ID.nl logo
Lastige iPad-termen uitgelegd
© Reshift Digital
Huis

Lastige iPad-termen uitgelegd

Als iPad-bezitter moet je over een grote woordenschat beschikken, getuige de vele moeilijke begrippen die je tegenkomt op je tablet of op de Apple-website. In dit artikel leggen we je uit welke technologieën er in je iPad zitten en wat dit precies betekent.

A8X-chip

De processor die ervoor zorgt dat je nieuwe iPad Air 2 zo goed werkt, heet A8X en is de opvolger van de A7-chip in de eerste iPad Air. De nieuwe chip is zo'n 40% sneller dan de A7 en is qua grafische prestatie zelfs 2,5 keer beter, aldus Apple zelf. Je kunt de A8X-chip in je iPad vergelijken met je Intel-processor in je pc of Mac: de A8X-chip is het hart van je iPad en zorgt ervoor dat apps snel openen, bewerkingen soepel verlopen en je systeem niet vastloopt. In de iPhone 6 vind je de A8-chip, die grotendeels gelijk is aan de A8X-chip. De A8X-chip heeft maar liefst drie processorkernen van 1,5 GHz, de A8 heeft er twee van 1,4 GHz.

M8-bewegingscoprocessor

De iPad Air 2 heeft bovendien een tweede processor. Deze is speciaal bedoeld om data van de sensoren in je iPad te verwerken. Want sensoren zitten er genoeg in je iPad, hierover lees je later meer. Apple noemt deze chip de M8-bewegingscoprocessor en deze is de opvolger van de A7-bewegingscoprocessor in de iPhone 5S. Alle data die binnenkomt van sensoren als de accelerometer, de gyroscoop en de omgevingslichtsensor in je iPad. De chip verzamelt deze data zelfs als je iPad in sluimerstand staat. Zodra je de iPad weer gebruikt, kan de chip de data doorspelen naar apps die deze data nodig hebben. De tweede chip in je iPad is handig, want zorgt ervoor dat de A8X-chip alle andere bewerkingen kan doen.

Accelerometer

De accelerometer of versnellingsmeter is één van de sensoren in je iPad en registreert acceleratie, oftewel versnelling. Een bekende toepassing van de versnellingsmeter is dat je door met je iPhone of iPad te schudden tekst kunt verwijderen, een afspeellijst op 'shuffle' kunt zetten of een bewerking ongedaan kunt maken. De sensor registreert in dit geval de snelle bewegingen van links naar rechts en geeft dit via de M8-chip door als een schuddende beweging. Een versnellingsmeter bestaat in je iPad uit piepkleine kristallen die reageren op de kleinste bewegingen.

©PXimport

Sommige apps herkennen een schuddende beweging.

Gyroscoop

De gyroscoop registreert ook beweging, maar op een iets andere manier dan de versnellingsmeter. De gyroscoop is een soort kompas, het registreert precies hoe ver je je iPad naar links draait of naar boven of beneden kantelt. Een klassieke gyroscoop heeft drie assen zodat het bewegingen in alle richtingen kan definiëren. In je iPad zit de gyroscoop in een speciale chip die wordt aangeduid als MEMS-gyroscoop, waarbij MEMS staat voor Micro Electro Mechanical System. Deze MEMS-gyroscoop is zo klein dat je het met het blote oog bijna niet kunt zien.

©PXimport

Een traditionele gyroscoop, in de iPad zit een digitale versie van dit mechanisme.

Omgevingslichtsensor

De omgevingslichtsensor in je iPad registreert of je je in een donkere of lichte omgeving bevindt en kan daar de helderheid van het beeldscherm op aanpassen. In het Engels heet dit onderdeel een Ambient Light Sensor, het bevindt zich naast de camera aan de voorkant van je iPad. Niet erg duidelijk te zien, maar als je je iPad in het licht houdt, valt het kleine rondje wel op. Als je bij Instellingen / Achtergrond en helderheid de schuif achter Pas automatisch aan aanzet, dan reageert het beeldscherm op het licht wat de omgevingslichtsensor registreert.

