Een soundbar is een populaire manier om tv-geluid te verbeteren. Maar is zo'n soundbar ook de beste optie? Dat hangt er vanaf, want een soundbar bezit naast voordelen ook minpunten.

In dit artikel: Dit is waarom mensen soundbars kopen | De voordelen van een soundbar | Wat zijn de nadelen van een soundbar? | De juiste soundbar kiezen

Lees ook: Wat is surroundgeluid?

Het is overdreven om te stellen dat echt elke televisie slecht klinkt. Maar in de meeste gevallen krijg je op z’n best een matige beleving. Op een bioscoopervaring moet je niet rekenen en soms kan zelfs de verstaanbaarheid van spraak danig tegenvallen. En dus gaan veel mensen gauw op zoek naar een oplossing.

Die oplossing is vaak een soundbar. Dat is een lange speaker die ontworpen is om met je televisie samen te werken. Er zijn veel verschillende modellen, van goedkope toestellen die stereo bieden tot high-end modellen die omhullend Dolby Atmos-geluid weergave. Meer uitleg over wat een soundbar juist is én doet vind je in dit artikel.

Voordelen van een soundbar

1: Onmiddellijke verbetering

Zelfs een goedkope soundbar zal bij een doorsnee tv een merkbare verbetering opleveren. Er zit natuurlijk wel verschil in het resultaat, afhankelijk van het model en type soundbar. Het grootste verschil zul je krijgen bij goedkopere tv's. Die hebben vaak de slechtste ingebouwde speakers.

2: Betere verstaanbaarheid

Een vaak voorkomend probleem bij goedkope tv’s is dat spraak slecht verstaanbaar is. Denk aan presentatoren van tv-programma’s en dialogen van acteurs. Een soundbar kan dit probleem snel aanpakken.  Modellen met een aparte speaker voor het centerkanaal of een spraakverbeteringfunctie werken het best.

3: Makkelijk te installeren

Er zijn andere opties om je tv-geluid te verbeteren. Een AV-receiver met losse luidsprekers bijvoorbeeld. Een soundbar is echter veel eenvoudiger aan te sluiten en te gebruiken. De meeste nieuwe soundbars moet je gewoon met een HDMI-kabel aan je tv aansluiten. Daarna komt alles automatisch in orde. Een model met wifi moet je dan enkel nog verbinden met je draadloos netwerk. 

4: Muziek streamen kan ook

Soundbars zijn ontworpen om beter tv-geluid te bieden. Maar de meeste toestellen zijn ook geschikt om muziek af te spelen. Ze bezitten streamingopties om dat eenvoudig te maken. Je kunt minimaal rekenen op bluetooth, maar iets duurdere modellen komen ook met Spotify Connect, Chromecast en/of AirPlay.  

5: Basis voor meer

Er zijn heel wat soundbars beschikbaar die kunnen passen in een groter muzieksysteem in heel je huis. Je kunt dan bijvoorbeeld muziek afspelen in de woonkamer via een soundbar en op speakers in de keuken. Dat is leuk bij een feestje, bijvoorbeeld. Je kunt dit met toestellen met Chromecast of AirPlay2. Een andere optie zijn toestellen die passen in een multiroom-systeem, zoals die van Bose, Sonos of HEOS. Zij maken het heel eenvoudig om via een app hun soundbars te koppelen met andere speakers van hetzelfde merk. 

Nadelen 

1: Het prijskaartje is soms hoger dan je denkt.

Dit minpunt treft vooral de high-endmodellen die je optioneel kunt uitbreiden met een subwoofer of extra’s speakers. De soundbars van Sonos zijn daar een bekend voorbeeld van, maar ook andere merken bieden dit aan. Sony bijvoorbeeld, of Harman Kardon. Het eindresultaat kan qua geluidservaring heel overtuigend zijn, maar al die optionele extra’s stuwen de uiteindelijke kostprijs wel danig omhoog. Het prijskaartje kan zo oplopen tot 2.000 – 3.000 euro.

