Op je computer, tablet en mobiel staat genoeg informatie die je waarschijnlijk liever voor jezelf houdt. Denk aan persoonlijke gegevens, zoals je identiteitsbewijs, financiële gegevens, foto’s, video’s en correspondentie. De oplossing? Een omgeving creëren waarin je je bestanden optimaal beveiligt, vergrendelt en afschermt.

Uiteraard beveilig je je apparaten met een pincode of wachtwoord. Er zijn echter ook slimme manieren om je kostbare bestanden nog beter te beschermen. In dit artikel bekijken we de handige mogelijkheden voor de computer, tablet en telefoon. Houd er rekening mee dat je eventuele wachtwoorden goed bewaart. Als je je wachtwoord onverhoopt kwijtraakt, is de kans namelijk klein dat je nog toegang krijgt tot je data.

Persoonlijke kluis

Als je Microsoft OneDrive voor je online opslag gebruikt, dan kun je de Persoonlijke kluis activeren. Hierin plaats je je documenten, foto’s en video’s. De app van OneDrive werkt op onder meer Windows, iPhone en Android. De Persoonlijke kluis is standaard uitgeschakeld; je moet deze dus wel nog even aanzetten.

Uiteraard is OneDrive zelf ook beveiligd, maar met de Persoonlijke kluis voeg je nog een extra beveiligingslaag toe. De kluis is beveiligd met een tweestapsverificatie, ongeacht of je al bent aangemeld op je computer of telefoon. Ook wordt de map na drie minuten automatisch op je mobiel vergrendeld. Bij de computer is dit na twintig minuten. Verlies je je laptop of telefoon, dan is de kans dus kleiner dat kwaadwillenden de geopende map kunnen bekijken. Gebruik je de Persoonlijke kluis op je mobiel, dan kun je deze ontgrendelen via biometrie, zoals je vingerafdruk.

Prettig aan OneDrive is de mogelijkheid om de dienst op zowel je computer als telefoon te gebruiken. In het systeemvak van de Windows-taakbalk open je de OneDrive-app. Als je de Persoonlijke kluis nog niet hebt gebruikt, verschijnt er nu een uitnodiging voor de kluis en klik je op Aan de slag. Zie je de melding niet of heb je deze in het verleden weggeklikt? Open dan Verkenner (gebruik hiervoor de toetscombinatie Windows-toets+E) en zoek aan de linkerkant naar OneDrive. Klik op Persoonlijke kluis. Doorloop vervolgens de stappen van de wizard.

OneDrive controleert je identiteit en stelt de tweefactorauthenticatie in, als dit nog niet is gebeurd. Die tweefactorauthenticatie wordt telkens gebruikt bij het openen van de kluis. Hierna wordt de Persoonlijke kluis geopend en kun je je bestanden erin onderbrengen. Je kunt de Persoonlijke kluis ook activeren via je telefoon. De stappen zijn vergelijkbaar, maar in dit geval vraagt OneDrive je om ook een pincode aan te maken.

Sesam open u

Het openen van de kluis is vanaf nu eenvoudig. Klik met de rechtermuisknop op het pictogram van OneDrive in het systeemvak en kies Persoonlijke kluis ontgrendelen. Nadat je je hebt geverifieerd, opent het venster met bestanden. Zoals je hebt gelezen, werkt de Persoonlijke kluis ook op je mobiele apparaten, zoals Android-telefoon en iPhone. In de app van OneDrive kies je voor de tab Bestanden. Tik hierna op Persoonlijke kluis.

Via je telefoon kun je snel belangrijke persoonlijke documenten – zoals paspoort en rijbewijs – scannen en opslaan in de kluis. In het hoofdscherm van Persoonlijke kluis vind je een overzicht van aanbevolen bestanden. Tik op Scannen bij een document om het vast te leggen. De lijst met suggesties is groter dan standaard wordt getoond. Tik op Alle suggesties weergeven om de volledige lijst te zien. Maak je gebruik van de gratis versie van OneDrive, dan kun je maximaal drie bestanden in de vergrendelde map plaatsen. Bij de betaalde versie van de opslagdienst is er geen limiet.