Barometer

Een barometer ken je waarschijnlijk nog wel uit het huis van je opa of oma. Je weet wel, zo'n ding dat met behulp van luchtdruk kan voorspellen of het mooi weer werd of niet. Als je wilt weten of het morgen zonnig wordt, kun je natuurlijk gewoon de weer-app op je iPad bekijken, maar de nieuwste iPad Air 2 heeft ook een barometer aan boord en kan dit gebruiken voor nauwkeurige metingen. Deze kan door apps gebruikt worden om luchtdrukmetingen weer te geven. In de App Store zijn de eerste apps die van de barometer gebruik maken al te vinden.

©PXimport

Met deze app kun je de informatie van de barometer in je iPad Air 2 uitlezen.

Touch ID

De iPhone 5S had hem al, maar de nieuwste iPad heeft nu ook een geïntegreerde vingerafdrukscanner. Apple noemt de achterliggende technologie Touch ID, hiermee kun je je tablet of smartphone ontgrendelen of apps kopen middels een vingerafdruk. Om Touch ID te activeren, moet de iPad een paar afdrukken van je vinger scannen. Dit doe je door in het instellingenmenu naar het kopje Touch ID en toegangscode te gaan en de optie aan te zetten.

Je vingerafdruk wordt niet in de software opgeslagen, maar op een gedeelte van de A8X-chip. Het is dus niet mogelijk dat je vingerafdruk zomaar op straat komt te liggen. De Touch ID-sensor is ingebouwd in de thuisknop van je iPad en bestaat uit meerdere lagen, de toplaag van saffierkristal zorgt er samen met een roestvrijstalen ring voor dat je vingerafdruk wordt herkend en er geen krasjes op de thuisknop komen.

©PXimport

iBeacon

iBeacon is een nieuwe technologie van Apple en is geïntegreerd in Apple-apparaten vanaf iOS 7. De techniek baseert zich op BLE (Bluetooth Low Energy) en betekent dat je iPad of iPhone middels een bluetooth-verbinding communiceert met een ander iBeacon-apparaat. Dit kan in de praktijk bijvoorbeeld een poortje bij de ingang van een winkel zijn. Zodra jij met je iPad in de buurt van dit poortje komt, communiceren je iPad en de iBeacon in het poortje met elkaar. Op je iPad kan vervolgens een melding komen met de dagaanbiedingen of openingstijden van de winkel. iBeacon is niet alleen voor Apple-apparaten beschikbaar, ook Android ondersteunt deze technologie.

©PXimport

Het logo van iBeacon.

NFC

NFC staat voor Near Field Communication en wordt vaak gebruikt als synoniem voor contactloos betalen. Door je tablet of smartphone dichtbij een betaalterminal te houden, kun je zo een bedrag betalen in een winkel. Het bedrag wordt dan automatisch van je creditcard afgeschreven. Dit is echter niet de enige functie waar NFC voor wordt gebruikt. Ook het uitwisselen van bestanden of andere informatie kan met behulp van NFC makkelijker door twee apparaten dicht bij elkaar te houden. In tegenstelling tot iBeacon gaat het bij NFC om een aparte chip. In de iPhone 6 en de toekomstige Apple Watch zit een NFC-chip die onder andere gebruikt kan gaan worden voor Apples eigen betaalsysteem Apple Pay. De iPad Air 2 heeft ook een NFC-chip, zo heeft de website iFixit.com ontdekt, deze is echter niet geschikt om contactloos mee te betalen. De afstand waarop NFC werkt, is maximaal tien centimeter.

©PXimport

Apple Pay wordt vooralsnog alleen in de VS uitgerold.

IPS-technologie en oleophobic coating

Een hele mondvol, maar deze twee termen hebben te maken met het scherm van je iPad. IPS-technologie staat voor 'In Plane Switching'. Dit zorgt ervoor dat het scherm vanuit verschillende hoeken goed te bekijken is, deze technologie vind je vooral terug in tv's en monitors. E-readers hebben geen schermen met IPS-technologie en kun je daarom niet goed lezen als je er niet recht voor zit. De oleophobic coating, oftewel vetafstotende laag, zorgt ervoor dat er zo min mogelijk vingerafdrukken op je iPad achterblijven. Deze beschermende laag wordt echter door het gebruik steeds minder. Je kunt een vloeibare coating kopen en opnieuw aanbrengen op het scherm om deze beter te beschermen tegen vet en water.

