Het Chinese automerk Nio zet met een nieuw onderzoekscentrum nabij Berlijn voet aan de grond in Europa. Hier werken 25 engineers aan geavanceerde rijhulpsystemen, specifiek voor Europese wegen. Met LiDAR-technologie en krachtige processors daagt Nio gevestigde merken uit in de race naar autonoom rijden. Wij gingen een kijkje nemen.

Achter de grote stalen roldeur van Nio's Smart Driving Technology Center schuilt een high-tech faciliteit waar dagelijks 25 engineers streven naar een absolute synergie tussen hard- en software. Irwin van InstaAutoVlog was eerder dit jaar bij de opening van Nio's R&D-center en vertelt je in dit artikel waarom Nio met dit initiatief zomaar eens goud in handen zou kunnen hebben.

Duitse technologiehub

Laten we even beginnen met de keuze voor Berlijn. Het is namelijk een voor het merk vertrouwde plek. De Duitse hoofdstad huisvest namelijk niet alleen een magnifieke Nio-hub, maar sinds begin 2023 ook een Innovation Center. Vijf teams van engineers werken daar dagelijks aan het verbeteren van producten, alsmede de aansturing van de Europese Power Swap Stations en hun functie om lokaal het stroomnetwerk te ontlasten. Het nieuwe Smart Driving Technology Center vind je in de gemeente Schönefeld, vrij letterlijk om de hoek bij de luchthaven. Volgens Nio begeeft het merk zich hiermee in het hart van de innovatie, aangezien de regio zich steeds meer als AI- en technologie-hub manifesteert.

Deze nieuwe locatie heeft – zoals de naam al doet vermoeden – een duidelijke doelstelling. De engineers moeten hier op een dagelijkse basis gaan bijdragen aan de samenwerking tussen hard- en software en diens eindgebruiker: de bestuurder. 'User Defined Vehicles' noemt Nio dat, en omdat de Europese bestuurder (of in Nio-taal 'user') nu eenmaal anders rijdt dan die in Azië, betekent dat lokaal en dus Europees maatwerk. Goed om te weten. Het merk profileert zich op deze manier steeds meer als Global Company. Zo bevindt Nio's designcenter zich in München én een van de belangrijkste R&D-centers zich in de ruggengraat van Amerikaanse innovatie: Silicon Valley. 

Veiligheid is prioriteit

De Schönefeld-locatie van Nio richt zich volledig op het afstellen en finetunen van alle ADAS-modules (Advanced Driving Assist Systems). Deze systemen zijn grotendeels verplicht en daarom in elke moderne auto aanwezig. Sinds de introductie van het NT 2.0 Platform – dat debuteerde in de ET7 – gaat Nio echter een stap verder door op grote schaal LiDAR (Light Detection And Ranging) en lasertechnologie toe te passen. In combinatie met in totaal 33 andere sensoren en camera's vormen deze het Nio Aquila Super Sensing-systeem. Hierbij staat veiligheid voorop, gevolgd door comfort in de vorm van deels autonoom rijden.

Deze Nio-modellen zijn herkenbaar aan de zogenaamde 'watchtower' aan de voorkant van het dak, pal boven de voorruit. In deze uitstulping bevindt zich een LiDAR-systeem van SEYOND. Vanuit deze positie kan de LiDAR het af te leggen traject tweedimensionaal scannen. Samen met de begeleidende camera's creëert elke Nio hiermee een nauwkeurig 3D-beeld van de omgeving, waardoor de auto kan bepalen hoe hierop te reageren. En dat is geen geringe taak: 33 sensoren en camera's, een LiDAR die elke seconde de data van maximaal 20 laserstralen moet interpreteren, plus alle gegenereerde data. Je begrijpt: dat vereist aanzienlijke rekenkracht.

Deze taak wordt uitgevoerd door de ADAM-supercomputer, uitgerust met vier NVIDIA Drive Orin-processors. Twee hiervan worden gebruikt voor het verwerken van alle data, een derde dient als back-up, en een vierde zorgt voor het continu verbeteren en trainen van de systemen. Deze configuratie is uniek; hoewel andere automerken ook gebruikmaken van NVIDIA Drive Orin-technologie, lijkt Nio de enige te zijn die er vier gebruikt.

Tot 500 meter bereik

Hoewel we de technologie later in de praktijk zullen ervaren, krijgen we eerst een demonstratie op een iets andere manier. Een ET5, aangesloten op beeldschermen, toont live zijn 'watchtower-visie'. Hierop is te zien hoe het Aquila-systeem onderscheid maakt tussen statische en dynamische objecten, inclusief levende wezens.

