Het is wellicht confronterend, maar we weten allemaal best dat we wat minder tijd op ons telefoon zouden moeten doorbrengen. Gezien het aantal uren dat we dagelijks naar het schermpje staren, lijkt ons leven compleet te zijn overgenomen door onze telefoon. Dat beïnvloedt niet alleen onze psychische gesteldheid, maar heeft ook enorme impact op onze gezondheid. Wat gebeurt er als je je telefoon een keer voor langere tijd weglegt? Ik sprak psycholoog Sabine Klaver over de negatieve effecten van je telefoongebruik en wat een smartphone-detox met je kan doen.

Is het gebruik van je telefoon echt zo ongezond?

“Kort antwoord: ja. Allereerst zijn er fysieke problemen, zoals een 'Whatsapp-duim', nekklachten door steeds naar zo’n schermpje te kijken en een slecht slaapritme. Maar mentale klachten zijn er helaas ook veel. We krijgen (te) veel prikkels binnen, onze aandacht verslapt en er kunnen gevoelens van eenzaamheid en minderwaardigheid ontstaan. Mensen zijn immers altijd op zoek naar bevestiging; we willen graag worden gezien en gewaardeerd. Die behoefte is heel menselijk. Maar door social media wordt dat op een negatieve manier versterkt.”

Is er dan een verband tussen geluk en social media?

“We denken dat geluk ons hoogste levensdoel is, maar dat is eigenlijk een leugen, want dat is helemaal niet haalbaar. En social media is een middel dat die leugen continu voedt: we worden non-stop bestookt met alleen maar geweldige beelden, hoogtepunten uit de levens van mensen die je al dan niet kent. Maar je vergeet dat die beelden slechts een fractie van iemands leven zijn.En hoewel ons brein best in staat is daar onderscheid in te maken, ervaren we dat niet zo. Net als bij een spannende film: je wéét dat het acteurs zijn, maar toch zit je op het puntje van je stoel.

Daarom zul je bij het zien van die beelden op social media altijd denken: jeetje, iedereen doet het geweldig en ik zit me thuis kapot te vervelen – ik doe vast iets verkeerd. We kunnen dat niet op een andere manier interpreteren, en dat heeft een enorme impact op ons geestelijke welzijn. Zolang daar voldoende kwalitatieve tijd met mensen in je omgeving tegenover staat, is zoiets wel te behappen, maar dat is nu juist het probleem: dat gebeurt steeds minder. Het is daarom écht belangrijk dat je een goede balans vindt tussen contact op social media en contact in het echte leven. Dat zorgt voor een gezonde buffer voor wat er online allemaal gebeurt.”

Ik heb zelf net een maand zonder telefoon achter de rug. Is dat dan de oplossing?

“Digitaal afkicken met een smartphone-detox is nog niet eens zo’n slecht idee. Het is namelijk makkelijker om je telefoongebruik vanaf een nulpunt weer langzaam op te bouwen naar een level dat prettig is voor jezelf, dan vanaf continu telefoongebruik afbouwen naar het gewenste gebruik. Het maakt je ook bewust van de positieve effecten; jij hebt die nu zelf ervaren, waardoor dat als motivatie kan dienen om het allemaal anders te doen.”

In het begin was ik er nog vrij sceptisch over, maar ik merkte al snel veranderingen in m'n gedrag en gevoel. Ik had veel meer aandacht voor de dingen om me heen en kon me veel beter concentreren, bijvoorbeeld op werk. Ook mijn slaapritme is enorm verbeterd. Ik slaap nu hele nachten door en wordt niet meer midden in de nacht wakker. Ik was alleen wel bang om me te gaan vervelen; is dat terecht?

“Ja, die angst is terecht – alle gevoelens zijn valide – maar het is niet nodig. Integendeel zelfs; je hersenen hebben het soms echt nodig om verveeld te raken. Dat is beter voor het aanmaken van herinneringen en heilzaam voor je aandachtigheid, maar ook beter voor het nemen van beslissingen en je creativiteit. Wat we nu veel zien gebeuren door die telefoon, is dat we elke minuut opvullen om onze eigen gedachten te overstemmen. Er gebeurt altijd wel iets. Als er iets is wat we meer moeten doen, is dat we ons meer moeten vervelen. Dat is juist superpositief! Verveling als in mijmeren en eventjes niksen is gewoon heel gezond. De andere effecten die jij hebt ervaren zijn ook logisch en heel fijn. Jij weet nu als geen ander wanneer je weer terugvalt in het oude patroon. En dat is een goede stok achter de deur!”

Ik vond het wel lastig dat ik niet altijd wist wat vrienden en familie aan het doen waren, maar daardoor waren de gesprekken veel leuker toen ik ze in het echt sprak.

“We zien dat verminderd telefoongebruik leidt tot minder eenzaamheid, terwijl je juist denkt socialer bezig te zijn als je op social media zit. Maar hoe intensiever je social media gebruikt, hoe meer eenzaamheid er ontstaat. Je voelt wel even verbinding als je via WhatsApp een lief bericht krijgt van een vriendin, maar dat is wel minder effectief dan als je dat bij een live interactie ervaart. Die echte contactmomenten hebben we echt nodig voor ons welzijn.”

