Grote kans dat je een mobiel abonnement hebt. Of dat nu met een smartphone erbij is, een sim-only of misschien wel prepaid. Loopt je abonnement bijna af, dan is het raadzaam om eens kritisch te kijken of het abonnement nog bij je gebruik past. Misschien kun je wel besparen? We leggen uit hoe je het beste mobiele abonnement kiest en raden ook drie typen sim-only-abonnementen aan.

Tip 01: Met smartphone

Er zijn dus drie opties voor een mobiel abonnement: prepaid, sim-only en een abonnement met toestel. Die laatste is populair, omdat je een gloednieuwe smartphone in termijnen afbetaalt, samen met de prijs van het abonnement. De maandfactuur is dus hoger dan bij een sim-only, maar je hoeft je toestel niet in één keer te betalen. De totale toestelprijs is doorgaans ook wat lager dan de adviesprijs, doordat smartphonemerken prijsafspraken maken met providers. Als klant profiteer je hiervan.

Het grootste minpunt van een abonnement met smartphone is dat je een registratie bij Stichting Bureau Krediet Registratie (BKR) krijgt als je meer dan 250 euro moet betalen voor de smartphone. De kosten voor het abonnement worden hierbij niet meegerekend. Een BKR-registratie houdt in dat je in de toekomst minder kunt lenen voor bijvoorbeeld je hypotheek. Je vermijdt een BKR-registratie door de toestelkosten boven de 250 euro vooraf en in één keer te betalen, en de rest in de termijnen van je abonnement.

©PXimport

Tip 02: Sim-only

Als je je niet druk wilt maken om een eventuele BKR-registratie, kun je kijken naar een sim-only-abonnement. Hierbij kies je zelf je toestel uit, los van een abonnement. En dat is een ander pluspunt. Je kunt zelf bepalen wanneer je een nieuwe smartphone nodig hebt. Dat kan ook gewoon tijdens de looptijd van je sim-only-abonnement zijn, omdat je een goede aanbieding van een telefoon tegenkomt. Een ander voordeel van sim-only is dat je bij een aantal aanbieders kunt kiezen voor een maandelijks opzegbaar sim-only-abonnement. Die flexibiliteit ontbreekt bij een abonnement met toestel. In tip 10 gaan we wat dieper in op de looptijd van je abonnement. Het voornaamste nadeel van een sim-only is dat je geen korting krijgt op de aanschafprijs van je smartphone.

Tip 03: Prepaid

Je derde optie is prepaid, dat vooral vroeger populair was, maar nu door nog maar weinig mensen gebruikt wordt. Het wordt vooral gebruikt door ouderen en ouders die hun kind van een eerste smartphone met prepaidtegoed voorzien om zoon- of dochterlief te leren dat bellen, sms’en en internetten geld kost.

Prepaid heeft als voordeel dat je alleen betaalt voor wat je gebruikt en dat op echt op is, zonder risico op extra kosten. Gebruik je je smartphone een maand veel minder, dan heb je dus ook weinig kosten. Prepaid heeft echter ook de nodige minpunten. Zo betaal je een hoger tarief voor het internetten (per MB), bellen (per minuut) en per sms dan met een regulier of sim-only-abonnement. Een goedkoop sim-only-abonnement is daarom al snel voordeliger dan prepaid. Een ander nadeel is dat het kaarttegoed op een bepaalde datum verloopt, ook al heb je er maanden geleden netjes voor betaald. Tot slot dien je bij prepaid ook telkens zelf je tegoed aan te vullen. Zonder tegoed kun je niet bellen, sms’en en internetten, en ben je in principe dus onbereikbaar voor bekenden.

©PXimport

Tip 04: Een grote provider …

Als je weet wat voor type abonnement je wilt, is de volgende stap het kiezen van de provider. Blijf je bij je huidige provider of stap je over? In de komende tips laten we zien waar je op kunt letten bij het kiezen van een provider.

