Browsers blazen graag hoog van de toren over hun privacyvriendelijke karakter, maar wat is daar echt van waar? In dit artikel bespreken we wat de vijf populairste browsers doen om jouw online privacy te beschermen.

Google Chrome

Google Chrome is met een marktaandeel van zo'n 60 procent de populairste internetbrowser, maar scoort relatief slecht op privacy. Dat komt onder meer door het veelvuldige gebruik van trackingcookies van derden, die lange tijd zelfs standaard in de incognitomodus werden gebruikt, totdat een rechtszaak in de VS Google aanzette om daarmee te stoppen.

Via de browserinstellingen kunnen gebruikers trackingcookies uitschakelen, maar Chrome werkt ook aan een alternatief: Privacy Sandbox. Dit systeem sorteert gebruikers in groepen op basis van hun interesses, zoals 'Op zoek naar nieuwe schoenen'. Google verkoopt die groepen aan adverteerders, zonder individuele gegevens te delen. Organisaties als noyb en de Consumentenbond zijn echter kritisch op dit alternatief, omdat Google hierbij zelf juist meer toegang krijgt tot persoonsdata. Google wilde trackingcookies eerst volledig vervangen door de Privacy Sandbox, maar heeft nu besloten om gebruikers zelf de keuze te laten maken.

Verder blijkt uitverschillendetests dat Chrome geen bescherming biedt tegen fingerprinting en ingrijpende trackers, die bijvoorbeeld kunnen zien wat je op een site typt voordat je het verstuurt. Onderzoek van de Radboud Universiteit en KU Leuven toont aan dat zulke trackers veel voorkomen. Ook verzamelt Chrome telemetriegegevens, die niet zijn uit te schakelen. Wel zijn er (net als bij de meeste andere browsers) onofficiële extensies beschikbaar die veel van de missende privacyfuncties alsnog toevoegen.

Microsoft Edge

Net als Chrome blokkeert Edge standaard geen trackingcookies van derden, al kun je dat via de instellingen aanpassen. Microsoft wil deze cookies op termijn voor iedereen uitschakelen, maar heeft nog geen concreet plan gedeeld. Voor overige trackers biedt Edge drie niveaus van privacybescherming, waarbij de standaardinstelling 'gebalanceerd' is. Dit houdt in dat veelgebruikte websites wel trackers mogen plaatsen, terwijl die van onbekende sites worden geblokkeerd. Gebruikers kunnen ook kiezen om trackers helemaal niet of juist volledig toe te laten, maar het blokkeren van álle trackers kan ervoor zorgen dat websites minder goed of helemaal niet functioneren.

Microsoft beweert dat Edge fingerprinting volledig blokkeert, maar privacyanalysetools tonen aan dat sommige vingerafdrukgegevens, zoals geolocatie en taalinstellingen, toch zichtbaar zijn. Desondanks geeft Edge minder informatie prijs dan de meeste populaire browsers, zoals de besturingssysteemversie en de schermresolutie. Privacygerichte browsers zoals TOR en Brave houden echter nog meer identificeerbare informatie geheim.

In tegenstelling tot alle andere browsers die in dit artikel worden besproken, biedt Edge geen optie om onversleutelde http-verbindingen standaard te blokkeren. De browser verzamelt verder standaard telemetriegegevens. Dat kun je niet in Edge zelf uitschakelen, maar wel via de Windows-instellingen.

Apple Safari

Safari heeft thirdpartytrackingcookies jaren geleden al standaard uitgeschakeld. De browser belooft daarnaast via de functie Intelligent Tracking Prevention bescherming te bieden tegen trackers die gebruikers op verschillende websites volgen en zo een identificeerbaar profiel opbouwen. Volgens onderzoek werpt dat zijn vruchten af: bij 73 procent van de advertenties die aan Safari-gebruikers werd getoond, konden de reclames niet worden gepersonaliseerd, omdat de gebruiker niet aan een advertentieprofiel kon worden gekoppeld. Ter vergelijking: bij Google Chrome geldt dat voor slechts 17 procent.

Betalende iCloud+-gebruikers krijgen bovendien sinds kort toegang tot Privédoorgifte, waarmee je IP-adres wordt verborgen zodat sites (en wellicht nog belangrijker: internetproviders) je niet via die methode kunnen herkennen.

Tot slot heeft Apple in de privémodus van Safari geavanceerde maatregelen toegevoegd om de verschillende vormen van fingerprinting voor een groot deel tegen te gaan. Dat doet de browser door telkens andere vingerafdrukeigenschappen te versturen, zodat de website geen betrouwbare fingerprint van een gebruiker kan vormen. Via de browserinstellingen is het ook mogelijk om deze bescherming buiten de privémodus te activeren. Apple heeft de overige privacyfuncties en technische uitleg uiteengezet in een uitgebreide blogpost.

Mozilla Firefox

Firefox maakt standaard nog gedeeltelijk gebruik van trackingcookies van derden. De browser gebruikt een unieke methode die cookies niet volledig blokkeert (omdat de functionaliteit van sommige websites daarmee kaduuk kan gaan), maar wel probeert te voorkomen dat de cookies gebruikers kunnen volgen. Je kunt er echter voor kiezen om thirdpartycookies alsnog volledig te blokkeren, met alle mogelijke gevolgen van dien.

