Wie op zoek is naar een volledig elektrische stationwagon met meer dan 400 km range heeft een beperkte keuze. Sterker nog, ze zijn vooralsnog op de vingers van één hand te tellen. Tot nu dan, want Peugeot voegde onlangs een volledig elektrische 308 SW aan het gamma toe en levert daarmee naar eigen zeggen de allereerste volledig elektrische stationwagon van een Europees merk.

Met een aanbod van maar liefst twaalf volledig elektrische modellen heeft Peugeot het dappere plan om in 2025 bekend te staan als dé EV-fabrikant. Jawel, een van de belangrijkste merken uit het Stellantis-concern wil het almachtige Tesla links en rechts passeren. Een onmogelijke opgave? Nou niet per se, want momenteel is de volledig elektrische Peugeot e208 al een van de populairste auto’s in zijn segment, en er zit behoorlijk wat in het vat – negen personenauto’s en drie bedrijfswagens, om precies te zijn.

De eerste personen-EV is er al – de e208 – maar nummer twee en drie zijn reeds gelanceerd en InstaAutoVlog voelde onlangs de Peugeot e308 en e308 SW aan de tand. En met die laatste heeft het merk een primeur in handen: de allereerste volledig elektrische stationwagon van een Europees merk en met een range van ruim 400 km.

Vooruit, het Chinese MG was ze voor met een model als de 5, maar ook Nio was eerder met de ET5 Touring. Vandaar dus de toevoeging ‘van een Europees merk’. Niettemin is Peugeot er vroeg bij, want alleen de nog te verschijnen Opel Astra Electric SportsTourer is een directe concurrent. Niet helemaal toevallig trouwens, aangezien Opel ook onderdeel is van het Stellantis-concern. Zo delen de e308 en e308 SW tal van componenten met de ogenschijnlijk Duitse Astra.

Fraaie designdetails 

Bij het ontwikkelen van de nieuwste generatie Peugeot is het merk uitgegaan van drie pijlers: Allure, Emotion en Excellence. Het Allure-aspect (al jarenlang een vertrouwde Peugeot-term) heeft betrekking op het design. Een sterke troef van de huidige 308, en dat geldt ook voor de elektrische versie. De e308 ziet er afgezien van wat kleine details namelijk hetzelfde uit. Het is een knappe verschijning met fraaie designdetails als een langgerekte motorkap die deels over de voorbumper is gedrapeerd en op die manier zorgt voor een krachtig voorkomen. De kenmerkende 'slagtand' (de led-dagrijverlichting) staat ‘m goed en is bovendien standaard op elke e308, net als de zwarte raamomlijsting en unieke aerodynamische 18-inch lichtmetalen wielen. 

Vanwaar die luxe? Dat komt door de Allure-uitrusting waarin de e308 en e308 SW standaard worden geleverd. Daarnaast zien we een grille met een horizontale structuur en verchroomde details, maar ook extra getint glas vanaf de B-stijl. Daarbovenop krijgt de elektrische 308 extra’s als adaptieve cruisecontrol met stop&go-functie en stoel- en stuurwielverwarming. Iets sportievers? Opteer dan voor de GT-uitvoering. Dan krijg je andere 18-inch wielen (type ELECTRA, in kapitalen), een sportiever ogende grille, Peugeot-emblemen op de zijschermen en in kleur meegespoten sideskirts. Ook krijg je in dat geval Matrix-koplampen (die een tegen- of voorligger uit het lichtbeeld kunnen filteren) en 3D-led-achterlichten. 

Typische Peugeot-cockpit

Binnen in de e308 kom je ook niets tekort. Naast de kenmerkende en nog steeds unieke i-Cockpit zien we namelijk een volledig digitaal instrumentarium en het nieuwe iConnect multimedia- en navigatiesysteem, inclusief i-Toggles. Daarmee kun je je favoriete functies als snelkoppeling programmeren op een aparte touchscreen. Ook Apple Carplay en Android Auto bijvoorbeeld, en dat werkt geweldig in combinatie met de draadloze verbinding die daarvoor mogelijk is.

Wel is het jammer dat Peugeot op het vlak van navigatie nog wel een slag te maken heeft. EV-routeplanning, waarbij de auto zelfstandig een route via snelladers inplant en daarbij rekening houdt met tal van factoren, is bijvoorbeeld nog niet aan de orde. Navraag geeft echter wel prijs dat er achter de schermen druk aan wordt gewerkt en dat een OTA-update op termijn verandering zou kunnen brengen. Tot slot krijg je standaard half met kunstleder beklede sportstoelen. 