▼ Volgende artikel
RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt
© ID.nl
Huis

RAM(p)-scenario: waarom tech in 2026 duurder wordt

Je merkt het aan laptops, smartphones en gameconsoles: de prijzen lopen dit jaar op. Inflatie speelt mee, maar dat is niet de voornaamste reden. Waar chipmakers, vooral de geheugenfabrikanten, tot voor kort vooral produceerden voor de traditionele (consumenten)markt, gaat er nu steeds meer capaciteit naar grote AI-datacenters. Daardoor worden geheugen en opslag schaarser. En als iets schaarser wordt, stijgt de prijs. Hoe dat zit en wat dat voor jou betekent, lees je hier.

AI als Rupsje Nooitgenoeg

Zie de geheugenchipindustrie als een bakkerij met een beperkt aantal ovens. Jarenlang werd de capaciteit van die ovens gebruikt voor standaardbrood: regulier DRAM-geheugen (Dynamic random access memory)en NAND-opslag (flashgeheugen) voor consumententech. Nu vragen AI-servers om een nieuw soort brood: high bandwidth memory (HBM). HBM is speciaal geheugen dat direct naast de rekenchip zit, zodat data veel sneller heen en weer kan. En de vraag is groot: marktanalisten verwachten dat datacenters in 2026 een heel groot deel van de geproduceerde geheugenchips gaan opslokken, met schattingen die richting 70 procent gaan Het gevolg is simpel: als meer ovens worden gereserveerd voor dat 'speciale brood', kan er minder standaardbrood gebakken worden. En dat betekent dus dat gewoon geheugen fors duurder aan het worden is.

©Bron prijsdata: Tweakers

RAM-tekort is niet de enige oorzaak

Dat de prijzen van geheugen en opslag in korte tijd zo gestegen zijn, ga je dus voelen: want dit zijn basis-onderdelen in bijna elke laptop of smartphone. Daar komt nog bij dat ook cpu's tijdelijk lastiger te leveren (en in sommige gevallen duurder) waren. Ook van andere onderdelen (denk: printplaten, batterijen en stroomregelchips) is de prijs omhoog aan het gaan. Daarnaast maken nieuwe standaarden zoals Wifi 7 en USB 4 sommige onderdelen bovendien complexer en daarmee duurder.

Geheugenchip en geheugen, wat is het verschil?

Een geheugenchip is het fysieke onderdeel dat uit de fabriek komt: zo'n klein rechthoekig blokje dat je op een printplaat ziet zitten. Je kunt het zien als bakstenen en een muur. De geheugenchips zijn de bakstenen. Een RAM-module is de muur, opgebouwd uit meerdere bakstenen op één printplaat. Een typische module bevat meerdere chips die samen die 8, 16 of 32 GB vormen. En precies daarom werkt een tekort aan chips zo snel door. Als er minder chips beschikbaar zijn, kun je minder RAM-modules maken, minder ssd's vullen en minder chips plaatsen in laptops, telefoons en tablets.

©Batorskaya Larisa

Laptops, smartphones en consoles: daarom worden ze duurder

De onderstaande tabel laat zien globaal zien welk deel van het budget naar de verschillende onderdelen gaat. Daarbij moet wel aangetekend dat het om een schatting van percentages gaat; harde cijfers hierover zijn moeilijk te vinden.  Hierdoor zie je beter waar de pijn van de huidige geheugen- en chiptekorten het hardst wordt gevoeld.

OnderdeelLaptopSmartphone (premium)Gameconsole (PS5 Pro/Xbox)
Geheugen & opslag10% - 25%10% - 20%35% of meer
Processor (CPU/SoC)15% - 30%25% - 35%30% - 40%
Scherm / Display10% - 20%15% - 25%N.v.t.
Behuizing / Koeling5% - 10%5% - 10%10% - 15%
Batterij5% - 10%5% - 10%N.v.t.

Kijk je puur naar deze tabel, dan zou je verwachten dat vooral gameconsoles heel sterk in prijs gaan stijgen. Maar volgens kenners van de markt zouden consolebouwers hun best doen om in ieder geval voorlopig de prijs gelijk te houden – juist omdat de Switch 2 net uit is en de Xbox Series en PS5 al meerdere prijsverhogingen hebben gehad. De klap daar zal eerder opgevangen worden door alles eromheen: denk aan accessoires en abonnementen zoals PlayStation Plus.

