Luisteren naar de goeie ouwe radio, wie doet dat nog? Veel mensen verkiezen tegenwoordig streamingdiensten en draadloze speakers. De opkomst van digitale radio en veelzijdige toestellen blazen de radio echter nieuw leven in. Is het iets voor jou?

Vroeger was het makkelijk om uit leggen wat ‘radio’ precies was. Zo’n apparaat had vaak één functie: je af laten stemmen op een radiozender die via de lucht werd uitgezonden. Of als je het wat chiquer wilt stellen: via de ether. Een radio werd daarnaast vaak ingebouwd in audiotoestellen, zoals een AV-receiver of een compact muzieksysteem. Om die reden is de term ‘receiver’ in het leven geroepen: de versterker met een radiotuner of -ontvanger.

Ook lezen: De voor- en nadelen van een draadloze speaker

Tegenwoordig is de situatie totaal anders en wordt er vooral geluisterd via streamingdiensten als Spotify of Apple Music. Je zoekt daarmee een playlist op of je pikt een op maat gemaakt ‘radiostation’ mee. Sommige diensten, zoals Apple Music of Sonos Radio, bieden streaming radiostations aan, die worden samengesteld door een bekende artiest. De traditionele radiozenders hebben dus wel aardig wat concurrentie gekregen.

Toch is radio in de klassieke zin verre van dood. In de auto, maar ook in bedrijven en werkplaatsen wordt nog volop naar de radio geluisterd. Ook thuis blijft radio een makkelijke keuze als je snel wat muziek, nieuws en entertainment zoekt. Gewoon op de knop drukken en er speelt iets – lekker eenvoudig! Alleen wordt daarbij zelden voor een traditioneel toestel met een antenne gekozen.

Radio’s met een antenne zijn er zeker nog en bieden zo hun eigen voordelen. Radio via de ether is bijvoorbeeld gratis en beschikbaar op plaatsen waar wifi ontbreekt. Een radio met een accu heeft doorgaans een zeer goede autonomie. Het is ook heerlijk stressloos: gewoon luisteren naar wat de programmamaker bij het radiostation heeft samengesteld.

©Sony

DAB+

Luisteren via AM en FM kan nog altijd. Voorlopig tenminste, want geleidelijk worden deze oude analoge technologieën vervangen door nieuwe digitale tegenhangers, zoals DAB+. De komende jaren kun je nog wel verder blijven luisteren via de FM-band. Ondertussen wordt er wel aan die omslag naar DAB+ gewerkt en het meeste is al gebeurd. DAB+ heeft een kleiner bereik en zodoende moesten er meer zenders worden geplaatst. Inmiddels is een geschatte 97 procent van Nederland gedekt.

Grote voordeel is dat DAB+ veel minder plaats in het radiospectrum inneemt. In de ruimte van één analoge zender kunnen meerdere digitale zenders worden geplaatst. Bij een DAB+-uitzending krijg je ook nooit ruis te horen. Je hoort het radioprogramma kraakhelder, of anders helemaal niet – er is geen tussenweg.

De gebruikte digitale technologie biedt ook een goede geluidskwaliteit én je krijgt extra informatie mee. Zo kan de radio de naam van de artiest tonen waarvan je een liedje hoort. Het radiostation moet die informatie dan wel meesturen. Sommigen houden het op de zendernaam en eventueel de naam van het programma.

Om naar DAB+-radio te luisteren moet je een aangepaste radio hebben. Een oude analoge radio kan onmogelijk DAB+ ontvangen. Vroeger was er ook DAB, zonder het plusje achteraan. Dat is een oudere technologie die niet langer wordt ondersteund. Heb je zo’n oude radio liggen, dan zal het DAB+ wellicht niet kunnen ontvangen. 

©Philips

Internetradio

Radio luisteren kan ook via het internet. Fabrikanten zoals Sonos geven aan dat er via hun draadloze speakers zelfs heel veel naar internetradio wordt geluisterd. Er wordt vaak gekozen voor dezelfde Nederlandse zenders die voorheen via de antenne werden geconsumeerd. 

Het is een interessante optie als je naar een radiozender wilt luisteren, maar niet wilt investeren in een echte radio. Internetradio luisteren kan namelijk op vele manieren: via een app op je smartphone of tablet, via de browser of via draadloze speakers en audiotoestellen. De bekendste aanbieder van internetradio is TuneIn, maar er zijn ook andere apps verkrijgbaar. 

Maar er zijn nog meer voordelen. Internetradio geeft je bijvoorbeeld toegang tot heel veel radiostations. Nagenoeg alle Nederlandse zenders zijn beschikbaar. Maar je kunt ook probleemloos naar buitenlandse zenders luisteren. Het maakt niet uit waar een station gevestigd is. Daarnaast zijn er ongelooflijk veel genrestations: van metal tot jazz, van klassiek tot techno.

