ID.nl logo
Kies het juiste besturingssysteem voor je laptop
© sinenkiy.com.ua
Huis

Kies het juiste besturingssysteem voor je laptop

Het besturingssysteem vormt het hart van je laptop.Of je nu graag films kijkt, werkt met zware programma's of nieuwe games uitprobeert, het OS bepaalt wat er allemaal mogelijk is op je laptop. Kies je het verkeerde systeem, dan loopt de gebruikerservaring spaak en ben je beperkt in je mogelijkheden. Maar met het juiste OS kun je het meeste uit jouw laptop halen. In dit artikel bespreken we de populairste keuzes.

In dit artikel gaan we in op:

  • de rol van je OS
  • alleskunner Windows
  • macOS en de voordelen van een geïntegreerd systeem
  • in de cloud werken met Chrome OS
  • alternatieve systemen.

Ook interessant voor jou: Kies de juiste opslag voor je laptop: HDD of SSD

OS is bepalend

Het besturingssysteem (OS) van een laptop is de software die de hardware van de computer beheert en softwaretoepassingen mogelijk maakt. Het is de verbinding tussen de gebruiker en de hardware van de computer. Bij het uitkiezen van een nieuwe laptop is de keuze voor het besturingssysteem een van de belangrijkste dingen om over na te denken. Het besturingssysteem bepaalt namelijk in grote mate hoe je dagelijks met je laptop zult werken. Kies je bijvoorbeeld voor Windows, dan heb je toegang tot bepaalde programma's en features die je op een MacBook niet zult vinden, terwijl MacOS dan weer zijn eigen voordelen biedt. Het is dus belangrijk om goed te overwegen welk besturingssysteem het best past.

Windows - de alleskunner

Windows is veruit het meest gebruikte besturingssysteem ter wereld, met een marktaandeel van zo'n 75 procent. Het is compatibel met de meeste programma's en randapparatuur. Of je nu wilt gamen, videobewerken of gewoon internetten, met Windows kan het allemaal.

De nieuwste versie, Windows 11, heeft een moderne look met afgeronde hoeken en is erg intuïtief in gebruik. Handige functies als widgets, virtual desktops en snap-vensters maken het werken fijn en efficiënt. Een enorm voordeel van Windows is ook de enorme hoeveelheid online hulpmiddelen, tutorials en community-support voor als er iets misgaat. Windows laptops zijn er in allerlei prijsklassen, van budget tot premium. Kortom, voor de gemiddelde gebruiker is een Windows-laptop vaak de veilige, veelzijdige keuze.

macOS - intuïtief en naadloos geïntegreerd

Voor MacBooks is er macOS, ontwikkeld door Apple zelf als opvolger van het iconische OS X. Het is geoptimaliseerd om naadloos samen te werken met de hardware van Apple-laptops en -desktops. MacBooks met macOS staan bekend om hun intuïtieve interface en makkelijk gebruik.

Gebruik je ook andere Appleproducten, zoals een iPhone of iPad? Dan is de integratie een enorm pluspunt. Features als Handoff, waarmee je direct van device kan wisselen, maken het werken een stuk makkelijker. macOS heeft daarnaast uitstekende app-ondersteuning en is bijvoorbeeld goed voor foto- en videobewerking.

Gaming- en zakelijke software is daarentegen beperkter dan op Windows. En MacBooks zijn over het algemeen wat prijziger dan vergelijkbare Windows-laptops. Maar voor Apple- fans en mensen die volledig in het Apple-ecosysteem zitten, is een MacBook met macOS een uitstekende keuze.

Chrome OS: lichtgewicht en efficiënt

Chromebooks draaien op Chrome OS, ontwikkeld door Google. Het is vooral gericht op cloud computing en internet gebaseerde taken. Denk aan e-mail, YouTube kijken en documenten maken in Google Workspace. Chrome OS is snel, eenvoudig, veilig en start razendsnel dankzij de minimale software.

Maar verwacht geen ondersteuning voor zware programma's of games; daarvoor is Chrome OS te beperkt. De nadruk ligt op mobiel internetten en cloud-based apps. Wil je een voordelige, simpele laptop voor onderweg, bijvoorbeeld voor school? Dan is een Chromebook ideaal.

Alternatieve besturingssystemen: voor de avontuurlijke gebruiker

Naast de drie grote spelers - Windows, macOS en Chrome OS - zijn er ook alternatieve besturingssystemen die je kunt overwegen, vooral als je specifieke behoeften hebt of gewoon iets nieuws wilt proberen.