En die sportstoelen zitten behoorlijk goed. Ze zijn goed gevormd en zitten comfortabel maar toch ook stevig genoeg voor voldoende steun op een langere rit of een lekker stukje sturen. Optioneel kun je zelfs kiezen voor een elektrisch verstelbare stoel die het prestigieuze AGR-label draagt en is uitgerust met een verlengbaar zitvlak én massagefunctie. De zit achter het stuur is bovendien uitstekend, mede dankzij het uitgebreid verstelbare stuurwiel en voldoende aflegruimte voor beide armen. Het opvallendste is toch het feit dat deze elektrische 308 vanaf deze plek exact hetzelfde aanvoelt als een benzine-, diesel of hybridevariant. Iets dat jij zomaar eens als een pre zou kunnen ervaren. 

Achterin iets minder riant

Vóórin in de e308 en e308 SW is het dan ook dik op orde, maar op de tweede zitrij gaat het er iets minder riant aan toe. Personen langer dan 1,80 meter die achter een persoon met dezelfde lengte gaan zitten, hebben net aan voldoende knie- en voetenruimte. In zowel de vijfdeurs-Berline als de SW. De leef- en hoofdruimte is verder wel oké, maar zo ruim als in menig crossover-SUV in het c-segment gaat het er zeker niet aan toe.

Wel zien we fijne details als ventilatieroosters en usb-aansluitingen achterin. Net als de PHEV Hybride-308 is de e308 iets krapper in de kofferbak. De brandstof-308 in Berline-uitvoering biedt 412 liter inhoud, terwijl er in de e308 361 liter beschikbaar is – zo'n 50 liter minder dus. Klap je de achterbankleuning neer, dan kun je maximaal 1271 liter aan bagage kwijt. De SW is uiteraard ruimer met minimaal 548 liter inhoud en maximaal 1574 liter als je de achterbankleuning in 60-40 of zelfs 40-20-40 verhouding neerklapt. Er ontstaat dan een nagenoeg vlakke laadvloer. 

Weinig te kiezen

Waar je de e308 en e308 SW lekker aan kan kleden met fijne opties, valt er voor wat betreft de elektrische aandrijflijn minder te kiezen. Sterker nog, er ís geen keuze. Elke e308 of e308 SW is om te beginnen standaard voorzien van een 54kWh-accupakket waarvan 51 kWh netto bruikbaar is. Het gekoelde en verwarmde pakket is standaard op te laden via een 3-fase-boordlader (11 kW) of met maximaal 100 kW aan een snellader. In dat laatste geval laad je de accu van 10-80 procent in net geen 30 minuten. De batterij geeft zijn energie door aan een 156 pk sterke elektromotor op de vooras, waarmee de e308 in 9,8 sec naar de 100 km/u accelereert. De topsnelheid is met 170 km/u begrensd prima. 

Met de compacte accu en het vriendelijke vermogen geeft het merk een duidelijk signaal af. Peugeot zet in op efficiency en doet dus niet mee aan de pk-race. Iets dat lijkt te werken, want ondanks het compacte formaat van de accu komt de e308 Berline volgens de WLTP-methode 412 km ver. De SW houdt er na 409 km mee op. En dat zijn keurige cijfers.

Standaard is de auto voorzien van een warmtepompinstallatie, die ervoor moet zorgen dat we niet al te veel range kwijtraken gedurende koudere weersomstandigheden. Een minpuntje is het gemis van V2-connectiviteit. Een aansluiting waarmee de auto stroom kan leveren aan apparaten ontbreekt, en daarmee ook het terugleveren van energie aan een woning of gebouw. 

Stil, verfijnd en vlot

Hoe de aandrijflijn aanvoelt? Uiterst prettig. Stil, verfijnd, maar zeker ook vlot. Zeker als je de rijmodus Sport selecteert is het een uiterst rappe auto. Dat is onder meer te danken aan de 270 Nm trekkracht, die vanuit stilstand direct beschikbaar is. Pas boven de 130 km/u vlakt het vermogen iets af, maar de 156 pk is gewoon zeer adequaat in dit segment.