De eerste keuze is of je klant wordt/blijft bij een grote of kleinere provider. De drie grote namen zijn KPN, T-Mobile (gefuseerd met Tele2) en Vodafone (gefuseerd met Ziggo). De drie grote providers bieden de hoogste internetsnelheden aan. Ze hebben hun eigen netwerken en geven hun (duurdere) mobiele abonnementen de maximale internetsnelheid. De providers bieden ook unlimited-abonnementen aan, met onbeperkt internet, bellen en sms’en. Veel kleinere providers missen zo’n soort abonnement. Een andere overweging om bij een van de grote providers te gaan of blijven, is dat zij 5G-internet aanbieden. Kleinere (dochter)bedrijven doen dat nog niet. Het is niet duidelijk wanneer hier verandering in komt. In tip 7 kun je meer lezen over 5G.

Het voornaamste aandachtspunt van een abonnement van een van de grote providers is de prijs. Die is vaak hoger in vergelijking met een kleinere partij.

Tip 05: … of een kleinere?

Kleinere providers zijn er genoeg. Zij gebruiken de mobiele netwerken van de drie grote spelers en opereren zelfstandig (Youfone, Lebara en meer) of als dochtermerk. Zo vallen Simpel, Ben en Tele2 onder de T-Mobile-vlag, horen Simyo en Ortel Mobile bij KPN en is Vodafone eigenaar van hollandsnieuwe. Het belangrijkste voordeel van een kleinere provider is de prijs. De aanbieders hanteren doorgaans lagere prijzen dan de drie grote providers. Dezelfde hoeveelheid MB’s, belminuten en sms’jes voor een lager maandbedrag: dat is mooi meegenomen. Er is geen eenduidige verklaring voor, maar de scherpere prijzen zijn bij een deel van de providers te verklaren door de lagere marketinguitgaven. Doorgaans hanteren ze ook iets lagere 4G-internetsnelheden. Je mobiele internetverbinding kan dus wat langzamer zijn, al merk je hier bij een bekende kleinere provider doorgaans weinig van. Exotische partijen beknibbelen vaker op de internetsnelheid, wat ze een minder goede keuze maakt als je graag onderweg films in Full-HD-resolutie kijkt, af en toe videobelt of grote bestanden wilt up- of downloaden. Ook kun je bij de kleinere providers dus nog geen gebruikmaken van 5G-internet.

Tip 06: Internet en bellen

Bedenk dus welke provider het best bij jouw wensen past. Maar kijk ook goed naar het abonnement zelf. Wat vind je belangrijk? Een grote databundel (uitgedrukt in GB’s), onbeperkt kunnen bellen of sms je nog regelmatig? Kijk daarom eens kritisch naar je huidige mobiele telefoongebruik. Bij veel providers kun je via de website of app je verbruik van de afgelopen maanden bekijken. Als je minder dan 1 GB internet per maand verbruikt, heb je echt geen bundel van 5 GB nodig. Internet is het duurste onderdeel van een abonnement, dus hier kun je dan op besparen. Veel mobiele abonnementen, ook sim-only’s, komen standaard met veel belminuten en sms’jes. Dit kun je aanpassen, maar verwacht geen grote prijsverschillen.

Tip 07: Wel of geen 5G

Bij het afsluiten van een mobiel abonnement via een grote provider kun je er niet omheen: 5G. 5G is sinds de zomer van 2020 beschikbaar in Nederland als opvolger van 4G, dat overigens nog vele jaren actief blijft. 5G is nu nog even snel als 4G, al laten providers je graag anders geloven. Pas in het najaar van 2022 wordt 5G merkbaar sneller dan 4G, omdat de benodigde 3,5GHz-frequentie pas dan vrijkomt voor commercieel gebruik. Met een 5G-smartphone kun je vanaf dat moment sneller mobiel internetten, wat vooral van pas gaat komen bij het up- en downloaden van grote bestanden (films bijvoorbeeld) en bij het videobellen of gamen in een hoge resolutie als je geen wifi-verbinding tot je beschikking hebt. Houd er wel rekening mee dat zo’n betere internetverbinding dan ook flink meer MB’s verbruikt. Een grote databundel is dan een must, net als een smartphone die 5G ondersteunt. Het aanbod van 5G-smartphones neemt snel toe, maar echt nuttig worden ze dus pas over anderhalf jaar. Koop of heb je nu al een 5G-toestel, dan ben je in ieder geval wel alvast voorbereid op de toekomst.

