Nieuwe tv’s bieden geweldige beeldkwaliteit. Het geluid? Dat valt dikwijls tegen. Een soundbar is de populairste manier om iets aan het tv-geluid te doen. Maar wat is een soundbar precies en wat kan hij wel of niet?

Ben je benieuwd naar wat een soundbar is en je kan bieden? In dit artikel krijg je een volledig overzicht van wat je kunt verwachten, zoals: wat doet een soundbar? | heb ik een soundbar nodig? | HDMI, optisch of bluetooth | dit kost een soundbar.

Ook interessant: Waar voor je geld: 5 echt goede koptelefoons

De verschillende types

 Als je ‘soundbar’ letterlijk zou vertalen, zou je uitkomen op iets als ‘geluidsstaaf’ of ‘geluidsbalk’. Dat bekt niet echt lekker, maar het is wél een correcte beschrijving van hoe een soundbar eruitziet. Het is een langwerpig toestel met verschillende ingebouwde speakers en ontworpen om bij een tv te passen. Dat is meteen de hoofdopdracht van een soundbar: zorgen voor een beter tv-geluid. En dat zowel bij gewone tv-programma’s als films, spannende reeksen en games. Veel mensen willen via een soundbar echter ook muziek afspelen. Daarom vind je op veel soundbars allerlei streamingopties.

De meeste soundbars komen met Chromecast en AirPlay 2, waardoor je makkelijk muziek kunt streamen vanuit elke app. Bluetooth is er ook vaak.

Heb ik een soundbar nodig?

Je vraagt je misschien af: “Wat biedt een soundbar nu precies?” Het korte antwoord is: een beter tv-geluid. Maar daar hoort toch wel iets meer uitleg bij. Een soundbar is nodig omdat de meeste televisies uitgerust zijn met een beperkt audiogedeelte. De luidsprekers zijn klein, vaak aan de achterkant geplaatst en er is weinig vermogen. Dit komt omdat tv-bouwers (en consumenten) slanke toestellen willen die zo plat mogelijk aan de muur hangen. 

Het is echter onmogelijk om met heel kleine speakers harde geluiden en alle tonen af te spelen. Zet je het geluid hard, dan treedt er vaak vervorming op. Als kijker merk je bijvoorbeeld dat spectaculaire geluidseffecten zoals explosies niet indrukwekkend klinken, maar storend en hard. Je grijpt constant naar de afstandsbediening om het volume bij te regelen. Ook een slechte

Kortom, de geluidsbeleving via de tv is heel beperkt en flets. En dat tast de kijkervaring ook aan. Want geluid – zowel muziek als effecten – speelt een belangrijke rol bij het ervaren van een film of serie .

Tv-merken leggen bij hun duurste modellen wél de nadruk op een beter geluid. De allerduurste televisies zijn uitgerust met innovatieve geluidsoplossingen of een vaste soundbar.

Zo sluit je een soundbar aan 

Soundbars zijn uitdrukkelijk ontworpen om makkelijk te gebruiken zijn. Dat geldt ook voor het aansluiten – het is heel eenvoudig. Een nieuwe soundbar sluit je best aan via een HDMI-kabel. Deze moet aansluiten op de HDMI-ARC-poort van je tv. Vaak is dit HDMI-poort 2, maar de tv-handleiding biedt raad als je er niet uitkomt.

Bij nieuwe tv’s zal er trouwens HDMI-eARC staan, maar dat maakt geen verschil. Het grote voordeel van werken met een HDMI-kabel is dat de tv en soundbar met elkaar kunnen communiceren. Je kunt gewoon je eigen afstandsbediening blijven gebruiken om het volume te regelen. 

Een tweede optie is werken met een optische kabel. Bij soundbars uit de budgetklasse is dit soms de enige optie die je hebt. Qua geluidskwaliteit krijg je hetzelfde als bij HDMI, tenzij je streeft naar een betere surround-ervaring. Een nadeel van een optische kabel is dat je het volume van de soundbar alleen kunt regelen via de afstandsbediening van het audiotoestel.

