Er zijn tegenwoordig zogenaamde Copilot+-laptops op de markt: Windows-laptops die voldoen aan specifieke hardwarevereisten om gebruik te kunnen maken van enkele krachtige AI-functies. We leggen uit aan welke eisen een computer moet voldoen en welke functies exclusief beschikbaar zijn voor deze laptops.

Wat zijn Copilot+-laptops?

Copilot+ is de naam die Microsoft gebruikt voor laptops die krachtig genoeg zijn om bepaalde AI-functies in Windows te ondersteunen. Elke laptopfabrikant kan zo'n Copilot+-model uitbrengen, hoewel de hardwarevereisten op dit moment nog vrij specifiek zijn. Deze laptops moeten zijn uitgerust met een Snapdragon X Elite- of Snapdragon X Pro-processor van Qualcomm, samen met minimaal 16 GB werkgeheugen en 256 GB opslagruimte.

Microsoft heeft echter al aangekondigd dat er binnenkort ook processors van Intel en AMD op de markt komen die geschikt zijn voor Copilot+-functies. Deze processors moeten in elk geval zijn voorzien van een neural processing unit (npu) die een rekenkracht van minstens 40 tera-operations per seconde levert, zodat ze de AI-rekentaken kunnen uitvoeren.

Zowel Intel als AMD hebben onlangs hun eerste processors onthuld die aan deze eisen voldoen: respectievelijk Lunar Lake en Strix Point. De eerste laptops met deze processors rollen her en der inmiddels van de band. Sommige van deze laptops kunnen direct gebruikmaken van de Copilot+-functies, voor andere modellen geldt dat deze functies pas later via een Windows-update worden toegevoegd.

Welke computers voldoen aan de eisen?

Er zijn al verschillende laptops op de markt met een Qualcomm Snapdragon X-processor. Deze kunnen dus al gebruikmaken van de Copilot+-functies. Het gaat onder meer om de Surface Pro 11 en Surface Laptop 7 van Microsoft zelf. Ook Acer, ASUS, Dell, HP, Lenovo en Samsung hebben laptops uitgebracht die aan de eisen voldoen.

Microsoft heeft een overzicht gepubliceerd van Copilot+-laptops die nu al verkrijgbaar zijn. Deze apparaten zijn niet goedkoop: je betaalt momenteel minstens duizend euro. Overigens zijn er vooralsnog geen desktopcomputers beschikbaar met deze Snapdragon X-processor.

©Microsoft

Welke AI-functies krijgen Copilot+-pc’s?

Microsoft introduceerde eerder dit jaar de eerste AI-functies die exclusief beschikbaar zijn voor Copilot+-pc's. Deze functies zijn inmiddels beschikbaar voor geschikte laptops.

Automatische superresolutie

Automatische Superresolutie is een AI-technologie die de kwaliteit en framerate van games opschaalt. Daardoor kun je spellen soepeler en met een hogere beeldkwaliteit spelen. Aanvankelijk werden twaalf games officieel ondersteund, maar de technologie kan voor duizenden spellen worden gebruikt (al kan Microsoft dan niet garanderen dat de functie naar behoren werkt).

Live-ondertitels

De naam zegt het eigenlijk al: hiermee kun je gesprekken live laten ondertitelen. De tool kan audio van 44 talen (waaronder Nederlands) begrijpen en in realtime naar het Engels vertalen.

Medecreator (Cocreator)

Cocreator (Medecreator in de Nederlandse versie) is een functie in Paint waarmee je met AI een tekening kunt laten genereren. Dat gebeurt op basis van een (Engelstalige) tekstbeschrijving, een zelfgemaakte schets en een gekozen stijl (bijvoorbeeld olieschilderij, inktschets of digitale kunst).

Microsoft Foto’s

In de Windows Foto’s-app is het op Copilot+-laptops mogelijk om foto's te bewerken door in een tekstvak te beschrijven wat je precies wilt aanpassen. Ook kun je op basis van een tekstbeschrijving een volledige afbeelding genereren.

