerd, en bij voorkeur zelfs op Strikt. Bij Uitzonderingen kun je zelf sites toevoegen die nog trackers mogen gebruiken.

De ingebouwde traceringspreventie van Edge stel je minimaal op Gebalanceerd in.

Nummer één als het gaat om privacy

Zet een schuifje voor je webcam

Privacy Badger

De eerste privacy-browserextensie die we toelichten is Privacy Badger. Je weet inmiddels waar je deze kunt vinden en hoe je de extensie activeert en beheert. Privacy Badger is ontwikkeld door de Electronic Frontier Foundation (EFF) en blokkeert allerlei traceermechanismen, ongeacht of ze advertenties tonen. Hoewel je weinig omkijken hebt naar deze extensie, is het toch nuttig de extensie-opties op de vier tabbladen te bekijken. We beperken ons hier tot de interessantste opties die je mogelijk wilt aanpassen.

Op het tabblad Algemene instellingen laat je het liefst alle opties ingeschakeld, behalve de optie Nieuwe volgers leren op basis van uw surfgedrag. Deze functie stond centraal in vorige versies van Privacy Badger, omdat de extensie zo kon voorspellen welke sites je wilde blokkeren. Helaas kan deze functie ook door potentiële aanvallers worden misbruikt, daarom laat je deze misschien liever uitgeschakeld.

De zelflerende functie heeft Privacy Badger standaard uitgeschakeld wegens potentieel misbruik.

Whitelisten

Op het tabblad Uitgeschakelde websites kun je specifieke sites (www.site.nl) of domeinen (*.site.nl) alsnog toestaan. Bij Volgerdomeinen bekijk je een lijst van geblokkeerde domeinen (2164 op het moment van schrijven). Elk van deze domeinen kun je instellen op rood (volledig blokkeren), geel (alleen cookies blokkeren) of groen (toelaten). Je kunt ook specifieke domeinen verwijderen. Standaard wijzigt Privacy Badger socialemedia-knoppen en -widgets door plaatsvervangers die je dan eventueel zelf gebruikt. Je kunt op het tabblad Widgets vervangen ook uitzonderingen toevoegen.

Wanneer je een site bezoekt, geeft Privacy Badger standaard het aantal gedetecteerde en geblokkeerde trackers aan via een teller in de knop. Klik hierop om te weten welke sites achter deze trackers zitten. Ook van hieruit kun je deze instellen op rood, geel of groen.

De traceerdomeinen in deze lijst kun je ook apart afstemmen.

uBlock Origin

uBlock Origin gebruikt lijsten om trackers te blokkeren en is ook effectief in het blokkeren van advertenties. Hoewel er redundantie kan zijn – soms blokkeert elke extensie dezelfde domeinen of sites – verkleint het gebruik van beide de kans op gemiste trackers. Hier kun je testen hoeveel en welke van de circa 135 trackers je browser blokkeert. Je kunt ook kiezen voor een van beide. Je zult merken dat uBlock krachtige opties biedt voor gebruikers die meer controle willen.

Bij een sitebezoek geeft een teller aan hoeveel trackers op de pagina zijn gedetecteerd. Klik hierop voor een pop-upvenster met meer informatie en opties. Druk op de blauwe knop als je uBlock voor de betreffende website wilt uitschakelen. Houd de Ctrl-toets ingedrukt als je dit alleen voor die webpagina wilt doen. Klik op het bliksemicoon om tijdelijk specifieke elementen te verwijderen die storende inhoud bevatten. Via het pipetje kun je zelfs eigen regels definiëren om specifieke elementen permanent te blokkeren, maar dit is behoorlijk geavanceerd. Wanneer je (eventueel meerdere keren) op Meer klikt, verschijnen er extra knoppen om onder meer pop-ups, grote media-elementen, externe lettertypen en JavaScript op die website te blokkeren.

Je kunt per site en zelfs per pagina instellen welke onderdelen je liever blokkeert of verbergt.