Extra instellingen

De mobiele versie van de Persoonlijke kluis kent iets meer instelmogelijkheden om de beveiliging nóg strenger te maken. Open de instellingen van OneDrive en blader naar de sectie Beveiliging. Tik op Persoonlijke kluis. Activeer de optie Vergrendelen bij afsluiten, zodat de map altijd wordt vergrendeld als je de app niet meer gebruikt. Tik hierna op Kluis automatisch vergrendelen. Nu kun je de standaardperiode van drie minuten aanpassen in een kortere en daarmee strengere tijdsduur, bijvoorbeeld 1 minuut of 2 minuten. De andere kant op kan ook: maximaal 10 minuten is mogelijk.

Je kunt overigens de kluis op elk moment eerder afsluiten. Tik hiervoor in het scherm van de Persoonlijke kluis op de titel bovenin en kies Vergrendelen. Wil je de Persoonlijke kluis beveiligen met een pincode en niet meer met je vingerafdruk? Zet dan in het instellingenscherm de schuif op Uit bij Biometrie gebruiken. In hetzelfde scherm vind je ook de mogelijkheid om de Persoonlijke kluis uit te schakelen, als je deze niet meer wilt gebruiken. Tik op Persoonlijke kluis uitschakelen.

Foto’s beveiligen

Google Foto’s biedt je de mogelijkheid om persoonlijke foto’s in een afgeschermde map te plaatsen. Deze functie kun je activeren als je de app gebruikt op je iPhone vanaf versie 15, of op je Android-toestel vanaf versie 6. Eenmaal geactiveerd, worden de vergrendelde foto’s niet meer getoond in het overzichtsvenster en niet meer opgenomen in andere functies, zoals herinneringen. Google Foto’s schermt het materiaal ook af voor de zoekfunctie van je telefoon en voor de andere apps die toegang tot je foto’s vragen.

Open Google Foto’s en tik op Bieb. Tik op Vergrendeld en daarna op Vergrendelde map instellen. De app vraagt of je een back-up wilt maken van de inhoud. Ook de back-up wordt vergrendeld. Je kunt hiermee je foto’s meenemen naar een nieuw apparaat. Je behoudt met deze optie ook de foto’s als je de app verwijdert: het is dus verstandig om te kiezen voor Back-up aanzetten.

Zodra de vergrendelde map is geactiveerd, plaats je hierin de foto’s die je wilt afschermen. Tik op Items verplaatsen. Je map met huidige foto’s verschijnt. Selecteer de foto’s en kies voor Verplaatsen. Je kunt de foto’s ook later verplaatsen vanuit de overzichtsweergave. Tik dan lang op een foto en kies in de menubalk voor Verplaatsen naar vergrendelde map.

Direct vergrendelen

Afhankelijk van je telefoon, kun je de foto’s tijdens het maken direct in de vergrendelde map laten zetten. Onder meer de eigen Pixel-telefoons van Google bieden deze functionaliteit. Open de app Camera en houd je vinger ingedrukt als je links in het venster tikt op de laatst gemaakte foto. De optie Opslaan in verschijnt. Kies voor Vergrendelde map. Je ziet aan het slotje dat de foto in de vergrendelde map is gezet.

Uiteraard heb je in Google Foto’s toegang tot de map met gearchiveerde items. Deze verschilt van de vergrendelde map. Items in de archiefmap kunnen in theorie nog wel worden geopend door andere apps en andere gebruikers. Ook kunnen deze nog worden getoond bij een zoekactie.

Apples vergrendelde map

Maak je gebruik van een iPhone, iPad of macOS? Apple biedt je een aantal opties om je foto’s af te schermen. Bij de recentste versies van deze besturingssystemen (vanaf versie 16) is er de standaard vergrendelde map Verborgen aanwezig. Je hoeft deze map dus niet apart te activeren. De werking is relatief eenvoudig.

Open de app Foto’s en selecteer het materiaal dat je wilt afschermen. Tik vervolgens op de knop Meer (herkenbaar aan de drie puntjes) en kies Verberg. Bevestig met een tik op Verberg foto’s. Je kunt de map nu openen via de app Foto’s. Zorg ervoor dat de mapweergave links in het scherm wordt getoond (via de deelvensterknop linksboven). In de sectie Andere tik je op Verborgen. Geef de vereiste pincode op of gebruik Face ID om je identiteit te verifiëren.