Terughalen

Deze functie maakt om de vijf seconden automatisch een schermafbeelding van álles wat je op je pc aan het doen bent. Vervolgens kun je via een tijdlijn opzoeken wat je een bepaalde dag allemaal hebt gedaan of de AI vragen om specifieke screenshots terug te zoeken. Vanwege privacyzorgen van experts heeft Microsoft deze functie echter voor onbepaalde tijd uitgesteld.

Windows Studio-effecten

Windows Studio-effecten kunnen worden gebruikt om je audio- of beeldkwaliteit tijdens het (video)bellen te verbeteren. Met AI is het onder meer mogelijk om de belichting van je camera te verbeteren, ervoor te zorgen dat je oogcontact blijft houden en in het midden van het beeld blijft, en om het achtergrondgeluid te dempen.

Andere apps

Naast deze functies van Microsoft hebben verschillende andere fabrikanten ook al laten weten dat ze de AI-rekenkracht van Copilot+-systemen gaan gebruiken voor hun eigen apps. Onder meer de software van Adobe, het montageprogramma DaVinci Resolve en fotodienst CapCut krijgen updates die AI-functies voor Copilot+-gebruikers toevoegen.

De PlayStation 5 zal dit jaar waarschijnlijk nog niet in prijs omhoog gaan, ondanks de stijgende kosten van geheugen.

Dat heeft PlayStation-producent Sony door laten schemeren. het bedrijf reageert daarmee op de angst van veel consumenten dat de populaire spelcomputers binnenkort weer in prijs omhoog gaan door de alsmaar stijgende kosten van RAM-geheugen. RAM is namelijk essentieel om AI in de lucht te houden, wat zeker de laatste maanden voor een grote invloed op de prijzen ervan zorgt.

Genoeg geheugen aangeschaft

Sony praatte erover tijdens de bekendmaking van zijn kwartaalcijfers, waarbij tevens bleek dat er wereldwijd inmiddels 92,2 miljoen exemplaren van de PlayStation 5 zijn verscheept. Sony's cfo Lin Tao meldde daarbij dat het bedrijf al genoeg geheugen heeft aangeschaft om in ieder geval tot en met de feestdagen van dit jaar de PlayStation 5 te kunnen produceren. Daarbij blijft het bedrijf onderhandelen met producenten van RAM.

Tao liet weten dat het flexibel wil blijven wat hun hardwarestrategie betreft. De focus ligt daarbij vooral op het verdienen van de huidige klanten die al een PS5 in huis hebben staan - bijvoorbeeld door het verkopen van games en spelers via PlayStation Network aankopen laten doen en abonnementen af laten sluiten.

Hoewel het bedrijf dus niet uitsluit dat een prijsstijging voor de PlayStation 5 in de toekomst een reële optie wordt, lijkt dat in ieder geval dit jaar niet op de planning te staan. Tegelijkertijd zou de stijging van RAM-kosten wel invloed kunnen uitoefenen op de komst van de PlayStation 6: eerder gingen er geruchten dat het bedrijf overweegt die console intern uit te stellen. In deze column schrijven we waarom dat misschien niet eens slecht nieuws is voor de consument.

Ghost of Yotei

Tijdens het bekendmaken van de kwartaalcijfers liet Sony ook weten dat het vorig jaar oktober uitgekomen Ghost of Yotei goed verkoopt. Hoewel geen precieze verkoopcijfers werden genoemd, zijn er volgens het bedrijf meer exemplaren van de game verkocht dan van voorganger Ghost of Tsushima in dezelfde periode na release. Laatstgenoemde game is ongeveer 5 miljoen keer verkocht in de eerste vier maanden na release, dus het is waarschijnlijk dat Yotei daar overheen is gegaan.