Filters

Via de knop Dashboard of (Extensie-)opties kom je in een instellingenvenster met diverse tabbladen. Op het tabblad Filterlijsten geef je aan welke ingebouwde filters je wilt activeren voor het blokkeren van trackers. Helemaal onderaan vind je het item Importeren. Klik hierop en vul per regel de url van een filterlijst in. Honderden lijsten vind je op www.filterlists.com. Gebruik het pijlknopje rechtsboven om te bladeren en de vergrootglas- en filtericoontjes bij de kolomtitels om gerichter te zoeken en te filteren.

Wil je bijvoorbeeld de lijst EasyDutch toevoegen, klik dan op het vergrootglas bij Name, vul EasyDutch in en klik op het infopictogram bij de lijst. Klik vervolgens op View in het deelvenster rechtsonder. Kopieer de bijbehorende url (https://easydutch-ubo.github.io/EasyDutch/EasyDutch.txt) met Ctrl+C en plak deze met Ctrl+V in het invoervenster bij Importeren. Bevestig bovenaan met Wijzigingen toepassen. Als het goed is, verschijnt de lijst nu onderaan, bij Aangepast. Klik op het groene klokicoontje bij de lijst om een update van de lijstinhoud te forceren.

Op het tabblad Vertrouwde websites kun je de url of het domein typen (één per regel) van de website die je wilt toevoegen. Bevestig ook hier met Wijzigingen toepassen: uBlock schakelt zich nu automatisch uit als je die site bezoekt. Er valt nog veel meer in te stellen in uBlock, een uitgebreide handleiding vind je op deze pagina.

De toegevoegde filterlijsten vind je onderaan, inclusief het aantal trackers.

Lees zeker ook: Met de incognitomodus surf je niet ongezien, maar hoe dan wel?

Decentraleyes

Wanneer je een grotere site bezoekt, maakt je browser geregeld verbinding met Content Delivery Networks (CDN’s) om gemeenschappelijke JavaScript-bibliotheken en andere bronnen te laden. Hierdoor kunnen CDN’s je activiteiten volgen. Decentraleyes biedt onder meer populaire Javascript-bibliotheken, zoals jQuery en AngularJS, lokaal en op de achtergrond aan je browser aan, zodat externe servers niet worden gecontacteerd. Dit verhoogt je privacy en verkort de laadtijd van websites. Een teller houdt het aantal onderschepte aanroepen bij. Je kunt dit testen op www.decentraleyes.org/test.

Populaire bibliotheken lokaal opgedist: privacybewuster en sneller.

HTTPS Everywhere

Sommige browsers bieden een optie om al het verkeer standaard via een versleutelde https-verbinding te laten lopen. In Chrome ga je hiervoor naar Instellingen / Privacy enbeveiliging, kies Beveiliging en scrol naar Geavanceerd, waar je Altijd beveiligdeverbindingen gebruiken inschakelt. Bij het bezoeken van een site die geen https ondersteunt – deze worden steeds zeldzamer – krijg je eerst een waarschuwing.

Als je browser deze optie niet heeft of je wilt geen waarschuwingen zien bij sites zonder https, kun je de extensie HTTPS Everywhere installeren. Deze extensie vereist verder geen configuratie.

HTTPS Everywhere: installeren en klaar.

Volgen is niet altijd verkeerd

Plak of hang er een tracker op of aan

Cookie AutoDelete

Als het aan Google ligt, zijn traceercookies binnenkort verleden tijd, maar momenteel gebruiken talloze sites ze nog volop. Je kunt browsers als Chrome of Edge zo instellen dat cookies van derden worden geblokkeerd of (in Edge) dat cookies worden gewist bij het afsluiten van de browser. Voor een fijnmaziger cookiebeleid kun je de extensie Cookie AutoDelete installeren.

Telkens wanneer je een webpagina bezoekt, geeft een teller het aantal gedetecteerde cookies aan. Klik hierop om cookies voor deze website of het domein toe te laten (+Whitelist) of bij het afsluiten van de browser te wissen (+Greylist). Via het pijlknopje bij Schoonmaken kun je onderdelen zoals cache en cookies voor het betreffende domein opschonen. Automatisch opruimen staat standaard uitgeschakeld, maar dit kun je eenvoudig inschakelen. Dit zorgt ervoor dat cookies na een instelbare tijd (standaard vijftien seconden) worden verwijderd wanneer je het tabblad sluit. Via Instellingen kun je de tijd aanpassen. Activeer Opschonen inschakelen bij domeinwijziging om cookies van het vorige domein te verwijderen wanneer je op hetzelfde tabblad naar een ander domein surft. Bekijk ook zeker de andere opties. Klik op een vraagteken voor extra informatie.

