Tenzij u een fanatieke gamer bent, zijn er weinig redenen om nog een desktop-pc aan te schaffen. Notebooks zijn compacter, zien er beter uit, hebben goede prestaties en zijn ideaal als mobiel entertainmentcentrum voor muziek en film. Om het kleinood te vervolmaken kunt u het apparaat uitbreiden met leuke extra's. We hebben de 20 beste 'must-haves' op een rij gezet.

1. Back-up schijf

Een externe harde schijf is handig om films en andere bestanden mee te transporteren van en naar vrienden, maar dient ook een noodzakelijk doel: back-up. Misschien is dit laatste wel een van de saaiste dingen die u kunt bedenken, maar wel onmisbaar als het een keer fout gaat. Ook de harde schijven van notebooks hebben niet het eeuwige leven! Koop een externe harde schijf zonder extra voeding. Deze kunt u aansluiten op een usb-poort en is direct klaar voor gebruik. Meegeleverde back-upsoftware hoeft u niet te installeren als u Windows 7 hebt. Ga naar Configuratiescherm / Systeem en beveiliging / Back-up maken en terugzetten om uw reservekopie te maken. De stappen hiervoor zijn gebruiksvriendelijk en snel ingesteld.

Straatprijs: € 50 voor 500 GB opslagruimte

©PXimport

Gebruik een externe harde schijf om te back-uppen.

2. Blu-ray-speler

Notebooks uit het hogere segment hebben een blu-ray-speler aan boord, goedkopere modellen beschikken over een standaard dvd-brander. De mogelijkheden van uw brander vindt u op een afbeelding op de lade van het loopwerk. Als u geen blu-ray-speler hebt en toch dit type schijfjes wilt afspelen, is een externe blu-ray-speler het overwegen waard. Hiervoor hebt u meestal twee vrije usb-poorten nodig: één voor de overdracht van gegevens en één voor de stroomvoorziening van de blu-ray-speler. Sommige modellen worden geleverd met een aparte adapter. Let hierop bij de aanschaf als u niet gediend bent van een extra aansluitkabel.

Straatprijs: vanaf € 100,-

©PXimport

Dankzij een externe blu-ray-speler kunt u op uw notebook blu-ray-schijfjes lezen en films kijken.

3. Notebookstandaard

Gebruikt u uw notebook op tafel en zit u vele uren achter het apparaat, dan is een notebookstandaard geen overbodige luxe. Het staat netter en belangrijker nog: het comfort wordt aanzienlijk groter omdat het beeldscherm de juiste werkhoogte krijgt. Een standaard is weinig waard zonder een apart toetsenbord en muis. Deze combinatie is het voordeligst te koop als complete set, bijvoorbeeld de Logitech MK605 notebook kit. De MK605 bestaat uit een standaard waarop u uw notebook plaatst, een draadloos toetsenbord en dito muis. De ontvanger steekt u in een usb-aansluiting waarna u de set direct kunt gebruiken.

Straatprijs: Logitech MK605 notebook kit: € 55,-

©PXimport

De Logitech MK605 bestaat uit een standaard en een draadloze toetsenbord/muis-combinatie.

4. Usb-hub

De meeste notebooks hebben twee of drie usb-aansluitingen. Als u hier niet genoeg aan hebt, is dit probleem met een extra (mini) usb-hub opgelost. Een usb-hub is een soort dubbelstekker voor usb-apparatuur. Bijkomend voordeel is dat u met een usb-hub, mits deze voorzien is van een langere kabel, uw bureaublad netter kunt ordenen. Verbind de externe usb-apparatuur met de usb-hub en de usb-hub met uw notebook. De kabelchaos wordt overzichtelijker omdat u de usb-hub kunt wegwerken, bijvoorbeeld onder het bureau. Daarnaast hoeft u (naast de stroomadapter van uw laptop) slechts één kabel los te trekken om uw notebook mee te nemen. Let wel op, een usb-hub zonder eigen stroomaansluiting levert aan sommige apparaten niet genoeg stroom.

Straatprijs: vanaf € 10,-

©PXimport

Een usb-hub vereenvoudigt het loskoppelen van uw notebook.

5. Prepaid internet

Internetten op een andere locatie dan thuis of op kantoor is eenvoudig dankzij wifi, maar wat als er geen draadloos toegangspunt in de buurt is? Zakelijke notebooks hebben vaak een 3G-modem ingebouwd. Na het plaatsen van een simkaart (zoals aanwezig in uw mobieltje) en met het juiste abonnement kunt u overal internetten via een nabije telecom zendmast. Een 3G-modem achteraf inbouwen is kostbaar. Met een usb-adapter met 3G-modem bereikt u hetzelfde. Een modem is gratis bij een abonnement, maar er zijn ook prepaid oplossingen. Hiermee houdt u de verbruikskosten ook beter onder controle. Een los 3G-modem is ideaal om achter de hand te hebben voor noodgevallen, onderweg is er namelijk niet altijd een hotspot beschikbaar. Houd tijdens het gebruik de kosten goed in de gaten. Deze worden vaak afgerekend naar verbruik en niet naar de tijd dat u op internet vertoeft. Een 3G-modem gebruiken in het buitenland kan zeer kostbaar zijn, oppassen dus!