Bij laptopfabrikanten en smartphonemakers ligt dat anders. Die hebben geen andere producten in het ümfeld die ingezet kunnen worden om de kosten van het belangrijkste product niet al te veel te hoeven verhogen. De stijgende kosten van geheugen, opslag en processor zullen daar dus wel impact gaan hebben, zo is de verwachting.

Welke prijsstijgingen kun je verwachten?

Het blijft een inschatting, maar verschillende marktonderzoeken komen grofweg op hetzelfde neer. Voor een nieuwe laptop moet je dit jaar rekening houden met een extra kostenpost van ongeveer 100 tot 200 euro, afhankelijk van het segment en de gekozen configuratie. Bij smartphones gaat het vaker om 50 tot 100 euro per model. Het precieze bedrag verschilt per merk, maar de tendens is duidelijk: als consument ga je meer betalen.

Hogere prijzen of minder waar voor je geld

Die impact heeft grofweg twee smaken. Enerzijds zal vooral premium tech duurder worden, maar krijg je daar wel meer voor terug; anderzijds zullen bij mid-range tech de prijzen waarschijnlijk minder hard stijgen, maar krijg je daar tegelijkertijd minder waar voor je geld. Krimpflatie.

Premiumtech: duurder, maar meer mogelijkheden

Hier spelen twee dingen: niet alleen zijn chips minder goed leverbaar, er wordt tegelijkertijd hard gewerkt aan nieuwe productietechnieken (zoals de 2-nanometer chiptechnologie van marktleider TSMC). De productie van zo'n nieuwe chip is een ingewikkeld en duur proces. Dat drijft de prijs op.

Wel is het zo dat je als consument profiteert van de mogelijkheden van de nieuwste generatie chips. Die kunnen langer hoge prestaties volhouden en toch koeler blijven, simpelweg omdat de chip efficiënter met energie omgaat. Dat merk je echt in de praktijk. Dus ja, je betaalt meer, maar je krijgt er ook meer voor terug.

©StocksJust4You - stock.adobe.com

Mid-range: niet duurder, wel mindere specs

Bij de middenklasse proberen merken de prijs aantrekkelijk te houden. Als onderdelen duurder worden, moeten ze ergens compenseren. Je krijgt dan voor ongeveer dezelfde adviesprijs als het model van vorig jaar een smartwatch of telefoon met minder opslag, minder RAM of trager werkgeheugen dan de generatie van vorig jaar. Of het model wordt uitgekleed: extra's (bijvoorbeeld een snellere opslagvariant, betere camera, luxere afwerking) verdwijnen.

En de budgetmodellen?

Hele goedkope modellen hebben het extra lastig. Daar zit weinig marge op, dus een stijging van onderdelenprijzen hakt er direct in. Het principe is hetzelfde als bij mid-range, maar het pakt hier vaker scherper uit: er is minder ruimte om kosten op te vangen, dus je merkt het sneller in RAM, opslag of snelheid. Daarnaast kunnen fabrikanten in het laagste segment ook kiezen om instapmodellen te schrappen, of om 'nieuwe' modellen uit te brengen die intern weinig veranderen. Dat betekent vaak ook: minder keuze voor jou.

Conclusie

Tech is in 2026 duurder geworden omdat de chipindustrie zich steeds meer richt op AI-datacenters. Daardoor verschuift productiecapaciteit naar specialistisch geheugen, en stijgen de prijzen van standaardgeheugen en opslag.

Het advies voor jou is vooral praktisch: als je nu al weet dat je extra RAM, een grotere ssd of een nieuwe smartphone, laptop of gameconsole nodig hebt, wacht dan niet te lang. De signalen uit de markt wijzen erop dat prijzen en beschikbaarheid voorlopig onder druk blijven staan. Dat maakt vergelijken weer belangrijker dan de afgelopen jaren. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kijk extra goed naar de specificaties. En kijk daarbij vooral naar RAM en opslag: daar zie je de effecten van wat er nu speelt het snelst terug.

