Goed nieuws voor wie helemaal klaar is met Twitter: je hoeft niet uit te wijken naar een ander sociaal netwerk beheerd door een rijke techmiljardair, maar kunt er gewoon eentje starten vanaf je zolderkamer. Met je eigen Mastodon kun je berichten uitwisselen met al je vrienden op andere servers. We leggen uit hoe dat zit en hoe je begint.

Twitter staat al maanden in brand. Sinds techmiljardair Elon Musk het bedrijf heeft gekocht, is het er complete chaos. Van de 7500 werknemers bij het sociale platform zijn er nog 2000 over, waarbij zelfs hele teams zijn gedecimeerd. Journalisten kunnen al maandenlang geen vragen meer stellen aan het bedrijf, omdat de persafdeling is opgeheven. Belangrijke infrastructuur wordt niet langer gemonitord, wat leidt tot storingen. Tegelijkertijd neemt Musk de ene na de andere rare beslissing, zoals het vergrendelen van simpele beveiligingsopties achter een betaald abonnement. Experts vrezen ook voor een vloedgolf aan nepnieuws en verwarring, omdat iedereen voortaan een verificatievinkje kan kopen op de site – een middel dat tot op heden werd gebruikt om onder andere beroemdheden en journalisten te onderscheiden van nepaccounts.

Dit alles heeft er toe geleid dat het vertrouwen in Twitter fors is afgenomen en velen hun accounts hebben verlaten of zelfs verwijderd. De zoektocht naar een goed alternatief is dan ook in volle gang. Nieuwe apps schieten als paddenstoelen uit de grond, maar verreweg het populairst is Mastodon: een dienst die belooft het nét iets anders te doen dan we van sociale netwerken gewend zijn.

©cryptoFX - stock.adobe.com

Gemaakt in Duitsland

Mastodon is gemaakt door de in Duitsland gevestigde Rus Eugen Rochko. Hij wilde een sociaal netwerk bouwen dat niet werd beheerd door de grote techbobo’s uit Silicon Valley, maar dat een inherent onderdeel van het internet is. In 2016 bracht hij een eerste testversie uit en inmiddels beheert Rochko Mastodon fulltime als een non-profit-project. In eerdere interviews zei de Rus het allemaal niet voor het geld te doen; advertenties of andere verdienmodellen vind je er dan ook niet. Mastodon gebruiken is helemaal gratis, zonder dat jij als gebruiker zelf het product wordt. Je kunt wel geld doneren, zodat Rochko de ontwikkeling kan voortzetten en de kosten voor zijn eigen Mastodon-servers kan blijven betalen, want die lopen natuurlijk op naarmate de dienst populairder wordt. Op moment van schrijven wordt er door gebruikers samen ruim 30.000 euro per maand gedoneerd.

Het platform telt nog lang niet de gebruikersaantallen van Twitter of Facebook, maar groeit wel gestaag. Ter illustratie: Mastodon had voor de Twitter-overname door Musk minder dan een half miljoen gebruikers, inmiddels zijn dat er iedere maand ruim 1,5 miljoen.

Lees ook: Zo verwijder je je Twitter-account

Verspreid over het internet

Waar je bij de meeste socialmedia-platformen één centrale website bezoekt die wordt beheerd door een techbedrijf met grote investeerders, bestaat Mastodon uit talloze kleine onderdeeltjes, die ook wel instances worden genoemd. Iedereen kan zo’n instance starten en zo een ‘eigen’ Mastodon-site beginnen. Die instances zijn geen individuele eilandjes, maar kunnen met elkaar communiceren. Een gebruiker op de instance https://mastodon.social kan een gebruiker op https://mastodon.nl volgen en privéberichten sturen naar weer iemand anders op https://mstdn.social. Je aanmelden voor zo’n instance is een kwestie van de betreffende website bezoeken en een account aanmaken.

