We hebben er allemaal een fles van naast de toiletpot staan: bleek. Ideaal om je wc snel, grondig en hygiënisch mee schoon te maken. En juist dat maakt het heel verleidelijk om bleekmiddel ook voor andere dingen in je huis te gebruiken. Dat kán ook, maar: lang niet voor alles. In dit artikel lees je wat je absoluut níet met bleek mag schoonmaken.

Lees ook: 10x (goedkoop!) je huis schoon met soda, groene zeep en azijn

Bleekmiddel wordt door veel mensen gebruikt vanwege zijn vermogen om te desinfecteren en te bleken. Hoewel het goed werkt tegen hardnekkige vlekken en bacteriën, is het niet voor alle oppervlakken en materialen geschikt. Onjuist gebruik kan voor ernstige schade zorgen, gezondheidsrisico's opleveren en zelfs gevaarlijke chemische reacties veroorzaken. In dit artikel bespreken dertien gevallen waarin je beter geen bleekmiddel gebruikt en lees je wat je dan wél kunt gebruiken.

1: Tegels en voegen

Op tegels en in voegen vormt zich vaak schimmel en aanslag. Toch kun je dat beter niet te lijf gaan met bleek: dat kan namelijk de beschermlaag van tegels aantasten en de voegspecie verzwakken. Dit zorgt niet alleen voor doffe tegels, maar ook voor broze voegen die kunnen afbrokkelen, waardoor vocht makkelijk binnendringt en schade veroorzaakt. Kies liever voor een speciaal schimmelwerend middel voor tegels en voegen. Een natuurlijk alternatief is een pasta van baking soda en water, die je op de plekken aanbrengt en na een tijdje afborstelt.

2: Hout

Gebruik je bleekmiddel op hout, dan kan dat desastreuze gevolgen hebben. De vloeistof trekt diep in de poriën van het hout, waardoor de vezels uitdrogen. Dit kan leiden tot barsten en lelijke verkleuringen. Daarnaast tast bleekmiddel de natuurlijke oliën van het hout aan, waardoor het zijn glans en bescherming verliest. Voor een veilige schoonmaak van houten oppervlakken kun je beter een milde allesreiniger gebruiken of een mengsel van water en witte azijn. Hiermee krijg je hout goed schoon zonder dat je het beschadigt.

3: Wol en zijde

Het lijkt misschien logisch dat je op kleding van tere stoffen zoals wol en zijde geen bleekmiddel gebruikt, maar toch proberen sommige mensen hiermee hardnekkige vlekken te verwijderen. Niet doen! Bleekmiddel is veel te agressief voor deze delicate stoffen. Het kan de vezels ernstig aantasten, wat op zijn beurt weer kan leiden tot gaten, scheuren, uitgebeten plekken en andere verkleuringen. Niet doen dus. Gebruik in plaats daarvan een mild wasmiddel te gebruiken dat speciaal is ontwikkeld voor delicate stoffen en was deze kleding op de hand. Toch in de wasmachine? Kies dan het programma voor tere stoffen (dat zit op de meeste wasmachines) en was vooral niet te warm. Pas ook het toerental van het centrifugeren aan: ook hier geldt lager = beter.

©Tanya Rozhnovskaya

4: Metaal

Bleekmiddel kan behoorlijke schade aanrichten aan metalen oppervlakken zoals roestvrij staal of aluminium. Het contact tussen bleekmiddel en metaal kan corrosie, roest en verkleuring veroorzaken. Dit risico is vooral aanwezig in de keuken, waar veel apparatuur en werkbladen van metaal zijn gemaakt. In plaats van bleekmiddel kun je beter kiezen voor milde reinigingsmiddelen die speciaal voor metalen oppervlakken zijn ontwikkeld. Voor dagelijks onderhoud volstaat vaak al een simpel sopje van warm water en milde zeep.

5: Tapijt en meubelstoffen

Een lelijke vlek weghalen uit je vloerkleed, of van je bank? Tapijten en meubelbekleding van textiel met bleekmiddel behandelen is geen goed plan. Niet alleen krijg je lelijke verkleuringen en uitgebeten plekken (die vaak nog meer afsteken tegen de rest dan de oorspronkelijke vlek), maar ook worden de vezels van de stof aangetast, met snellere slijtage als gevolg. Gebruik in plaats daarvan een speciale tapijt- of meubelreiniger die diep reinigt zonder schade aan te richten. Voor lichte vlekken werkt een mengsel van water en milde zeep, aangebracht met een spons en goed uitgespoeld, vaak ook prima.