De 0-100-tijd mag dan hetzelfde zijn als de 1.2 PureTech-automaat, maar de continue elektrokracht voelt potenter, maar vooral een stuk verfijnder aan. Daarnaast is de cabine uitstekend geïsoleerd, wat bijdraagt aan een comfortabele rijervaring. Waar je wel even rekening moet houden, is het feit dat de elektrische 308 niets mag trekken. Zelfs geen kliko, want het maximale trekgewicht is letterlijk op 0 kg vastgesteld. Heb je een caravan, dan zul je moeten opteren voor de plug-in hybride, die is gehomologeerd op maximaal 1500 kg.

'Lichtgewicht'

Of de beloofde range van 412 km een beetje realistisch is, moet een latere test in Nederland aantonen. Niettemin lijkt de e308 spaarzaam met zijn stroom om te gaan. Moet ook wel, want dat is zonder twijfel datgene waar de auto zich mee moet bewijzen. Helemaal ten opzichte van prijstechnische concurrenten als de Tesla Model 3 Standard Range, die zich op dat vlak al heeft bewezen.

Ten opzichte van de Amerikaan heeft de Fransman echter nog een troef achter de hand, want de keuze voor een compacte elektromotor en een dito accupakket zorgt voor een relatief laag wagengewicht van 1680 kg. Oké, vederlicht is-ie geenszins, maar in vergelijking met een Hyundai Kona, die officieel in een lager segment opereert, scheelt het toch al snel een dikke 100 kg. Ook de Model 3 Standard Range is zwaarder. 

Rijeigenschappen: leuk en speels

Of je daar iets van voelt tijdens het rijden? Niet per se, maar één aspect valt wel direct in de smaak en dat zijn de rijeigenschappen. De elektrische 308 is verreweg de leukste en fijnst sturende 308 van dit moment. Hoewel-ie zo’n 300 kg zwaarder is dan een 1.2 Puretech-benzineversie, voelt de e308 wendbaar, maar bovenal speels aan. Iets dat ongetwijfeld het resultaat is van de plaatsing van de accu in de bodem van de auto, maar ook zeker de veel lichtere krachtbron in de neus. Een 156 pk sterke elektromotor die geen transmissie nodig heeft weegt nu eenmaal een stuk minder dan een driecilinder benzinemotor en al diens componenten als een transmissie. Dus dan mag de e308 in totaal zwaarder zijn, het gewicht zit vooral laag in het midden van de auto. 

Samen met een verfijnde en prettig directe stuurinstallatie zorgt dat voor een erg prettig aanvoelend totaalpakket. De perfecte 308 dus op dat vlak? Nou, niet helemaal, want de rijeigenschappen zijn ook zeker het gevolg van een iets straffere afstelling van de veren en dempers rondom, waardoor de Peugeot e308 korte oneffenheden net iets nadrukkelijk doorgeeft in het interieur. Hoe de SW rijdt? Exact hetzelfde, hoewel-ie 20 kg extra in de schaal legt. Er is geen verschil voelbaar, en dat is absoluut een compliment voor de veel praktischer Stationwagon.  

Gamma is rond

Met de toevoeging van een volledig elektrische versie is het gamma van de 308 en 308 SW dan ook rond. Het model blijkt een echt multitalent en Peugeot biedt je de keuze. De fijnste, dat is ongetwijfeld de e308. Qua verfijning, maar ook de rijeigenschappen. Of Peugeot met dit model al dé EV-fabrikant wordt, valt echter te bezien. Zeker gezien het best forse prijskaartje van minimaal 43.585 euro.

Zo stap je voor een paar honderd euro minder in een Tesla Model 3, terwijl de technisch identieke Opel zelfs net onder de 40.000 euro duikt. Niettemin heeft Peugeot het prijsverschil met een turbo-benzine-automaat-308 relatief klein weten te houden. Zo’n 4000 euro, terwijl een plug-in hybride zelfs duurder is.

Thuis koffie van restaurantkwaliteit? De Philips Café Aromis 8000-serie belooft het. In deze review lees je of deze volautomaat de hype waarmaakt. Van perfect melkschuim tot minimaal onderhoud: ontdek waarom dit apparaat je lokale barista overbodig maakt, zelfs met gewone supermarktbonen!

Je kent het vast: je zit in je favoriete koffietentje, neemt een eerste slok van de cappuccino die je hebt besteld en valt even stil. De temperatuur, het mondgevoel, die volle smaak… alles lijkt te kloppen. En dan denk je aan de koffie thuis. Die is prima, of in elk geval best oké. Maar daar blijft het dan ook bij.