Mocht het allemaal een beetje vaag klinken, vergelijk Mastodon dan eens met e-mail. Je kunt bijvoorbeeld een mailadres openen bij Gmail, waarmee je vervolgens berichten kunt uitwisselen met Yahoo, Outlook of welke maildienst dan ook. Net als bij e-mail hangt tussen iedere Mastodon-server een protocol dat ervoor zorgt dat berichten worden uitgewisseld. Het is mail, maar dan voor je ‘toots’ (zoals berichten op Mastodon worden genoemd) in plaats van digitale brievenpost.

Maakt het dan nog uit op welke instance je gaat zitten? Niet héél veel. Je instance bepaalt bij wie je data in handen is, dus mensen die veel waarde hechten aan hun privacy zullen wellicht willen weten of de server in een land staat met goede privacywetgeving. En een grote, goed beheerde server zal wat minder storingen hebben dan eentje beheerd door een hobbyist. Maar waar je ook zit, je kunt altijd met dezelfde mensen kletsen.

Beheerders kunnen er overigens voor kiezen om een instance te blokkeren, zodat je daar niet meer mee kunt communiceren. Grote servers deden dat eerder bij extreemrechtse instances en communities waarin het alleen over complottheorieën ging. Op die manier kunnen Mastodon-gebruikers gezamenlijk proberen om extremistische onderwerpen buiten de deur te houden, iets waar Twitter en Facebook al langer mee worstelen.

©xiaoliangge - stock.adobe.com

Privacy

Iedereen met een beetje technische kennis kan een eigen Mastodon-instance opzetten. Het kost best even tijd, maar de voordelen zijn groot. In de eerste plaats omdat alle data in je eigen beheer blijven. Je toots met foto’s en video’s komen op je eigen server terecht, in plaats van dat ze, zoals bij Twitter, door een groot conglomeraat worden opgeslagen.

Het betekent tevens dat je gegevens niet zomaar kunnen worden misbruikt. Dat gebeurde afgelopen jaren meermaals bij grote sociale netwerken: databedrijf Cambridge Analytica bemachtigde bijvoorbeeld gebruikersdata van Facebook, waarmee ze psychologische profielen maakten, en zo persoonlijk toegesneden politieke advertenties toonden, om de verkiezingscampagne van Trump en het Brexit-referendum te beïnvloeden.

©Valerio Rosati

De juiste hardware

Wie zelf een Mastodon-server wil opzetten, moet daar wel de juiste hardware voor in huis hebben. Wat je nodig hebt, hangt af van je ambities. Als je instance alleen voor jezelf en een of twee vrienden bedoeld is, dan is een oude computer of zelfs een Raspberry Pi (verkrijgbaar bij bijvoorbeeld Bol.com of Conrad) ruim voldoende. Zorg wel dat er veel opslag aanwezig is voor alle foto’s en video’s die je op het sociale netwerk gaat posten. En onthoud: zelfs als alleen jij en je vrienden op de server zitten, kunnen jullie nog gewoon met iedereen op alle Mastodon-servers praten.

Wil je de instance voor iedereen openstellen, dan heb je zwaarder geschut nodig. Je kunt er dan voor kiezen om een Virtual Private Server (VPS) af te nemen bij een hostingbedrijf als TransIP. Dat is een computer in de cloud, waar je op afstand bij kunt inloggen om van alles op te doen. Groot voordeel van een VPS is dat je hem altijd kunt upgraden, zodat je snel meer capaciteit kunt krijgen als dat nodig is.

Domein, maildienst en Linux

Naast een server of VPS heb je nog een paar dingen nodig, zoals een domeinnaam waarop je instance online bereikt kan worden. Daarnaast is het verstandig een account te maken bij een mailprovider, zoals Mailgun of Postmark, waarmee bevestigingsmailtjes naar je Mastodon-gebruikers worden gestuurd. Je kunt ook proberen zelf een mailserver te hosten, maar dat maakt het project vele malen complexer.

In dit artikel gaan we ervan uit dat je Mastodon op een Linux-machine probeert te installeren, gezien dat bij de meeste servers het geval is. Enige kennis over hoe je zo’n server beheert, is vereist. Zorg ervoor dat je de laatste packages hebt geïnstalleerd en op afstand kunt inloggen met een key in plaats van met een wachtwoord.