2: Echt hoge volumeniveaus zijn uitdagend

Met name compacte soundbars presteren slecht als je het volumeniveau helemaal opendraait. Misschien luister je niet graag zo luid, dan is er geen probleem. Maar met name als je een kleiner model in een grotere kamer heel luid zet, kan er vervorming optreden. Hoe groter en beter de soundbar, hoe minder gauw dit probleem optreedt.

3: De subwoofer juist plaatsen is lastig

Een aparte subwoofer is over het algemeen een verbetering. Fabrikanten doen voorkomen dat je die subwoofer overal in de kamer kunt plaatsen. Dat klopt echter niet. In de meeste gevallen moet je hem vooraan in de buurt van het tv-scherm parkeren. Doe je dat niet, dan kun je wel eens meemaken dat stemmen van elders in de kamer lijken te komen. Dat is storend. Soundbar-subwoofers spelen immers relatief hoge tonen af, inclusief een stukje audio-informatie van lage stemmen.

4: Niet elke soundbar speelt muziek fraai af

De meeste soundbars spelen muziek af via streaming. Helaas doet niet elk model dat echt goed. Vooral budgetmodellen schieten qua muziekweergave tekort. Kleine soundbars hebben ook moeilijk om muziek groots en in stereo af te spelen. 

5: Je krijgt veel specificaties naar je hoofd geslingerd

Fabrikanten van soundbars overvallen je graag met allerlei terminologie en technische specificaties. De verpakking staan propvol stickers en labels. Daardoor wordt een juiste keuze maken soms lastiger. Die labels vertellen je ook niet altijd zoveel. Veel soundbars hebben bijvoorbeeld een Dolby Atmos-etiket, maar bieden toch niet dezelfde omhullende weergave.

Hoe kies je de juiste soundbar?

Besluit je een soundbar te kopen, dan is het belangrijk om niet zomaar een willekeurig toestel aan te schaffen. Er bestaan grote verschillen tussen elke soundbar en dat in elke prijsklasse. Reviews lezen en je informeren is een goed idee om te ontdekken waar een bepaalde soundbar sterk in is. Kies vooral een toestel dat past bij je situatie en wensen.

Philips Hue SpatialAware is een nieuwe functie die lichtscènes afstemt op de indeling van je kamer. In plaats van kleuren 'los' over je lampen te verdelen, gebruikt Hue een ruimtelijke kaart waarbij rekening wordt gehouden met de onderlinge verhouding van je lampen. Het resultaat? De scènes voelen een stuk natuurlijker aan. Hoe zit dat precies, en hoe stel je het in?

Veel Hue-scènes bestaan vooral uit een palet: kleur + helderheid. De app houdt daarbij tot nu toe beperkt rekening met waar je lampen staan en op welke hoogte ze hangen. Het gevolg is dat een staande lamp in de hoek soms dezelfde kleur of felheid krijgt als spots boven de eettafel, terwijl je bij een scène als "zonsondergang" juist een logisch verloop verwacht dat door de ruimte loopt. In de praktijk voelt zo'n scène dan meer als losse lampen die toevallig hetzelfde thema draaien, in plaats van één lichtbeeld dat klopt vanuit een richting of 'bron'.

Je kunt het vergelijken met surround sound. Als je kanalen zonder plattegrond willekeurig aan speakers koppelt, hoor je wel geluid, maar de richting klopt niet. SpatialAware doet voor licht hetzelfde als een goede speakeropstelling voor audio: de plek in de ruimte wordt het uitgangspunt.

Wat SpatialAware anders doet

SpatialAware draait de aansturing om. Je scant je kamer met de camera van je telefoon of tablet, waarbij de Hue-app augmented reality gebruikt om vast te leggen waar je lampen zich bevinden: links of rechts, hoog of laag, plafond of vloer. Op basis daarvan slaat de Hue-app een ruimtelijk model van de kamer op, dat automatisch wordt bijgewerkt als je later lampen toevoegt. Kies je daarna een ondersteunde scène, dan verdeelt Hue kleur en helderheid bewust op basis van die posities. Daardoor krijgen plafondlampen en lampen op ooghoogte niet meer zomaar dezelfde tinten, maar spelen ze een eigen rol in het totale lichtbeeld.