©Suzanne Klaver

Philips Hue SpatialAware is een nieuwe functie die lichtscènes afstemt op de indeling van je kamer. In plaats van kleuren 'los' over je lampen te verdelen, gebruikt Hue een ruimtelijke kaart waarbij rekening wordt gehouden met de onderlinge verhouding van je lampen. Het resultaat? De scènes voelen een stuk natuurlijker aan. Hoe zit dat precies, en hoe stel je het in?

Veel Hue-scènes bestaan vooral uit een palet: kleur + helderheid. De app houdt daarbij tot nu toe beperkt rekening met waar je lampen staan en op welke hoogte ze hangen. Het gevolg is dat een staande lamp in de hoek soms dezelfde kleur of felheid krijgt als spots boven de eettafel, terwijl je bij een scène als "zonsondergang" juist een logisch verloop verwacht dat door de ruimte loopt. In de praktijk voelt zo'n scène dan meer als losse lampen die toevallig hetzelfde thema draaien, in plaats van één lichtbeeld dat klopt vanuit een richting of 'bron'.

Je kunt het vergelijken met surround sound. Als je kanalen zonder plattegrond willekeurig aan speakers koppelt, hoor je wel geluid, maar de richting klopt niet. SpatialAware doet voor licht hetzelfde als een goede speakeropstelling voor audio: de plek in de ruimte wordt het uitgangspunt.

Wat SpatialAware anders doet

SpatialAware draait de aansturing om. Je scant je kamer met de camera van je telefoon of tablet, waarbij de Hue-app augmented reality gebruikt om vast te leggen waar je lampen zich bevinden: links of rechts, hoog of laag, plafond of vloer. Op basis daarvan slaat de Hue-app een ruimtelijk model van de kamer op, dat automatisch wordt bijgewerkt als je later lampen toevoegt. Kies je daarna een ondersteunde scène, dan verdeelt Hue kleur en helderheid bewust op basis van die posities. Daardoor krijgen plafondlampen en lampen op ooghoogte niet meer zomaar dezelfde tinten, maar spelen ze een eigen rol in het totale lichtbeeld.

Wanneer zie je het meeste effect

Heb je maar een paar Hue-lampen in je kamer, dan is het effect heel beperkt. Maar heb je in je kamer meerdere lampen op verschillende posities en hoogtes staan en/of hangen, dan is SpatialAware wel een mooie toepassing. Denk aan een woonkamer met plafondspots, een staande lamp naast de bank, een ledstrip achter het tv-meubel en sfeerverlichting in een kast. Dan valt er echt iets 'ruimtelijks' te verdelen en zie je sneller dat de scène als één geheel aanvoelt.

Bij scènes die op de natuur geïnspireerd zijn, zie je het verschil vaak als eerste, omdat dit soort scènes draait om een geleidelijke overgang. Denk aan het idee van een horizon: aan de ene kant warm en dieper van kleur, alsof de zon net ondergaat, en richting plafond juist lichter en koeler, zoals een heldere lucht. Zonder ruimtelijke logica kan zo'n verdeling op willekeur lijken, waardoor de sfeer niet helemaal klopt. Met SpatialAware kan Hue dat verloop koppelen aan de posities van je lampen, zodat de kleuren zich logischer verdelen en de scène als één geheel voelt.

©Philips Hue

Zo stel je Hue SpatialAware in

Open in de Hue-app de kamer waarin je SpatialAware wilt gebruiken en start de scan. De app begeleidt je terwijl je de ruimte filmt, zodat de posities van je lampen worden vastgelegd. Daarna sla je het ruimtelijke model op. Voeg je later lampen toe of verplaats je ze, dan scan je die kamer opnieuw zodat de kaart weer klopt.

Voor welke scènes kun je SpatialAware gebruiken?

Op dit moment werkt SpatialAware met ongeveer de helft van alle 'geremasterde' scènes uit de Scene Gallery. De nadruk ligt op natuur-scènes (bijvoorbeeld Savanna Sunset, Lake Placid en Mountain Breeze). Het belangrijkste om te onthouden: niet elke scène krijgt meteen SpatialAware. In de app hoort per scène zichtbaar te zijn of de functie wordt ondersteund.

©Philips Hue

Dit heb je nodig

SpatialAware werkt alleen samen met de Hue Bridge Pro. Daarnaast heb je een smartphone of tablet nodig waarop de Hue-app geïnstalleerd is (downloaden voor iOS | downloaden voor Android), zodat er een scan gemaakt kan worden. Zonder die scan is er geen ruimtelijke kaart en kan SpatialAware niets verdelen.

Wat zie je in de praktijk?