Straatprijs: vanaf € 40,-

©PXimport

Dankzij een prepaid 3G-modem bent u onderweg niet afhankelijk van hotspots om te internetten.

6. Dropbox

Het veelbesproken programma Dropbox is bijna onmisbaar voor iedereen die meer dan één computer gebruikt, bijvoorbeeld een desktop-pc en een notebook. Dropbox maakt een gelijknamige map aan op uw computer. Alles wat u hierin bewaart, wordt automatisch gesynchroniseerd naar uw andere computers waarop u Dropbox geïnstalleerd hebt. Dit houdt in dat u uw documenten nooit meer hoeft te mailen naar uzelf en ook het praktisch nut van een usb-stick wordt minder. Technische kennis of handmatig synchroniseren is niet nodig, alles gaat automatisch. Download en installeer Dropbox. Tijdens de installatie wordt eenmalig een account aangemaakt dat u op al uw computers kunt gebruiken.

Dropbox is gratis tot 2 GB opslag

©PXimport

Dankzij Dropbox beschikt u op uw notebook en desktop-pc over dezelfde documenten.

7. Garantie en verzekering

Notebooks zijn helaas gevoeliger dan desktop-pc's. Vooral als u een model dat eigenlijk voor thuisgebruik bedoeld is, toch regelmatig gaat verslepen, is de kans op slijtage en defecten extra groot. Berucht zijn de koeling, beeldschermscharnieren, voeding en harde schijf. Notebooks hebben standaard één jaar garantie. Tegen meerprijs kunt u dit (ook vlak na de aankoop) uitbreiden naar drie jaar. Dit is de moeite waard omdat veel defecten zich voordoen vlak na de standaard garantieperiode. De garantie geldt niet voor ongelukjes zoals het bekende kopje koffie over het toetsenbord. Met een 'accidental damage'-verzekering wapent u uzelf tegen dit soort schade.

8. Extra lader(s)

Een extra stroomadapter voor een notebook is handig als u uw notebook regelmatig op twee plekken gebruikt. U hoeft de adapter dan niet steeds los te maken en uit het stopcontact te trekken. De originele lader van de fabrikant is het beste, maar kost ook meer dan een universele lader. Als u een universele lader aanschaft, zorg er dan voor dat deze nadrukkelijk overeenkomt met de specificaties van uw originele lader. Meestal worden er extra stekkertjes meegeleverd voor meerdere modellen notebooks. Controleer voor de aankoop of de stekker voor uw notebookmerk erbij zit. Met een 12V-adapter voor in de auto kunt u uw notebook ook onderweg opladen, handig voor de vakantie!

Straatprijs: vanaf € 40,-

©PXimport

Een universele notebook-adapter wordt geleverd met meerdere voedingsstekkers.

9. Geluid naar de stereo

De speakertjes in een gemiddelde notebook zijn zwaar onder de maat. Met een draadloze muziekbrug als de Sitecom WL-061 Wireless Audio Transmitter, kunt u het geluid van uw notebook draadloos naar de stereo-installatie sturen. De set bestaat uit een usb-stick voor uw notebook en een aparte ontvanger voor de aux-aansluiting van uw stereo-installatie. Zo klinken Spotify en uw eigen muziekcollectie van uw notebook een stuk beter! Als een extra kabel geen bezwaar is, kunt u ook kiezen voor een mini-jack naar RCA-kabel. Deze kabel is, afhankelijk van de afstand, verkrijgbaar voor ongeveer tien euro.

Straatprijs: Sitecom WL-061 € 60,-

©PXimport

Sitecom WL-061 Wireless Audio Transmitter verbindt uw notebook draadloos met de stereo-installatie.

10. Centrale opslag

Een netwerk harde schijf (NAS) is geschikt om documenten, foto's, films en muziek centraal op te slaan. U kunt vanaf uw desktop-pc en notebook bij de bestanden. De schijf wordt meestal bedraad aangesloten op uw modem of router. Het kastje hoeft niet in het zicht te staan en kunt u bijvoorbeeld wegwerken in de meterkast. Een draadloze NAS is duurder dan een standaard bedrade NAS en meestal niet nodig als u al een draadloos netwerk hebt. Sluit de NAS bekabeld aan op uw modem of router en u kunt er ook draadloos bij vanaf uw notebook.

Straatprijs: € 120,- voor 1 TB opslag

©PXimport

Een netwerk harde schijf is geschikt om bestanden op te slaan en te delen met andere computers in uw thuisnetwerk.

