Op steeds meer plekken in Nederland raakt het elektriciteitsnet vol. Vervelend, want hierdoor kunnen netbeheerders geen nieuwe woningen en bedrijven meer aansluiten. Bovendien staat energiecongestie verdere verduurzaming in de weg. Naast het verzwaren van het stroomnet is er nog een andere (slimme) oplossing om meer capaciteit te creëren, namelijk een massale omarming van dynamische energiecontracten. Hoog tijd voor een nadere uitleg.

Partnerbijdrage - In samenwerking met Frank Energie

Begin november kreeg de gemeente van Almere een verontrustende boodschap. Volgens de plaatselijke netbeheerder is er in een groot deel van de stad geen ruimte meer om nieuwe woningen aan het elektriciteitsnet te koppelen. Hierdoor heeft een kersverse woonwijk vooralsnog geen stroom. Naar verwachting krijgen veel meer steden en dorpen de komende tijd met dit probleem te maken.

In de file op het stroomnet

Vanwege het toenemende aantal elektrische auto’s, warmtepompen en andere energievreters neemt de drukte op het stroomnet almaar toe. Is de vraag naar stroom groter dan het aanbod, dan ontstaat er netcongestie. Dit verschijnsel laat zich het best omschrijven als een file op het stroomnet. Op plekken met een vol elektriciteitsnet voegen netbeheerders al langere tijd geen nieuwe grootverbruikers meer toe, waaronder grote bedrijven, datacenters en zonneparken. In de drukste gebieden met congestie is er zelfs geen ruimte meer voor kleinverbruikers, zoals woningen en scholen.

Tijdrovende maatregelen

Netbeheerders werken momenteel hard om op de voornaamste knelpunten het elektriciteitsnet te verzwaren. Helaas gaat deze ontwikkeling niet snel genoeg. Vanwege gebrek aan technisch personeel en de voortrazende energietransitie neemt het risico op stroompieken in woonwijken de komende jaren alleen maar toe. Netbeheerders kunnen het laagspanningsnet in stedelijke gebieden kortgezegd niet vlot genoeg uitbreiden. Dat is ook niet zo vreemd, want de beoogde maatregelen zijn erg tijdrovend. Voor het verbeteren van de bekabeling is het openbreken van straten onvermijdelijk. Verder komen er op veel plekken elektriciteitshuisjes bij. Het bijbehorende papier- en vergunningswerk kost eveneens veel tijd.

De noodzakelijke maatregelen om het elektriciteitsnet overal te verzwaren, duren naar verwachting nog vele jaren. Naast capaciteitsvergroting op het stroomnet is het daarom óók belangrijk om slimmer met de beschikbare stroom om te gaan. Innovatieve energieleveranciers kunnen daarbij helpen.

Elk uur een ander stroomtarief

Drukte op het elektriciteitsnet is door kleinverbruikers relatief eenvoudig te voorkomen. Een dynamisch energiecontract stimuleert klanten om grote apparaten op goedkope momenten te gebruiken. Denk onder meer aan stofzuigen, wassen, elektrisch verwarmen en het opladen van de auto. Is het aanbod van stroom veel groter dan de vraag, dan resulteert dat in een laag stroomtarief. Bijvoorbeeld ’s nachts of op dagen met veel zon en/of wind.

Frank Energie loopt voorop in het aanbieden van dynamische energiecontracten. De stroomtarieven zijn gebaseerd op de actuele beursprijs. Ze veranderen om die reden elk uur. Het loont dus om slimmer om te gaan met energie. Een app op je smartphone helpt je daarbij. Aan de hand van pushberichten weet je precies wanneer het stroomtarief laag of juist hoog is. Je past vervolgens jouw energieverbruik daarop aan. Draai op de goedkoopste momenten van de dag een extra was of zet de vaatwasser aan.

©Frank Energie

Slimmer omgaan met energie

Naast het aanpassen van je eigen energieverbruik laten allerlei apparaten zich ook slimmer aansturen. Neem bijvoorbeeld de elektrische auto. De energie-app kiest op eigen houtje een voordelig tijdstip om het laadproces te starten. Bespaar zo al gauw meer dan duizend euro per jaar ten opzichte van ‘dom’ opladen via vaste energietarieven. Verder is het mogelijk om huishoudelijke apparaten op goedkope momenten te activeren, zoals de vaatwasser, wasmachine, wasdroger en warmtepomp. Je kunt zelfs een thuisbatterij op een prijsvriendelijk tijdstip laten opladen. De rest van de dag gebruiken alle apparaten in huis vervolgens de lokaal opgeslagen (budget)stroom.

Hoe meer mensen in de wijk slimmer omgaan met energie, hoe lager het risico op stroompieken. Mooi meegenomen zijn bovendien de lagere kosten voor klanten. Dynamische energiecontracten in combinatie met slimme aansturing van apparaten zijn een doeltreffende methode om het landelijke congestieprobleem te verminderen. Het is mogelijk om op deze wijze ongeveer dertig procent piekbelasting uit het net te halen. Zo kunnen de woningbouw en energietransitie in een hoog tempo blijven doorgaan. Om die reden werkt Frank Energie nauw samen met diverse gemeentes en projectontwikkelaars. Deze energieleverancier heeft als doel om verdere congestie zoveel mogelijk tegen te gaan.

Zo laad je pas écht slim op

Frank Energie kijkt bij het slim opladen van de elektrische auto niet louter naar de actuele beursprijs. Dat heeft een belangrijke reden. Zodra iedereen op de goedkoopste uren gaat laden, verhoogt dat juist het risico op stroomtekorten en congestie. Daar hebben landelijke en regionale netbeheerders iets op bedacht. Energieproviders die een actieve bijdrage leveren om drukte op het stroomnet te verhelpen, ontvangen van netbeheerders namelijk een vergoeding.

Vanwege dit beloningssysteem is het soms zelfs lucratiever om de goedkoopste uren te vermijden. Frank Energie kiest aan de hand van nieuwe algoritmes automatisch het voordeligste oplaadmoment. Hierbij berekent Frank Energie de ontvangen vergoedingen door aan zijn klanten. Onderaan de streep profiteer je zo van lagere uitgaven voor het opladen van de elektrische auto. Zie hier hoe je voortaan slimmer oplaadt dan ooit!

©tong2530

Dynamisch energiecontract afsluiten

Klanten met een dynamisch energiecontract zijn historisch gezien goedkoper uit dan klanten met een variabel of vast contract. Lijken dynamische energietarieven je wel wat en wil je jouw steentje bijdragen aan het verminderen van congestie? Word dan binnen drie minuten lid. Frank Energie maakt daarna de overstap in orde. Tot slot is het nuttig om te weten dat je na afloop van elke maand de werkelijk afgenomen stroom betaalt. Je ontvangt dus voortaan geen jaarrekening meer!

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.