ID.nl logo
Huis

Alle 'cyber'-onderdelen uit het nieuwe regeerakkoord

Het nieuwe regeerakkoord is binnen, en er staat in tegenstelling tot dat van de vorige regering redelijk veel details in over 'de cyber'. Maar is dat ook genoeg? Laten we eens kijken naar alle IT- en digitale voorstellen uit het regeerakkoord 2017.

Voor referentie kun je het regeerakkoord hier vinden (PDF).

1. Meer geld naar cybersecurity

Er komt sowieso op veel vlakken meer geld voor cybersecurity. In totaal wordt 95 miljoen euro uitgetrokken voor meer en beter personeel in verschillende velden, en er wordt geïnvesteerd in betere apparatuur.

Het geld gaat niet alleen naar Veiligheid & Justitie, Defensie en Binnenlandse Zaken (voor respectievelijk de politie, de MIVD en de AIVD), maar ook naar Buitenlandse Zaken en Economische Zaken.

Een deel van het budget wordt ingezet om het Nationaal Cyber Security Centrum sterker te maken en uit te breiden. Op die manier kunnen bedrijven straks beter omgaan met datalekken en leren ze sneller hoe ze hun gegevens beter moeten beschermen.

Er gaat ook veel geld naar 'de uitbreiding van cybercapaciteit' bij Defensie. Vanaf 2020 krijgen de strijdkrachten jaarlijks 275 miljoen euro om 'hun slagkracht en cyber' uit te breiden. Wat dat in de praktijk inhoudt is nog onduidelijk.

©PXimport

2. Evaluatie van de Wet op Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten (de 'sleepwet')

Er is de laatste maanden veel commotie rondom de WiV, de Wet op Inlichtingen- en Veiligheidsdiensten. Deze week laaide die alleen maar meer op, toen een actiegroep het voor elkaar kreeg 300.000 handtekeningen te verzamelen om een referendum te beginnen tegen de wet. Volgens de studenten is de 'sleepwet', zoals ze die zelf noemen, te breed, te slecht gedefinieerd, zijn er te weinig waarborgen en worden teveel onschuldige burgers daar de dupe van.

In het nieuwe regeerakkoord staan meer details over de WiV. De 4 regeringspartijen zeggen zelf dat de wet niet mag leiden tot een 'sleepnet'. "Van het willekeurig en massaal verzamelen van gegevens van burgers in Nederland of het buitenland (‘sleepnet’) kan, mag en zal geen sprake zijn", staat in het document te lezen. In het akkoord staan dan ook een aantal waarborgen om de wet te handhaven en te zorgen dat die niet uit de hand loopt.

Belangrijk is bijvoorbeeld dat de wet 'binnen 2 jaar' wordt geëvalueerd. Daarbij wordt met name gekeken naar de waarborgen die zijn opgesteld om te zorgen dat het sleepnet niet te pas en te onpas wordt ingezet.

©PXimport

3. Aanpassingen Wet Computercriminaliteit III ('Hackwet')

Er zijn ook details bekend over de Wet Computercriminaliteit III, die ook volgend jaar in werking treedt. Net als bij de WiV wordt ook die wet binnen 2 jaar geëvalueerd en aangepast als dat nodig is.

Voor de uitvoering van de wet komt 10 miljoen euro beschikbaar.

De politie mag dat geld onder andere gebruiken om zero days te kopen, een controversieel onderdeel van het wetsvoorstel waar veel IT-experts kritiek op hadden. Door het inzetten van zero-days kan de politie inbreken op computersystemen, maar het gebruiken van zulke softwaregaten betekent ook dat andere burgers niet beschermd zijn tegen hackers die mogelijk van hetzelfde lek gebruik maken.

Lees ook ons uitgebreide artikel over het kopen en verkopen van softwaregaten.

In het regeerakkoord is daarom afgesproken dat de politie alleen zero-days mag inkopen voor specifieke zaken, en als andere opties niet beschikbaar zijn. Er mag dus geen zero-day-software worden gekocht om daarmee mensen lukraak af te luisteren.

Bovendien mag de software alleen worden gekocht van bedrijven die aantoonbaar niet aan 'dubieuze regimes' verkopen. Die bedrijven worden door de AIVD gescreend. Bekende zero-day-handelaren zoals Zerodium verkopen hun software(gaten) ook aan landen als Iran of Noord-Korea, die het gebruiken voor digitale aanvallen of het bespioneren van bijvoorbeeld dissidenten.

Tot slot moeten er ieder jaar statistieken openbaar worden gemaakt over welke hacksoftware is gekocht en hoe vaak dat is ingezet.