Lees ook: Kies de juiste laptop voor zakelijk gebruik

Linux - voor techneuten en privacy-adepten

Linux is een gratis opensource OS met eindeloze mogelijkheden voor aanpassing en optimalisatie. Het is minder plug & play dan Windows of macOS, maar biedt totale controle voor ervaren gebruikers. Linux staat bekend om de uitstekende beveiligings- en privacyfuncties. Het is ook minder belastend voor oudere hardware. Zo kan een oude laptop nog jaren meegaan met een licht Linux distributie erop. Linux is dan ook populair onder programmeurs en tech-enthousiastelingen. De leercurve is wel groter dan bij Windows of Mac. Maar wil je een oude laptop nieuw leven inblazen, of zelf je OS helemaal naar wens inrichten en optimaliseren? Dan is Linux zeker het overwegen waard.

©Ralf

FreeBSD - Robuust, veilig en snel (vooral voor servers)

FreeBSD is een stabiel en snel OS gebaseerd op Unix, met een focus op veiligheid en schaalbaarheid. Het blinkt uit in prestaties en betrouwbaarheid. FreeBSD wordt dan ook veel gebruikt voor servers, webhosting, netwerkinfrastructuur en andere belangrijke systemen die constant moeten draaien. De configuratie vergt dan wel wat technische kennis. Voor de gemiddelde gebruiker is het te complex, maar netwerkbeheerders en datacenteroperators wissen er wel raad mee. Heb je specifieke servergerelateerde wensen voor bijvoorbeeld virtualisatie, storage, uptime en security? Dan kan FreeBSD een uitstekende keuze zijn.

Dual Boot en Virtual Machines: het beste van twee werelden Als je niet kunt kiezen tussen twee besturingssystemen, of als je de flexibiliteit wilt hebben om verschillende systemen voor verschillende taken te gebruiken, zijn er opties zoals dual boot en virtual machines.

Dual boot betekent dat je twee besturingssystemen op dezelfde computer installeert, en je kunt kiezen welke je wilt gebruiken wanneer je de computer opstart. Dit kan handig zijn als je bijvoorbeeld bepaalde software hebt die alleen op Windows draait, maar je de voorkeur geeft aan de interface en functionaliteit van macOS voor je dagelijkse taken.

Een virtual machine (VM) is een softwaretoepassing die een computer nabootst, zodat je een besturingssysteem binnen een ander besturingssysteem kunt draaien. Dit kan handig zijn als je bepaalde taken wilt uitvoeren in een ander besturingssysteem zonder je computer opnieuw te hoeven opstarten. Houd er echter rekening mee dat zowel dual boot als het gebruik van VM's technische kennis vereist om in te stellen, en dat ze extra opslagruimte op je harde schijf in beslag nemen.


Nieuwe laptop nodig en portemonnee bijna leeg?

Chromebooks zijn voordelig en prima geschikt voor allerlei taken
▼ Volgende artikel
CES 2026: ASUS introduceert krachtige mini-pc's voor AI en gaming op CES 2026
© ASUS | Edited with Google AI
Huis

CES 2026: ASUS introduceert krachtige mini-pc's voor AI en gaming op CES 2026

Op elektronicabeurs CES in Las Vegas heeft ASUS vier nieuwe mini-pc's laten zien. De compacte computers moeten meer rekenkracht bieden voor kunstmatige intelligentie en zware grafische taken, maar nemen nauwelijks ruimte in op een bureau.

De nieuwe modellen - ASUS NUC 16 Pro, ExpertCenter PN55, ROG GR70 en Ascent GX10 - draaien op de nieuwste Intel- en AMD-processors. Daarmee mikt ASUS met deze pc's op mensen die hun computer intensief gebruiken, maar ook op gamers die een krachtig systeem willen dat weinig ruimte inneemt.

De ASUS NUC 16 Pro draait op een Intel Core Ultra X9 Series 3-processor en haalt tot 180 TOPS (trillion operations per second), bijna het dubbele van zijn voorganger. Hij ondersteunt snel LPDDR5x-geheugen, heeft twee 2.5G-netwerkaansluitingen en is uitgerust met WiFi 7 en Bluetooth 6.0. De behuizing is stevig gebouwd en getest om hitte, kou en trillingen te weerstaan. Zijn afmetingen? 144 x 117 x 42mm - ongeveer zo groot als een half pak suiker.

De ASUS ExpertCenter PN55 richt zich op gebruikers die een kleine maar complete werk-pc willen. Binnenin zit een AMD Ryzen AI 400-processor met geïntegreerde Radeon 800M-graphics en een aparte chip voor AI-taken tot 55 TOPS. De PN55 ondersteunt Copilot+ in Windows en heeft veel aansluitingen, waaronder zes USB-poorten en twee netwerkaansluitingen. Ook zijn er WiFi 7, Bluetooth 5.4, een vingerafdruksensor en een ingebouwde microfoon voor spraakbediening.