Cookie AutoDelete biedt de mogelijkheid om cookies zeer fijnmazig te beheren.

Whitelist Wanneer je advertenties blokkeert, bijvoorbeeld met uBlock Origin, kan een site je verzoeken de adblocker uit te zetten of de site aan de uitzonderingslijst toe te voegen. Doe je dit niet, dan krijg je beperkte of geen sitecontent te zien. Dit doen ze omdat hun inkomsten afhangen van het aantal getoonde of aangeklikte advertenties. Je weet inmiddels hoe je dit doet bij zowel Privacy Badger als uBlock Origin, maar ook andere advertentieblokkers laten je toe sites aan de whitelist toe te voegen, zoals AdBlock Plus, Adguard en Ghostery.

Nagenoeg alle adblockers bieden de mogelijkheid om sites te whitelisten, zoals hier bij AdBlock Plus.
▼ Volgende artikel
Kristen Bell speelt Amy Rose in vierde Sonic the Hedgehog-film
Huis

Kristen Bell speelt Amy Rose in vierde Sonic the Hedgehog-film

Actrice Kristen Bell zal de stem van Amy Rose inspreken in de aankomende vierde Sonic the Hedgehog-film.

Het personage, dat veelvuldig in de Sonic-games voorkomt, had al een gastrolletje aan het einde van de film Sonic the Hedgehog 3. Deze week heeft The Hollywood Reporter onthuld dat het personage in de vierde Sonic-film ingesproken zal worden door Kristen Bell.

Bell heeft al ervaring met stemacteerwerk: ze speelde ook de rol van Princess Anna in de Frozen-films. Verder is ze bekend van series als The Good Place, Veronica Mars en Deadwood. Ze speelde ook de rol van Lucy in de allereerste Assassin's Creed-game.

De vierde Sonic the Hedgehog-film draait vanaf 19 maart 2027 in de bioscoop.

View post on X

Over de Sonic the Hedgehog-films

De Sonic the Hedgehog-films zijn gebaseerd op het populaire gamepersonage van Sega, een blauwe egel die zijn dierenvrienden probeert te redden en extreem snel kan rennen. De films combineren live-action acteerwerk met computergeanimeerde beelden.

De drie uitgekomen verfilmingen zijn een megasucces: begin 2025 werd al aangekondigd dat de drie Sonic-films bij elkaar meer dan een miljard dollar aan bioscoopopbrengsten hadden gegenereerd.

De films staan mede bekend om hun goedgevulde cast. Zo zijn James Marsden en Jim Carrey te zien, en verlenen onder andere Ben Schwartz, Keanu Reeves en Idris Elba hun stemmen aan computergeanimeerde personages.

▼ Volgende artikel
Alles over Tomb Raider: The Legacy of Atlantis, Catalyst en de aankomende serie
© Crystal Dynamics
Huis

Alles over Tomb Raider: The Legacy of Atlantis, Catalyst en de aankomende serie

Eind 2025 kregen we eindelijk de langverwachte eerste beelden van Tomb Raiders toekomst te zien. Het was al een aantal jaren bekend dat Amazon de franchise met zowel een serie als nieuwe games wilde terugbrengen, maar hoe precies, dat was nog lang giswerk. Nu is bekend dat er maar liefst twee nieuwe games op stapel staan: Tomb Raider: The Legacy of Atlantis en Tomb Raider: Catalyst.

Releasedata van de nieuwe Tomb Raider-games

Tijdens The Game Awards in 2025 werd aangekondigd dat Tomb Raider: The Legacy of Atlantis (een remake van de allereerste Tomb Raider-game uit 1996) in 2026 moet verschijnen. Een geheel nieuwe Tomb Raider-game die zich later in de tijdlijn afspeelt is Catalyst, de game die in 2027 moet verschijnen. Beide spellen komen uit op de PlayStation 5, Xbox Series X en S en pc.

