Sinds de uitvinding van de elektrische koelkast in 1913 is koeltechnologie enorm geëvolueerd. Met alleen koelen en bevriezen maak je als fabrikant geen indruk meer: moderne koelkasten bieden daarom een scala aan geavanceerde functies die het leven in de keuken gemakkelijker en efficiënter maken. In dit artikel bekijken we een aantal innovaties in koelkasttechnologie.

Een van de opvallendste ontwikkelingen in koelkasttechnologie is de opmars van het Internet of Things en de introductie van slimme koelkasten. Merken als Samsung en LG brengen koelkasten op de markt die rechtstreeks verbonden zijn met het internet en te bedienen zijn via smartphone-apps. De Samsung Family Hub-koelkast heeft bijvoorbeeld een ingebouwde touchscreen waarmee je je agenda kunt checken, boodschappenlijstjes kunt beheren en zelfs tv kunt kijken. De LG InstaView-koelkast heeft een glazen deur die transparant wordt zodra je er twee keer op klopt, zodat je kunt zien wat er binnenin ligt zonder de deur open te doen. Dat voorkomt het verlies van koude lucht.

Naast het gebruiksgemak bieden slimme koelkasten ook allerlei mogelijkheden op het gebied van connectiviteit en integratie met andere smarthome-toepassingen. Zo kunnen moderne koelkasten worden verbonden met je slimme verlichting om bijvoorbeeld de lichten in de keuken zachtjes aan te zetten als je 's nachts een snack gaat halen. Of ze kunnen een seintje geven aan je beveiligingscamera's om op te nemen wanneer de koelkastdeur geopend wordt. De koelkast wordt zo een centraal onderdeel van je connected home.

©koldunova

Energiezuinige compressors voor een groener koelproces

Een andere belangrijke focus van koelkastfabrikanten is het verhogen van de energie-efficiëntie. Moderne koelkasten gebruiken tot 60 procent minder energie dan modellen van tien jaar geleden. Dat wordt bereikt door isolatietechnieken te verbeteren en door de compressor efficiënter te maken.

Zogenaamde inverter-compressors passen de snelheid van de compressor aan op basis van de benodigde koelcapaciteit, in tegenstelling tot oudere modellen die simpelweg aan/uit draaien. Hierdoor wordt energie bespaard en gaan de compressors langer mee. Bosch claimt dat zijn nieuwste koelkasten maar liefst 75 procent minder energie verbruiken dan oudere koelkasten. Dat is niet alleen goed voor het milieu, maar ook voor de portemonnee.

De energie-efficiëntieklassen op witgoed geven de jaarlijkse energieconsumptie weer. Ter indicatie: een koelkast met energieklasse A++ verbruikt 40 procent minder energie dan een model in klasse A. Het loont dus zeker de moeite om bij de aankoop op dit energielabel te letten.

Hybride modellen combineren koelkast en diepvries

Naast connectiviteit en energiebesparing zijn fabrikanten voortdurend bezig met het ontwikkelen van technieken om voedsel langer vers te houden. Zo gebruikt Samsung Twin Cooling Plus, een techniek met gescheiden luchtstromen voor de koel- en vrieskast om geurtjes en uitdroging te voorkomen. Bosch gebruikt de VitaFresh-technologie die de temperatuur en luchtvochtigheid optimaal houdt om groenten en fruit tot wel twee weken langer vers te houden. Sommige fabrikanten bieden koelkasten aan waarbij je zelf verschillende temperatuurzones kunt instellen voor bijvoorbeeld vis, vlees, groenten et cetera.

©Ivan Guia

De koelkast geïntegreerd in je smarthome

Moderne koelkasten zijn steeds vaker geïntegreerd in een smarthome-omgeving, waardoor ze te bedienen zijn met spraakassistenten als Google Assistent, Amazon Alexa of Siri. Je kunt bijvoorbeeld vanuit je luie stoel vragen hoeveel melk er nog in je koelkast staat of de koelkasttemperatuur aanpassen zonder handmatig naar de ingestelde waarden te moeten kijken. Dat draagt allemaal bij aan het ultieme gebruiksgemak.

Sommige fabrikanten gaan nog een stapje verder en integreren camera's in de koelkast. Zo kun je via een app op je smartphone een blik in je koelkast werpen en checken welke ingrediënten nog voorhanden zijn. Of de koelkast kan automatisch detecteren wanneer producten bijna op zijn en deze aan je boodschappenlijst toevoegen.

Koeltechnologie blijft innoveren

Kortom, koelkasttechnologie is de laatste jaren geëvolueerd van een relatief eenvoudig apparaat om voedsel te koelen tot een hightech smart device. Fabrikanten richten zich op connectiviteit, gebruiksgemak, energie-efficiëntie en het langer vers houden van voedingsmiddelen.

We kunnen de komende jaren nog veel innovaties verwachten. Denk maar aan koelkasten die detecteren wanneer je melk op is en die automatisch in je online boodschappenlijstje zetten, of camera's in je koelkast die je laten zien welke ingrediënten je nog hebt via een app op je smartphone.

De koelkast van de toekomst houdt vanzelf in de gaten wat je nodig hebt en zal een belangrijke rol spelen in ons steeds verder verbonden smarthome. Of we binnenkort met onze koelkast kunnen praten zoals met Alexa of Siri? De tijd zal het leren.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.