©PXimport

4: Bewaarplicht wordt nader bekeken

Ook de bewaarplicht wordt nader bekeken. In tegenstelling tot het automatisch opslaan van telecommunicatiegegevens wil de toekomstige regering kijken naar een 'afgewogen bewaarplicht' die meer in lijn is met wat het Europees Hof van Justitie bepaalde, namelijk dat gegevens alleen mogen worden verzameld bij de opsporing van ernstige misdrijven.

©PXimport

5: Veiligheidsstandaarden voor Internet of Things-apparatuur

Het kabinet wil uiteindelijk iets doen aan de beveiliging van IoT-apparatuur. Zo wordt in het regeerakkoord gesproken over veilige standaarden voor internet-of-things-apparaten, en mogelijk een verbod op het verkopen van onveilige apparaten.

In het akkoord staat ook dat fabrikanten aansprakelijk kunnen worden gesteld voor gaten in software, en mogelijk ook voor de schade daarvan. Dat lijkt overigens haaks te staan op het inzetten van zero-days door de politie, en het kan complicaties opleveren voor bedrijven die getroffen worden door ransomware. Gijzelsoftware maakt vaak gebruik van gaten in software om toe te slaan.

6: Emailadres in Basisregistratie Personen

De regering wil van iedere burger een emailadres laten opnemen in de Basisregistratie Personen. Daarover is weinig meer bekend. In het akkoord staat te lezen dat 'emailadressen en andere privacygevoelige informatie' altijd 'versleuteld' worden opgeslagen, maar daarover worden geen verdere details gegeven.

In het akkoord staat ook dat DigiD 'veiliger wordt gemaakt', zonder meer details.

©PXimport

7: Wraakporno wordt strafbaar feit

De toekomstige regering wil wraakporno strafbaar maken. Dat is het nu ook al wel, maar niet als op zichzelf staande veroordeling. Nu wordt het verspreiden van wraakporno vaak nog gezien als bijvoorbeeld afpersing, stalking, of laster, maar de regering wil het een zelfstandig delict maken. Wat de sancties zijn is nog niet bekend.

©PXimport

▼ Volgende artikel
Processor kiezen: welke CPU past het best bij jouw gebruik?
© Andrey Popov
Huis

Processor kiezen: welke CPU past het best bij jouw gebruik?

Staat de aanschaf van een nieuwe laptop of desktop op de planning, maar verdwaal je in de jungle van technische termen zoals Core i5, Ryzen, cores en kloksnelheden? Bij het kiezen van de juiste processor moet je zien te voorkomen dat je betaalt voor rekenkracht die je nooit gebruikt, of juist eindigt met een trage computer die jouw werktempo niet kan bijbenen.

De processor, ook wel de CPU genoemd, is het kloppend hart van je computer. Een verkeerde keuze kan leiden tot een trage laptop of juist een onnodig dure aankoop. Of je nu alleen mailtjes verstuurt of vaak zware video's bewerkt, voor elk type gebruiker is er een geschikte chip. In dit artikel leggen we uit welke processorspecificaties passen bij jouw dagelijkse werkzaamheden.

Basisgebruik en kantoorwerkzaamheden

Voor dagelijkse taken zoals internetten, e-mailen en lichte tekstverwerking heb je geen zware krachtpatser nodig. Een instapmodel processor volstaat hier prima. Als je naar specificaties kijkt, kom je hier vaak uit bij de Intel Core i3- of de AMD Ryzen 3-serie. Deze chips zijn doorgaans energiezuinig, wat gunstig is voor de accuduur van een laptop, en ze houden de aanschafprijs laag. Ze zijn snel genoeg om soepel door Windows te navigeren, bankzaken te regelen of films en series in Full HD te streamen. Voor studenten die alleen verslagen typen of thuisgebruikers die de computer erbij pakken voor de administratie, is dit segment de meest logische keuze.

Multitasking en lichte fotobewerking

Wie meer van zijn computer vraagt, bijvoorbeeld door tientallen tabbladen tegelijk open te hebben staan of regelmatig foto's te bewerken, komt uit bij de middenklasse. De Intel Core i5 en AMD Ryzen 5 zijn veruit de populairste keuzes voor de gemiddelde consument. Deze processors bieden een uitstekende balans tussen prijs en prestaties. Ze beschikken vaak over meer rekenkernen dan de instapmodellen, waardoor je zonder vertragingen kunt multitasken. Dit type processor is ideaal voor de thuiskantoorwerker die zware Excel-sheets draait terwijl Spotify en Teams op de achtergrond openstaan, of voor de hobbyfotograaf die met programma's als Adobe Photoshop Elements aan de slag gaat.