©PXimport

Tip 08: Internetsnelheid

Op termijn gaat 5G dus een hogere mobiele internetsnelheid mogelijk maken dan het huidige 4G-netwerk biedt. Dat is mooi, maar nogal een ver-van-mijn-bed-show. Belangrijker is op welke snelheid je nú kunt internetten. En die verschilt niet alleen per provider, ook per abonnement.

Bij de drie grote providers krijg je vaak toegang tot de maximale snelheid (op het 5G-netwerk). Kleinere partijen opereren via één van die drie netwerken, maar bieden vaak een lagere up- en downloadsnelheid. Alle providers zijn verplicht om op de productpagina de maximale én gemiddelde internetsnelheid te vermelden. Hecht vooral waarde aan die tweede, want die geeft een goed beeld wat je in de praktijk kunt verwachten. Een downloadsnelheid van 25 Mb/s is prima om onderweg te kunnen whatsappen, terwijl 50 Mb/s of meer fijn is als je meer veeleisende activiteiten uitvoert. Vanaf 80 Mb/s kun je eigenlijk alles, inclusief videobellen in hoge kwaliteit. Kies voor een mobiel abonnement een gemiddelde uploadsnelheid van minimaal 20 Mb/s.

Tip 09: E-sim en duosim

Een ander aandachtspunt is het soort sim-kaart. E-sim is een digitale simkaart, ingebouwd in de smartphone. Je hebt dus geen fysiek simkaartje meer nodig. Op een e-sim kun je meerdere abonnementen afsluiten, ook in het buitenland. Erg handig dus, maar nog niet alle providers bieden e-sim aan. KPN, Vodafone, Simyo en T-Mobile doen dit wel. Houd er vooral rekening mee dat op dit moment slechts een handvol smartphones geschikt is voor e-sim. Het gaat om de dure toestellen Samsung Galaxy Z Flip, Samsung Galaxy Z Fold2, iPhone SE (2020), Apple iPhone XR, en de iPhone 11- en iPhone 12-serie.

Dan is er ook nog duosim: twee simkaarten voor twee smartphones of tablets, zodat je niet steeds hoeft te wisselen. De simkaarten kunnen – om misbruik te voorkomen – niet tegelijkertijd actief zijn. KPN, Vodafone en T-Mobile bieden duosim aan en rekenen eenmalig zo’n dertig euro voor de extra simkaart. Tele2 laat alleen zakelijke klanten duosim gebruiken. Als je duosim belangrijk vindt, kom je dus automatisch bij een van de drie grote providers uit.

©PXimport

Tip 10: Looptijd

Een ander aandachtspunt van je mobiele abonnement is de looptijd. Voor prepaid geldt dit niet; dit loopt zolang je het nummer actief houdt. Maar bij het afsluiten van een sim-only-abonnement of abonnement met toestel moet je wel besluiten voor welke looptijd je kiest.

Omdat het maandbedrag van een toestel (grotendeels) verdeeld wordt over de looptijd van je abonnement, is een tweejarig abonnement het populairst. Bij een eenjarig abonnement betaal je de smartphone sneller af, maar ligt je maandbedrag dus ook hoger. Afhankelijk van de waarde van de telefoon kan dit even slikken zijn, en kan een tweejarige looptijd logischer zijn.