6: Blenders, keukenmachines, mixers & co

Hygiëne is in de keuken van groot belang, maar bleekmiddel gebruiken op keukenapparatuur zoals blenders, mixers en keukenmachines… nee! Dat kan namelijk serieuze gezondheidsrisico's opleveren. Zelfs na grondig afspoelen kunnen er nog resten achterblijven die in contact komen met voedsel. En bleekmiddel wil je echt niet binnenkrijgen! Voor een veilige reiniging van keukengerei en apparaten kun je beter warm water en een mild afwasmiddel gebruiken. Wil je extra desinfecteren, dan is een mengsel van water en witte azijn een goede keuze. Dit heeft natuurlijke ontsmettende eigenschappen zonder de gevaren van bleekmiddel.

7: Gekleurde kleding

Waar je écht geen bleekmiddel voor moet gebruiken, is gekleurde kleding✱. Ja, dit klinkt een beetje als zo'n Amerikaanse waarschuwing om geen kat in de magnetron te stoppen, maar we willen het toch even genoemd hebben. De blekende werking zorgt dat de kleuren flets worden en dat er onregelmatige verkleuringen optreden. Om je gekleurde kleding fris en levendig te houden, gebruik je het beste een kleurveilig wasmiddel. Dit is speciaal ontwikkeld om kleuren te beschermen tijdens het wassen. Daarnaast helpt het sorteren van je was op kleur en het wassen op lagere temperaturen om je kleding langer mooi te houden.

8: Marmer

Bleekmiddel kan de structuur van marmer aantasten door de zuurgraad van het oppervlak te verstoren. Dit kan leiden tot etsplekken (kleine, onregelmatige deukjes of doffe plekken) en blijvende vlekken die je niet meer weg krijgt. Omdat marmer poreus is, is het extra gevoelig voor agressieve schoonmaakmiddelen. Gebruik daarom een pH-neutraal schoonmaakmiddel om het schoon te maken.

Lees ook: 9 slechte schoonmaakgewoontes waar je zo snel mogelijk mee moet stoppen

9: Leer

Even een doekje met bleekmiddel over de leren bank waar je Sint Bernard na een duik in de sloot op is gaan liggen? Neh, doe maar niet. De agressieve chemicaliën kunnen het leer uitdrogen, wat leidt tot verharding, scheuren of zelfs afbladderen. Bovendien kan bleekmiddel de kleur beschadigen. Gebruik in plaats daarvan een speciale leerreiniger die het leer reinigt en voedt, zodat het soepel blijft.

10: Geoliede of geverfde houten vloeren

Heb je een mooie geoliede of geverfde houten vloer liggen? Om die mooi te houden, is bleekmiddel echt geen aanrader. Dat kan de beschermende laag namelijk flink beschadigen, waardoor de vloer er dof uitziet en kwetsbaar wordt voor vocht en verdere schade. Gebruik in plaats daarvan een speciale reiniger voor houten vloeren. Regelmatig stofzuigen en dweilen met een licht vochtige doek helpt ook om je houten vloeren in goede staat te houden.

11: Sieraden en voorwerpen van zilver en koper

Sieraden van zilver en voorwerpen zoals zilveren kandelaars en koperen kannen met bleekmiddel schoonmaken? Uh-uh! Het gebruik van bleekmiddel op deze metalen kan leiden tot ernstige verkleuring, corrosie en zelfs aantasting van het metaal zelf. Gebruik een speciaal poetsmiddel of, voor een lichte reiniging, een mengsel van warm water en milde zeep.

©ER | ID.nl

12: Elektronische apparaten

Toetsenbord, afstandsbediening, laptop, smartphone: omdat we ze dagelijks en doorlopend aan zitten, zitten ze vaak vol bacteriën. Maar bleekmiddel gebruiken op elektronica? De agressieve chemicaliën kunnen de onderdelen en verbindingen ernstig beschadigen, met kortsluiting tot gevolg. In het ergste geval kan het apparaat er helemaal mee ophouden. Gebruik in plaats daarvan een licht vochtige microvezeldoek en eventueel een milde reiniger die speciaal is gemaakt voor elektronica. Zorg er altijd voor dat er geen vocht in de openingen of aansluitingen van het apparaat komt.

13: Natuurlijke vezels

Tot slot kijken we nog even naar natuurlijke vezels zoals jute of sisal. Deze materialen, vaak gebruikt in tapijten, meubelbekleding of woonaccessoires, zijn erg gevoelig voor de agressieve werking van bleekmiddel. Je kunt beter een droogshampoo gebruiken die geschikt is voor natuurlijke materialen. Een mengsel van water en witte azijn ook goed, zolang je het voorzichtig aanbrengt en snel laat drogen om te veel vocht te vermijden.