Dat dacht ik tenminste. Tot ik de Philips Café Aromis 8000-serie op mijn aanrecht installeerde en mijn keuken stante pede in een soort hippe koffiebar veranderde. De installatie van deze fraaie machine behelst niet meer dan een stekker in het stopcontact, water in het reservoir en een dosis verse koffiebonen bovenin. That’s it. Daarna kan het feest beginnen.

Hoewel de term 'restaurantkwaliteit' vaak niet meer dan een loze marketingkreet is, maakt dit apparaat dat woord opeens bizar concreet. Dat zit 'm in heel basale dingen: de koffie is direct op de juiste temperatuur (niet dat lauwe net-niet) en de smaak is vol en romig, zonder die nare bittere nasmaak. Dit apparaat lijkt bovendien precies te snappen wat jij wil; zonder dat je zelf als een bezetene aan de knoppen hoeft te draaien, staat er binnen de kortste keren een meer dan fatsoenlijke kop koffie voor je neus. Wat een topding!

©Philips

Duurdoenerij niet nodig

Erg prettig is het feit dat de machine enorm vergevingsgezind is. Hippe koffiesnobs vertellen je doorgaans dat je zonder exclusieve bonen van 30 euro per kilo nergens bent. Onzin, blijkt nu. Zelfs met een zak supermarktbonen en een pak volle melk (lang houdbaar werkt het best!) tovert dit ding een resultaat tevoorschijn waar je u tegen zegt. Hij weet echt het maximale uit elke boon te persen. Luxe zonder dat je boodschappenlijstje ingewikkeld of overdreven duur wordt, ik hou ervan.

En dan de melk. Vaak is dat thuis niet meer dan een zielig laagje luchtbelletjes dat na tien seconden als sneeuw voor de zon verdwijnt. Hier niet. Dit schuim is stevig, rijk en blijft dapper overeind staan. M'n ochtendcappuccino heb ik dan ook spontaan heilig verklaard, maar de echte verrassing is wat mij betreft de optie 'Melange'. Die is gloeiend heet, heeft de ideale verhouding tussen melk en koffie (puristen verklaren me voor gek) en maakt me elke keer weer instant gelukkig. Ik was aanvankelijk wat sceptisch over dit soort voorgeprogrammeerde recepten, maar deze verhouding is zo perfect afgestemd dat het elke keer weer aanvoelt als een echte traktatie.

©Philips

'Wat willen jullie drinken?'

Bezoek over de vloer? Kom maar door met de bestellingen! Vroeger hoopte ik stiekem op de keuze voor zwart (want: geen gedoe met melk), nu draai ik mijn hand niet meer om voor een latte of espresso macchiato. Sterker nog, ik nodig mensen nu vol enthousiasme uit om een kopje koffie te komen doen, en de reacties zijn elke keer unaniem: "Wauw, lekkere koffie!" 

Het mooie is dat je specifieke voorkeuren van je bezoek niet elke keer opnieuw hoeft in te voeren. Dankzij de gebruikersprofielen heeft iedereen in huis zijn eigen 'knop'. De een wil de latte met extra melk, de ander wil 'm juist sterker: dat kun je allemaal opslaan. En de machine verrast ook in de breedte. Waar ik zelf inmiddels min of meer verslaafd ben aan de Red Eye (een pittige boost voor de korte nachten), scoor ik bij mijn dochter punten met de 'Babychino'-functie: alleen warm melkschuim. Lekker voor het slapen gaan. 

Voor de liefhebbers zitten er trouwens nog allerlei cold brew-opties in het assortiment. Niet helemaal mijn ding – koffie kan me niet heet genoeg – maar fijn dat het kan als de smaak (of het bezoek) daarom vraagt.

©Eelko Rol

Geen schoonmaak-nachtmerries

Dan het onderhoud. We kennen de horrorverhalen van schimmelende slangetjes in volautomaten en hopeloos verkalkte zetgroepen. De Café Aromis 8000 is wat dat betreft een verademing. Water bijvullen, bakje met koffiepucks legen en (belangrijk!) de melkhouder gewoon even omspoelen onder de kraan (schijnt zelfs in de vaatwasser te kunnen). Geen ingewikkeld gedoe; de machine spoelt zichzelf krachtig door bij het opstarten en afsluiten. Het ding staat er, hij werkt en zeurt verder niet om aandacht. Had ik al gezegd dat dit een topding is?