Met een sim-only-abonnement betaal je geen toestel af, waardoor het abonnement voordeliger en flexibeler is. Veel sim-only-abonnementen zijn voor één of twee jaar af te sluiten en een deel is zelfs maandelijks opzegbaar. Onder meer hollandsnieuwe, Lebara, Ben, Tele2 en KPN bieden een maandelijks opzegbaar sim-only-abonnement aan. Houd er wel rekening mee dat zij hier een toeslag voor rekenen, doorgaans één of twee euro per maand. Als je met een maandabonnement een jaar klant blijft, betaal je dus een of twee tientjes meer dan voor een jaarabonnement.

Tip 11: Combivoordeel

In de felle strijd om jouw maandelijkse euro’s zetten bijna alle providers in op een combinatievoordeel. Dat doen ze door klanten met een ‘thuispakket’ (internet, eventueel aangevuld met televisie en vast bellen) korting te geven als ze een mobiel abonnement bij hetzelfde bedrijf of een dochterbedrijf nemen. Meestal gaat het om factuurkorting, maar ook om meer tv-zenders of een grotere mobiele internetbundel. De drie grote providers geven je ook combivoordeel als je gezinsleden een mobiel abonnement bij die provider afnemen. Je kunt dan bijvoorbeeld meer MB’s verdelen over je gezin of krijgt allemaal een paar euro per maand factuurkorting.

Om maar wat voorbeelden te geven: bij hollandsnieuwe krijg je voordeel als je thuisinternet via Ziggo afneemt. Je krijgt dan een extra Ziggo-tv-pakket en meer MB’s, belminuten en sms’jes bij je mobiele abonnement. T-Mobile lokt klanten met onder meer een scherper geprijsd Unlimited-abonnement en KPN geeft je meer MB’s en laat je die naar eigen wens verdelen. Ook krijg je een gratis zenderpakket en factuurkorting. Bij alle vormen van combivoordeel geldt dat het actief is zolang je beide (duurdere) abonnementen afneemt. Zo maken de providers het minder aantrekkelijk om over te stappen of een goedkoper sim-only-abonnement te kiezen.

©PXimport

Kooptips sim-only

Soort: Jongeren

Soort: Ouderen

Soort: Onbeperkt

©PXimport

Misschien heb je wel eens een vraag gesteld aan een AI-chatbot als ChatGPT, Microsoft Copilot of Perplexity. Maar hoe ontwerp je zelf nu zo'n chatbot? Met de juiste tools is daar zelfs weinig tot geen programmeerwerk voor vereist. We bekijken twee uiteenlopende oplossingen.

Een AI-chatbot is een digitale gesprekspartner die wordt aangedreven door kunstmatige intelligentie. Meestal is de intelligentie gebaseerd op een taalmodel dat is getraind om mensachtige gesprekken te voeren. In tegenstelling tot traditionele op regels gebaseerde chatbots, die alleen vooraf ingestelde antwoorden geven, kan een AI-chatbot vrije tekst begrijpen en ‘natuurlijke’ reacties geven.

In dit artikel kijken we naar het bouwen van een eigen chatbot die je op je desktop of mobiel kunt gebruiken en zelfs op een eigen website kunt plaatsen. We bespreken twee manieren. De eenvoudigste is een no-code chatbotplatform dat het AI-gedeelte achter de schermen afhandelt en je via een gebruiksvriendelijke interface laat bepalen hoe de gespreksflow verloopt. Typische voorbeelden zijn Chatfuel en Chatbot voor zakelijke toepassingen. Daarnaast zijn er de meer toegankelijke Poe en Coze, die we hier behandelen. Onze tweede oplossing is technischer, maar flexibeler. Daarbij gebruik je de Application Programming Interface (API) van een AI-taalmodel om de AI-functionaliteit in je eigen omgeving te integreren. Hiervoor werken we graag met de online omgeving Google Colab.