Bij een nieuwe tv heb je meestal de optie om een bluetooth-toestel te selecteren als audioapparaat. Omdat de meeste soundbars over bluetooth beschikken, kun je dus ook draadloos je tv en de soundbar verbinden. De vertraging die op deze verbinding zit, zorgt echter voor een minder leuke kijkervaring.

Hoeveel kost een soundbar? 

Als je gaat rondkijken, zie je al snel dat er veel types bestaan. Het prijsbereik waarin een soundbar kan zitten is dan ook heel breed. Reken van circa 200 euro voor een instapmodel tot 1600 euro voor een topmodel met extra speakers meegeleverd. Er zijn ook high-end soundbars die je kunt uitbreiden met apart aan te schaffen speakers en een subwoofer. Ga je voor dat volledig pakket, dan kom je nog veel hoger uit. 

De verschillende soorten soundbars

Als je op zoek gaat naar een soundbar, zal je wellicht de onderstaande types vinden, van goedkoop tot duurder. Wat die ‘2.0’ of ‘5.1.4’ betekent, dat ontdek je verderop. Ook de rol van de subwoofer leggen we uit. 

Surroundgeluid 

De naam verklapt het al: surroundgeluid is geluid rondom je. Net zoals in de bioscoop, waar geluidseffecten rond de kijker worden geplaatst om de actie op het scherm te ondersteunen. In de bioscoopzaal worden daarvoor tientallen luidsprekers gebruikt die op verschillende plaatsen hangen.

Een soundbar doet het wat anders: alle luidsprekers zitten in het toestel. Slimme software stuurt het geluid zodanig de woonkamer in zodat je de indruk krijgt dat er geluidseffecten rondom het scherm komen. Duurdere soundbars met meerdere speakers en een groter formaat doen dit beter dan kleinere, goedkopere modellen. 

Bij de topmodellen krijg je aparte draadloze speakers die je achter of naast de bank plaatst. Hierdoor zet je een stap dichter naar de bioscoopervaring. Bij sommige soundbars kun je die extra speakers aan de soundbar vastklikken wanneer je niet naar een film kijkt.

Duurdere soundbars komen met een nuttige kalibratiefunctie. Door het eenmalig afspelen van testgeluiden ontdekt de soundbar de vorm van je woonkamer. Het geluid wordt aan die kamer aangepast.

De soundbars die komen met een aparte subwoofer (waaruit bassen komen) klinken doorgaans beter. De soundbar speelt dan die lastig te produceren lage tonen niet af, maar laat dat taai klusje over aan de gespecialiseerde subwoofer. Een subwoofer moet wel van goede kwaliteit zijn en dat is bij goedkope soundbars niet altijd het geval.

De kanalen van de soundbar

Surroundgeluid bestaat in vele vormen. Vandaar die ‘2.0’ of ‘5.1.2’. Het eerste cijfer wijst op het aantal kanalen op gewone luisterhoogte (dus je oren als je op de bank zit). Het tweede cijfer geeft aan op er rekening wordt gehouden met het speciale kanaal met lage tonen die je bij filmsoundtracks hebt (LFE). Bij ‘2.0’ heb je gewoon stereo, dus twee kanalen. ‘5.1.2’ betekent vijf kanalen oftewel twee richting oorhoogte, één subwoofer en dan twee ‘hoogtekanalen’. Dat zijn speakers gericht op het plafond. Dat klinkt weinig nuttig, maar dit is deel van het nieuwste Dolby Atmos-formaat en creëert een 3D-geluidservaring. Het is heel effectief. 

Soundbars kunnen tv-uitzendingen en streamingmuziek, die meestal in stereo zijn, naar surroundgeluid omvormen. Het beste werkt het echter bij films, series en games die al in surround worden aangeboden. Dat is zo bij alle streamingdiensten.

De verschillen op vlak van surroundgeluid klinken heel technisch. Het gaat echter om hoe jij een film, serie of game wilt ervaren. Wil je gewoon betere verstaanbaarheid en iets meer rust en helderheid, dan zal een goedkopere soundbar volstaan. Voor een grootste, omhullende ervaring moet je echter kijken naar een duurder model. In een grotere woonkamer zul je ook meer vermogen nodig hebben. 