De nauwkeurigheid waarmee de combinatie van LiDAR en camera-input dat doet, is ronduit indrukwekkend. De LiDAR scant tot 500 meter vooruit en kan tot op 250 meter afstand zelfs een persoon herkennen. Ook de rijstrookmarkeringen worden nauwkeurig gedetecteerd. Een demonstratie door SEYOND toont bovendien aan dat zelfs een stuk rubber, zoals een kapotgereden band, tot op 110 meter afstand kan worden opgemerkt.

Deze combinatie van technologieën lijkt bijna onverslaanbaar in zijn vermogen om de omgeving waar te nemen en te interpreteren, wat uiteraard een vereiste is voor de veiligheid en effectiviteit van autonome rijsystemen.

Superieure prestaties bij lastige omstandigheden

Een nog interessanter aspect is de directe vergelijking met de door veel autofabrikanten gebruikte cameradetectie. Waar camera's soms moeite hebben met de overgang van licht naar donker, werkt een laser op basis van reflectie. Hierdoor is de werking niet afhankelijk van dag, nacht of weersinvloeden.

Een korte demonstratie toont de effectiviteit van het autonome noodremsysteem bij regenachtige omstandigheden. Een voertuig simuleert lichte regen vóór de rijdende Nio, die met een snelheid van 50 km/u beweegt. De ruitenwissers zijn geactiveerd, maar de LiDAR is niet afhankelijk van data afkomstig van camera's achter de voorruit. Het scanproces wordt ononderbroken voortgezet, zelfs in de regen. Bij een plotseling stilstaand object weet de ET5 bekwaam en veilig tot stilstand te komen.

Deze demonstratie onderstreept de robuustheid van Nio's Aquila-systeem. Traditionele camerasystemen kunnen nog weleens worstelen met wisselende lichtomstandigheden en weersinvloeden, maar de LiDAR-technologie blijft consistent presteren.

Bij 180 km/u handjes los

Niet veel later bevinden we ons op de Autobahn, waar de ET5 Touring indruk maakt met zijn Level 2 autonome technologie. Na het instellen van een snelheid positioneert de Nio zich vakkundig in het midden van de gekozen rijstrook en houdt hij een gepaste volgafstand tot de voorligger aan. Wat opvalt is de subtiliteit van dit alles: de vloeiende stuurbewegingen en het geleidelijk inlopen op een langzamer rijdende voorligger. Of het snelheidsverschil nu 20 of 100 km/u bedraagt, de systemen weten in beide gevallen te overtuigen.

Die 100 km/u snelheidsverschil is geen toevallig gekozen getal; het systeem functioneert namelijk tot een maximumsnelheid van 180 km/u. Hoewel het absoluut niet is aan te raden dit na te doen, bleek de ET5 zelfs bij deze Autobahn-waardige snelheid verbazingwekkend zelfstandig te kunnen rijden. Tot 140 km/u is het bovendien mogelijk om met een eenvoudige opdracht via de richtingaanwijzer de auto zelfstandig een voorligger te laten inhalen.

Continue verbeteringen

Wat wellicht het meest indruk maakt, is de enorme vooruitgang die Nio in korte tijd heeft geboekt. Onze eerste ervaringen met Nio's autonome technologie lieten hier en daar nog wat te wensen over. Nu, nog geen jaar later, behoort het systeem tot een van de beste op de markt. Deze snelle ontwikkeling is te danken aan de continue verbeteringen die het merk doorvoert.

Deze vooruitgang is mede het resultaat van Nio's 'in Europa voor Europa'-aanpak en de inzet van diverse R&D-centra, waaronder die in Berlijn. Maar ook de gebruikers spelen een belangrijke rol in dit proces. De integratie van ChatGPT via Nomi, Nio's AI-assistent, maakt het mogelijk om eenvoudig feedback te geven over de auto en zijn gedrag. Een simpel commando als 'Hi Nomi, I have feedback' is voldoende om specifieke observaties over het gedrag van de auto direct bij de ontwikkelaars te krijgen. Dat gebeurt uiteraard veilig en via een versleutelde verbinding. Vervolgens zorgt een over-the-air-update ervoor dat verbeteringen snel geïmplementeerd worden. 

Geen heritage is een zegen

Nio's beslissing om diverse R&D-centra in Europa te openen, waaronder het Smart Driving Technology Center in Berlijn, blijkt een strategische zet van formaat. Als jong en Chinees automerk staat Nio voor de uitdaging om zich staande te houden tegenover de gevestigde orde in de auto-industrie. Geen eenvoudige taak, maar Nio's aanpak biedt een paar opvallende voordelen.