Tijdens de Olympische Winterspelen wil je dat alles scherp blijft, ook als het beeld razendsnel beweegt. Toch staan veel tv's standaard zo ingesteld dat schaatsers nét wat vaag worden in de bocht, of dat sneeuw en ijs er onnatuurlijk uitzien. In dit artikel laat ID je zien welke instellingen je per merk kunt gebruiken om jouw scherm beter af te stemmen op de actie op het ijs.

De meeste televisies staan standaard ingesteld op extra felle kleuren en harde contrasten. Voor speelfilms, talkshows, tekenseries, natuurdocumentaires en games kan dat prima ogen, maar voor sport - en zeker voor winterse sporten - pakt dat minder goed uit.

De tips in dit artikel gelden in de basis voor alle sporten met snelle bewegingen en camerabewegingen, maar: wintersport laat alleen sneller zien wanneer een instelling te ver is doorgetrokken. IJs en sneeuw zijn grote, heldere vlakken. Als helderheid en contrast te hoog staan, verdwijnen details in dat wit eerder en vallen beeldfouten sneller op. Denk aan een lichte waas rond een schaatser of onrust bij een snelle pan over de baan.

Met een iets rustiger basisbeeld en een middenstand voor bewegingsverwerking blijft het beeld natuurlijk, terwijl het toch vloeiend blijft. Je merkt dat meteen: het ijs wordt al snel een egaal wit vlak en schaatsers lijken net wat minder scherp zodra het tempo omhoog gaat. Met een paar gerichte tweaks maak je het beeld rustiger en duidelijker, door de paneelhelderheid apart af te stellen van de kleurverzadiging en een passende motion-instelling te kiezen.

Beweging en verversing: dit gebeurt er op je tv

Wanneer een schaatser op topsnelheid door de bocht gaat, zie je meteen of je tv beweging goed verwerkt. Dat begint bij de verversingssnelheid van het paneel: veel schermen werken op 60 Hz of 120 Hz. Dat is het ritme waarmee jouw tv het beeld opbouwt. Maar het signaal dat binnenkomt, heeft vaak een ander tempo. In Europa volgt sport meestal een 50 Hz-cadans. Soms is dat 1080i/25, waarbij er 50 halve beelden per seconde binnenkomen die samen 25 volledige frames vormen. Steeds vaker zie je ook 50p, met 50 volledige frames per seconde.

Je tv moet dat binnenkomende ritme vervolgens passend maken op het ritme van het paneel. Dat gaat meestal vanzelf, maar de manier waarop je tv dit oplost bepaalt of je een rustige, scherpe wedstrijd ziet of juist onrust in beweging. Een belangrijk hulpmiddel daarbij is beeldinterpolatie: je tv berekent extra tussenbeelden om snelle actie vloeiender te laten lopen. Dat kan bij sport echt helpen, zolang je het met mate gebruikt. Zet je het te hoog, dan krijgt het beeld een té glad laagje en oogt het al snel nep. Zet je het te laag, dan zie je juist kleine schokjes: bij ijshockey lijkt de puck te 'stuiteren' en bij schaatsen mis je net die vloeiende glijbeweging over het ijs.

Zo stel je beweging goed af voor wintersporten

Het fijne aan handmatig bijstellen is dat je de regie terugpakt over scherpte tijdens beweging. In plaats van blind te varen op de standaard sportmodus, werkt het vaak beter om de motion-instellingen van jouw merk erbij te pakken. Bij een Sony-scherm kijk je naar Motionflow, bij LG zoek je naar TruMotion en bij een Samsung televisie navigeer je naar Auto Motion Plus of Picture Clarity. Door deze functies op een gemiddelde stand te zetten, zorg je ervoor dat de camera-panning over de witte ijsbaan vloeiend verloopt zonder dat er vreemde beeldfouten rondom de sporters ontstaan. Je ziet meteen dat details langs de baan en in het publiek beter leesbaar blijven, ook als de camera snel meedraait.