▼ Volgende artikel
Review Sony WF-1000XM6 – Dit is je volgende set oordopjes
© Wesley Akkerman
Huis

Review Sony WF-1000XM6 – Dit is je volgende set oordopjes

Wanneer Sony met een nieuwe set premium oordoppen op de proppen komt, dan moet je opletten. Dit Japanse merk is namelijk al jaren marktleider als het gaat om geluidskwaliteit en actieve ruisonderdrukking. Met zijn prijs van 300 euro mikt de fabrikant wederom op het hogere segment, al is dit wel minder dan de adviesprijs van zijn voorganger.

Fantastisch
Conclusie

Het zal ongetwijfeld niemand verbazen, maar dat maakt zo’n beoordeling niet minder waardevol: de Sony WF-1000XM6 is een regelrecht schot in de roos. Qua audiokwaliteit en -beleving hebben we nog niet beter gehoord. Soms klinkt het net alsof de muziek live naast je wordt gespeeld. Het comfort en de app kunnen nog wel beter, maar de grandioze actieve ruisonderdrukking en de fysieke bediening maken een hoop goed. Dit is je volgende set oordopjes!

Plus- en minpunten
  • Audiokwaliteit van hoog niveau
  • Bediening met gevoel van contact
  • Actieve ruisonderdrukking verbeterd
  • Gave en unieke functies
  • Goede batterijduur
  • Genoeg oortips met memory foam
  • App wat gebruiksonvriendelijk
  • Oortips zitten na verloop van tijd minder comfortabel

Prijs: € 299,-
Driverunit:
8,4 mm
Bluetooth:
Versie 5.3
Batterijduur (muziek):
Max. 8 uur (NC AAN) / max. 12 uur (NC UIT)
Oplaadtijd:
Ca. 1,5 uur (oordopjes), ca. 2 uur via usb (case)
Draadloos opladen:
Ja (met oplaadcase)
Waterbestendigheid:
IPX4
Codecs:
SBC, AAC, LDAC, LC3
Multipoint-functie:
Ja
Frequentierespons:
20 Hz - 40.000 Hz (LDAC 96 kHz sampling 990 kbps)
Gewicht:
Ca. 6,5 g per oordopje / ca. 47 g voor de oplaadcase
Afmetingen case:
Ca. 61,6 x 41,1 x 26,5 mm
Inhoud verpakking:
Oplaadcase, geluidsisolerende eartips, usb-kabel

De Sony WF-1000XM6 volgen de XM5 op die het Japanse bedrijf zo’n 2,5 jaar geleden uitbracht. Dat is een flinke periode in het land der oordoppen (of technologie in het algemeen). Daar waar veel fabrikanten inzetten op jaarlijkse releases en complete productgroepen beperkte stappen voorwaarts maken, is het fijn om te zien dat een elektronicaproducent het nog aandurft langer te wachten tussen verschillende uitgaven. Dan heb je tenminste wat te melden of te vertellen.

Met deze versie zet Sony in op een betere noise cancelling, audioweergave, gesprekskwaliteit en ergonomie. Daarnaast brengt de fabrikant stabielere bluetooth-connectiviteit, Google Gemini-integratie en een hogere mate van milieuvriendelijkheid. Zo zijn de antennes langer gemaakt, waardoor de oortjes niet snel de verbinding verliezen, ook niet in drukkere omgevingen zoals een vliegtuig of trein. Dat hebben we aan den lijve ondervonden de afgelopen weken.

©Wesley Akkerman

Meer in contact

Net als bij het vorige model maakt Sony gebruik van memory foam als oortips (het deel dat in je gehoorgang zit). Die hebben als grote voordeel dat ze zich aanpassen aan de vorm van de opening en dus altijd strak en goed zitten. In de doos zitten verschillende opties. Bij ons zit de een net te los, terwijl het formaat daarna juist net wat strak zit. Daardoor kan langer dan twee uur luisteren wat oncomfortabel worden. Maar ze vallen in elk geval niet zomaar uit je oren.

Deze keer kijkt Sony ook naar het ontwerp. De Sony WF-1000XM6-oortjes zijn wat langwerpiger en steken iets verder uit je oren dan z'n voorganger, waardoor je moet oppassen wanneer je een T-shirt of trui uittrekt. Het oppervlak is wat ruwer en dat helpt daadwerkelijk bij de fysieke bediening; het voelt alsof je wat meer in contact bent met de bediening. Muziek pauzeren, actieve ruisonderdrukking activeren – het gaat allemaal erg soepel. Je hoeft ze niet hard in te drukken.