De kwaliteit van het geluid hangt af van wat een radiostation aanbiedt. De audio wordt gecomprimeerd, bijvoorbeeld als een MP3-stream. Sommige zenders kiezen voor grote compressie, wat leidt tot minder goede geluidskwaliteit. Maar zo blijft het dataverbruik binnen de perken. Anderen zetten echter net in op een hoge kwaliteit. Je hebt zelfs audiofiele zenders die in cd-kwaliteit streamen.

Welke soort toestellen zijn er?

Op het gebied van muziek luisteren is er weliswaar veel veranderd, en toch zijn radio’s nog altijd in te delen in dezelfde types als decennia geleden. Er zijn compacte, draagbare modellen, grotere tafelradio’s en audiotoestellen die vaak ook andere muziekfuncties aan boord hebben.

Een kleine radio hoeft niet veel te kosten. Je vindt al toestellen vanaf 40 euro. Duurdere tafelradio’s kosten 100 euro, 200 euro of zelfs meer. Een knap design zal het prijskaartje nog iets hoger doen uitkomen. Let wel op bij heel kleine toestellen: een heel bescheiden speakertje zal niet veel geluid geven, en ook geen diepe bassen of hoge details. Wel prima om bij tijdens het tuinieren een voetbalwedstrijd te volgen.

De compacte toestellen kun je makkelijk vervoeren. Ze hebben een ingebouwde batterij en zijn soms amper groter dan een smartphone. Wel wat dikker, want er zit natuurlijk een speaker in de behuizing. Compacte radio’s heb je in alle stijlen, inclusief stevige apparaten die je mee op reis kunt nemen of zelfs naar het bouwterrein.

Tafelradio’s zijn wat groter. Zoals de naam aangeeft, zijn ze eerder bedoeld om op een tafel of meubel te staan. Soms zijn ze voorzien van een handgreep om ze van een kamer naar een andere ruimte te verplaatsen. Er zijn tafelradio's die op batterijen kunnen werken, maar meestal komt er een netsnoer aan te pas. Qua design kom je veel verschillende ontwerpen tegen, maar er zijn wel opvallend veel retrodesigns te vinden. Zo kun je makkelijk een radio vinden die doet denken aan het toestel dat vroeger bij je grootouders stond te pronken.

©Lenco

Andere audiotoestellen, zoals een AV-receiver of een hifi-versterker met radio ingebouwd? Dat zie je steeds minder vaak. Soms wordt er alleen DAB+ aangeboden en ontbreekt de FM-tuner. Wat je dan wel hebt, is internetradio. Als een audioversterker streaming-functies heeft ingebouwd, dan is deze optie er ook altijd bij. Heeft een apparaat bluetooth, AirPlay of Chromecast, dan kun je op die manier ook internetradio afspelen vanaf een app op je smartphone. Kortom, er is altijd wel een manier om naar je favoriete zenders te luisteren.

Je laptopaccu lijkt altijd leeg te zijn op het moment dat er nergens een stopcontact te bekennen is. Met de juiste software-instellingen pers je echter makkelijk een uur extra uit je apparaat, zonder dat je daarvoor technisch onderlegd hoeft te zijn. Wij leggen uit aan welke knoppen je precies moet draaien voor maximaal resultaat.

Er is weinig irritanter dan een laptop die in de spaarstand schiet of uitvalt terwijl je in de trein net de laatste hand legt aan een belangrijk document. Veel gebruikers denken bij een snel leeglopende batterij direct dat de hardware versleten is en kijken alweer naar een nieuwe laptop. Vaak is de accu zelf echter nog prima in orde, maar gaat het besturingssysteem slordig om met de beschikbare energie. Fabrieksinstellingen zijn namelijk vaak gericht op maximale prestaties en helderheid, niet op uithoudingsvermogen. In dit artikel leer je hoe je de regie terugpakt en de energievreters in toom houdt, zodat je met een gerust hart de dag doorkomt.

Waar die energie eigenlijk naartoe lekt

Om te begrijpen hoe je accucapaciteit bespaart, moet je eerst weten waar de energie aan opgaat. De twee grootste verbruikers in een laptop zijn vrijwel altijd het beeldscherm en de processor. Het scherm vreet stroom om pixels te verlichten; hoe feller het scherm, hoe sneller de teller tikt. Daarnaast speelt de verversingssnelheid een rol. Veel moderne schermen verversen het beeld 120 keer per seconde (120 Hz). Dat kijkt heel rustig, maar kost aanzienlijk meer rekenkracht dan de standaard 60 Hz.

Onder de motorkap is de processor continu bezig met het verwerken van taken. Een veelvoorkomende misvatting is dat je handmatig alle programma's moet afsluiten om stroom te besparen. Dat is maar ten dele waar, want moderne systemen zijn heel goed in het bevriezen van apps die je niet gebruikt. Wat wél energie kost, zijn achtergrondprocessen die actief blijven synchroniseren, zoals cloudopslagdiensten of mailprogramma's die elke minuut checken op nieuwe berichten. Ook randapparatuur die stroom trekt via de usb-poort, zelfs als je deze niet actief gebruikt, snoept procenten van je lading af.