Beide titels worden ontwikkeld door Crystal Dynamics, dat eerder Tomb Raider uit 2013 en Rise of the Tomb Raider uit 2015 maakte. Ook hielp de studio mede-ontwikkelaar Eidos Montréal met de productie van Shadow of the Tomb Raider (2018). De studio Flying Wild Hog (Shadow Warrior, Trek to Yomi) ondersteunt de ontwikkeling van Tomb Raider: The Legacy of Atlantis.

Allemaal in één tijdlijn

Met dit nieuwe Tomb Raider-tijdperk willen Amazon en ontwikkelaar Crystal Dynamics harder dan ooit inzetten op de eenduidige tijdlijn van de franchise. In de allereerste Tomb Raider-game uit 1996 was Lara Croft al een geharde avonturier, en in 2012 begon Crystal Dynamics met het vertellen van haar 'oorsprongsverhaal'. De zogenaamde Survivor-trilogie omvat de games Tomb Raider (2013), Rise of the Tomb Raider (2015) en Shadow of the Tomb Raider (2018), die samen laten zien hoe Lara steeds meer in die rol van de geharde bad-ass groeit.

©Crystal Dynamics

De bedoeling is in principe altijd geweest dat de Survivor-trilogie een voorloper vormt op de originele games, al werd daar nog vaak over gediscussieerd door fans. Sommigen vinden bijvoorbeeld dat de sfeer van de modernere games niet goed overeenkomt met de originele titels. Desalniettemin gaat Amazon door met het plan, zo werd al aangekondigd in 2021, waar in een speciale video het volgende werd gezegd over de aankomende Tomb Raider-game:

"Het bevat alle elementen die de Tomb Raider-reeks een van de meest geprezen franchises in gaming heeft gemaakt. Spelers besturen een zelfverzekerde en multidimensionale heldin in een omgeving waarin verkenning en creatief routes vinden wordt beloond. Er zijn duizelingwekkende puzzels om op te lossen en er is een grote variatie aan vijanden om het tegen op te nemen."

©Crystal Dynamics

Tomb Raider: Legacy of Atlantis

Tomb Raider: The Legacy of Atlantis lijkt dit duidelijk te moeten maken. De game is dus een remake van het spel waar de franchise mee begon, met gemoderniseerde gameplay en visuals. Het verhaal rondom het krachtige artefact de Scion blijft intact, al gaat de verhaalvertelling in deze versie van het spel wat anders dan in 1996.

Dit biedt de ontwikkelaar ook genoeg kansen om het avontuur waar het voor Lara allemaal begon te koppelen aan de Survivor-delen, en dus het tijdperk tussen nieuw en oud te overbruggen. De dinosauriërs uit het origineel zijn dus nog gewoon aanwezig, al is dat nu met veren. Want we moeten wel rechtdoen aan de geschiedenis.

Watch on YouTube

Tomb Raider: Catalyst

Dus wat betekent dat voor Tomb Raider: Catalyst, de andere game die tijdens The Game Awards voor het eerst getoond werd? Catalyst is eigenlijk een soort schone lei voor Tomb Raider, met een verhaal dat zich na alle voorgaande games, boeken, comics en series - ja, daar komen we later nog op - afspeelt.

De voorgaande verhalen worden wel als 'canon' (lees: onderdeel van de geschiedenis in deze tijdlijn) beschouwd. Dat kunnen we opmaken uit de onthullingstrailer van het spel, waarin gerefereerd wordt aan de gebeurtenissen uit Tomb Raider (2013) en de eerste Tomb Raider-game - alsmede Legacy of Atlantis dus.

Watch on YouTube

Het spel speelt zich af in het noorden van India, in de nasleep van een cataclysmische gebeurtenis waardoor verschillende geheimen uit de geschiedenis plotseling geopenbaard zijn. Lara Croft en zo ongeveer iedere andere schattenjager in de wereld gaat dus op pad naar het gebied om de geheimen en rijkdommen van weleer te ontdekken. Aan Lara de taak om te zorgen dat de soms gevaarlijke mythische voorwerpen uit de verkeerde handen blijven, wat volgens de website voor een verhaal bomvol 'vertrouwen en verraad' zorgt.

De start van een trilogie?