Wanneer zie je het meeste effect

Heb je maar een paar Hue-lampen in je kamer, dan is het effect heel beperkt. Maar heb je in je kamer meerdere lampen op verschillende posities en hoogtes staan en/of hangen, dan is SpatialAware wel een mooie toepassing. Denk aan een woonkamer met plafondspots, een staande lamp naast de bank, een ledstrip achter het tv-meubel en sfeerverlichting in een kast. Dan valt er echt iets 'ruimtelijks' te verdelen en zie je sneller dat de scène als één geheel aanvoelt.

Bij scènes die op de natuur geïnspireerd zijn, zie je het verschil vaak als eerste, omdat dit soort scènes draait om een geleidelijke overgang. Denk aan het idee van een horizon: aan de ene kant warm en dieper van kleur, alsof de zon net ondergaat, en richting plafond juist lichter en koeler, zoals een heldere lucht. Zonder ruimtelijke logica kan zo'n verdeling op willekeur lijken, waardoor de sfeer niet helemaal klopt. Met SpatialAware kan Hue dat verloop koppelen aan de posities van je lampen, zodat de kleuren zich logischer verdelen en de scène als één geheel voelt.

©Philips Hue

Zo stel je Hue SpatialAware in

Open in de Hue-app de kamer waarin je SpatialAware wilt gebruiken en start de scan. De app begeleidt je terwijl je de ruimte filmt, zodat de posities van je lampen worden vastgelegd. Daarna sla je het ruimtelijke model op. Voeg je later lampen toe of verplaats je ze, dan scan je die kamer opnieuw zodat de kaart weer klopt.

Voor welke scènes kun je SpatialAware gebruiken?

Op dit moment werkt SpatialAware met ongeveer de helft van alle 'geremasterde' scènes uit de Scene Gallery. De nadruk ligt op natuur-scènes (bijvoorbeeld Savanna Sunset, Lake Placid en Mountain Breeze). Het belangrijkste om te onthouden: niet elke scène krijgt meteen SpatialAware. In de app hoort per scène zichtbaar te zijn of de functie wordt ondersteund.

©Philips Hue

Dit heb je nodig

SpatialAware werkt alleen samen met de Hue Bridge Pro. Daarnaast heb je een smartphone of tablet nodig waarop de Hue-app geïnstalleerd is (downloaden voor iOS | downloaden voor Android), zodat er een scan gemaakt kan worden. Zonder die scan is er geen ruimtelijke kaart en kan SpatialAware niets verdelen.

Wat zie je in de praktijk?

De winst zit vooral in samenhang: scènes ogen netter en meer 'zoals bedoeld', omdat hoogte en positie van je lampen meetellen. Kleur en licht worden daardoor logischer verdeeld. Plafondlicht en sfeerverlichting zitten elkaar minder in de weg, omdat ze niet meer automatisch dezelfde tinten en felheid toebedeeld krijgen.

Hue SpatialAware: praktijkvoorbeeld

Op de foto (klik erop om hem groot te openen) zie je boven de Lake Mist-scène zonder SpatialAware en daaronder dezelfde scène mét SpatialAware. Als je kijkt naar de thumbnail van het scènevoorbeeld links onderin, dan zie je dat het voorbeeld in de onderste afbeelding beter klopt met wat je in de kamer ziet: de kleuren zijn verdeeld alsof je naar een horizon kijkt. Onderaan zitten warmere, oranje tinten, die geleidelijk opschuiven naar blauwere tonen richting 'lucht'.