Zelf opzetten

Op https://docs.joinmastodon.org vind je een uitgebreide gids met uitleg hoe je zelf een instance kunnen opzetten. Hier wordt stap voor stap uiteengezet hoe je een SQL-server opzet, webhosting regelt en de juiste certificaten vastlegt, waarna je de software van Mastodon zelf installeert.

De mate van aanwezige kennis bepaalt hoe goed je server straks in elkaar steekt. Een goede zoekmachine voor je Mastodon-server vereist bijvoorbeeld dat je ElasticSearch installeert en configureert, een projectje dat al snel een middag in beslag neemt.

Het meeste werk gaat zitten in dit soort externe software, want het configureren van Mastodon zelf is relatief simpel. Je installeert de software, configureert de instellingen naar wens en start de boel op. Maar je kunt ervan uit gaan dat het een paar dagen prutsen is voor je hier aan toe bent.

©Tee11 - stock.adobe.com

Een externe partij

Je kunt ook kiezen voor de makkelijke route. Websites zoals Masto.host, Hostdon, Spacebear en Cloudplane bieden speciale hostingabonnementen, waarbij ze jou een kant-en-klare Mastodon-server leveren. Je hoeft alleen maar een domein te koppelen en de juiste abonnementsvorm te kiezen.

Je moet dan wel bereid zijn iets meer te betalen. De goedkoopste abonnementen vind je bij Cloudplane en Masto.host, die je al voor zes euro per maand een instance leveren. Bouw je de server zelf op een goedkope VPS, dan ben je met vergelijkbare hardware ongeveer de helft kwijt. Een verschil van drie euro is niet veel, maar houd rekening met stijgende prijzen naarmate je server drukker bezocht wordt. Dan moet je immers upgraden naar een krachtigere server met een duurder abonnement en kan het verschil oplopen naar tientallen euro per maand. Als je zelf een sterke machine hebt staan die al bijvoorbeeld je website host, is dat een nog veel voordeligere plek voor je instance.

Omdat deze hostingpartijen zelf de server voor je configureren, heb je ook minder de touwtjes in handen. Zij bepalen wanneer updates worden geïnstalleerd en hebben in theorie toegang tot de data van je gebruikers. Daarnaast kan de server misschien wel in een land staan waar je de privacyregels niet van kent of vertrouwt. Vind je dat belangrijk? Onderzoek dan goed waar je Mastodon-server precies komt te staan, voordat je een abonnement afsluit.

De Franse game-uitgever en -ontwikkelaar Ubisoft heeft een grootschalige reorganisatie van het bedrijf aangekondigd. Daarbij zijn diverse games geannuleerd, waaronder de aangekondigde remake van Prince of Persia: The Sands of Time.

De PlayStation 5-, Xbox Series- en pc-remake van de game die oorspronkelijk op GameCube, PlayStation 2 en Xbox verscheen werd in 2020 aangekondigd en werd daarna meerdere malen uitgesteld. Hoewel de game eerst in ontwikkeling was bij Ubisoft Mumbai, werd de ontwikkeling herstart bij Ubisoft Montreal. Ubisoft gaf eerder aan dat het spel voor april dit jaar uit zou komen, maar nu is het dus geannuleerd.

In een statement op social media liet het ontwikkelteam van de Prince of Persia-remake weten op de hoogte te zijn dat de aankondiging een grote teleurstelling is voor fans. "Het project had echte potentie, maar we konden niet het niveau van kwaliteit bereiken die jullie verdienen, en doorgaan met de ontwikkeling zou meer tijd en investeringen kosten dan dat we op verantwoordelijke wijze konden spenderen. We wilden niet iets uitbrengen dat tekort zou doen aan wat The Sands of Time representeert."

Nog meer geannuleerde en uitgestelde games

Ubisoft heeft in totaal zes games geannuleerd. Welke games de vijf andere geannuleerde titels zijn is niet bekend. Wel is duidelijk dat vier van de games onaangekondigd zijn, en drie om compleet nieuwe IP's gingen.