Besparen tijdens eenvoudige taken

De energiebesparende modus is je beste vriend wanneer je taken uitvoert die weinig rekenkracht vereisen. Denk hierbij aan tekstverwerken, e-mailen, webbrowsen of het invullen van spreadsheets. In deze scenario's heb je de volledige kracht van je processor en videokaart simpelweg niet nodig. Door in Windows of macOS te kiezen voor de energiebesparende modus, klokt de processor zichzelf terug. Hij werkt dan letterlijk iets langzamer, maar voor administratieve taken merk je daar in de praktijk niets van. De letters verschijnen nog steeds direct op je scherm zodra je ze typt.

Daarnaast is dit het moment om eens kritisch naar je schermhelderheid te kijken. Binnenshuis is een helderheid van 50 tot 60 procent vaak meer dan voldoende om comfortabel te kunnen werken. Werk je vooral 's avonds? Dan kan het zelfs nog lager. Ook het uitschakelen van toetsenbordverlichting levert in deze context pure winst op. Het zijn kleine percentages per uur, maar op een hele werkdag maakt dit het verschil tussen wel of niet de oplader moeten pakken.

©PXimport

Prestaties boven accuduur

Er zijn momenten waarop je de batterijbesparingsinstellingen beter uit kunt laten, of zelfs agressief moet vermijden. Zodra je aan de slag gaat met zware grafische taken, zoals videobewerking, 3D-rendering of serieuze gaming, werkt een besparingsmodus averechts. De software knijpt de toevoer van stroom naar de componenten af, wat resulteert in een haperend beeld, trage exporttijden en een frustrerende gebruikservaring.

In deze gevallen heeft de hardware ademruimte nodig om te kunnen presteren. Als je probeert te gamen op een besparingsstand, zal het systeem de prestaties van de grafische chip zo ver terugschroeven dat het spel onspeelbaar wordt. Bovendien duurt het renderen van een video in spaarstand veel langer, waardoor het scherm en de schijf langer actief moeten blijven, wat onderaan de streep soms zelfs méér energie kost dan een korte piekbelasting op vol vermogen. Hier geldt: efficiëntie door snelheid is soms zuiniger dan traagheid.

Situaties waarin instellingen het niet meer redden

Hoewel je met software veel kunt optimaliseren, zijn er harde grenzen waarbij geen enkele instelling je meer gaat redden. Je moet realistisch zijn over de fysieke staat van je apparaat.

Ten eerste is er de chemische degradatie. Als de maximale capaciteit van je accu (ook wel battery health geheten) onder de 70 procent is gezakt, kun je instellen wat je wilt, maar de rek is er fysiek uit. De batterijcellen kunnen de lading simpelweg niet meer vasthouden. Ten tweede is oververhitting een doodsteek voor je accuduur. Als de ventilatoren van je laptop continu staan te loeien omdat de koelkanalen vol stof zitten, kost dat enorm veel energie. Warmte is in feite verspilde energie. Tot slot helpt software niet als je zware externe apparaten zonder eigen voeding aansluit. Een externe harde schijf die zijn stroom via de laptop krijgt, trekt de accu leeg alsof het een rietje in een pakje sap is, ongeacht je schermhelderheid.

Creëer je eigen energieprofiel

Om echt grip te krijgen op je verbruik, moet je de instellingen afstemmen op jouw specifieke gedrag. Begin met de slaapstand-instellingen. Veel mensen laten hun laptop openstaan als ze even koffie gaan halen, waarbij het scherm zomaar tien minuten op volle sterkte blijft branden. Stel in dat het scherm al na twee of drie minuten inactiviteit uitgaat. Dat is de makkelijkste winst die je kunt boeken.

Kijk ook naar je randapparatuur. Gebruik je een externe monitor? Zorg dan dat je laptop zo is ingesteld dat het interne scherm volledig uitschakelt, en niet 'zwart maar aan' blijft staan. Gebruik je veel bluetooth-apparaten? Schakel bluetooth uit als je ze niet gebruikt; het constant scannen naar verbindingen kost stroom. Voor gebruikers met een oledscherm is er nog een extra truc: gebruik een donkere modus. Bij oledschermen verbruiken zwarte pixels namelijk helemaal geen energie, in tegenstelling tot traditionele lcd-schermen waar de achtergrondverlichting altijd aan staat.

Balans tussen snelheid en stopcontact

Het verlengen van je accuduur is uiteindelijk een balansspel tussen comfort en noodzaak. De grootste winst behaal je door de schermhelderheid te temperen en de slaapstand agressiever in te stellen, zodat je geen energie verspilt in de pauzes. Wees niet bang om de energiebesparingsmodus standaard aan te zetten voor alledaags werk; de moderne processors zijn krachtig genoeg om dat zonder haperingen op te vangen. Pas als je merkt dat je laptop traag reageert bij zwaardere taken, is het tijd om de teugels weer iets te laten vieren. Zo bepaal jij hoelang de werkdag duurt, en niet je batterij.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.