Dat zie je vooral terug in de verdeling over de lampen. In de bovenste versie lijkt het alsof vooral één ledstrip de scène draagt, waardoor de rest van de verlichting minder meedoet. In de onderste versie vormen de lichtpunten meer één geheel: het licht boven en achter de deur links is nu bijvoorbeeld één duidelijke kleur in plaats van dat het bestaat uit meerdere losse tinten. Dat oogt rustiger en gelijkmatiger. Tegelijk voelt die onderste versie ook wat koeler, waardoor Lake Mist misschien niet de meest uitgesproken scène is om het verschil te demonstreren, maar je ziet wel goed wat SpatialAware doet: het maakt van losse kleuren een verdeling die beter past bij het idee achter de scène.

©Philips Hue

Privacy en veiligheid

Voor SpatialAware scan je je kamer met de camera. Die 3D-scan wordt vervolgens opgeslagen in de Hue-app. Of de kaart volledig lokaal blijft of ook opgeslagen wordt in de cloud hebben wij niet kunnen achterhalen. Ga er dus niet automatisch vanuit dat alles op je telefoon blijft. Als voorzorgsmaatregel kun je de Hue-app alleen cameratoegang geven op het moment dat je de scan doet en daarna kijken in iOS of Android of je die permissie weer wilt beperken. Kan er gevoelige informatie in beeld komen (bijvoorbeeld post, documenten of een whiteboard) tijdens het scannen? Berg dat dan even weg tot na je scan.  

JBL brengt met de BandBox-serie zijn eerste audioproducten uit die specifiek gericht zijn op het maken van muziek. De BandBox Solo en Trio zijn bluetooth-speakers die tegelijkertijd functioneren als versterker voor instrumenten. De opvallendste toevoeging is het gebruik van kunstmatige intelligentie om audiosporen in realtime te scheiden, wat het meespelen met bestaande nummers makkelijker moet maken.

De kern van de nieuwe serie is de zogeheten 'Stem AI'-technologie. Hiermee kunnen gebruikers specifieke onderdelen van een liedje, zoals de zang, drums of gitaar drums in realtime op het apparaat zelf kunt isoleren of verwijderen uit elk nummer. Voor muzikanten biedt dit praktische voordelen: je kunt een gitaarpartij isoleren om precies te horen hoe deze gespeeld wordt, of de partij juist wegdraaien om zelf mee te spelen over de originele begeleiding.

Voor één muzikant

De instapversie is de BandBox Solo, een compacte speaker met een vermogen van 18 watt RMS. Het apparaat beschikt over één ingang die geschikt is voor een gitaar of microfoon. Gebruikers kunnen via de JBL One-app diverse digitale versterkers en effecten zoals reverb, chorus en phaser instellen, waardoor externe effectpedalen in veel gevallen overbodig zijn. Daarnaast functioneert de Solo als audio-interface: via de usb-c-aansluiting koppel je hem aan een laptop om direct opnames te maken in muziekproductiesoftware (DAW).

Voor meerdere muzikanten tegelijk

Voor wie meer aansluitmogelijkheden of volume nodig heeft, is er de BandBox Trio. Dit model levert 135 watt vermogen en is uitgerust met een ingebouwde vierkanaalsmixer. Hierdoor is het mogelijk om met meerdere mensen tegelijk te spelen, bijvoorbeeld een zanger en twee instrumentalisten. De Trio onderscheidt zich verder door een verwisselbare accu die tot tien uur speeltijd biedt en een LCD-scherm voor directe feedback. Ook heeft dit model meer fysieke knoppen, zodat je het geluid tijdens het spelen kunt aanpassen zonder direct de app erbij te hoeven pakken.

Prijs en beschikbaarheid

De JBL BandBox Solo en Trio zijn vanaf februari verkrijgbaar. De BandBox Solo heeft een adviesprijs van 249,99 euro. De grotere BandBox Trio kost 599,99 euro. Een belangrijk detail voor vroege kopers is dat de 'looper'-functie, waarmee je laagjes muziek over elkaar opneemt, bij lancering nog niet beschikbaar is; deze wordt volgens JBL pas in oktober via een update toegevoegd.