Mogelijk vind je het niet prettig dat de map Verborgen continu zichtbaar is in de gebruikersomgeving. Gelukkig kun je de vergrendelde map verbergen. Open de instellingen van iOS en kies Foto’s. Zet de schuif op Uit bij Toon verborgen album. Op een Mac is dit andersom: hierbij wordt de map standaard niet getoond, tenzij je deze via het instellingenvenster voor Foto’s weer zichtbaar maakt.

Iobit Protected Folder

Om een afgeschermde map te maken met bestanden, kun je ook gebruikmaken van Iobit Protected Folder. De software werkt op zowel Windows 10 als Windows 11 en stelt je in staat om belangrijke bestanden af te schermen met een wachtwoord. Op de website van de makers vind je een proefversie. Ben je tevreden met de werking, dan kun je het programma voor ongeveer 20 euro aanschaffen.

Eenmaal geïnstalleerd, geef je een sterk wachtwoord op. Hierna opent het hoofdvenster. Klik op Add om je bestanden toe te voegen. Je kunt de bestanden ook zelf naar het venster slepen. Zoals voor alle programma’s geldt: controleer de werking eerst met testbestanden en nog niet met je waardevolle documenten. Pas wanneer je tevreden bent over de werking, ga je aan de slag met de daadwerkelijke bestanden.

Onder in het venster lees je op welke wijze de bestanden zijn beveiligd. Zo zie je bij Status de termen Hide, Deny Read en Deny Write staan. De map wordt verborgen en zonder toegang kunnen er geen bestanden worden toegevoegd of aangepast.

Heb je de map gevuld met de bestanden die je wilt beschermen? Kies dan voor Lock & Exit. Via Options (rechtsboven in het venster) zet je de beveiliging nog meer naar je hand. Standaard wordt de vergrendelde map verborgen in Verkenner. Wil je de map wel zien, zet dan de schuif op Off bij Hide for Explorer or other programs.

VeraCrypt

VeraCrypt mag niet ontbreken in onze tocht langs de beste manieren om je persoonlijke gegevens extra af te schermen. Met het programma maak je versleutelde volumes op je harde schijf. Vergelijk het met een partitie die extra is afgeschermd. Eerlijk is eerlijk: VeraCrypt is in de praktijk hoofdzakelijk gericht op de wat meer gevorderde gebruiker, want het aantal mogelijkheden is heel uitgebreid.

VeraCrypt maakt gebruik van containers: dit zijn de afgeschermde gedeelten waarin je de bestanden plaatst. Na installatie kies je voor Volume maken: je geeft in de wizard aan welke onderdelen moeten worden beschermd. Kies daarna voor Een versleutelde bestandscontainer aanmaken.

Overigens kun je ook een volledige partitie afschermen, dan kies je voor Een niet-systeempartitie/schijf versleutelen. Volg de stappen van de wizard om de container te maken en je bestanden te versleutelen. Ook hier geldt: probeer het eerst altijd met testbestanden en pas met de persoonlijke bestanden als je zeker bent van je zaak.

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.

Misschien heb je wel eens een vraag gesteld aan een AI-chatbot als ChatGPT, Microsoft Copilot of Perplexity. Maar hoe ontwerp je zelf nu zo'n chatbot? Met de juiste tools is daar zelfs weinig tot geen programmeerwerk voor vereist. We bekijken twee uiteenlopende oplossingen.

Een AI-chatbot is een digitale gesprekspartner die wordt aangedreven door kunstmatige intelligentie. Meestal is de intelligentie gebaseerd op een taalmodel dat is getraind om mensachtige gesprekken te voeren. In tegenstelling tot traditionele op regels gebaseerde chatbots, die alleen vooraf ingestelde antwoorden geven, kan een AI-chatbot vrije tekst begrijpen en ‘natuurlijke’ reacties geven.

