Nu we tijdens de coronacrisis allemaal thuis moeten werken, neemt het gebruik van programma’s zoals Zoom en Microsoft Teams hard toe. Dat zijn echter niet altijd de meest stabiele, snelle of veilige methodes om te vergaderen. Jitsi, een open source project, kan je calls op al die punten verbeteren.

Of je nou belt met je oma omdat je die niet meer mag bezoeken of online vergadert omdat het kantoor gesloten is, iedereen is op zoek naar een betrouwbare en veilige methode om hun gezicht te laten zien. Whatsapp, Skype en FaceTime zijn de meest gebruikte methodes om te bellen met familie en vrienden Deze applicaties staan namelijk vaak al op de computer, telefoon of tablet en liggen daarom voor de hand om te gebruiken. Helaas is de geluids- en videokwaliteit vaak zo teleurstellend dat je slechthorende ouders er niks meer van begrijpen. Bedrijven maken in deze tijd juist massaal gebruik van Zoom en Microsoft Teams, maar als je waarde hecht aan privacy en veiligheid lijken ook dat geen goede opties meer. Voornamelijk Zoom komt de laatste tijd regelmatig onder vuur te liggen om de problemen rondom de beveiliging van de videogesprekken.

Gelukkig zijn er voldoende alternatieven die niet alleen een betere kwaliteit bieden, maar ook nog eens je privacy beter kunnen waarborgen. Een voorbeeld van een dergelijk alternatief is Jitsi. De software is gratis en open source, wat betekent dat iedereen de code van het programma kan controleren op fouten en achterdeuren.

Anders dan de meeste andere alternatieven bundelt Jitsi niet eerst de video en audio-signalen voordat de server het doorstuurt naar de andere deelnemers. In plaatst daarvan worden alle signalen direct naar alle deelnemers gestuurd, met een sneller en stabieler resultaat. Daarnaast heeft dat ook een voordeel als je zelf Jitsi host (meer daarover later), want het ontlast de servers waardoor het makkelijker is om het programma grootschalig te gebruiken binnen een bedrijf.

Alle platformen

Het maakt niet uit welke computer of telefoon je gebruikt voor je meetings of gesprekken, want Jitsi ondersteunt vrijwel alles. Er is een webversie van Jitsi Meet die je in je browser kunt gebruiken, maar er zijn ook applicaties beschikbaar voor Windows, OSX, iOS, Android en zelfs Ubuntu of Debian. Op welk platform je de software ook wilt gebruiken, je hebt nooit een account nodig om een call te starten of bij te wonen. Voor het meest eenvoudige gebruik ga je naar meet.jit.si, verzin je een naam voor de meeting en druk je op ‘GO’. Om vervolgens mensen toe te voegen hoef je enkel de link te delen en om de verbinding beter te beveiligen is het verstandig om een wachtwoord aan te maken. Als je gebruik maakt van Slack of Google Calendar, dan is het mogelijk om die te koppelen aan Jitsi voor een handige integratie.

Bedrijfsmatig gebruik

Standaard is Jitsi voorzien van een versleuteling, maar het gaat niet om een end-to-end-encryptie. Dat betekent dat Jitsi (of de eigenaar van de server die je gebruik) in theorie mee kan kijken met je gesprekken. Uiteraard belooft Jitsi dat niet te doen, maar het is verstandig om daar niet blind op te vertrouwen. Daarnaast bieden de Jitsi-servers een beperkte bandbreedte, waardoor vergaderingen met video tussen tien of meer personen kan leiden tot vertragingen in het signaal.

Toch is Jitsi een enorm interessant stukje software voor bedrijven. De software is open source, dus iedereen kan eenvoudig een eigen server beginnen en de service eventueel modificeren. Dat betekent dat een bedrijf zelf Jitsi-gesprekken kan hosten en er dus geen risico meer is dat een externe partij meeluistert. Daarnaast geeft het de mogelijkheid om de software aan te passen en bijvoorbeeld end-to-end-encryptie toe te voegen. Dat vereist technische kennis, maar kan voor bedrijven die werken met gevoelige data zeker de moeite waard zijn.

Extra functionaliteit

Naast het (video)bellen biedt Jitsi extra functionaliteit die veel andere services nog niet aanbieden. Denk dan bijvoorbeeld aan het delen van je scherm om bijvoorbeeld een presentatie te geven of een document te laten zien. Daarnaast kun je uitgebreide statistieken zien van alle deelnemers over onder andere hun spreektijd en de kwaliteit van de verbinding.