Grammy-winnende engineers

Daarnaast is het fijn dat deze dopjes nog steeds acht uur meegaan op een volle accu. Dat is met actieve ruisonderdrukking aan. Zet je die uit, dan mag je daar nog een paar uur bij optellen. Met de oplaadcase erbij kun je rekenen op 24 tot 30 uur. Dat is misschien niet superveel in vergelijking met sommige concurrenten, maar die zitten dan ook niet boordevol allerlei extra microfoons (vier stuks in dit model) en speciaal ontwikkelde drivers.

©Wesley Akkerman

De drivers zijn natuurlijk medeverantwoordelijk voor het geluid, maar de samenwerking met allerlei gerenommeerde studio's en muziekproducenten helpt daar vanzelfsprekend ook bij. Sony heeft zich laten leiden door een team van Grammy-winnende en Grammy-genomineerde engineers, waaronder Randy Merrill (die werkte met Ed Sheeran), Chris Gehringer (Lady Gaga) en Michael Romanowski (Alicia Keys). Dat zijn niet de minste namen, maar wat merk je daarvan?

Naast je in de kamer

Nou, het grootste compliment dat we een set oordoppen kunnen geven: je hebt de equalizer niet nodig om goed en wel – en in de hoogste kwaliteit! – van je digitale muziek te genieten. De audio klinkt warm, vol en persoonlijk. Dat gaat niet ten koste van de hogere regionen of het middenveld, waardoor die helderheid en nuance bewaakt blijft. Soms lijkt het net alsof iemand op een drumstel naast je in de kamer speelt, zo dichtbij klinken de nummers.

Als je wilt, dan kun je wel een equalizer op de soundstage loslaten. Je kunt dan kiezen uit verschillende profielen, zelf een instelling beheren of Sony het werk uit handen laten nemen. Dan stelt de (helaas soms wat onoverzichtelijke) app de equalizer in op basis van jouw eigen gehoor. Hier kan dat nog weleens ten koste gaan van het basgeluid, waardoor we dat maar achterwege laten, maar het is fijn dat het kan. Het maakt de Sony WF-1000XM6 breed inzetbaar.

©Wesley Akkerman

Gevoel, beleving, emotie

En daar blijft het niet bij qua audio. Want je kunt streamen in hoge resoluties dankzij de LDAC-audiocodec en anders leunen op DSEE Extreme (een algoritme van Sony dat de muziek in kwaliteit opschaalt). Verder is nieuw in deze set dat je audio wat verder weg kunt laten klinken, alsof je in een café of je eigen woonkamer zit. Dat is een vreemde maar oorstrelende ervaring die je moet beleven om het te begrijpen.

We snappen uiteindelijk wel waarom Sony deze functie introduceert. Het kan bijvoorbeeld helpen bij de concentratie. Wij hebben vooral gemerkt dat je er een huiselijk gevoel aan kunt overhouden wanneer je kilometers hoog in de lucht hangt in een vliegtuig, omdat het net lijkt alsof je naar je eigen audioset thuis op de achtergrond luistert. Het gaat hier niet om de beste geluidskwaliteit, maar om een gevoel, een emotie, een beleving. En die is helemaal oké.

Tot slot kijken we nog even naar de actieve ruisonderdrukking. Die is beter dan ooit. Zo hebben we bijna niets van de vliegtuigmotoren gehoord tijdens een recente reis naar Barcelona en komt er ook weinig tot geen geluid vanuit het OV je gehoorgang in. Bepaalde plotselinge hoge tonen komen nog weleens door, maar die blijven moeilijk filterbaar. Al met al is dit wederom een mooie stap voorwaarts, helemaal als je je écht even wilt afsluiten van je omgeving.

Sony WF-1000XM6 kopen?

Het zal ongetwijfeld niemand verbazen, maar dat maakt zo’n beoordeling niet minder waardevol: de Sony WF-1000XM6 is een regelrecht schot in de roos. Qua audiokwaliteit en -beleving hebben we nog niet beter gehoord. Soms klinkt het net alsof de muziek live naast je wordt gespeeld. Het comfort en de app kunnen nog wel beter, maar de grandioze actieve ruisonderdrukking en de fysieke bediening maken een hoop goed. Dit is je volgende set oordopjes!