HDMI 2.1 is de nieuwste standaard voor beeldoverdracht, maar lang niet iedereen heeft de extra bandbreedte ook écht nodig. Vooral voor gamers met een PlayStation 5, Xbox Series X of krachtige pc is het relevant. Kijk je alleen films of televisie? Dan volstaat de oudere aansluiting vaak prima. Wij leggen uit waar de grens ligt.

Als je momenteel op zoek bent naar een nieuwe televisie of monitor vlíegen de technische termen je om de oren. HDMI 2.1 wordt door fabrikanten en winkels vaak gepresenteerd als een absolute noodzaak voor een scherm dat klaar is voor de toekomst. Hierdoor ontstaat de angst dat je een miskoop doet als je kiest voor een model met de oudere HDMI 2.0-standaard. Toch is dat in veel Nederlandse huiskamers een misvatting, want de voordelen zijn nogal specifiek. Veel consumenten betalen onnodig extra voor een functie die ze technisch gezien nooit zullen activeren. Na het lezen van dit artikel weet je precies of jij die snelle poort nodig hebt, of dat je dat budget beter aan een groter scherm of beter geluid kunt besteden.

De kern van het probleem: bandbreedte

Het fundamentele verschil tussen de gangbare HDMI 2.0-standaard en de nieuwere 2.1-versie zit 'm in de digitale snelweg die ze bieden. Je kunt het zien als een waterleiding: door een 2.1-kabel kan veel meer water (of dus data) tegelijk worden gepompt (48 Gbit/s in dit geval) dan door de oudere 2.0-variant (die 'maar' 18 Gbit/s kan verwerken). Die extra ruimte is nodig voor 4K-beelden met een zeer hoge verversingssnelheid (120 beelden per seconde) of voor extreem hoge resoluties zoals 8K.

Een hardnekkige mythe is dat HDMI 2.1 het beeld altijd mooier maakt. Dat is onjuist. Als je naar een Netflix-serie kijkt in 4K, ziet dat er via een 2.0-poort exact hetzelfde uit als via een 2.1-poort. De kabel verandert niets aan de kleuren, de scherpte of het contrast; hij zorgt er alleen voor dat het signaal 'erdoor' past. Pas als er een file op de kabel ontstaat (omdat je te veel beelden per seconde wilt versturen) wordt de nieuwe standaard noodzakelijk. Zolang je dataverbruik onder de limiet van HDMI 2.0 blijft, voegt versie 2.1 niets toe aan de beeldkwaliteit.

Wanneer werkt dit wél goed?

HDMI 2.1 komt pas echt tot zijn recht als je de grenzen van beweging en snelheid opzoekt. Dat is vrijwel exclusief het domein van de fanatieke gamer. Heb je een PlayStation 5 of Xbox Series X in huis en wil je games spelen in de hoogste 4K-resolutie met 120 beelden per seconde (120 Hz)? Dan is een HDMI 2.1-aansluiting op je tv onmisbaar. Zonder deze poort blijft je console steken op 60 beelden per seconde, wat minder vloeiend oogt bij snelle shooters of racegames.

Ook pc-gamers met een zware, moderne videokaart (zoals de NVIDIA RTX 40- of 50-serie) profiteren hiervan als ze hun pc op de tv aansluiten. Naast de snelheid biedt de 2.1-standaard ondersteuning voor Variable Refresh Rate (VRR). Dat zorgt ervoor dat de televisie zijn verversingssnelheid continu aanpast aan de spelcomputer, wat haperingen en 'tearing' (waarbij het beeld in tweeën lijkt te breken) voorkomt. Daarnaast is er Auto Low Latency Mode (ALLM), een signaal waardoor je tv automatisch naar de spelmodus schakelt zodra je de console aanzet. Voor wie de maximale prestaties uit een moderne spelcomputer wil halen, is HDMI 2.1 dus een logische en eigenlijk verplichte keuze.