©Photo Sesaon

Gaming en zware videobewerking

Voor de veeleisende gebruiker die video's in 4K-resolutie monteert, complexe 3D-modellen rendert of de nieuwste games op hoge instellingen speelt, is brute rekenkracht noodzakelijk. In dit segment kijken we naar de high-end modellen zoals de Intel Core i7 en i9, of de AMD Ryzen 7 en Ryzen 9. Deze processors beschikken over veel rekenkernen en hoge kloksnelheden om heel intensieve taken in korte tijd af te ronden. Voor gamers en creatieve professionals is het wel belangrijk om te onthouden dat de processor hier vaak hand in hand moet gaan met een krachtige, losse videokaart voor de beste resultaten.

De rol van Apple Silicon

Gebruikers die de voorkeur geven aan het macOS-besturingssysteem hebben te maken met een andere indeling. Apple produceert tegenwoordig eigen chips, de zogenaamde M-serie. De basischips, zoals de M4 of de nieuwe M5, zijn extreem krachtig en vergelijkbaar met de hogere middenklasse van Intel en AMD, geschikt voor bijna alle dagelijkse en creatieve taken. Voor professionals die echt het uiterste vragen, zoals professionele videobewerkers, zijn er de Pro- en Max-varianten van eerdergenoemde chips. Deze leveren prestaties die concurreren met de krachtigste desktop-pc's, maar dan in een energiezuinige verpakking.

Populaire merken voor processors

Als je op zoek bent naar een processor voor een Windows-computer, kom je vrijwel altijd uit bij de twee grote marktleiders: Intel en AMD. Intel is al decennia een begrip met de bekende Core-reeks, die staat voor betrouwbaarheid en sterke prestaties per rekenkern. AMD is de grote uitdager die met de Ryzen-processors een indrukwekkende inhaalslag heeft gemaakt, waarbij ze vaak uitblinken in multi-core prestaties voor een zeer scherpe prijs. Daarnaast mag Apple niet onvermeld blijven in dit landschap. Met de introductie van hun eigen Apple Silicon-chips hebben zij de markt voor Mac-computers volledig veranderd door zeer hoge prestaties te combineren met een extreem laag energieverbruik en minimale warmteontwikkeling.

▼ Volgende artikel
Nieuw van AOC: QHD-monitoren Q24B36X en Q27B36X mikken op werk én ontspanning
© AOC
Huis

Nieuw van AOC: QHD-monitoren Q24B36X en Q27B36X mikken op werk én ontspanning

AOC breidt de B3-serie uit met twee QHD-monitoren voor wie overdag vooral werkt en 's avonds graag nog een game of serie meepakt. De Q24B36X (23,8 inch) en Q27B36X (27 inch) combineren een resolutie van 2560 x 1440 met een verversingssnelheid van 144 Hz.

Beide modellen hebben een IPS-paneel. Dat type scherm staat bekend om stabiele kleuren en een brede kijkhoek, wat handig is als je niet altijd precies recht voor de monitor zit of als iemand even meekijkt. AOC noemt een kijkhoek van 178°/178° en een helderheid van 300 cd/m², bedoeld voor gebruik in een thuis- of kantooromgeving.

QHD biedt meer werkruimte dan Full HD, bijvoorbeeld om twee vensters naast elkaar te zetten of om meer kolommen in een spreadsheet tegelijk te zien. Op 27 inch komt dat neer op 109 ppi; het 23,8-inch model zit op 123 ppi, wat doorgaans net wat scherpere tekst oplevert.

Voor vloeiende beweging mikt AOC op 144 Hz en een reactietijd van 0,5 ms MPRT. Dat merk je vooral bij snel scrollen en in games met veel beweging. De monitoren ondersteunen ook Adaptive-Sync om tearing te beperken, en HDR10 voor HDR-weergave als de bron dat aanbiedt. Voor wie lang voor de monitor zit, zijn de Flicker-Free-modus en Low Blue Light-modus handig.

De standaard is kantelbaar (-5° tot 21°) en er is VESA 100x100-ondersteuning voor een monitorarm of wandmontage. Aansluiten kan via één HDMI 2.0 en één DisplayPort 1.4; er is ook een 3,5mm-aansluiting voor een koptelefoon.

De AOC Q24B36X is verkrijgbaar vanaf januari 2026 met een adviesprijs van 129 euro. De AOC Q27B36X volgt in februari 2026 en krijgt een adviesprijs van 149 euro.

Wat betekent MPRT?

MPRT staat voor Moving Picture Response Time en beschrijft hoe lang een pixel zichtbaar blijft tijdens beweging. Fabrikanten gebruiken dit vaak in combinatie met technieken zoals backlight-strobing om bewegingsonscherpte te verminderen. Het is iets anders dan de grijs-naar-grijsreactietijd (GtG), die gaat over hoe snel een pixel van tint verandert.