Door het ontbreken van een langdurige erfenis en de focus op een jong, technologiebewust publiek, kan Nio mogelijk sneller schakelen en innoveren dan veel gevestigde fabrikanten. Deze flexibiliteit stelt het merk in staat om snel in te spelen op nieuwe ontwikkelingen en veranderende consumentenbehoeften. Hierdoor kan Nio een eventuele achterstand in recordtempo omzetten in een voorsprong. We zijn benieuwd!

JBL brengt met de BandBox-serie zijn eerste audioproducten uit die specifiek gericht zijn op het maken van muziek. De BandBox Solo en Trio zijn bluetooth-speakers die tegelijkertijd functioneren als versterker voor instrumenten. De opvallendste toevoeging is het gebruik van kunstmatige intelligentie om audiosporen in realtime te scheiden, wat het meespelen met bestaande nummers makkelijker moet maken.

De kern van de nieuwe serie is de zogeheten 'Stem AI'-technologie. Hiermee kunnen gebruikers specifieke onderdelen van een liedje, zoals de zang, drums of gitaar drums in realtime op het apparaat zelf kunt isoleren of verwijderen uit elk nummer. Voor muzikanten biedt dit praktische voordelen: je kunt een gitaarpartij isoleren om precies te horen hoe deze gespeeld wordt, of de partij juist wegdraaien om zelf mee te spelen over de originele begeleiding.

Voor één muzikant

De instapversie is de BandBox Solo, een compacte speaker met een vermogen van 18 watt RMS. Het apparaat beschikt over één ingang die geschikt is voor een gitaar of microfoon. Gebruikers kunnen via de JBL One-app diverse digitale versterkers en effecten zoals reverb, chorus en phaser instellen, waardoor externe effectpedalen in veel gevallen overbodig zijn. Daarnaast functioneert de Solo als audio-interface: via de usb-c-aansluiting koppel je hem aan een laptop om direct opnames te maken in muziekproductiesoftware (DAW).

Voor meerdere muzikanten tegelijk

Voor wie meer aansluitmogelijkheden of volume nodig heeft, is er de BandBox Trio. Dit model levert 135 watt vermogen en is uitgerust met een ingebouwde vierkanaalsmixer. Hierdoor is het mogelijk om met meerdere mensen tegelijk te spelen, bijvoorbeeld een zanger en twee instrumentalisten. De Trio onderscheidt zich verder door een verwisselbare accu die tot tien uur speeltijd biedt en een LCD-scherm voor directe feedback. Ook heeft dit model meer fysieke knoppen, zodat je het geluid tijdens het spelen kunt aanpassen zonder direct de app erbij te hoeven pakken.

Prijs en beschikbaarheid

De JBL BandBox Solo en Trio zijn vanaf februari verkrijgbaar. De BandBox Solo heeft een adviesprijs van 249,99 euro. De grotere BandBox Trio kost 599,99 euro. Een belangrijk detail voor vroege kopers is dat de 'looper'-functie, waarmee je laagjes muziek over elkaar opneemt, bij lancering nog niet beschikbaar is; deze wordt volgens JBL pas in oktober via een update toegevoegd.

AMD heeft de Europese adviesprijs van de snelste game-cpu tot nu toe - Ryzen 7 9850X3D - aangekondigd.

De Ryzen 7 9850X3D krijgt in Europa een adviesprijs van 514,75 euro, zo schrijft Tweakers. Dat is opvallend, omdat de Europese adviesprijs van voorganger 9800X3D op release 539 euro was - iets duurder dus. Inmiddels is die laatstgenoemde kaart wel voor 449 euro te koop.

De lagere adviesprijs voor de nieuwe 9850X3D komt omdat de dollar zwakker is geworden. AMD rekent de Europese adviesprijs voor hun cpu's altijd uit door de Amerikaanse prijs letterlijk door te rekenen en er btw bij op te tellen. In de VS gaat de 9850X3D 500 dollar kosten.

Snelste processor voor games tot nu toe

AMD deed de Ryzen 7 9850X3D begin dit jaar uit de doeken, en claimde toen dat het de snelste processor tot nu toe voor games ter wereld wordt. Dat was altijd de 9800X3D van AMD. De 9850X3D lijkt op die cpu, met zestien threads en acht cores.

Nieuw aan de 9850X3D is echter een hogere boostsnelheid van 5.6GHz op één core. Dat is een verhoging van 400MHz ten opzichte van de 9800X3D. Het maakt de cpu naar schatting 7,7% sneller dan diens voorganger.

Officieel komt de AMD Ryzen 7 9850X3D volgende week uit, al hebben sommige winkeliers in Europa de kaart al in de verkoop gegooid.