De winst zit vooral in samenhang: scènes ogen netter en meer 'zoals bedoeld', omdat hoogte en positie van je lampen meetellen. Kleur en licht worden daardoor logischer verdeeld. Plafondlicht en sfeerverlichting zitten elkaar minder in de weg, omdat ze niet meer automatisch dezelfde tinten en felheid toebedeeld krijgen.

Hue SpatialAware: praktijkvoorbeeld

Op de foto (klik erop om hem groot te openen) zie je boven de Lake Mist-scène zonder SpatialAware en daaronder dezelfde scène mét SpatialAware. Als je kijkt naar de thumbnail van het scènevoorbeeld links onderin, dan zie je dat het voorbeeld in de onderste afbeelding beter klopt met wat je in de kamer ziet: de kleuren zijn verdeeld alsof je naar een horizon kijkt. Onderaan zitten warmere, oranje tinten, die geleidelijk opschuiven naar blauwere tonen richting 'lucht'.

Dat zie je vooral terug in de verdeling over de lampen. In de bovenste versie lijkt het alsof vooral één ledstrip de scène draagt, waardoor de rest van de verlichting minder meedoet. In de onderste versie vormen de lichtpunten meer één geheel: het licht boven en achter de deur links is nu bijvoorbeeld één duidelijke kleur in plaats van dat het bestaat uit meerdere losse tinten. Dat oogt rustiger en gelijkmatiger. Tegelijk voelt die onderste versie ook wat koeler, waardoor Lake Mist misschien niet de meest uitgesproken scène is om het verschil te demonstreren, maar je ziet wel goed wat SpatialAware doet: het maakt van losse kleuren een verdeling die beter past bij het idee achter de scène.

©Philips Hue

Privacy en veiligheid

Voor SpatialAware scan je je kamer met de camera. Die 3D-scan wordt vervolgens opgeslagen in de Hue-app. Of de kaart volledig lokaal blijft of ook opgeslagen wordt in de cloud hebben wij niet kunnen achterhalen. Ga er dus niet automatisch vanuit dat alles op je telefoon blijft. Als voorzorgsmaatregel kun je de Hue-app alleen cameratoegang geven op het moment dat je de scan doet en daarna kijken in iOS of Android of je die permissie weer wilt beperken. Kan er gevoelige informatie in beeld komen (bijvoorbeeld post, documenten of een whiteboard) tijdens het scannen? Berg dat dan even weg tot na je scan.  

JBL brengt met de BandBox-serie zijn eerste audioproducten uit die specifiek gericht zijn op het maken van muziek. De BandBox Solo en Trio zijn bluetooth-speakers die tegelijkertijd functioneren als versterker voor instrumenten. De opvallendste toevoeging is het gebruik van kunstmatige intelligentie om audiosporen in realtime te scheiden, wat het meespelen met bestaande nummers makkelijker moet maken.

De kern van de nieuwe serie is de zogeheten 'Stem AI'-technologie. Hiermee kunnen gebruikers specifieke onderdelen van een liedje, zoals de zang, drums of gitaar drums in realtime op het apparaat zelf kunt isoleren of verwijderen uit elk nummer. Voor muzikanten biedt dit praktische voordelen: je kunt een gitaarpartij isoleren om precies te horen hoe deze gespeeld wordt, of de partij juist wegdraaien om zelf mee te spelen over de originele begeleiding.

Voor één muzikant

De instapversie is de BandBox Solo, een compacte speaker met een vermogen van 18 watt RMS. Het apparaat beschikt over één ingang die geschikt is voor een gitaar of microfoon. Gebruikers kunnen via de JBL One-app diverse digitale versterkers en effecten zoals reverb, chorus en phaser instellen, waardoor externe effectpedalen in veel gevallen overbodig zijn. Daarnaast functioneert de Solo als audio-interface: via de usb-c-aansluiting koppel je hem aan een laptop om direct opnames te maken in muziekproductiesoftware (DAW).

Voor meerdere muzikanten tegelijk

Voor wie meer aansluitmogelijkheden of volume nodig heeft, is er de BandBox Trio. Dit model levert 135 watt vermogen en is uitgerust met een ingebouwde vierkanaalsmixer. Hierdoor is het mogelijk om met meerdere mensen tegelijk te spelen, bijvoorbeeld een zanger en twee instrumentalisten. De Trio onderscheidt zich verder door een verwisselbare accu die tot tien uur speeltijd biedt en een LCD-scherm voor directe feedback. Ook heeft dit model meer fysieke knoppen, zodat je het geluid tijdens het spelen kunt aanpassen zonder direct de app erbij te hoeven pakken.

Prijs en beschikbaarheid

De JBL BandBox Solo en Trio zijn vanaf februari verkrijgbaar. De BandBox Solo heeft een adviesprijs van 249,99 euro. De grotere BandBox Trio kost 599,99 euro. Een belangrijk detail voor vroege kopers is dat de 'looper'-functie, waarmee je laagjes muziek over elkaar opneemt, bij lancering nog niet beschikbaar is; deze wordt volgens JBL pas in oktober via een update toegevoegd.