Voor gamers is er de ROG GR70, de eerste mini-pc van ASUS onder het ROG-label. Hij combineert een AMD Ryzen 9-processor met een NVIDIA GeForce RTX 5070- of RTX 5060-grafische kaart. Volgens ASUS levert hij prestaties die vergelijkbaar zijn met een desktop, maar dan in een veel kleinere behuizing (282mm x 187mm x 56 mm). Een drievoudig koelsysteem houdt de onderdelen koel en het geluid beperkt.

De ASUS Ascent GX10 is de krachtigste van de vier. Deze kleine CoPilot+ desktop gebruikt de NVIDIA GB10 Grace Blackwell Superchip met 128 GB geheugen en kan volgens ASUS rekenprestaties op het niveau van datacenters leveren. De GX10 kan zelfstandig draaien of gekoppeld worden aan een tweede systeem voor lokale AI-training of modelontwikkeling.

Beschikbaarheid

Prijzen en releasedata zijn nog niet bekend. ASUS verwacht de nieuwe mini-pc's later in 2026 uit te brengen.

Wat betekent TOPS?

TOPS staat voor trillion operations per second en geeft aan hoeveel berekeningen een chip per seconde kan uitvoeren. Bij AI-toepassingen, zoals spraakherkenning of beeldanalyse, is een hoger aantal TOPS een maatstaf voor snellere verwerking en betere prestaties bij machine learning-taken.

©ID.nl

▼ Volgende artikel
Zo gebruik je AI-chatbots in de zijbalk van Firefox
© ID.nl
Huis

Zo gebruik je AI-chatbots in de zijbalk van Firefox

Firefox toont nu AI-chatbots in de zijbalk terwijl je surft. Handig, want daarbij kies je zelf welke AI je gebruikt. De ene vat een YouTube-filmpje voor je samen, de andere helpt je een paklijst te maken voor je fietsvakantie. Zo heb je altijd slimme assistentie binnen handbereik, zonder het tabblad te verlaten.

Wat gaan we doen

In dit artikel ontdek je hoe je de nieuwe AI-zijbalk in Firefox gebruikt. Je leert welke chatbots beschikbaar zijn, hoe je ertussen schakelt en hoe je ze weer verwijdert als je ze niet wilt zien. Zo bepaal je zelf hoeveel slimme hulp je tijdens het surfen wilt.

Lees ook: Firefox-profielen: zo houd je werk en privé netjes gescheiden

AI-chatbot selecteren

Vanaf Firefox 133 kun je kiezen uit een reeks AI-chatbots via een vernieuwde zijbalk. Het aanbod varieert per regio. Bij ons zijn er vijf beschikbaar: Google Gemini, Anthropic Claude, ChatGPT, HuggingChat en Le Chat Mistral. Deze AI-chatbots kunnen je helpen bij het samenvatten, brainstormen, afbeeldingen genereren en het schrijven van teksten. Om de zijbalk te activeren, druk je eerst op de Alt-toets van je laptop om het bovenste taakmenu zichtbaar te maken. Ga vervolgens naar Beeld / Zijbalk / AI-chatbot. In de zijbalk klik je op de Sparkle-knop, kies je een chatbotaanbieder en bekijk je de details. Je kunt via die weg ook een account aanmaken bij de gekozen dienst.

De eerste keer dat je de zijbalk opent, krijg je de AI-chatbots te zien.

Schakelen tussen de chatbots

Je kunt op elk moment van chatbot wisselen, zo vaak je maar wilt. Zo geef je bijvoorbeeld de voorkeur aan ChatGPT voor schrijftaken, terwijl je voor het samenvatten van een online-video liever Google Gemini gebruikt. Om van chatbot te wisselen, klik je op het chatbotpictogram in de zijbalk. Er verschijnt dan een dropdown-menu met alle beschikbare chatbots. Wil je eerst meer informatie over een bepaalde chatbot? Klik dan op Chatbotgegevens bekijken.

De resultaten van een prompt krijg je ook in de zijbalk.

Snelkoppelingen verwijderen

Is deze toevoeging toch net een stap te ver voor jou? Dan kun je de AI-chatbot-snelkoppeling eenvoudig uit de Firefox-zijbalk verwijderen. Open eerst de instellingen van Firefox door rechtsboven op de menuknop (de drie streepjes onder elkaar) te klikken en vervolgens op Instellingen te klikken. Ga naar het tabblad Algemeen en scrol naar het onderdeel Browserindeling. Hier kun je de optie Zijbalk tonen in- of uitschakelen. Wil je alleen de AI-hulpmiddelen uit de zijbalk verwijderen? Klik dan onderaan in de zijbalk op het tandwieltje. In het menu Zijbalk aanpassen schakel je het selectievakje AI-chatbot uit bij het onderdeel Firefox-hulpmiddelen.

Via de Firefox-instellingen bepaal je of de AI-chatbots in de zijbalk mogen staan.

Zeker weten dat je niet te veel betaalt? Check de Prijsdalers van Kieskeurig