Poe

Laten we starten met een gebruiksvriendelijke optie: het no-code chatbotplatform Poe (www.poe.com). Je kunt hier ook de app voor desktop of mobiel downloaden en installeren, met vrijwel dezelfde interface en functies als in de browser. De eerste keer maak je een account aan of meld je je aan met je Google- of Apple-account. Via Bots and apps kun je met allerlei AI-chatbots praten, maar in dit geval willen we vooral een eigen chatbot maken. Concreet gaat het om het creëren van een eigen ‘persona’ binnen een gekozen AI-model. Zo’n persona kun je zien als het perspectief, de rol of identiteit die je een AI-bot meegeeft.

Klik hiervoor op Create +. Je krijgt nu verschillende opties, zoals Image generation bot, Video generation bot en Prompt bot. Wij kiezen dit laatste.

Creatie

Je hoeft nu eigenlijk alleen maar een onlineformulier in te vullen. We doorlopen kort de belangrijkste onderdelen. Naast het gekozen bottype moet je een naam verzinnen. Omdat deze deel uitmaakt van de url, kies je bij voorkeur een originele, korte naam in kleine letters. Voeg ook een beschrijving toe, die zichtbaar is voor gebruikers van je bot.

Bij Base bot selecteer je een geschikt AI-model, bijvoorbeeld Claude-Haiku-3, GPT-4o-mini, GPT-5 of Grok-4. Afhankelijk van het model gelden er soms beperkingen. Poe-abonnees krijgen doorgaans uitgebreidere toegang tot de duurdere modellen.

Bij Prompt beschrijf je nauwkeurig en uitgebreid hoe de bot moet reageren. De optie Optimize prompt for Previews kun je uitgeschakeld laten. Vul bij Greeting message een welkomstwoord in dat de bot bij elke start toont. Het onderdeel Advanced kun je eigenlijk ongemoeid laten, maar interessant is wel dat je bij Custom temperature het ‘creativiteitsgehalte’ van de bot kunt instellen: hoe hoger de waarde, hoe creatiever en onvoorspelbaarder.

Bij Access kies je de zichtbaarheid van je bot. Wellicht is Only people with the access link de handigste optie, waarna de url zichtbaar wordt en je deze kunt verspreiden. Klik bovenin op Edit picture en kies of ontwerp een passend pictogram. Is alles ingevuld, klik dan onderin op Publish. Je bot is nu klaar voor gebruik. Om je bot te bewerken, hoef je deze maar bij Bots and apps te selecteren en via het knopje met de drie puntjes op Edit te klikken. Ook de optie Delete is beschikbaar.

GPT's van OpenAI

Binnen de omgeving van OpenAI (https://chat.openai.com) kun je ook je eigen AI-chatbots maken, de zogeheten GPT’s. Hiervoor heb je wel een plusabonnement nodig (23 euro per maand). Je bent daarbij ook beperkt tot de GPT-modellen van OpenAI, maar je kunt je creaties wel delen via een link of in de GPT-store.

In het kort werkt dit als volgt. Meld je aan en klik links op GPT’s. Klik rechtsboven op + Maken. Via Configureren stel je alles handmatig in, maar via Maken kan het ook ‘al converserend’. Beschrijf kort wat je GPT moet doen en voor wie. Laat de tool een naam en profielfoto voorstellen en beantwoord de vragen om toon en werking af te stemmen. Test je GPT in de preview en ga daarna naar Configureren, waar je naam, beschrijving, instructies en gespreksopeningen ziet. Bij Kennis kun je bestanden uploaden zodat je GPT ook informatie uit je eigen documenten haalt. Via Nieuwe handeling maken koppel je eventueel acties aan externe API’s, gebruik alleen API’s die je vertrouwt. Bevestig met Maken en bepaal hoe je je GPT deelt: Alleen ik, Iedereen met de link of GPT-winkel (in een zelfgekozen categorie). Rond af met Opslaan. Je kunt de link (https://chatgpt.com/g/<code><naam>) daarna kopiëren en verspreiden. Via GPT’s / Mijn GPT’s kun je eerder gemaakte GPT’s bewerken of verwijderen.