©ID.nl

De juiste balans tussen helderheid en kleurverzadiging

Een veelgemaakte fout bij sport kijken tijdens de Olympische Winterspelen is dat je alles tegelijk omhoog gooit voor een feller beeld. Wil je meer licht, pas dan vooral de achtergrondverlichting of paneelhelderheid aan. Laat kleurverzadiging met rust, of zet die zelfs een tikje lager. Zo voorkom je dat felle schaatspakken 'dichtlopen' en details kwijtraken. Het doel is simpel: sneeuw en ijs moeten helderwit blijven, maar wel met structuur, zodat je nog ziet waar het parcours loopt. Zet ook de kleurtemperatuur op een natuurlijke stand, zoals 'Warm 1'. Daarmee voorkom je dat het beeld een kille, blauwe gloed krijgt waar je ogen sneller moe van worden.

©ID.nl

Wanneer je instellingen moet bijsturen

Er zit een grens aan wat je tv in real time kan uitrekenen. Zie je rond een snelle skiër een waas, flikkering of rare randjes, dan staat de motion-instelling simpelweg te hoog voor wat het scherm netjes kan verwerken. Zet de vloeiendheid dan één stap terug en kijk opnieuw.

Schakel je na de wedstrijd over naar een spelcomputer, zet extra beeldverwerking dan liever uit. Anders voeg je vertraging toe tussen je controller en wat er op het scherm gebeurt. En bij napraatprogramma's in de studio kunnen deze bewegingsinstellingen ook tegen je werken: dan krijg je al snel dat 'soap'-effect, waarbij gezichten net iets te glad en onnatuurlijk lijken.

Pas je beeld aan op jouw woonkamer

De lichtinval in je kamer bepaalt hoe ver je de verlichting van je scherm moet opschroeven. Kijk je de Olympische Winterspelen overdag, dan mag de achtergrondverlichting bijna op de maximale stand staan om reflecties tegen te gaan. In de avonduren is het voor je ogen juist prettiger om dit weer terug te draaien. Controleer ook altijd of de audio-output van je soundbar nog in de pas loopt met het beeld, want zware bewegingsverwerking kan soms voor een beetje vertraging zorgen. Door tijdens een live wedstrijd kort te experimenteren met de 'custom' instellingen van je bewegingsmenu, vind je meestal snel de instelling die wel soepel oogt, maar niet kunstmatig wordt.

Lees ook: Wanneer is een tv écht te groot voor je woonkamer?

©Fabio Principe - stock.adobe.com

Klaar voor de start: zo stel je je beeld goed in

Voor de scherpste weergave tijdens de Olympische Winterspelen kies je een heldere basisstand en pas je handmatig de bewegingsinstellingen zoals Motionflow of TruMotion aan naar een gemiddeld niveau. Zo blijft het beeld vloeiend, zonder vreemde beeldfouten om en zonder dat alles er overdreven glad uitziet.

Heb je overdag veel licht in de kamer, zet dan vooral de achtergrondverlichting hoger. Laat kleurverzadiging met rust, of geef hem juist een klein tikje omlaag, zodat details in schaatspakken en helmen zichtbaar blijven. Schakel ook extra filters zoals ruisonderdrukking uit om de natuurlijke scherpte van de 4K- of HD-uitzending niet te verliezen. Met deze aanpassingen geniet je van een rustig en vloeiend beeld, waardoor je elke seconde van de strijd om het goud haarscherp beleeft.

Deze sporten kun je zien tijdens de Olympische Winterspelen 2026

Alpineskiën
Biatlon
Bobsleeën
Curling
Freestyleskiën
IJshockey
Kunstrijden
Langlaufen

Noordse combinatie
Rodelen
Schaatsen
Schansspringen
Shorttrack
Skeleton
Ski-alpinisme
Snowboarden