Ook zijn er zeven andere games uitgesteld. Ook daarvan is niet bekend om welke games het gaat, al gaan er geruchten dat een ervan de nog altijd onaangekondigde remake van Assassin's Creed 4: Black Flag betreft. Die game zou nu volgens de geruchten ergens voor april 2027 uitkomen. Insider Gaming meldt daarnaast dat Beyond Good and Evil 2, dat al vele jaren in ontwikkeling is, dat nog altijd blijft en dus niet is geannuleerd.

Een nieuwe bedrijfsstructuur

Ubisoft noemt de reorganisatie een "grote organisatorische, operationele en portfolio-reset". Daarbij wil het bedrijf nog meer letten op de kwaliteit die het uitgeeft. Ubisofts nieuwe model gaat zich richten op verschillende 'creatieve huizen' die zich elk met andere soorten games bezighouden. Het gaat om de volgende divisies:

Ubisoft laat ook weten dat het vier nieuwe IP's in ontwikkeling heeft, waaronder de onlangs aangekochte moba March of Giants. Die game wordt op een later moment toegekend aan een van de creatieve huizen. Elk van de creatieve huizen zal volgens Ubisoft relatief onafhankelijk opereren, met een eigen leiderschap en eindverantwoordelijkheid.

Geen thuiswerken meer en gesloten studio's

Ubisoft heeft daarnaast aangekondigd dat het thuiswerken niet meer toelaat en dat alle werknemers worden geacht om fulltime op kantoor aanwezig te zijn. Wel krijgen werknemers een "een jaarlijkse toelage bestaande uit thuiswerkdagen". Volgens het bedrijf zorgt dit er voor dat er "collectieve efficiëntie, creativiteit en succes" plaatsvindt.

Twee studio's van Ubisoft sluiten hun deuren: de studio's in Halifax en Stockholm. Dit werd onlangs al aangekondigd. Ubisoft overweegt daarna om "andere assets" te verkopen, maar gaf geen verdere details. Gedurende de volgende twee jaren wil het bedrijf nog eens 200 miljoen euro besparen.

Ubisoft heeft de laatste jaren wisselend succes met zijn games. Zo viel de verkoop van het miljoenenproject Star Wars Outlaws tegen. Zover bekend is het begin vorig jaar uitgekomen Assassin's Creed Shadows wel een verkoopsucces.

Meld je je bij Windows nog aan met een wachtwoord? Dat is hopeloos achterhaald! Inmiddels kun je je computer op verschillende manieren slim beveiligen en bestaan er interessante alternatieven voor het klassieke wachtwoord. Welke dat zijn, lees je hier.

De manieren om je bij Windows aan te melden zonder een klassiek wachtwoord zijn voornamelijk ondergebracht onder de noemer van Windows Hello. Dat bestaat uit een set verschillende aanmeldingsopties voor Windows. Welke je kunt gebruiken, is afhankelijk van de computer. Je vindt de mogelijkheden op een rij via het Windows-instellingenvenster (gebruik de toetscombinatie Windows-toets+I) en kies Accounts / Aanmeldingsopties.

Een bekende optie is gezichtsherkenning op basis van Windows Hello. Is de camera hiervoor geschikt, dan gebruikt Windows deze om gezichtskenmerken te herkennen. Hiervoor wordt een combinatie van infrarood- en dieptetechnologie gebruikt om een patroon van lichte en donkere elementen vast te leggen. Er wordt dus geen foto van je gezicht gemaakt of opgeslagen en dit moet de aanmeldingsoptie wapenen tegen het gebruik van een foto om je ten onrechte aan te melden.