Oké, maar wanneer werkt dit níet goed?

Voor de gemiddelde kijker is de meerwaarde van HDMI 2.1 nagenoeg nihil. Kijk je voornamelijk lineaire televisie (nieuws, talkshows), sportwedstrijden, films op Blu-ray of series via streamingdiensten als Disney+ en Videoland? Dan kom je nooit in de buurt van de bandbreedte die HDMI 2.0 niet meer aankan. Films en series worden vrijwel altijd gemaakt en uitgezonden in 24, 30 of maximaal 60 beelden per seconde. Een standaard HDMI 2.0-aansluiting kan 4K-beeld op 60 Hz fluitend aan, inclusief HDR (High Dynamic Range).

Ook voor bezitters van een oudere of minder krachtige spelcomputer, zoals de PlayStation 4, de Xbox One of de Nintendo Switch, voegt de nieuwe poort niets toe. Het signaal dat deze apparaten uitsturen is simpelweg niet zwaar genoeg om de bredere snelweg nodig te hebben. Je koopt in dat geval een Ferrari om er vervolgens alleen maar mee in een 30-kilometerzone te rijden. Je betaalt voor capaciteit die ongebruikt blijft, terwijl je dat geld wellicht beter had kunnen investeren in een tv met een beter contrast of hogere helderheid.

Dealbreakers

Er zijn specifieke situaties waarin het blindstaren op HDMI 2.1 je keuze onnodig beperkt of zelfs leidt tot een slechtere aankoop. Dit zijn de harde grenzen:

©DC Studio

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om de juiste keuze te maken, moet je kritisch kijken naar wat er in je tv-meubel staat of komt te staan. De vuistregel is eenvoudig: ben jij iemand die elke frame telt in een online shooter en heb je de hardware om dat te genereren? Dan moet HDMI 2.1 bovenaan je wensenlijst staan; zonder die poort knijp je de prestaties van je dure console af en mis je de soepelheid waarvoor je betaald hebt.

Ben je daarentegen een filmliefhebber die geniet van de hoogste beeldkwaliteit in HDR, of kijk je vooral sport? Richt je dan op het contrast, de helderheid en de kleurweergave van het paneel. Een kwalitatief hoogwaardig paneel met een 'oudere' aansluiting geeft een indrukwekkender plaatje bij films dan een middelmatige tv die toevallig wél een 2.1-aansluiting heeft. Laat je niet gek maken door het idee van toekomstbestendigheid als de beloofde toekomst niet aansluit bij jouw kijkgedrag.

Dus...

HDMI 2.1 is essentieel voor gamers met een PS5, Xbox Series X of krachtige pc die willen spelen in 4K bij 120 Hz. Voor filmkijkers, serie-bingers en tv-kijkers biedt de standaard geen zichtbare beeldverbetering ten opzichte van HDMI 2.0. De extra bandbreedte is puur bedoeld voor zeer hoge framerates die videocontent niet gebruikt. Kies alleen voor HDMI 2.1 als je hardware hebt die deze snelheid daadwerkelijk kan benutten. In alle andere gevallen is de kwaliteit van het beeldscherm zelf veel belangrijker dan het type aansluiting.

Op 26 januari kan de wereld aan de slag met Highguard. Het lijkt erop dat iedereen weet wat Highguard is, terwijl tegelijkertijd ook niemand precies weet wát Highguard nou precies is. In dit artikel zetten we dus uiteen wanneer je de game kunt spelen, en waarom deze titel van Wildlight Entertainment zoveel aandacht krijgt.

Releasedatrum van Highguard

Highguard is vanaf vandaag, 26 januari, rond 19:00 uur Nederlandse tijd beschikbaar op pc, PlayStation 5 en Xbox Series X en S. De exacte releasetijd is nog niet bekend, maar vermoedelijk zal de game rond die tijd op alle platforms beschikbaar worden.

Daarbij is het spel free-to-play, dus je hoeft niets te betalen om Highguard te spelen. Daarbij ondersteunt de game crossplay en cross-save, dus je kunt de game samen met vrienden op andere platforms spelen en je progressie op andere platforms meenemen. Het spel is niet te preloaden, maar vereist op pc in ieder geval 25 GB aan beschikbare opslagruimte.