©PXimport

Meer professionele functionaliteit is ook aanwezig zoals het streamen en/of opslaan van de meeting op Youtube Live. Gaat het om privacygevoelige informatie dan kan een bedrijf gebruik maken van Jibri. Dat is een aparte service voor Jitsi Meet en maakt het voor bedrijven mogelijk om de meeting lokaal op te slaan zodat men geen gebruik hoeft te maken van Youtube.

Meta zou in de loop van dit jaar gezichtsherkenningstechnologie aan diens slimme brillen willen toevoegen.

Dat claimt The New York Times van bronnen te hebben vernomen. De gezichtsherkenningstechnologie zou ergens later dit jaar naar de slimme Ray-Ban- en Oakley-brillen van het bedrijf komen.

Volgens The New York Times zouden de brillen met de technologie gezichten in de omgeving kunnen identificeren via de ingebouwde camera. Daar zouden de brillen profielen van socialmediaplatforms van Meta, zoals Facebook en Instagram, voor gebruiken. Vervolgens zouden dragers van de bril informatie over de persoon in kwestie krijgen.

Logischerwijs zorgt het gerucht voor wat ophef rondom privacy. Meta zou dan ook nog overwegen dat het alleen mogelijk wordt om de technologie in te zetten bij mensen waar de drager een connectie mee heeft op social media. Maar het is nog niet uitgesloten dat Meta er voor kiest dat met de bril ook vreemden herkend kunnen worden via openbare profielen.

Het lijkt waarschijnlijk dat de functie er komt; The New York Times citeert een interne memo van Meta waarin te lezen valt dat het een goed moment is om de functie te lanceren gezien de huidige politieke onrust. Dit omdat veel organisaties die bezwaar zouden maken tegen dergelijke technologie, het te druk zouden hebben met andere problemen. Meta zelf heeft het gerucht aan The New York Times bevestigd noch ontkend.

Je merkt het aan laptops, smartphones en gameconsoles: de prijzen lopen dit jaar op. Inflatie speelt mee, maar dat is niet de voornaamste reden. Waar chipmakers, vooral de geheugenfabrikanten, tot voor kort vooral produceerden voor de traditionele (consumenten)markt, gaat er nu steeds meer capaciteit naar grote AI-datacenters. Daardoor worden geheugen en opslag schaarser. En als iets schaarser wordt, stijgt de prijs. Hoe dat zit en wat dat voor jou betekent, lees je hier.

AI als Rupsje Nooitgenoeg

Zie de geheugenchipindustrie als een bakkerij met een beperkt aantal ovens. Jarenlang werd de capaciteit van die ovens gebruikt voor standaardbrood: regulier DRAM-geheugen (Dynamic random access memory)en NAND-opslag (flashgeheugen) voor consumententech. Nu vragen AI-servers om een nieuw soort brood: high bandwidth memory (HBM). HBM is speciaal geheugen dat direct naast de rekenchip zit, zodat data veel sneller heen en weer kan. En de vraag is groot: marktanalisten verwachten dat datacenters in 2026 een heel groot deel van de geproduceerde geheugenchips gaan opslokken, met schattingen die richting 70 procent gaan Het gevolg is simpel: als meer ovens worden gereserveerd voor dat 'speciale brood', kan er minder standaardbrood gebakken worden. En dat betekent dus dat gewoon geheugen fors duurder aan het worden is.

©Bron prijsdata: Tweakers

RAM-tekort is niet de enige oorzaak

Dat de prijzen van geheugen en opslag in korte tijd zo gestegen zijn, ga je dus voelen: want dit zijn basis-onderdelen in bijna elke laptop of smartphone. Daar komt nog bij dat ook cpu's tijdelijk lastiger te leveren (en in sommige gevallen duurder) waren. Ook van andere onderdelen (denk: printplaten, batterijen en stroomregelchips) is de prijs omhoog aan het gaan. Daarnaast maken nieuwe standaarden zoals Wifi 7 en USB 4 sommige onderdelen bovendien complexer en daarmee duurder.

Geheugenchip en geheugen, wat is het verschil?

Een geheugenchip is het fysieke onderdeel dat uit de fabriek komt: zo'n klein rechthoekig blokje dat je op een printplaat ziet zitten. Je kunt het zien als bakstenen en een muur. De geheugenchips zijn de bakstenen. Een RAM-module is de muur, opgebouwd uit meerdere bakstenen op één printplaat. Een typische module bevat meerdere chips die samen die 8, 16 of 32 GB vormen. En precies daarom werkt een tekort aan chips zo snel door. Als er minder chips beschikbaar zijn, kun je minder RAM-modules maken, minder ssd's vullen en minder chips plaatsen in laptops, telefoons en tablets.