Net als Google werkt Firefox aan een alternatief voor trackingadvertenties, waarbij de browser data over gebruikers verzamelt en deelt met adverteerders, zodat zij gebruikers niet zelf hoeven te volgen. Onlangs heeft de browser deze 'Privacy-Preserving Attribution'-functie standaard geactiveerd. Daar kwam echter kritiek op vanuit privacystichting noyb, waarna Firefox zijn excuses hiervoor aanbood. De functie zal in de volgende update vermoedelijk weer standaard worden uitgeschakeld.

De browser biedt daarnaast gedeeltelijke bescherming tegen onzichtbare trackers en fingerprinting. Firefox doet dat op basis van filterlijsten: zodra een script bekend is, wordt hij op de lijst geplaatst en automatisch geblokkeerd. Onbekende trackers en fingerprints worden dus nog wel doorgelaten. Tot slot verzamelt Firefox standaard telemetriegegevens, maar dat kun je wel grotendeels uitschakelen in de privacyinstellingen.

Opera

Opera heeft van alle besproken browsers waarschijnlijk de slechtste reputatie op het gebied van privacy. Dat begon nadat een Chinees consortium de Noorse browsermaker in 2016 overnam. Hoewel Opera belooft dat het voldoet aan de AVG-privacywetgeving en er geen bewijs is dat de browser gebruikersdata deelt met de CCP, vrezen veel gebruikers toch dat hun gegevens bij de Chinese overheid belanden.

Daarnaast worden onzichtbare trackers en cookies standaard toegelaten (behalve in de privéstand), al kunnen ze wel via de instellingen worden geblokkeerd. Tegen fingerprinting is echter geen bescherming aanwezig. Ook verzamelt Opera redelijk veel telemetriegegevens, vooral als je de ingebouwde 'persoonlijke content'-diensten gebruikt, zoals de nieuwsfeed en winkelfunctie.

Toch zijn er wel wat noemenswaardige privacyfuncties. Zo bevat de browser een ingebouwde (gratis) VPN, die je browsegegevens stevig versleutelt én een bewezen no-logbeleid biedt (maar wel alleen werkt binnen de browser). Ook heeft Opera een eigen adblocker, al houdt die wel minder reclames tegen dan populaire advertentieblockers als Ublock Origin.

Take-Two Interactive en ontwikkelaar Rockstar beginnen aankomende zomer met de marketing rondom de Grand Theft Auto 6-release. De releasedatum staat nog steeds gepland op 19 november van dit jaar.

Dat liet Take-Two weten bij het bekendmaken van diens fiscale kwartaalcijfers. Aldus de uitgever in een persbericht: "Dit fiscale jaar is uitzonderlijk voor ons en we zijn enorm zeker van onze zaak voor het aankomende fiscale jaar. Die gaat revolutionair voor Take-Two en de gehele entertainmentindustrie worden, geleid door de release van Grand Theft Auto 6. Rockstars marketing rondom de release gaat deze zomer van start."

Take-Two bevestigde wederom dat het langverwachte GTA 6 op 19 november moet uitkomen. Het bedrijf heeft al vaker releasedata voor de game beloofd om het later alsnog uit te stellen. Dat het nu meldt dat de marketing rondom de release van het spel aankomende zomer begint, geeft wel een gevoel van meer zekerheid over de mogelijkheid dat de huidige releasedatum wordt gehaald.

Fysieke release niet uitgesteld

Onlangs gingen er geruchten dat alleen de fysieke release van Grand Theft Auto 6 misschien zou worden uitgesteld. Het idee zou zijn dat de digitale release gewoon op 19 november zou verschijnen, maar de fysieke release in de winkels pas later verschijnt om zo leaks te voorkomen. Aan Variety liet Take-Two-ceo Strauss Zelnick weten dat dit echter "niet het plan is". Daarmee lijkt dit gerucht dus ontkracht.

Switch 2-versie van Borderlands 4

Take-Two geeft ook het populaire spel Borderlands 4 uit. Die game verscheen vorig jaar al op meerdere consoles, maar een Switch 2-versie werd uitgesteld. Tijdens de bekendmaking van de kwartaalcijfers vandaag bleek dat de game geheel uit het releaseschema van de uitgever is gehaald.

"We hebben de moeilijke beslissing gemaakt om de ontwikkeling (van de Switch 2-versie) te pauzeren", zo werd wederom aan Variety gemeld. "We blijven ons richten op het leveren van kwaliteitscontent voor de game en blijven het optimaliseren. We blijven ook nauw samenwerken met onze vrienden bij Nintendo. Zo komen PGA Tour 2K25 en WWE 2K26 voor de Switch 2 uit, en we willen graag meer van onze spellen naar het systeem brengen." Het is niet bekend wanneer en of Borderlands 4 nog uitkomt voor de Switch 2.

Over Grand Theft Auto 6

Grand Theft Auto 6 komt op 19 november uit voor PlayStation 5 en Xbox Series X en S. Het spel draait om twee hoofdpersonages: Lucia Caminos en Jason Duval. Het duo heeft een relatie, en duidelijk is in ieder geval dat Lucia vrijkomt uit de gevangenis en het tweetal vervolgens nog verder het criminele pad op gaat.

De game speelt zich af in Vice City, een fictieve versie van Miami, en omstreken. Dat betekent dat spelers glooiende stranden en met neon verlichte straten kunnen verwachten. Het was ook al de setting van de PlayStation 2-game Grand Theft Auto: Vice City, dat na GTA 3 uitkomt. Naar verwachting zal Grand Theft Auto 6 een ongekende hoeveelheid details vertonen. Lees hier alles over de game.

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.