Met de lancering van het spel zendt ontwikkelaar Wildlight Entertaiment om 19:00 uur Nederlandse tijd ook direct een zogenaamde Launch Showcase uit op YouTube - ook hieronder te bekijken. De studio belooft in deze showcase een ‘deepdive in de gameplay’ van Highguard te tonen, de contentplannen voor het eerste jaar uit de doeken te doen en nog ‘veel meer’. 

Wat is Highguard?

Aan team-based PvP heroshooters als Overwatch is geen gebrek, maar Highguard lijkt zich bij die groep te scharen. Het spel wordt ontwikkeld door Wildlight Entertainment, dat weer bestaat uit oud-ontwikkelaars van onder andere Titanfall en Apex Legends. Mensen die dus meer dan prima shooters in elkaar hebben gedraaid, waardoor de interesse toch ietwat gewekt wordt. 

Ieder team in de game bestaat uit drie zogenaamde Wardens, waarvoor verschillende personages gekozen kunnen worden. In de trailer zien we bijvoorbeeld een ridderachtige personage, die met een speciale vaardigheid elektrische stokken rond kan gooien. Ook is er een groot ijsmonster dat schijnbaar muren kan laten verschijnen, een soort cowboy met beestachtige klauwen en een personage dat met messen kan gooien. Ook heeft ieder personage schijnbaar toegang tot geweren om het vijandelijke team mee te bevechten.

Het doel van een potje is namelijk het vinden van de ‘Shieldbreaker’, een soort groot zwaard waarmee je de basis van de tegenstanders open kan breken en uiteindelijk overnemen. Wanneer dit lukt is het potje gewonnen. In de context van de game krijgt jouw team op die manier de controle over het continent. 

©Wildlight Entertainment

Waarom is er zoveel om Highguard te doen?

Wildlight positioneert de game in hun marketing als een “nieuw soort shooter”, maar veel spelers zijn op basis van de trailer nog niet overtuigd. Highguard doet qua opzet van de potjes wel een paar dingen anders dan hero-shooters als Overwatch en Marvel Rivals, maar zoals Concord in 2024 liet zien is de huidige markt voor dit subgenre binnen shooters redelijk verzadigd. Velen zijn simpelweg nog niet overtuigd dat Highguard daadwerkelijk iets vernieuwends met zich mee weet te brengen.

Dit valt ook te verwijten aan een opvallend gebrek aan marketing van de game. Zo’n anderhalve maand voor release hoorden we voor het eerst van Highguard, toen de trailer werd getoond als afsluiter van The Game Awards. Normaliter is de laatste aankondiging van die show een van de hoogtepunten, maar Highguard wist mensen niet te enthousiasmeren. 

De gesprekken rondom Highguard werden echter nog vreemder, toen opviel dat Wildlight geruime tijd niets meer plaatste op sociale media over de game. Na de initiële aankondiging van de game werd er wekenlang niets meer geplaatst op het X-account van Highguard, tot drie dagen voor launch - toen het bedrijf een countdown startte. Ook dit maakte het lastig om enthousiast te worden voor Highguard. 

©Wildlight Entertainment

In de afgelopen dagen doken er berichten en geruchten op die stelden dat Geoff Keighley - de presentator en oprichter van The Game Awards - Highguard specifiek had uitgekozen als afsluiter van The Game Awards, omdat hij hier wel iets in zag. Op 25 januari plaatste Keighley een gif op X, waarin John Hammond uit Jurassic Park zegt: “Over 48 uur accepteer ik jullie verontschuldigingen”. 

Natuurlijk gunnen we iedere game waar tijd en passie in heeft gezeten het beste, maar het is ook niet te ontkennen dat het verhaal rondom Highguard op zijn minst frappant te noemen is. Nou ja, vanaf 19:00 uur kunnen we het spel zelf onder handen nemen. Verwacht daarom binnenkort impressies op onze socials en ID.nl.