11. HDMI-kabel

Een notebook is zeer geschikt als mediaspeler op de bank of in bed, maar u kunt de films ook eenvoudig naar uw tv krijgen. De meeste tv's hebben tegenwoordig een HDMI-aansluiting. Als deze (of een andere digitale aansluiting) ook op de notebook aanwezig is, hebt u alleen nog de juiste kabel nodig. Kabels zijn het voordeligst op internet, in de winkel betaalt u al snel twintig euro teveel. Bij Kabeltje.com en andere online shops zijn beeldschermkabels in allerlei uitvoeringen te vinden. Voor sommige notebooks is een speciale adapter (verloopstekker) nodig om de verbinding tot stand te brengen. Overschakelen van uw notebookscherm naar de tv is eenvoudig via een Fn-toetscombinatie, bijvoorbeeld Fn gecombineerd met F4. Deze toetscombinatie verschilt per merk of type notebook.

Straatprijs: HDMI-kabel van 1 meter: € 10,-

©PXimport

Met een HDMI-kabel zijn de meeste notebooks eenvoudig aan te sluiten op uw tv.

12. Lasermuis

Als pc-gebruikers één ding missen na de overstap op een notebook, dan is het de muis. De cursorbesturing via het touchpad werkt goed om mee te internetten, maar voor wie meer snelheid wil of graag foto's bewerkt, is een externe muis onmisbaar. Deze zijn er vanaf vijf euro met een draadje, maar een draadloze muis is handiger. Koop een exemplaar met een extreem kleine usb-ontvanger, dan hoeft u de usb-adapter niet te verwijderen als u uw notebook in een tas opbergt. Een draadloze muis die gebruikmaakt van de bluetooth-ontvanger in uw notebook werkt in de praktijk trager dan een exemplaar met eigen ontvanger. Onze voorkeur gaat uit naar een muis met een laser-oogje. Een lasermuis is nauwkeuriger en werkt goed op allerlei oppervlaktes: van een houten tafel of uw broek tot een strak bureaublad.

Straatprijs: draadloze laser-muis € 30,-

©PXimport

Een muis met laser-oogje werkt nauwkeurig en op (bijna) elk oppervlak.

13. Port-replicator

De printer, scanner, een extra beeldscherm, het bedrade toetsenbord of de muis, de synchronisatiekabel van uw camera en misschien wel de netwerkkabel hebben één ding gemeen: u moet de kabels lostrekken als u uw notebook wilt meenemen. Een universele port-replicator biedt uitkomst. De aansluitingen op het kastje verschillen per uitvoering en merk. U mag rekenen op meerdere usb-aansluitingen, een netwerkaansluiting en soms een geluid- of zelfs een beeldschermaansluiting. Verbind al uw apparatuur met de port-replicator en de port-replicator met één usb-kabel met uw notebook. Loskoppelen en opnieuw aansluiten was nog nooit zo eenvoudig! U maakt met een port-replicator ook een einde aan de dradenbende op en om uw bureau.

Straatprijs: port-replicator € 90,-

©PXimport

Een port-replicator vereenvoudigt het loskoppelen van randapparatuur.

14. Draadloze printer

Een printer koopt u voor een langere tijd. Mocht u op dit moment een aanschaf overwegen, kies dan voor een exemplaar met wifi. De meerprijs is gering en het plezier groot: het scheelt een aansluitkabel en u kunt de printer overal in huis neerzetten. De printer wordt draadloos verbonden met uw thuisnetwerk waarna u het apparaat kunt gebruiken vanaf al uw computers, ook als deze bedraad zijn aangesloten. Een afrader op dit gebied is de universele draadloze printserver. Deze kastjes zijn relatief kostbaar en soms een drama om aan de praat te krijgen. Een universele draadloze printserver werkt in de praktijk niet goed met alle printers waardoor bepaalde functies van uw printer wegvallen. Denk aan de scanfunctie van een multifunctional of het bijhouden van inktniveaus. Heeft uw huidige printer al een netwerkaansluiting? Verbind de printer dan met uw modem of router met een netwerkkabel. De printer wordt onderdeel van uw netwerk en is ook via uw draadloze thuisnetwerk te gebruiken.

Straatprijs: wifi-printer vanaf € 60,-

©PXimport

Een wifi-printer kunt u overal in huis neerzetten en draadloos gebruiken vanaf uw notebook of pc.

15. Externe koeling

Het zou niet nodig moeten zijn, maar de praktijk is helaas anders: de warme lucht van sommige notebooks is in staat om (antieke) houten tafels flink te beschadigen. Sommige notebook-series worden dusdanig heet dat de kans op interne beschadiging van de processor, grafische chipset of andere componenten zeer groot is. Het risico is bij uw notebook eenvoudig op te sporen als u regelmatig bepaalde gedeeltes van de behuizing niet meer kunt aanraken zonder uw vingers te branden.