In dit artikel kijken we naar het bouwen van een eigen chatbot die je op je desktop of mobiel kunt gebruiken en zelfs op een eigen website kunt plaatsen. We bespreken twee manieren. De eenvoudigste is een no-code chatbotplatform dat het AI-gedeelte achter de schermen afhandelt en je via een gebruiksvriendelijke interface laat bepalen hoe de gespreksflow verloopt. Typische voorbeelden zijn Chatfuel en Chatbot voor zakelijke toepassingen. Daarnaast zijn er de meer toegankelijke Poe en Coze, die we hier behandelen. Onze tweede oplossing is technischer, maar flexibeler. Daarbij gebruik je de Application Programming Interface (API) van een AI-taalmodel om de AI-functionaliteit in je eigen omgeving te integreren. Hiervoor werken we graag met de online omgeving Google Colab.

Poe

Laten we starten met een gebruiksvriendelijke optie: het no-code chatbotplatform Poe (www.poe.com). Je kunt hier ook de app voor desktop of mobiel downloaden en installeren, met vrijwel dezelfde interface en functies als in de browser. De eerste keer maak je een account aan of meld je je aan met je Google- of Apple-account. Via Bots and apps kun je met allerlei AI-chatbots praten, maar in dit geval willen we vooral een eigen chatbot maken. Concreet gaat het om het creëren van een eigen ‘persona’ binnen een gekozen AI-model. Zo’n persona kun je zien als het perspectief, de rol of identiteit die je een AI-bot meegeeft.

Klik hiervoor op Create +. Je krijgt nu verschillende opties, zoals Image generation bot, Video generation bot en Prompt bot. Wij kiezen dit laatste.

Creatie

Je hoeft nu eigenlijk alleen maar een onlineformulier in te vullen. We doorlopen kort de belangrijkste onderdelen. Naast het gekozen bottype moet je een naam verzinnen. Omdat deze deel uitmaakt van de url, kies je bij voorkeur een originele, korte naam in kleine letters. Voeg ook een beschrijving toe, die zichtbaar is voor gebruikers van je bot.

Bij Base bot selecteer je een geschikt AI-model, bijvoorbeeld Claude-Haiku-3, GPT-4o-mini, GPT-5 of Grok-4. Afhankelijk van het model gelden er soms beperkingen. Poe-abonnees krijgen doorgaans uitgebreidere toegang tot de duurdere modellen.

Bij Prompt beschrijf je nauwkeurig en uitgebreid hoe de bot moet reageren. De optie Optimize prompt for Previews kun je uitgeschakeld laten. Vul bij Greeting message een welkomstwoord in dat de bot bij elke start toont. Het onderdeel Advanced kun je eigenlijk ongemoeid laten, maar interessant is wel dat je bij Custom temperature het ‘creativiteitsgehalte’ van de bot kunt instellen: hoe hoger de waarde, hoe creatiever en onvoorspelbaarder.

Bij Access kies je de zichtbaarheid van je bot. Wellicht is Only people with the access link de handigste optie, waarna de url zichtbaar wordt en je deze kunt verspreiden. Klik bovenin op Edit picture en kies of ontwerp een passend pictogram. Is alles ingevuld, klik dan onderin op Publish. Je bot is nu klaar voor gebruik. Om je bot te bewerken, hoef je deze maar bij Bots and apps te selecteren en via het knopje met de drie puntjes op Edit te klikken. Ook de optie Delete is beschikbaar.

GPT's van OpenAI

Binnen de omgeving van OpenAI (https://chat.openai.com) kun je ook je eigen AI-chatbots maken, de zogeheten GPT’s. Hiervoor heb je wel een plusabonnement nodig (23 euro per maand). Je bent daarbij ook beperkt tot de GPT-modellen van OpenAI, maar je kunt je creaties wel delen via een link of in de GPT-store.

In het kort werkt dit als volgt. Meld je aan en klik links op GPT’s. Klik rechtsboven op + Maken. Via Configureren stel je alles handmatig in, maar via Maken kan het ook ‘al converserend’. Beschrijf kort wat je GPT moet doen en voor wie. Laat de tool een naam en profielfoto voorstellen en beantwoord de vragen om toon en werking af te stemmen. Test je GPT in de preview en ga daarna naar Configureren, waar je naam, beschrijving, instructies en gespreksopeningen ziet. Bij Kennis kun je bestanden uploaden zodat je GPT ook informatie uit je eigen documenten haalt. Via Nieuwe handeling maken koppel je eventueel acties aan externe API’s, gebruik alleen API’s die je vertrouwt. Bevestig met Maken en bepaal hoe je je GPT deelt: Alleen ik, Iedereen met de link of GPT-winkel (in een zelfgekozen categorie). Rond af met Opslaan. Je kunt de link (https://chatgpt.com/g/<code><naam>) daarna kopiëren en verspreiden. Via GPT’s / Mijn GPT’s kun je eerder gemaakte GPT’s bewerken of verwijderen.