Je kunt ook je ook eigen ‘chatbots’ (GPT’s) ontwerpen, gebruiken en met anderen delen.

Poe biedt ook geavanceerdere mogelijkheden als een Server bot-type (waarmee je ook andere API’s kunt aanroepen). Via Knowledge base kun je verder eigen informatiebronnen toevoegen waaruit de bot kan putten. Voor complexere bots gebruiken we toch liever het no-code platform Coze (www.coze.com) dat veel extra opties kent. Meld je aan met je Google-account, klik op + Create in de linkerkolom en daarna op + Create bij Create agent.

Coze

Coze gebruikt de term agent in plaats van bot om duidelijk te maken dat je er een digitale assistent mee kunt maken die niet alleen met een AI-model antwoorden geeft, maar ook geheugen of context kan gebruiken en meerdere kanalen kan bedienen, zoals een website of een Discord-server, maar zover gaan we hier niet.

Vul een passende naam voor je bot of agent in en schrijf een korte maar duidelijke omschrijving, bijvoorbeeld “Deze bot haalt allerlei informatie uit onze eigen documenten rond computerbeveiliging.” Laat Personal geselecteerd bij Workspace en klik linksonder op het knopje om een geschikt pictogram te uploaden of klik op het sterretje om er een te laten genereren. Klik daarna op Confirm.

Uitwerking

Je komt nu in je dashboard waar je de bot verder vorm kunt geven. Ontwerp de persona door in het linkerdeelvenster een uitvoerige omschrijving van de bot in te vullen. Optimaliseer deze omschrijving snel met het blauwe knopje Auto Optimize prompt rechtsboven. Na bevestiging met Auto-optimize werkt Coze meteen een geoptimaliseerde prompt uit voor de persona. Klik op Replace om deze te gebruiken. In het rechterdeelvenster kun je je bot direct testen. De antwoorden komen uit de kennisdatabank van het geselecteerde model (zoals GPT-4o).

Wil je dat de bot ook uit eigen bronnen put, dan moet je deze eerst uploaden. Dit doe je in het middelste deelvenster, bij

Knowledge, waar je uit Text, Table en Images kunt kiezen. Klik op het plusknopje bij bijvoorbeeld Text en daarna op Create knowledge. Selecteer Text format en geef een naam aan je informatiebundel. Je kunt data ophalen uit bronnen als Notion of Google Doc, maar wij kiezen voor Local documents om eigen bestanden te uploaden. Klik op Create and import en versleep de gewenste documenten naar het venster. Klik daarna op Next (3x) en wat later zijn je documenten verwerkt. Rond af met Confirm en met Add to Agent rechtsboven. Je vindt je informatiebundel nu terug bij Knowledge en de bot put voortaan (ook) uit deze gegevens.

Om je bot beschikbaar te maken, klik je rechtsboven op Publish en daarna op Confirm. Je kunt hem op diverse platformen publiceren, onder meer in de Coze Agent Store. Selecteer een passende categorie en bevestig met Publish.

Extra's

Daarnaast biedt Coze nog diverse andere nuttige opties, zoals talrijke plug-ins. Klik hiervoor op het plusknopje bij Plugins of gebruik het A-knopje om automatisch geschikte plug-ins te laden op basis van je persona-beschrijving. Deze kun je meteen inzetten, eventueel na optimale afstelling via het tandwielpictogram.

API-sleutels

No code-platformen als Poe en Coze zijn handig, maar wil je meer flexibiliteit en schrik je niet terug voor enige basiscodering, dan werk je beter met de API van een AI-model. Deze fungeert als tussenpersoon die je script en de AI-dienst laat communiceren via een set regels en commando’s. We gaan uit van de API van OpenAI (GPT) en maken eerst een sleutel aan om de API-interface te gebruiken. Ga naar https://platform.openai.com/api-keys, meld je aan met je account (zoals Google) en klik op +Create new secret key. Geef de sleutel een naam, bijvoorbeeld aibot, en klik op Create secret key. Klik daarna op Copy en bewaar de sleutel op een veilige plek. Rond af met Done: de sleutel is nu toegevoegd. Je kunt deze hier op elk moment ook weer intrekken.