Een standaard met extra koeling kan uitkomst bieden. Geen fraai gezicht, maar voor een echt heethoofd wel een oplossing. Door de externe aanvoer (of afvoer) van de luchtstroom hoeft het koelsysteem minder hard te werken en dat levert soms ook nog een stillere notebook op.

Straatprijs: extern koelsysteem vanaf € 20,-

©PXimport

Sweex Notebook Cooling Stand Aluminium is een notebookstandaard met een extra koelsysteem.

16. Tv-adapter

Dankzij 'delay-tv' van Uitzending Gemist en de vergelijkbare diensten van commerciële omroepen, kunt u veel programma's bekijken via internet. Ook kunt u zich abonneren op vodcasts (podcast met video) van allerlei programma's, bijvoorbeeld via iTunes. Als u ook van live-tv wilt genieten, hebt u een digitale tv-ontvanger nodig. De ontvanger wordt verbonden via de usb-aansluiting. Meestal wordt een externe antenne meegeleverd om de kanalen uit de lucht op te pikken. Naast het kijken naar live-tv kunt u uw notebook dankzij de tv-adapter ook gebruiken als harddiskrecorder en live-uitzendingen pauzeren. Windows 7 Home Premium-gebruikers hoeven hiervoor geen extra software te installeren, de functionaliteit is reeds ingebakken in Windows Media Center.

Straatprijs: DVB-T tv-adapter vanaf € 30,-

©PXimport

Met een tv-adapter tovert u uw notebook om tot televisie met ingebouwde harddiskrecorder.

17. Snoeren onder controle

Notebooks en kabelchaos zijn twee handen op één buik. Met betaalbare accessoires is dit probleem eenvoudig aan te pakken. De CableDrop is een klein nopje dat u aan uw bureaublad of bureaupoot vastplakt. Aan de bovenzijde kunt u een kabel vastklikken en weer eenvoudig verwijderen. Met CableDrop vallen kabels niet meer van het bureau en blijven netjes op hun plek, ideaal voor usb-kabels en de voedingsstekker. Van dezelfde maker is er de Notebook Kit. Deze set bestaat uit een Cableyoyo en twee nopjes waarmee uw notebook iets wordt verhoogd. Dit zorgt voor een betere koeling. De Cableyoyo is een soort mini-haspel waarmee u usb-draden tijdelijk inkort zonder lelijke tierips of plakband te gebruiken.

Straatprijs: CableDrop (6x) € 10,-

©PXimport

CableDrop maakt een einde aan de kabelchaos en zorgt ervoor dat notebookkabels nooit meer van uw bureau vallen.

18. Mini-beamer

Een mini-beamer is leuke gadget die valt in het hogere prijssegment. Een mini-beamer is bedoeld voor serieuzere toepassingen als presentaties, maar ook zeer geschikt om de slaapkamer om te bouwen tot kleine bioscoop. Met een mini-beamer projecteert u het beeldscherm van uw notebook op een muur. Verwacht niet te veel van de kwaliteit, maar het is wel een bijzonder hebbedingetje om films mee te kijken of om foto's weer te geven op een muur. Voor iets meer dan de aanschafprijs van een mini-beamer koopt u een redelijke woonkamer-beamer die beter presteert. Deze kunt u eveneens aansluiten op uw notebook, het enige dat u hiervoor nodig hebt is de juiste aansluitkabel.

Straatprijs: mini-beamer € 150,-

©PXimport

Een mini-beamer neemt u overal mee naartoe en tovert uw slaapkamer om tot bescheiden bioscoop.

19. Bluetooth-adapter

Een geïntegreerde bluetooth-adapter heeft in de praktijk twee mogelijkheden: het werkt goed of het werkt niet. Als u problemen hebt met het koppelen van bijvoorbeeld uw mobiele telefoon aan uw notebook hebben we één advies: verspil er niet te veel tijd aan. Incompatibiliteit, verschillende bluetooth-standaarden en driverproblemen kunnen de correcte werking dwarsbomen. Soms is dit niet of nooit op te lossen. Een kabel biedt uitkomst, maar als u het echt draadloos aan de praat wilt krijgen is een losse bluetooth usb-adapter het overwegen waard. De lage aanschafprijs weegt niet op tegen het geklungel om de geïntegreerde bluetooth-adapter van uw notebook aan de praat te krijgen, het scheelt u veel ergernis. Let bij de aanschaf op de omvang van de adapter. Koop bij voorkeur een bluetooth-adapter van postzegelformaat, die kunt u laten zitten als u uw notebook in een tas stopt.

Straatprijs: losse Bluetooth-adapter € 15,-

©PXimport

Een losse bluetooth usb-adapter die voldoet aan de laatste standaarden kan veel ergernis met bluetooth-apparatuur voorkomen.