Het is goed mogelijk dat Catalyst het eerste deel is van een gloednieuwe Tomb Raider-trilogie. In maart 2024 vond er bij het South by Southwest-filmfestival (SXSW) een panel plaats waarin (zo ontdekte het Tomb Raider fan-account Society of Raiders) Dimitri Johnson aan het woord kwam.

©Crystal Dynamics

Johnson, een producent van onder andere de eerste Sonic the Hedgehog-film, heeft een deal gesloten met Amazon Studios voor het ontwikkelen van televisieseries, onder andere romdom Tomb Raider. In het panel over transmedia - oftewel het gebruiken van een IP (intellectual property) via verschillende mediums, waaronder live-action films, series, animatie en games - zei hij het volgende:

"Er is een franchise waar we aan werken waar ik niet te diep op in kan gaan. En dit is een groot experiment voor ons - de studio's en het gamebedrijf waar we werken aan animatie, live-action films, live-action televisie en een trilogie aan games die gebouwd zijn in Unreal 5. Daarbij kijken we naar een manier om de assets die voor de game gebruikt worden toe te passen om de productie van de live-action producties te ondersteunen."

©Amazon

De precieze franchise waar het om gaat wordt niet genoemd, maar gezien zijn betrokkenheid bij de live-action serie valt aan te nemen dat het om Tomb Raider gaat. Hij heeft dus mogelijk bevestigd dat Cataclysm het startschot is van een nieuwe Tomb Raider-trilogie.

Amazon en Crystal Dynamics lijken hier ook naar te hinten met de trailer van het spel. Na een lange monoloog van een antagonist over hoe de 'legende van Lara Croft tot een einde moet komen' stelt de avonturier zelf dat ze nog maar net begonnen is. Dat kan uiteraard een knipoog zijn naar haar langverwachte terugkeer, maar het lijkt erop dat Amazon hard op Tomb Raider gaat inzetten.

©Crystal Dynamics

De stem van Lara Croft

In de nieuwe games krijgt Lara een nieuwe stemactrice. Alix Wilton Regan - bekend van rollen in Mass Effect 3, Cyberpunk 2077 en Assassin's Creed: Origins - gaat het stokje overnemen van Camilla Luddington, die het personage vertolkte in de Survivor-trilogie. Na de aankondiging dat Regan de rol op zich gaat nemen, plaatste Luddington een emotioneel bericht op haar Instagram-account:

"Ik wil jullie laten weten dat ik van de fans heb gehouden. Het was een ongelooflijke eer om Lara Croft te spelen en ze blijft altijd onderdeel van mij uitmaken. De Survivor-trilogie bood mij een decennium aan avontuur dat ik nooit ga vergeten. Ik kan niet trotser zijn op wat we hebben gecreëerd. Zoals altijd ontvangt de nieuwe actrice een ongelooflijke gift door in haar laarzen te mogen stappen."

View post on Instagram
 

Gameplay van de nieuwe Tomb Raider

Van Legacy of Atlantis hebben we al wat gameplay - mogelijk gemaakt door Unreal Engine 5 - kunnen zien met de onthullingstrailer. Daaruit blijkt dat Lara net zo acrobatisch is als in de oorspronkelijke PlayStation-games - iets wat in de Survivor-trilogie minder aan bod kwam. In de trailer zien we in ieder geval dat Lara zich niet simpelweg omhoog drukt tijdens het klimmen, maar haar iconische 'cirkelmethode' nog altijd onder de knie heeft. Verder zijn er beelden te zien van het klimmen, een puzzel en de valstrikken die je in de verschillende tombes te wachten staan. Ook kregen we een glimp van de gunplay in het spel. Lara heeft haar twee vertrouwde pistolen, en kan die al ontwijkend en springend loslaten op dinosauriërs.

Van Catalyst is nog geen gameplay getoond, al onthult de cinematische trailer mogelijk wel een paar gameplaymogelijkheden. Denk aan de grijphaak die Lara op Spider-Man-achtige wijze aan haar pols heeft hangen, en die ze schijnbaar ook tijdens gevechten kan inzetten om vijanden af te leiden of uit te schakelen. Ook zien we haar een lamp kapotschieten om voor verwarring te zorgen, en daar een voordeel uit halen. Wellicht wordt de combat en stealth dus wel uitgebreid met mechanieken rondom lichtinval. Veel meer is er nog niet op te maken, al zijn er in de afgelopen jaren wellicht al een paar details naar buiten gekomen.