O, en er is een app. Is die noodzakelijk? Neuh. Is het lekker? Ja! Via de app kun je de machine alvast aan het werk zetten terwijl je zelf nog even je mail checkt in bed. Je weet: technologie is op zijn best als het je luiheid faciliteert, en dat heeft Philips hier goed begrepen.

©Philips

Conclusie? Dit is meer dan een keukenapparaat; het is een stukje levensgeluk. Je hoeft niet meer te kiezen tussen gemak (dag Senseo!) en smaak. De Philips Café Aromis 8000 bewijst dat je dat perfecte koffiemomentje gewoon thuis kunt creëren. Zonder barista-cursus, zonder gedoe, maar mét die gelukzalige stilte na de eerste slok.

Enige minpuntje is wellicht de prijs, want die is met 999 euro best fors. Maar reken maar uit: een cappuccino kost tegenwoordig al snel 4 euro, dus met 250 gloeiend hete geluksmomentjes thuis heb je deze machine er al uit. Dat moet je jezelf gewoon gunnen.

Marc-Alexis Côté, die voorheen de Assassin's Creed-gamefranchise bij Ubisoft overzag, heeft dat bedrijf nu aangeklaagd.

Afgelopen oktober werd aangekondigd dat Côté vertrokken was bij het bedrijf. Dat gebeurde rond dezelfde tijd als dat Ubisoft de Assassin's Creed-franchise onderbracht onder Vantage Studios, een nieuwe dochteronderneming die het samen met Tencent heeft opgericht. Côté heeft decennialang aan de Assassin's Creed-franchise gewerkt en stond de laatste jaren aan het hoofd van de populaire spellenreeks.

Côté zou toen Assassin's Creed naar Vantage Studios ging een aanbod van Ubisoft hebben gekregen om een andere leidende positie binnen het bedrijf aan te nemen. Côté liet kort daarna publiekelijk weten dat deze positie niet vergelijkbaar was met zijn eerdere werk.

De aanklacht

Nu klaagt Côté Ubisoft dus aan, zo meldt CBC Radio Canada. Volgens hem zou hij de rol van 'Head of Production' aangeboden hebben gekregen binnen Ubisoft nadat Assassin's Creed binnen Vantage Studios werd ondergebracht, gevolgd door een mogelijke positie als 'Creative House'.

Volgens Côté zou hij daardoor leiderschap krijgen over "tweederangs" Ubisoft-franchises. Aangezien hij daarvoor de Assassin's Creed-franchise overzag, voelde dit voor hem als een wezenlijke stap terug.

Côté nam naar eigen zeggen twee weken vrij om over deze situatie te reflecteren. Aan het einde van die periode zou Ubisoft hebben geëist dat hij een besluit moest maken en besloot Côté dat dit een onacceptabele situatie was, en een "ontslag in vermomming". Hij eiste dan ook ontslagvergoeding, waarna hij te horen kreeg dat hij niet meer op werk hoefde te komen en Ubisoft aankondigde dat hij was vertrokken.

Volgens Côté heeft Ubisoft geclaimd dat hij vrijwillig is vertrokken, zodat men geen ontslagvergoeding hoefde te betalen. Côté eist nu twee jaar aan loon als ontslagvergoeding en 75.000 dollar aan schadevergoeding vanwege machtsmisbruik en schade aan zijn reputatie. In totaal komt dat neer op meer dan 1,3 miljoen dollar. Ook wil hij dat het concurrentiebeding komt te vervallen.

Vantage Studios en Assassin's Creed

Ubisoft richtte vorig jaar samen met het Chinese Tencent de dochteronderneming Vantage Studios op. Daar zijn de drie belangrijkste Ubisoft-franchise in ondergebracht, namelijk Assassin's Creed, Far Cry en Rainbow Six. Ook de ontwikkelteams die aan deze reeksen werken maken nu onderdeel uit van Vantage Studios.

De Assassin's Creed-franchise is al jarenlang een van de belangrijkste gamereeksen van de Franse uitgever Ubisoft. In de spellen gebruiken spelers parkour, stealth en gevechten om diverse exotische locaties uit de geschiedenis te verkennen. Het meest recente deel is het vorig jaar uitgekomen Assassin's Creed Shadows.