20. Draadloze speakerset

Wie beter geluid wil uit de notebook en een hekel heeft aan aansluitsnoeren, kan een draadloze speakerset overwegen. Draadloze speakersets zijn er in alle prijsklassen, van 50 tot 700 euro. Verdiep u in testresultaten of beluister het geluid van de speakers in de winkel voordat u overgaat tot de aanschaf. Het prettigste van een draadloze speakerset is dat u deze overal in de kamer kunt plaatsen. Denk goed na voordat u iets goedkoops aanschaft: een speakerset kan een goede investering zijn omdat u het geluid mee kunt nemen naar uw volgende notebooks.

Straatprijs: speakerset van € 50,- tot € 700,-

©PXimport

Een goede draadloze speakerset is geen overbodige luxe voor de echte muziekliefhebber en 'overleeft' meerdere notebooks.

Je kunt er bijna de klok op gelijkzetten: elk jaar komt er een nieuwe generatie Apple Watch op de markt. Vergelijk je de nieuwe Apple Watch Series 11 met zijn voorganger, dan zul je aan de buitenkant geen verschil zien. Wat is er dit jaar dan wel nieuw?

De Apple Watch Series 11 heeft een identiek ontwerp als de Series 10 en is nog steeds beschikbaar in een titanium- of aluminiumvariant als 42- of 46mm-uitvoering. De enige kleine in het oog springende vernieuwing is dat de aluminiumvariant nu ook in de kleur spacegrijs beschikbaar is. Dat is de kleur waarin wij het horloge hebben getest. Bedienen doe je afhankelijk van de functie met het aanraakscherm, de draaikop of een drukknop.

©Jeroen Boer - ID.nl

Zelfde chip

De buitenkant is dus weinig vernieuwend en ook binnenin heeft Apple geen heel spannende wijzigingen doorgevoerd. De gebruikte chip is dezelfde S10 die ook in de voorganger te vinden was. Opmerkelijk is dat ook de tegelijkertijd verschenen duurdere Apple Watch Ultra 3 en goedkopere Apple Watch SE 3 voorzien zijn van dezelfde S10-chip. De flink goedkopere instapper is dus net zo snel als de duurdere modellen. Apple is bij de GPS + Cellular-variant wel overgestapt naar een 5G-modem in plaats van een 4G-modem, maar daar zul je in de praktijk niks van merken.

©Jeroen Boer - ID.nl

Prima scherm

De Apple Watch 11 heeft een oledscherm met afhankelijk van de gekozen variant een diameter van 1,77 of 1,96 inch. De beeldkwaliteit van het scherm is uitstekend en ook buiten is de Apple Watch dankzij de hoge helderheid goed af te lezen. Het scherm is afgewerkt met gehard glas. Vrijwel krasongevoelig saffierglas krijg je bij de Apple Watch 11 alleen op de duurdere titaniumvariant. De door mij geteste aluminiumvariant is voorzien van gehard glas dat Apple net als op de voorganger 'Ion-X' noemt. Dat geharde glas is volgens Apple dankzij een keramische coating deze generatie wel twee keer zo krasbestendig geworden. Tijdens het testen van de aluminiumvariant zijn er geen krassen op het scherm gekomen.

Twee apps

Op je iPhone gebruik je twee in iOS standaard geïntegreerde apps om het horloge te beheren. De instellingen vind je in de app Watch, waarmee je bijvoorbeeld de meldingen kunt instellen en de wijzerplaat kunt veranderen. De gegevens rondom je activiteiten vind je in de app Gezondheid, waarin je allerlei tegels met informatie rondom je stappen, activiteiten en slaap vindt. De Gezondheid-app bevat veel gegevens, maar zou wat overzichtelijker kunnen. Er staan wel erg veel losse tegels onder elkaar als je op Alle gegevens tikt. Gelukkig kun je de voor jou belangrijke gegevens vastmaken op het dashboard, want waarschijnlijk vind je lang niet alle data belangrijk.

Goede activiteittracking

De Apple Watch is een uitgebreide activiteitstracker die uitstekend werkt. Het enige dat we een beetje irritant vonden, is dat de Apple Watch wel automatisch activiteiten als fietsen of wandelen kan detecteren, maar dat er een handmatige actie nodig is om deze activiteit echt als work-out op te slaan. Zie je de melding over het hoofd, dan is de activiteit als losse work-out verdwenen.

De automatische detectie is verder wat ons betreft nauwkeurig genoeg. Bij het tracken van bewuste sportactiviteiten speelt dat minder omdat je dan via het horloge een work-out voor de gewenste activiteit kunt starten. Daarnaast wordt je slaapgedrag bijgehouden en word je gewaarschuwd bij afwijkingen rondom je hartslag, slaap(apneu) en bloeddruk. Dat is overigens niet nieuw; de vorige Apple Watch kan dat ook allemaal.