Interactie

Een snelle manier om een script te maken dat deze API aanroept, is via het gratis Google Colab (https://colab.research.google.com), een online notitieboek voor Python. Meld je aan met je Google-account, klik op + Nieuw notebook of ga naar Bestand en kies Nieuw notebook in Drive, en geef het ipynb-bestand (Interactive PYthon NoteBook) een zinvolle naam. Het notebook wordt automatisch in je Google Drive bewaard en is bereikbaar via het pictogram met de oranje cirkels.

Klik nu op + Code voor je eerste codecel, waarmee je de OpenAI-bibliotheek installeert:

!pip install openai

Voer dit uit met het pijlknopje en klik vervolgens op + Code voor de tweede cel met de volgende code:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

response = client.chat.completions.create(

    model="gpt-3.5-turbo",

    messages=[{"role": "user", "content": "Wat weet je over Haarlem( Nederlands)?"}]

)

print(response.choices[0].message.content)

Je laadt hierbij eerst de geïnstalleerde Python-bibliotheek en zet je geheime sleutel in de clientconfiguratie. Vervolgens stuur je een chataanvraag naar OpenAI en bewaar je het antwoord in de variabele ‘response’. Vervolgens haal je de tekst van het (eerste) antwoord op en druk je dit af in de uitvoer van de code-cel.

Eigen chatbot

 We gaan nu een stap verder en maken er een heuse chatbot van die via een while-lus een doorlopend gesprek kan voeren:

from openai import OpenAI

client = OpenAI(api_key="<je_API-sleutel>")

messages=[

    {"role":"system","content":"Je beantwoordt elke prompt leuk, maar correct, met een rijmschema zoals ABAB of ABBA"}]

while True:

  user_input=input("Jij:")

  if user_input.lower() in ["stop","exit","quit"]:

    break

  messages.append({"role":"user","content":user_input})

  response=client.chat.completions.create(

      model="gpt-4o",messages=messages)

  bot_reply=response.choices[0].message.content

  print("Bot:",bot_reply)

  messages.append({"role":"assistant","content":bot_reply})

Zolang de gebruiker geen stopwoord invoert, blijft de lus actief. De bot antwoordt in de stijl en taal die je zelf hebt vastgelegd in de systeemrol (zie coderegel 3). Met de methode-aanroep messages.append voeg je telkens een nieuw bericht van zowel de gebruiker (user) als de bot (assistant) toe aan de gespreksgeschiedenis.

Mocht je ergens een fout hebben gemaakt in je script, dan is de kans groot dat je via de knop Fout uitleggen nuttige feedback krijgt en met de knop Accepteren (en uitvoeren) de fout zelfs automatisch kunt laten verbeteren.

In het kader ‘Mooi gepresenteerd’ lichten we kort toe hoe je dit script bijvoorbeeld ook op een eigen webpagina kunt laten draaien.

Mooi gepresenteerd

Je Colab-script werkt, maar het oogt niet fraai en je wilt het natuurlijk mooi gepresenteerd met anderen delen. Dit doe je het makkelijkst met Gradio, een opensource-Python-bibliotheek waarmee je snel een webinterface rond je script bouwt. Installeer en importeer daarvoor eerst Gradio in je Colab-omgeving:

!pip install -q gradio

import gradio

Via www.kwikr.nl/colabcode vind je de code (als py-bestand) waarmee je rond het Colab-script met Gradio een eenvoudige webinterface genereert. Deze verschijnt in je Colab-omgeving, maar je krijgt ook een publieke url te zien waar je de interface rechtstreeks kunt openen (https://<code>.gradio.live).