Je kunt ook je ook eigen ‘chatbots’ (GPT’s) ontwerpen, gebruiken en met anderen delen.

Poe biedt ook geavanceerdere mogelijkheden als een Server bot-type (waarmee je ook andere API’s kunt aanroepen). Via Knowledge base kun je verder eigen informatiebronnen toevoegen waaruit de bot kan putten. Voor complexere bots gebruiken we toch liever het no-code platform Coze (www.coze.com) dat veel extra opties kent. Meld je aan met je Google-account, klik op + Create in de linkerkolom en daarna op + Create bij Create agent.

Coze

Coze gebruikt de term agent in plaats van bot om duidelijk te maken dat je er een digitale assistent mee kunt maken die niet alleen met een AI-model antwoorden geeft, maar ook geheugen of context kan gebruiken en meerdere kanalen kan bedienen, zoals een website of een Discord-server, maar zover gaan we hier niet.

Vul een passende naam voor je bot of agent in en schrijf een korte maar duidelijke omschrijving, bijvoorbeeld “Deze bot haalt allerlei informatie uit onze eigen documenten rond computerbeveiliging.” Laat Personal geselecteerd bij Workspace en klik linksonder op het knopje om een geschikt pictogram te uploaden of klik op het sterretje om er een te laten genereren. Klik daarna op Confirm.

Uitwerking

Je komt nu in je dashboard waar je de bot verder vorm kunt geven. Ontwerp de persona door in het linkerdeelvenster een uitvoerige omschrijving van de bot in te vullen. Optimaliseer deze omschrijving snel met het blauwe knopje Auto Optimize prompt rechtsboven. Na bevestiging met Auto-optimize werkt Coze meteen een geoptimaliseerde prompt uit voor de persona. Klik op Replace om deze te gebruiken. In het rechterdeelvenster kun je je bot direct testen. De antwoorden komen uit de kennisdatabank van het geselecteerde model (zoals GPT-4o).

Wil je dat de bot ook uit eigen bronnen put, dan moet je deze eerst uploaden. Dit doe je in het middelste deelvenster, bij

Knowledge, waar je uit Text, Table en Images kunt kiezen. Klik op het plusknopje bij bijvoorbeeld Text en daarna op Create knowledge. Selecteer Text format en geef een naam aan je informatiebundel. Je kunt data ophalen uit bronnen als Notion of Google Doc, maar wij kiezen voor Local documents om eigen bestanden te uploaden. Klik op Create and import en versleep de gewenste documenten naar het venster. Klik daarna op Next (3x) en wat later zijn je documenten verwerkt. Rond af met Confirm en met Add to Agent rechtsboven. Je vindt je informatiebundel nu terug bij Knowledge en de bot put voortaan (ook) uit deze gegevens.

Om je bot beschikbaar te maken, klik je rechtsboven op Publish en daarna op Confirm. Je kunt hem op diverse platformen publiceren, onder meer in de Coze Agent Store. Selecteer een passende categorie en bevestig met Publish.

Extra's

Daarnaast biedt Coze nog diverse andere nuttige opties, zoals talrijke plug-ins. Klik hiervoor op het plusknopje bij Plugins of gebruik het A-knopje om automatisch geschikte plug-ins te laden op basis van je persona-beschrijving. Deze kun je meteen inzetten, eventueel na optimale afstelling via het tandwielpictogram.

API-sleutels

No code-platformen als Poe en Coze zijn handig, maar wil je meer flexibiliteit en schrik je niet terug voor enige basiscodering, dan werk je beter met de API van een AI-model. Deze fungeert als tussenpersoon die je script en de AI-dienst laat communiceren via een set regels en commando’s. We gaan uit van de API van OpenAI (GPT) en maken eerst een sleutel aan om de API-interface te gebruiken. Ga naar https://platform.openai.com/api-keys, meld je aan met je account (zoals Google) en klik op +Create new secret key. Geef de sleutel een naam, bijvoorbeeld aibot, en klik op Create secret key. Klik daarna op Copy en bewaar de sleutel op een veilige plek. Rond af met Done: de sleutel is nu toegevoegd. Je kunt deze hier op elk moment ook weer intrekken.