©Jeroen Boer - ID.nl

Accuduur

De accucapaciteit is niet bekend, maar volgens Apple gaat het horloge de hele dag mee en dat wordt probleemloos gehaald. Een keertje de Apple Watch vergeten op te laden en dan toch naar je werk gaan is geen probleem. Leg je hem aan de lader als je bijvoorbeeld gaat douchen of even als je thuis komt, dan heb je altijd genoeg energie.

De Apple Watch klikt trefzeker op de meeleverde magnetische laadpuck. Die laadpuck zelf blijft ook magnetisch plakken op metalen meubels zoals een nachtkastje. Heb je een metalen kastje, dan is dat extra handig omdat de lader dan zelf ook niet verschuift. Het laden gaat best vlot; het duurt ongeveer een uur om een volledig lege accu weer helemaal op te laden.

Conclusie

De Apple Watch Series 11 is een prima smartwatch, maar brengt weinig vernieuwing. Heb je een Apple Watch Series 9 of 10, dan kun je deze nieuwe variant daarom rustig overslaan. Ben je wel toe aan een nieuwe Apple Watch, dan krijg je met de Series 11 een goede smartwatch om je pols, al heeft de goedkopere SE met iets minder functies nu ook dezelfde chip.

Windows 11 is ontworpen om je pc beter te laten presteren dan zijn voorganger Windows 10. Toch geldt ook hier dat het systeem gaandeweg steeds trager wordt. Gelukkig zijn er eenvoudige trucs om je computer weer vleugels te geven.

Zelfs een modern besturingssysteem kan na verloop van tijd trager aanvoelen. Met de onderstaande tips kun je Windows 11 opnieuw optimaliseren. Uiteindelijk draait het vooral om keuzes. Het systeem zit boordevol functies en opties, maar niet alles heb je echt nodig. Schakel overbodige onderdelen uit, dan win je meestal direct aan snelheid. 

Zet Widgets uit

Veel klassieke trucs om Windows sneller te maken, werken ook in Windows 11. Maar er zijn ook enkele optimalisaties die specifiek voor dit besturingssysteem gelden en echt merkbaar verschil maken. Zo introduceert Windows 11 Widgets: interactieve kaarten die dynamisch informatie tonen over het weer, nieuws, aandelen of sport… Handig, maar ze verbruiken geheugen en bandbreedte. Vind je dit te veel van het goede, dan kun je ze beter uitschakelen. Dat doe je eenvoudig via de taakbalk: klik met de rechtermuisknop op een lege plek. Kies Taakbalkinstellingen en zet Widgets uit.

Visuele effecten en animaties uitschakelen

Windows 11 bevat heel wat grafische tierlantijntjes die er fraai uitzien, maar wel extra rekenkracht vragen. Denk aan animaties bij het minimaliseren of maximaliseren van vensters, transparante achtergronden en schaduwen. Vooral op systemen met weinig RAM of een oudere grafische kaart kan dit merkbare vertraging opleveren. Kies je liever voor prestaties dan voor cosmetica, dan schakel je deze visuele effecten uit. Druk op Win+I om de Instellingen te openen en ga naar Toegankelijkheid / Visuele effecten. Zet daar de schakelaars bij Transparantie-effecten en Animatie-effecten uit. Omdat Windows 11 hierdoor minder grafische elementen hoeft te renderen, merk je direct een vlottere werking, vooral bij het openen en sluiten van vensters.

Instellingen voor prestaties

Er bestaat ook een snelle manier om in één keer alle visuele effecten te beheren. Typ in de zoekfunctie van Start: De weergave en prestaties van Windows aanpassen. Standaard staat dit ingesteld op Automatisch selecteren. Ga naar het tabblad Visuele effecten en je leest precies welke opties voor de vormgeving actief zijn. Wil je alle grafische franje in één klap uitschakelen, kies dan voor Beste prestaties. Klik vervolgens op Toepassen en bevestig met OK.

In de instelling Beste prestaties worden alle visuele effecten uitgeschakeld.

Kritisch voor opstartprogramma’s

Telkens wanneer je Windows opstart, worden automatisch programma’s in de achtergrond geladen. Veel software installeert zo’n opstartprogramma zonder dat je het beseft. Applicaties die je zelden gebruikt, verbruiken daardoor onnodig geheugen en processorkracht en vertragen bovendien de opstartprocedure. Hoe meer programma’s mee opstarten, hoe langer het duurt voor je pc gebruiksklaar is. Controleer dit via Instellingen / Apps / Opstarten. Daar vind je een overzicht van alle apps die samen met Windows starten. Bekijk de lijst kritisch en zet de schakelaar uit bij programma’s die je niet meteen nodig hebt. Zo start je pc merkbaar sneller op.