Betere gezichtsherkenning

Via de eerste optie stel je gezichtsherkenning in. Klap Gezichtsherkenning uit, kies Instellen en doorloop de stappen van de wizard. Hoewel je hierna in theorie klaar bent met de configuratie en Windows Hello met de camera gereed is voor gebruik, kun je de prestaties en betrouwbaarheid van het aanmelden verbeteren. Draag je bijvoorbeeld afwisselend contactlenzen en een bril, dan heeft Windows baat bij extra leersessies. Klik bij Uw aanmelding persoonlijker maken op Herkenning verbeteren en volg de stappen van de wizard (met en zonder bril).

Wil je de computer nog beter beveiligen en maak je gebruik van een externe camera voor bijvoorbeeld Teams-gesprekken? Je kunt Windows laten weten dat externe apparaten (zoals de webcam) niet mogen worden gebruikt voor Windows Hello. Je dwingt Windows hiermee alleen de ingebouwde camera (en vingerafdruklezer) te gebruiken. Zoek in de sectie Gezichtsherkenning naar de optie Beveiliging van gezichtsherkenning verbeteren. Windows moet opnieuw worden gestart: klik op Nu opnieuw opstarten.

Vingerafdruk

Als de computer een compatibele vingerafdruklezer heeft, kun je deze ook gebruiken voor aanmelding bij Windows. Klap de bijbehorende sectie uit en kies Instellen. Je kunt de betrouwbaarheid van deze aanmeldmethode in de praktijk flink verbeteren door het leerproces meerdere malen te herhalen. Kies bij Een andere vinger instellen voor Een vinger toevoegen. Hierna kun je de stappen nogmaals herhalen voor een andere vinger, zodat je in geval van nood altijd meerdere afdrukken kunt gebruiken.

Nieuwe laptop nodig? Kijk en vergelijk op Kieskeurig.nl

Fysieke usb-sleutel

Je kunt Windows ook ontgrendelen met een fysieke beveiligingssleutel, die je op de computer aansluit via de usb-poort. Voor thuisgebruik worden deze sleutels vooralsnog minder gebruikt dan in het bedrijfsleven, en zeker ten opzichte van de andere Windows Hello-methoden zoals camera en vingerafdruk. Wil je hiermee aan de slag, dan schaf je eerst een fysieke sleutel aan. Een goed voorbeeld van een compatibele sleutel is de Yubico YubiKey. Kies in het venster Aanmeldingsopties bij Beveiligingssleutel voor Beheren en plaats de usb-sleutel.

Wachtwoordloos verder

Als je Windows Hello hebt ingesteld, kun je afscheid nemen van het klassieke wachtwoord waarmee je je mogelijk nog bij Windows aanmeldt. Het instellen van aanmelden zonder wachtwoord gaat relatief eenvoudig. In het Windows-instellingenvenster kies je Accounts / Aanmeldingsopties. Zet de schuif op Aan bij Uit veiligheidsoverwegingen Windows Hello-aanmelding alleen toestaan voor Microsoft-accounts op dit apparaat.

Dynamisch vergrendelen

Ken je de optie Dynamisch vergrendelen al? Hiermee maak je de computer nog iets veiliger, vooral als je in een ruimte met anderen werkt. Bij Dynamisch vergrendelen gaat Windows automatisch op slot als je wegloopt. Windows maakt hiervoor gebruik van een gekoppeld apparaat (lees: je telefoon) en de bluetooth-verbinding. Loop je weg met je telefoon, dan verdwijnt de verbinding en vergrendelt Windows. Automatisch aanmelden als je weer in de buurt bent, zit er helaas niet in. Kies in Windows-instellingen Accounts / Aanmeldingsopties en klap Dynamisch vergrendelen uit. Zet een vinkje bij Toestaan dat Windows automatisch uw apparaat vergrendelt wanneer u niet aanwezig bent.

Niet zonder toestemming

Windows houdt van updates, die niet altijd even gelegen komen. Om dat proces te versnellen, gebruikt Windows je gebruikersnaam en wachtwoord om eventuele updates automatisch af te ronden. Mogelijk stel je dat – in het kader van beveiliging – niet op prijs. In het eerdergenoemde venster Aanmeldingsopties deactiveer je de optie Mijn aanmeldingsgegevens gebruiken om het instellen automatisch te voltooien na een update. Installeert Windows in de toekomst een update en zijn hiervoor aanmeldingsgegevens nodig (bijvoorbeeld na een herstart van de computer), dan vraagt Windows aan de gebruiker om deze op te geven.