Interactie

Een snelle manier om een script te maken dat deze API aanroept, is via het gratis Google Colab (https://colab.research.google.com), een online notitieboek voor Python. Meld je aan met je Google-account, klik op + Nieuw notebook of ga naar Bestand en kies Nieuw notebook in Drive, en geef het ipynb-bestand (Interactive PYthon NoteBook) een zinvolle naam. Het notebook wordt automatisch in je Google Drive bewaard en is bereikbaar via het pictogram met de oranje cirkels.

Klik nu op + Code voor je eerste codecel, waarmee je de OpenAI-bibliotheek installeert:

!pip install openai

Voer dit uit met het pijlknopje en klik vervolgens op + Code voor de tweede cel met de volgende code:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

response = client.chat.completions.create(

    model="gpt-3.5-turbo",

    messages=[{"role": "user", "content": "Wat weet je over Haarlem( Nederlands)?"}]

)

print(response.choices[0].message.content)

Je laadt hierbij eerst de geïnstalleerde Python-bibliotheek en zet je geheime sleutel in de clientconfiguratie. Vervolgens stuur je een chataanvraag naar OpenAI en bewaar je het antwoord in de variabele ‘response’. Vervolgens haal je de tekst van het (eerste) antwoord op en druk je dit af in de uitvoer van de code-cel.

Eigen chatbot

 We gaan nu een stap verder en maken er een heuse chatbot van die via een while-lus een doorlopend gesprek kan voeren:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

messages=[

    {"role":"system","content":"Je beantwoordt elke prompt leuk, maar correct, met een rijmschema zoals ABAB of ABBA"}]

while True:

  user_input=input("Jij:")

  if user_input.lower() in ["stop","exit","quit"]:

    break

  messages.append({"role":"user","content":user_input})

  response=client.chat.completions.create(

      model="gpt-4o",messages=messages)

  bot_reply=response.choices[0].message.content

  print("Bot:",bot_reply)

  messages.append({"role":"assistant","content":bot_reply})

Zolang de gebruiker geen stopwoord invoert, blijft de lus actief. De bot antwoordt in de stijl en taal die je zelf hebt vastgelegd in de systeemrol (zie coderegel 3). Met de methode-aanroep messages.append voeg je telkens een nieuw bericht van zowel de gebruiker (user) als de bot (assistant) toe aan de gespreksgeschiedenis.

Mocht je ergens een fout hebben gemaakt in je script, dan is de kans groot dat je via de knop Fout uitleggen nuttige feedback krijgt en met de knop Accepteren (en uitvoeren) de fout zelfs automatisch kunt laten verbeteren.

In het kader ‘Mooi gepresenteerd’ lichten we kort toe hoe je dit script bijvoorbeeld ook op een eigen webpagina kunt laten draaien.

Mooi gepresenteerd

Je Colab-script werkt, maar het oogt niet fraai en je wilt het natuurlijk mooi gepresenteerd met anderen delen. Dit doe je het makkelijkst met Gradio, een opensource-Python-bibliotheek waarmee je snel een webinterface rond je script bouwt. Installeer en importeer daarvoor eerst Gradio in je Colab-omgeving:

!pip install -q gradio

import gradio

Via www.kwikr.nl/colabcode vind je de code (als py-bestand) waarmee je rond het Colab-script met Gradio een eenvoudige webinterface genereert. Deze verschijnt in je Colab-omgeving, maar je krijgt ook een publieke url te zien waar je de interface rechtstreeks kunt openen (https://<code>.gradio.live).

Dankzij de volgende aanroep in de laatste coderegel kunnen bezoekers van deze webpagina je chatbot-script ook als PWA-app op hun pc bewaren en starten:

demo.launch(share=True,pwa=True)

Een alternatief is deze webpagina via een <iframe>-instructie in de html-code van je eigen site op te nemen:

<iframe src=https://<code>.gradio.live></iframe>

Gradio heeft een eenvoudige webinterface gecreëerd voor ons chatbotscript.