Dubbelchecken in Taakbeheer

Daarna kun je ook nog een keer via Taakbeheer snoeien in de programma’s die op de achtergrond draaien. Open deze app door met de rechtermuisknop op een lege plek in de taakbalk te klikken en Taakbeheer te kiezen. Deze handige tool toont alle actieve programma’s en services. Klik in de linkerbalk op het vijfde pictogram van boven om de lijst met opstart-apps te openen. Sorteer vervolgens op Status, zodat de ingeschakelde apps bovenaan verschijnen. In de kolom Invloed op opstarten zie je meteen of een app geen, weinig of juist veel invloed heeft op de systeemprestaties. Wil je voorkomen dat een programma automatisch meedraait, klik er dan met de rechtermuisknop op en kies Uitschakelen. Hiermee verwijder je de toepassingen niet. Je voorkomt alleen dat ze bij het opstarten worden geladen. Je kunt de apps dus nog altijd handmatig starten. Besluit je later dat een programma tóch automatisch mee moet opstarten, dan schakel je het op dezelfde manier weer in.

Zuiniger in plaats van sneller

In Taakbeheer zit een handige functie om het energieverbruik van Windows 11 te verbeteren: de Efficiëntiemodus. Deze modus verlaagt de prioriteit van achtergrondapplicaties, waardoor je pc sneller werkt en de batterijduur wordt verlengd. Daarom heeft deze modus een eco-pictogram in de vorm van twee blaadjes. Een belangrijke kanttekening: niet alle processen en apps ondersteunen deze modus. Bij sommige zul je het pictogram dus niet zien. Start Taakbeheer en ga naar de weergave Processen (het derde pictogram van boven in de linkerbalk, bestaande uit drie vierkantjes). Hier zie je de lijst van actieve apps en processen. Selecteer de app of het proces dat je in de efficiëntiemodus wilt zetten en klik op het Efficiëntiemodus-pictogram rechtsboven in het scherm. Bevestig je keuze. Je kunt dezelfde optie ook bereiken door met de rechtermuisknop op een app of proces te klikken. Sommige apps, zoals Microsoft Edge, staan standaard al in de efficiëntiemodus. Bij deze apps kun je de modus niet uitschakelen.

Sommige applicaties ondersteunen de efficiëntiemodus.

Sta automatisch Windows-onderhoud toe

Windows 11 voert voortdurend onderhoud uit om te controleren of alles naar behoren functioneert. Dit omvat systeemdiagnoses en beveiligingsscans. Het lost bovendien automatisch gevonden problemen op. Dit automatisch onderhoud vindt plaats op een vastgesteld tijdstip wanneer het apparaat in slaapstand staat en is aangesloten op een stroombron. Het is mogelijk dat je deze functie per ongeluk hebt uitgeschakeld, of dat het een tijd niet actief was. Bijvoorbeeld als je de laptop ’s nachts hebt uitgeschakeld in plaats van in slaapstand te zetten, of als hij tijdelijk niet op het lichtnet was aangesloten. Zorg er daarom voor dat de functie dagelijks actief is. Typ in het zoekvak van de taakbalk Configuratiescherm en selecteer in deze app Systeem en beveiliging. In het gedeelte Onderhoud klik je onder Automatisch onderhoud op Onderhoud starten als je het direct wilt uitvoeren. Om ervoor te zorgen dat dit dagelijks gebeurt, klik je op Onderhoudsinstellingen wijzigen. Kies het gewenste tijdstip en vink het vakje aan: Gepland onderhoud toestaan om mijn computer aan te zetten.

Verwijder bloatware

Bij de installatie van Windows 11 worden automatisch programma’s meegeleverd waar je niet om hebt gevraagd. Sommige zijn logisch en nuttig, veel andere worden niet eens door Microsoft zelf ontwikkeld, maar door externe leveranciers. Soms gebeurt het ook dat bij de installatie van een programma een andere applicatie ongemerkt mee op je pc wordt gezet. Deze adware en bloatware zijn verraderlijk, omdat ze vaak automatisch starten zonder dat je het merkt. Je zult merken hoeveel beter je pc presteert wanneer je er vanaf bent. Je kunt Taakbeheer gebruiken om adware en bloatware te herkennen, maar gemakkelijker is het gebruik van een externe tool. Een handige optie is O&O AppBuster: volledig gratis en zonder installatie. Download de tool via https://www.oo-software.com/en/ooappbuster en start het exe-bestand. De tool scant het systeem en maakt het verwijderen eenvoudig. Je ziet telkens de uitgever van elke app en een aanbeveling. Een rode stip met het label Remove betekent dat je moet overwegen of je deze software echt nodig hebt. Is dat niet het geval, selecteer dan de titel en klik op Remove. Je kunt O&O AppBuster ook gebruiken om reguliere software te verwijderen die via de standaardmethode moeilijk te de-installeren is.