5x wél schoonmaken met bleek

Conclusie

Hoewel bleekmiddel een sterk schoonmaakmiddel is, moet je je bewust zijn van de risico's en beperkingen. Gebruik het altijd in goed geventileerde ruimtes en draag indien nodig handschoenen om je huid te beschermen. Meng bleekmiddel bovendien nooit met andere schoonmaakmiddelen, vooral niet met producten die ammoniak bevatten, omdat dit gevaarlijke dampen kan veroorzaken. Door voor bepaalde materialen en oppervlakken de juiste alternatieven te gebruiken, kun je je huis schoonmaken zonder risico op schade of gezondheidsproblemen. Test bij twijfel op een klein, onopvallend stukje. Met de juiste aanpak houd je je huis schoon en veilig, zonder je spullen te beschadigen.

Game of Thrones kennen we als een reeks brute, grootschalige verhalen, maar A Knight of Seven Kingdoms is het tegenovergestelde. Wat blijkt? Met een schattig, kleinschalig verhaal voelt Westeros alleen maar groter.

Het regent. Op een heuvel, onder een boom, zien we een kast van een vent in de weer met een schop. Een ridder, lijkt het. Hij graaft een graf. Tegelijkertijd praat de ridder in zichzelf: er is in de buurt een toernooi, en we kijken waarschijnlijk naar de winnaar. De muziek zwelt op, terwijl onze held vastberaden in de verte staart. De iconische Game of Thrones-muziek lijkt ons te gaan overspoelen, klaar om naar een prachtig geanimeerde intro te gaan. In plaats daarvan, knippen we naar een shot waarin onze held achter een boom staat te poepen.

De boodschap is duidelijk: de serie heeft schijt aan de verwachtingen die je van Game of Thrones hebt. De serie stond er ooit immers om bekend dat het brak met de conventies van mainstream fantasy. Nu de reeks daar inmiddels zelf toe behoort, is het aan A Knight on Seven Kingdoms om er weer een flinke draai aan te geven.

Een ridder van de heg

Nog een spin-off? George R. R. Martin is toch die schrijver die nooit schrijft? Tja, dat valt wel mee. Hoewel de beste man zich al tien jaar uit een hoekje probeert te schrijven met het langverwachte Winds of Winter, heeft hij een hoop andere verhalen in Westeros verteld.

Zo komen de verhalen van House of the Dragon uit het boek Fire and Blood, waarin we volgen hoe de Targaryen-familie zichzelf met generaties aan ruzies ten val brengt. Maar George R. R. Martin heeft de schaal ook wel eens flink verkleind: in het korte boek The Hedge Knight, dat nog stamt uit de vorige eeuw, volgen we een ridder en zijn schildknaap.

©HBO Max

Daarin volgen we de ridder Dunk - niet onze eigen Dunke, maar Ser Duncan The Tall. Hij is een ‘hagenridder’: een ridder zonder verwantschap aan een heer. Of, in andere woorden: een freelancer die, als hij niet werkt, in de heg mag slapen. Dunk blijft niet lang een zzp’er: hij ontmoet de kale stadsjongen Egg, die dolgraag zijn schildknaap wil zijn.

Vrede!?

De verhalen van dit geliefde tweetal bieden de basis van A Knight of the Seven Kingdoms. De twist? Er is vrede in Westeros - ja, het kan echt - en we volgen een nobody, dus er is ineens ruimte voor een gezellig, klein verhaal. Dat wordt gereflecteerd in de afleveringen: geen dik uur, maar een comfortabel halfuurtje.

©HBO Max

De ridder Dunk wil dolgraag bewijzen dat hij een eervolle ridder is, maar dat is in het brute Westeros best een uitdaging. Al helemaal als je een lompe lieverd als Dunk bent. Dan komt zo’n slimme, wereldwijze schildknaap als Egg ineens goed van pas.

Het wordt al helemaal lastig als je niet eens kan bewijzen dat je een ridder bent. Dan mag je namelijk niet eens meedoen aan een toernooi - eentje waarbij Dunk overigens zijn paard en zijn spullen kwijtraakt, mocht hij verliezen.

Meneer, mag ik meedoen?

Met dat toernooi wordt een van de Game of Thrones-clichés lekker op zijn kop gezet. In de oorspronkelijke serie zagen we in aflevering vier een heftig toernooi en House of the Dragon opende er zelfs mee: het is vaak een goede manier om zonder grote verhaalconsequenties te laten zien hoe gewelddadig Westeros is.

©HBO Max

In A Knight of the Seven Kingdoms komen we dat toernooi niet eens bínnen. Eerst moet Dunk maar eens bewijzen dat hij een ridder is, uitzoeken hoe zo’n toernooi werkt en een heer overtuigen hem te helpen - maar ook dansen, touwtje trekken en een poppenspel aanschouwen. Het is een fantastische stap terug van al die grootschalige oorlogen.