Dankzij de volgende aanroep in de laatste coderegel kunnen bezoekers van deze webpagina je chatbot-script ook als PWA-app op hun pc bewaren en starten:

demo.launch(share=True,pwa=True)

Een alternatief is deze webpagina via een <iframe>-instructie in de html-code van je eigen site op te nemen:

<iframe src=https://<code>.gradio.live></iframe>

Gradio heeft een eenvoudige webinterface gecreëerd voor ons chatbotscript.

Behoefte aan totale rust tijdens je treinreis? De juiste koptelefoon filtert lawaai weg en verhoogt je concentratie. Ontdek waarom active noise cancelling (ANC) niet mag ontbreken. Wij laten je zien welke functies, zoals comfort en lange accuduur, belangrijk zijn voor de forens of gelegenheidsreiziger.

Reizen met de trein kan heerlijk zijn, maar luidruchtige medepassagiers en het gedender over het spoor verstoren nogal eens de rust. Een goede koptelefoon maakt hier het verschil tussen irritatie en ontspanning. Als je op zoek bent naar de beste optie voor onderweg, is er eigenlijk maar één technologie die er echt toe doet: active noise cancelling. In dit artikel lees je waar je precies op moet letten.

Waarom active noise cancelling onmisbaar is

De absolute topprioriteit voor elke treinreiziger is active noise cancelling, oftewel ANC. Deze techniek gebruikt microfoons aan de buitenkant van de oorschelpen om omgevingsgeluid op te vangen en een tegengeluidsgolf te produceren. Vooral het constante, lage gebrom van de treinmotor en de wielen op de rails worden hiermee effectief weggefilterd. Hoewel geen enkele koptelefoon álle geluiden volledig blokkeert, zorgen modellen met hoogwaardige ANC ervoor dat je op een normaal volume naar muziek of podcasts kunt luisteren zonder dat je het volume ongezond hard hoeft te zetten om het lawaai te overstemmen.

Over-ear versus in-ear in het openbaar vervoer

Naast de technologie is de pasvorm van groot belang voor de demping. Over-ear modellen, die volledig over je oren vallen, bieden van nature al een goede passieve isolatie. De oorkussens sluiten je gehoorgang af van de buitenwereld, wat de actieve ruisonderdrukking aanzienlijk ondersteunt. Voor de meeste forenzen is dit de beste keuze. In-ear oordopjes zijn weliswaar compacter en makkelijker mee te nemen, maar laten vaak toch iets meer geluid door omdat ze minder fysieke barrière opwerpen. Als comfort en maximale stilte voorop staan, wint de over-ear variant het sowieso.

©ER | ID.nl

Comfort en accuduur voor lange ritten

Omdat je in de trein vaak langere tijd stilzit, mag de koptelefoon niet gaan knellen. Let daarom goed op de kwaliteit van de hoofdband en de oorkussens; traagschuim (memory foam) is hierbij een aanrader omdat dit materiaal zich naar je hoofd vormt en de druk verdeelt. Daarnaast is de accuduur een belangrijke factor voor de frequente reiziger. Zoek naar modellen die minimaal 20 tot 30 uur meegaan met ANC ingeschakeld. Veel moderne koptelefoons beschikken bovendien over snellaadfuncties, waardoor je na 10 minuten laden weer uren vooruit kunt. Daarmee voorkom je dat je halverwege je reis opeens zonder muziek komt te zitten.

Connectiviteit en handige functies

Een functie die specifiek in de trein van pas komt, is de transparantiemodus. Hiermee versterk je tijdelijk het omgevingsgeluid via de microfoons, zodat je een omroepbericht van de conducteur kunt horen zonder je koptelefoon af te zetten. Ook multipoint-bluetooth is een waardevolle toevoeging voor forenzen die werken tijdens het reizen. Hiermee koppel je de koptelefoon gelijktijdig aan zowel je smartphone als je laptop, zodat je naadloos kunt wisselen tussen een videocall en je favoriete afspeellijst zonder opnieuw verbinding te hoeven maken.