Zoekindexering uitschakelen

De zoekfunctie van Windows 11 maakt gebruik van indexering op je harde schijf. Dit gebeurt op de achtergrond, waardoor je pc sneller doorzocht kan worden dan zonder indexering. Zonder index moet Windows elk bestand en elke map bij iedere zoekopdracht opnieuw doorzoeken, wat langer duurt. Bovendien zorgt de indexering ervoor dat je bestanden kunt vinden op basis van de tekst die ze bevatten. Dit is handig, maar op tragere pc’s kan de indexering de prestaties verminderen. Je kunt de snelheid van een trage computer verbeteren door de indexering uit te schakelen. Zelfs op een pc met een ssd kan dit de prestaties ten goede komen. Open de app Services door in het zoekvak van de taakbalk services.msc te typen. Scroll naar Indexeringsservice of Windows Search in de lijst met services. Dubbelklik erop en klik in het venster dat verschijnt op Stoppen. Herstart daarna de pc. Je zoekopdrachten kunnen iets trager zijn, maar het verschil merk je mogelijk niet. Wel zul je waarschijnlijk een algemene snelheidsverbetering ervaren.

Opslaginzicht

Een harde schijf vol overbodige bestanden kan de pc vertragen. Door deze op te schonen, kun je vaak een snelheidsboost krijgen. Windows 11 biedt hiervoor een ingebouwde tool: Opslaginzicht. Open Instellingen en ga naar Systeem in de linkerbalk, zodat je rechts Opslag kunt openen. Schakel hier de optie Opslaginzicht in.

Vanaf dat moment controleert Windows voortdurend de opslag op je pc en verwijdert oude of overbodige bestanden die je waarschijnlijk niet meer nodig hebt. Denk aan tijdelijke bestanden, bestanden in de map Downloads en oude bestanden in de Prullenbak. Standaard komt Opslaginzicht pas in actie wanneer er weinig vrije schijfruimte overblijft. In dat geval verwijdert het systeem bestanden die al langer dan 30 dagen in de Prullenbak of Downloads staan. Je kunt dit ook instellen op dagelijks, elke 14 dagen of elke 60 dagen.

Stop de synchronisatie via OneDrive

De Microsoft-cloudopslagtool OneDrive zorgt ervoor dat de bestanden op je pc perfect gesynchroniseerd worden met de cloud. Het is een efficiënte back-uptool voor het geval je pc te maken krijgt met een virusinfectie of hardwareschade. OneDrive is zo diep geïntegreerd in Windows dat veel gebruikers denken dat het niet uit te schakelen is, maar dat klopt niet. De automatische OneDrive-synchronisatie kan je computer aanzienlijk vertragen. Als je ervoor kiest om je back-up op een andere manier te organiseren, kun je de synchronisatie eenvoudig uitschakelen. Klik op het OneDrive-cloudpictogram in het systeemvak en daarna op het tandwielpictogram om de Instellingen te openen. Ga naar het tabblad Account en klik op Deze pc ontkoppelen. Dit betekent niet dat je de bestanden kwijt bent die in de lokale OneDrive-map staan.

Geheugenintegriteit uitschakelen

Merk je dat Windows 11 op een oudere computer niet soepel draait? Dit kan te maken hebben met ingebouwde beveiligingsfuncties zoals TPM 2.0 en Geheugenintegriteit. Geheugenintegriteit helpt je pc te beschermen tegen geavanceerde aanvallen, maar kan op oudere of minder krachtige hardware een impact op de prestaties hebben. Als je bereid bent om een klein beetje veiligheid in te ruilen voor betere prestaties, kun je Geheugenintegriteit uitschakelen via Instellingen / Privacy & Beveiliging / Windows-beveiliging / Apparaatbeveiliging / Kernisolatie en Geheugenintegriteit.

Vooral op oudere pc’s heeft de Geheugenintegriteit een negatieve invloed op de snelheid.

Schakel de Gamemodus uit

De Gamemodus van Windows 11 optimaliseert je pc voor het spelen van games. Wanneer Windows merkt dat je een game speelt, geeft het de prioriteit aan de systeembronnen voor gaming door deze tijdelijk weg te nemen bij andere apps en achtergrondprocessen. Dit is interessant voor serieuze gamers, maar wanneer je geen games speelt, kan het systeem juist vertragen omdat het resources reserveert ‘voor het geval dat’ je toch een game zou starten. Het uitschakelen van de Gamemodus kan je pc daarom ook sneller maken. Je kunt de functie altijd opnieuw inschakelen wanneer je een game wilt spelen. Zelfs als je nog nooit een game op je pc hebt gespeeld, staat de Gamemodus standaard ingeschakeld. Om deze uit te schakelen, ga je naar Instellingen / Gaming / Gamemodus. Zet de schakelaar Gamemodus uit.