©Batorskaya Larisa

Laptops, smartphones en consoles: daarom worden ze duurder

De onderstaande tabel laat zien globaal zien welk deel van het budget naar de verschillende onderdelen gaat. Daarbij moet wel aangetekend dat het om een schatting van percentages gaat; harde cijfers hierover zijn moeilijk te vinden.  Hierdoor zie je beter waar de pijn van de huidige geheugen- en chiptekorten het hardst wordt gevoeld.

Kijk je puur naar deze tabel, dan zou je verwachten dat vooral gameconsoles heel sterk in prijs gaan stijgen. Maar volgens kenners van de markt zouden consolebouwers hun best doen om in ieder geval voorlopig de prijs gelijk te houden – juist omdat de Switch 2 net uit is en de Xbox Series en PS5 al meerdere prijsverhogingen hebben gehad. De klap daar zal eerder opgevangen worden door alles eromheen: denk aan accessoires en abonnementen zoals PlayStation Plus.

Bij laptopfabrikanten en smartphonemakers ligt dat anders. Die hebben geen andere producten in het ümfeld die ingezet kunnen worden om de kosten van het belangrijkste product niet al te veel te hoeven verhogen. De stijgende kosten van geheugen, opslag en processor zullen daar dus wel impact gaan hebben, zo is de verwachting.

Hogere prijzen of minder waar voor je geld

Die impact heeft grofweg twee smaken. Enerzijds zal vooral premium tech duurder worden, maar krijg je daar wel meer voor terug; anderzijds zullen bij mid-range tech de prijzen waarschijnlijk minder hard stijgen, maar krijg je daar tegelijkertijd minder waar voor je geld. Krimpflatie.

Premiumtech: duurder, maar meer mogelijkheden

Hier spelen twee dingen: niet alleen zijn chips minder goed leverbaar, er wordt tegelijkertijd hard gewerkt aan nieuwe productietechnieken (zoals de 2-nanometer chiptechnologie van marktleider TSMC). De productie van zo'n nieuwe chip is een ingewikkeld en duur proces. Dat drijft de prijs op.

Wel is het zo dat je als consument profiteert van de mogelijkheden van de nieuwste generatie chips. Die kunnen langer hoge prestaties volhouden en toch koeler blijven, simpelweg omdat de chip efficiënter met energie omgaat. Dat merk je echt in de praktijk. Dus ja, je betaalt meer, maar je krijgt er ook meer voor terug.

©StocksJust4You - stock.adobe.com

Mid-range: niet duurder, wel mindere specs

Bij de middenklasse proberen merken de prijs aantrekkelijk te houden. Als onderdelen duurder worden, moeten ze ergens compenseren. Je krijgt dan voor ongeveer dezelfde adviesprijs als het model van vorig jaar een smartwatch of telefoon met minder opslag, minder RAM of trager werkgeheugen dan de generatie van vorig jaar. Of het model wordt uitgekleed: extra's (bijvoorbeeld een snellere opslagvariant, betere camera, luxere afwerking) verdwijnen.

En de budgetmodellen?

Hele goedkope modellen hebben het extra lastig. Daar zit weinig marge op, dus een stijging van onderdelenprijzen hakt er direct in. Het principe is hetzelfde als bij mid-range, maar het pakt hier vaker scherper uit: er is minder ruimte om kosten op te vangen, dus je merkt het sneller in RAM, opslag of snelheid. Daarnaast kunnen fabrikanten in het laagste segment ook kiezen om instapmodellen te schrappen, of om 'nieuwe' modellen uit te brengen die intern weinig veranderen. Dat betekent vaak ook: minder keuze voor jou.

Conclusie

Tech is in 2026 duurder geworden omdat de chipindustrie zich steeds meer richt op AI-datacenters. Daardoor verschuift productiecapaciteit naar specialistisch geheugen, en stijgen de prijzen van standaardgeheugen en opslag.

Het advies voor jou is vooral praktisch: als je nu al weet dat je extra RAM, een grotere ssd of een nieuwe smartphone, laptop of gameconsole nodig hebt, wacht dan niet te lang. De signalen uit de markt wijzen erop dat prijzen en beschikbaarheid voorlopig onder druk blijven staan. Dat maakt vergelijken weer belangrijker dan de afgelopen jaren. Kijk niet alleen naar de prijs, maar kijk extra goed naar de specificaties. En kijk daarbij vooral naar RAM en opslag: daar zie je de effecten van wat er nu speelt het snelst terug.