Met de winter voor de deur zorg je dat je woning in topconditie is, want de vrieskou, ijsvorming en winterstormen kunnen flink wat schade aanrichten. Bovendien vormen de wintermaanden een aanslag op je energierekening, en zonnepanelen halen dan nauwelijks rendement. Met een paar simpele maar doeltreffende ingrepen kun je geld besparen en toch comfortabel leven, zelfs als de temperatuur daalt.

Ga voor ledverlichting

Begin met een ronde door het huis en bekijk de verlichting in elke kamer. Nu de donkere dagen er aan komen, is dit het moment om de laatste gloeilampen te vervangen door ultrazuinige ledlampen, die nog geen 10 procent van de elektriciteit verbruiken om dezelfde hoeveelheid licht te produceren. Vaak halen mensen de wattage en de hoeveelheid licht door elkaar. Watt geeft aan hoeveel energie een lamp verbruikt, de lichtopbrengst wordt uitgedrukt in lumen.

Een gloeilamp van 75 watt kan al worden vervangen door een ledlamp van 5 tot 8 watt. Let daarbij wel op de kleurtemperatuur. In de beginjaren van ledverlichting brachten die lampen allemaal koud, blauw licht. Vandaag zijn ledlampen beschikbaar in warm, extra warm licht of zelfs daglicht. De lichtkleur wordt weergegeven in kelvin. Hoe lager het getal, hoe warmer de kleur. Elke gloeilamp kun je dimmen, maar niet elke ledlamp ondersteunt een dimmer. Je leest op de verpakking of de ledlamp geschikt is voor dimmers.

©Jan | adobe.stock.com

Ontlucht de radiatoren 

Komen er borrelende geluiden uit de radiatoren? Daar zit gegarandeerd lucht in, want het geluid dat je hoort, is afkomstig van luchtbellen. Die luchtbellen moeten er uit, en niet alleen omwille van het irritante geluid. De lucht belet dat het warme water in de leidingen vlot kan circuleren, en dat verhoogt het energieverbruik. Ook wanneer de bovenkant van de radiator koud blijft en de onderkant warm, dan weet je dat een grote hoeveelheid lucht de boosdoener is. Ontluchten doe je stapsgewijs.

©TOMASZ MAJCHROWICZ

Controleer de werkdruk van de installatie

De druk van de cv-ketel moet tussen de 1,5 en 2 bar liggen. Als de druk onder 1 bar zakt, werkt de ketel niet meer zoals het hoort. Je kunt de druk op het schermpje van de cv-ketel aflezen of op de manometer die in de buurt van het expansievat staat. Is de druk te laag, dan moet je water bijvullen. Bij oude installaties moet je een vulslang gebruiken, maar meestal heeft de installateur twee vulkranen naast elkaar geplaatst. In dat geval is er geen vulslang nodig.

©Evgen - stock.adobe.com

Deblokkeer de thermostatische kranen

Het gebeurt regelmatig dat een radiator die is voorzien van een thermostatische kraan niet meer warm wordt. Vaak is de oorzaak dat het pennetje van thermostatische kraan vastzit. Het is gelukkig niet heel ingewikkeld om dat te deblokkeren.

©Dirk Schoofs | ID.nl

Laat de verwarmingsketel onderhouden

Als je verwarmingsketel het hartje winter begeeft, moet je in allerijl beroep doen op een (dure) monteur. Houd je dus stipt aan de verplichte tweejaarlijkse onderhoudsbeurt voor de verwarmingsketel. Dat is een routine die je zeker niet mag vergeten en waarvoor je een erkend technicus inschakelt. 

Controleer de rookmelders

Niets is 's winters zo gezellig als kaarsen, het vlammenspel van de openhaard en de houtkachel. Daarom controleer je of de rookmelders naar behoren werken. Een lampje of een geluidssignaal waarschuwt wanneer de batterij bijna leeg is. Maar er bestaan ook slimme rookmelders die meldingen naar je telefoon sturen, die zichzelf testen en die koolstofmonoxide kunnen detecteren. 

Ramen en deuren goed afdichten

Langs ramen en deuren ontsnapt veel warmte. Maak ramen en deuren tochtvrij. Je kunt indien nodig deurtochtlatten en tochtstrips aanbrengen. Ze dichten de kamers goed af en zorgen voor thermische en akoestische isolatie. En ja, zelfs een ouderwetse tochthond werkt wel degelijk. 

©Olga Yastremska

Buitenkranen beschermen

Sluit de buitenkranen op tijd af. Doe dat voordat de eerste vrieskou ze laat bevriezen en barsten. Om te vermijden dat de buitenkraantjes bevriezen, sluit je ze af gedurende de wintermaanden. Het best draai je de stopkraan dicht en de buitenkraan draai je open tot het resterende water uit de leiding is gelopen. Als je de buitenkraan niet kunt afsluiten, bescherm je 'm door er isolatiemateriaal rond te wikkelen. Daaroverheen maak je dan een plastic zakje vast. Wil je zo’n kraan op een elegantere manier beschermen, dan bestaan goedkope kant-en-klare beschermhoezen die water- en winddicht zijn en waarin waterdichte isolatie zit. 

©Dirk Schoofs | ID.nl

Laat je schoorsteen vegen

De meest voorkomende brand is een schoorsteenbrand. Laat je schoorsteen tijdig reinigen door een erkend vakman, anders kunnen opgebouwde creosoot en roet ontbranden. Iedereen die verwarmt met hout, kolen of stookolie kan hiermee te maken krijgen. Reinigen kun je het best nét voor de winter doen. Stook alleen met droog, natuurlijk en onbehandeld hout. Gebruik liever geen geverfd hout, spaanplaat en multiplex. Witte kleurloze rook wijst op een goede verbranding. 

Schoonmaakbeurt dakgoten

Een minder aangename klus is het schoonmaken van de dakgoten. Wanneer de dakgoten verstopt zitten met bladeren, kan de smurrie bevriezen tot een grote, ijskoude massa, die de dakrand kan beschadigen. Verwijder de dode bladeren en takjes. Op die manier vermijd je schade aan de dakgoten, wat kan leiden tot schade en mosvorming. Tegelijkertijd kun je de lasnaden van de dakgoot inspecteren om te voorkomen dat er barstjes en scheurtjes ontstaan door de vrieskou. 

©Елена Гурова - stock.adobe.com

Voorkom bevriezing van sloten

Vroeger las je dat je in elk slot waar een sleutel in past een beetje grafietpoeder moest spuiten. Wij zijn hier geen voorstander van, gewoon omdat dit grafiet aan je sleutels blijft hangen, en die stop je achteraf in je zak of tas. Gebruik ook geen kruipolie. Het cilinderslot zal tijdelijk goed werken, maar die olie trekt na verloop van tijd alleen maar extra viezigheid aan. Gebruik liever siliconenspray of slotspray. Siliconenspray is op basis van water en trekt geen vuil aan. Bovendien maakt dat nauwelijks vlekken als je ermee knoeit.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.