©Crystal Dynamics

Eerdere geruchten

Deze nieuwe Tomb Raider-games zijn al jaren in ontwikkeling, en er zijn in die tijd ook een flink aantal geruchten opgedoken rondom Catalyst. Niets is bevestigd, dus houd een korreltje zout bij de hand.

Het is de insider V Scooper en journalist Gregory Felipe namelijk ter ore gekomen dat de nieuwe Tomb Raider-game een soort Ubisoft-achtige open wereld-game betreft. V Scooper deelde eerder ook al details over het verhaal van Catalyst, die op basis van de onthulling goed overeenkomen.

Volgens V Scooper heeft Lara naast 'gebruikelijke Lara bewegingsmethodes' toegang tot een motor en parachute om zich door het noorden van India te begeven. Daarbij hint hij naar verschillende confrontaties met dieren als luiaarden en tijgers in gebieden als jungles, bergen en woestijnen.

©Crystal Dynamics

Felipe had het voor die berichten ook al over een motor waarmee Lara zich door de map kan verplaatsen. Daarbij had hij het ook over companions met unieke vaardigheden, en dat er bekende personages uit de vorige game terugkeren.

Het spel bevat volgens Felipe vijf Far Cry-achtige vijanden, die volgens hem bestaan uit de stereotiepe rijke man, een misdaadbaas en een duo van twee broers. Lara zelf zou daarbij toegang krijgen tot een skilltree met magische skills. Nogmaals: dit zijn allemaal geruchten. Geen van deze gameplayelementen is tot nu toe bevestigd en er kan in de tijd sinds de rapportage van alles veranderd zijn.

©Crystal Dynamics

De Tomb Raider-serie met Sophie Turner

Tomb Raider en Lara Croft zijn uiteraard game-iconen, maar de franchise is al geruime tijd ook onderdeel van het Hollywoodlandschap. In 2001 en 2003 kwamen respectievelijk de films Lara Croft: Tomb Raider en Lara Croft: Tomb Raider - The Cradle of Life uit. Ondanks de sterrenkracht van Angelina Jolie als Lara Croft waren de films niet bijster succesvol, dus het duurde tot 2018 totdat Lara weer op het witte doek verscheen. Ook met Alicia Vikander in de hoofdrol wist Tomb Raider niet veel indruk te maken als film.

Enfin, we geven niet op. In 2024 kwam Netflix met de animatieserie Tomb Raider: The Legend of Lara Croft - waarvan een tweede en laatste seizoen in 2025 verscheen. Deze serie volgt Lara Croft na de Shadow of the Tomb Raider-game, en overbrugt dus het tijdperk van de Survivor-trilogie en de originele games. Helaas werd ook de animatieserie niet bijster goed ontvangen. Een prima tussendoortje, maar niets om over naar huis te schrijven.

©Netflix

Maar Hollywood - en specifiek Amazon in dit geval - weet niet van ophouden. Er wordt namelijk ook al sinds eind 2023 gewerkt aan een live-action Tomb Raider-serie door Fleabag-maker Phoebe Waller-Bridge, die op een nog onbekend moment op Amazon Prime Video verschijnt. Het heeft even mogen duren voordat de serie in productie ging, maar begin 2026 was het eindelijk zover. In februari kwamen de eerste setfoto's van de serie naar buiten.

Daarbij werd ook bekendgemaakt dat Sophie Turner (van Game of Thrones- en X-Men-faam) de rol van de iconische avonturier op zich neemt. Ze wordt vergezeld door onder anderen Martin Bobb-Semple als Lara's compagnon Zip, Alien-actrice Sigourney Weaver als Evelyn Wallis, Harry Potter-ster Jason Isaacs als Atlas DeMornay en Bill Paterson (Fleabag) als Winston - Lara's butler. Het is nog niet geheel duidelijk hoe de live-action serie in de Tomb Raider-tijdlijn past, en details over het verhaal zijn momenteel nog schaars. Zodra er meer duidelijkheid is, lees je dat uiteraard in dit overzicht.