Doordat het verhaal zo’n piepkleine focus heeft, begin je om iedereen te geven: iemand die z’n paard verkoopt in A Knight of Seven Kingdoms is vele malen pijnlijker dan een draak die wordt doodgeschoten in Game of Thrones. We bevinden ons nog steeds in de brute wereld, maar het komt allemaal wat harder aan omdat we ook zien hoe grappig en gezellig het kan zijn.

©HBO Max

Een fossiele brandstof

Toch loopt ook A Knight of Seven Kingdoms een zeker risico. De kwaliteit van Game of Thrones kelderde toen de makers het bronmateriaal inhaalden. Ook die van House of the Dragon nam wat af, toen showrunner Ryan Condal besloot George R.R. Martin niet langer te raadplegen en de grote climax werd doorgeschoven naar het volgende seizoen.

Er zijn momenteel drie korte boeken rondom Dunk en Egg, waarvan dit eerste seizoen het eerste boek beslaat. George R.R. Martin zegt nog twaalf verhalen in zijn hoofd te hebben, maar volgens HBO-baas Casey Bloys moeten de seizoenen van A Knight of Seven Kingdoms jaarlijks verschijnen: dat klinkt goed, maar dan mag Martin wel even doorschrijven. Zijn verhalen voelen nu als een fossiele brandstof: het is een enorm waardevolle bron, maar die wordt niet echt meer aangevuld.

©HBO Max

Gelukkig lijken showrunner Ira Parker en George R.R. Martin goed bevriend. De schrijver heeft Parker een outline gegeven van de twaalf verhalen, dus in theorie kan de serie daarmee verder - maar laten we niet vergeten dat dit bij de laatste seizoenen van Game of Thrones óók het geval was.

Bombastisch gefluit

Toch verdient Ira Parker ons optimisme, want A Knight of Seven Kingdoms is een fenomenale toevoeging aan de wereld van A Song of Ice and Fire. Verhalen hebben contrast nodig: door het klein te houden, voelt de wereld groot. Door het lief te houden, komen de gemene momenten keihard aan.

©HBO Max

De muziek is hier een spectaculair voorbeeld van. De bombastische muziek wordt ons aan het begin als wortel voorgehouden, maar dat is het ook wel - in plaats daarvan moeten we het doen met een gezellig gitaartje, iemand die fluit en het gezang van de vogeltjes.

Als het balletje dan eenmaal gaat rollen, neemt de muziek toch een bombastischer formaat aan - maar op dat moment voelt het verdiend. En, het allerbelangrijkste: in die epische muziek zit óók gewoon nog dat schattige gefluit.

Afleveringen van A Knight of Seven Kingdoms verschijnen wekelijks op HBO Max.

Mike Flanagan, die eerder onder andere de Stephen King-verhalen Doctor Sleep en The Life of Chuck verfilmde, gaat zich weer bezighouden met een film gebaseerd op een boek van de horrorschrijver. Ditmaal gaat het om The Mist.

Dat is opvallend, omdat The Mist in 2007 ook al verfilmd werd. Toen was het Frank Darabont die de film regisseerde, nadat hij eerder al naam maakte met Stephen King-verfilmingen The Shawshank Redemption en The Green Mile. De in 2007 uitgekomen verfilming van The Mist viel al goed in de smaak, dus sommige fans vragen zich dan ook af of het verhaal nog een verfilming nodig heeft.

Hoe dan ook is Flanagan tegenwoordig een expert op het gebied van Stephen King-films. Zoals gezegd heeft hij al bewerkingen van verhalen als The Life of Chuck, Doctor Sleep en Gerald's Game geleverd, en werkt hij ook aan een miniserie gebaseerd op Carrie. Daarnaast gaat hij de zevendelige Stephen King-epos The Dark Tower omtoveren tot een serie, al is niet bekend wanneer dat gaat gebeuren.

Over The Mist

Het in 1980 verschenen boek The Mist draait om een mysterieuze mist die een dorpje in zijn ban houdt. De mist maakt mensen niet alleen dood, er zitten ook allerlei monsters in die mist uit een andere dimensie. Overigens kwam tien jaar geleden ook een serie gebaseerd op The Mist uit, maar zonder veel succes. De eerdere verfilming uit 2007 wordt wel gezien als een succesverhaal - in ieder geval op kwalitatief gebied.

Mike Flanagan

Flanagan is overigens niet alleen bekend voor zijn verfilmingen van Stephen King-boeken. Hij heeft ook veel succes met zijn horrorseries op Netflix, waaronder The Haunting of Hill House, The Haunting of Bly Manor, Midnight Mass en The Fall of the House of Usher.