Back-upmaatregelen

Dit is ook een goed moment om de back-upinstellingen van de Microsoft-account te controleren, zodat je in geval van nood niet het risico loopt de toegang tot Windows te verliezen. Open de website https://account.microsoft.com en klik op Beveiliging (links in het venster). Kies Beheren hoe ik me aanmeld. Je kunt meerdere opties gebruiken die je kunt inzetten in geval van problemen. Koppel een alternatief e-mailadres aan de account, maar ook een telefoonnummer. Klik op Een methode voor aanmelden of verifiëren kiezen om alle beschikbare opties te zien en bijvoorbeeld een authenticator-app toe te voegen.

Gekoppelde apparaten

Je kunt de Microsoft-account gebruiken om je aan te melden bij verschillende apparaten, zoals andere computers, maar ook een Xbox en eventuele virtuele machines. Houd bij welke apparaten je gebruikt in combinatie met de account en verwijder uit veiligheidsoverwegingen de koppeling met apparaten die je niet langer gebruikt. Vanuit Windows kun je hiervoor een overzicht opvragen. Kies in het instellingenvenster voor Accounts / Gekoppelde apparaten. Controleer het overzicht en ontkoppel de aanmeldingsgegevens bij apparaten die je niet meer gebruikt: klik op Apparaat verwijderen.

Lokale account maken

Hoewel verscholen, bestaan er nog altijd manieren om een lokale gebruikersaccount in Windows te maken. Zo ben je niet afhankelijk van een Microsoft-account. Een hiervan is via de optie Accounts / Andere gebruikers. Kies Account toevoegen. Kies Ik beschik niet over de aanmeldgegevens van deze persoon en kies hierna voor Gebruiker zonder Microsoft-account toevoegen. Geef een gebruikersnaam en een wachtwoord op en volg de verdere stappen van de wizard.

Gegevens extra afschermen

Maak je gebruik van OneDrive, dan kun je waardevolle of privacygevoelige bestanden extra afschermen met de Persoonlijke kluis van OneDrive. Bestanden die je in deze afgeschermde omgeving bewaart, worden pas ontgrendeld nadat je je opnieuw hebt aangemeld. Handig dus om bijvoorbeeld een foto van je rijbewijs of verzekeringspolis in op te slaan. Bovendien wordt de kluis opnieuw vergrendeld na 20 minuten van inactiviteit. Heb je de Persoonlijke kluis nog niet eerder gebruikt, dan stel je deze eerst in via het hoofdvenster van OneDrive. Na het instellen klik je met rechts op het pictogram van OneDrive in de Windows-taakbalk en kies je Persoonlijke kluis ontgrendelen. Na het gebruik van de kluis kun je deze zelf ook weer vergrendelen. Open het OneDrive-venster en kies Vergrendelen.

Lokale versleuteling

Geen behoefte om een cloudopslag zoals OneDrive te gebruiken? Je kunt voor de versleuteling en extra bescherming van je bestanden ook gebruikmaken van VeraCrypt. Dit opensource-programma mag je gratis gebruiken en is behalve voor Windows ook beschikbaar voor macOS en Linux. VeraCrypt maakt een volume (afgeschermd gebied) op de harde schijf aan en versleutelt dit. In deze zogeheten containers plaats je vervolgens de bestanden. Kies in het programma voor Volume maken en gebruik de wizard om te bepalen welke onderdelen worden versleuteld. Kies voor Een versleutelde bestandscontainer aanmaken. Controleer de werking met testbestanden en ga pas aan de slag met je echte bestanden wanneer je de werking van VeraCrypt voldoende kent. In plaats van een gebied kun je ook een complete schijfpartitie versleutelen. Kies Een niet-systeempartitie/schijf versleutelen en volg wederom de stappen van de wizard.