Daar waar vroeger elke scholier en student steevast een rekenmachine op zak had, is dat tegenwoordig natuurlijk de smartphone. En de multicore-processor die daarin zit, draait zijn hand niet om voor zelfs de meest complexe formules en rekenkundige bewerkingen. We zetten een paar van de beste rekenmachine-apps voor je op een rij.

PCalc

We beginnen met PCalc voor iOS en iPadOS (lees vooral verder, er komt ook nog allerlei moois voor Android!). PCalc is een rekenmachine-app met een lange geschiedenis. In 1992 verscheen het als als programma voor de Apple Macintosh. Inmiddels heeft het de sprong naar recente Macs gemaakt, maar ook naar mobiele apparaten, inclusief iPhone, iPad en de Apple Watch.

Het is een wetenschappelijke calculator, maar je kunt de app zo instellen dat je in horizontale stand van je toestel het wetenschappelijke exemplaar ziet en in verticale stand een eenvoudige bureaucalculator voor het snelle en simpele werk.

©PXimport

PCalc bevat een schat aan functies en mogelijkheden, zoals een (virtuele) papierstrook waarop je de geschiedenis van berekeningen kunt zien. Praktisch is verder de uitgebreide conversiemodule, waarmee je snel tussen allerlei eenheden – al was het maar van gallons naar liters – kunt omrekenen. Ook is gedacht aan een uitgebreide database met constanten en een mooie formuledatabase. In beide modules kun je ook zelf zaken definiëren.

PCalc is een pure rekenmachine, verwacht geen onnodige opsmuk, de mogelijkheid tot het tekenen van grafieken of het kunnen programmeren. De prijs voor de volledige versie is voor sommigen met bijna 11 euro wellicht wat te pittig. Maar voor de serieuze rekenaar in bezit van een i-apparaat is dit dé rekenmachine die je moet hebben. En ben je net wat minder serieus, dan is er ook een gratis lightversie van beschikbaar.

Breukencalculator

Nadat je op de middelbare school tijdens een van de eerste wiskundelessen leerde dat je breuken niet meer nodig had, heb je er hoogstwaarschijnlijk nooit meer naar omgekeken. Totdat (klein)kinderen op de basisschool ineens weer met dezelfde materie geconfronteerd worden en je als (groot)ouder de helpende hand moet bieden.

Voor die klusjes komt een bijzondere rekenmachine goed van pas: Breukencaclulator, waarvan we van harte de Plus-versie zonder reclame en dergelijke aanbevelen. Deze app is zowel voor Android als iOS en iPadOS beschikbaar.

©PXimport

©PXimport

Zoals de naam van de app al doet vermoeden, rekent deze app met breuken. Alle standaard rekenkundige bewerkingen kun je erop loslaten en je voert een breuk in middels twee numerieke toetsenborden, eentje voor de teller en eentje voor de noemer. Het antwoord verschijnt ook in breukvorm.

En nu wordt het leuk: zodra het antwoord op het scherm staat, kun je door op het symbool in het display te tikken, de weg naar de oplossing bekijken. Kortom: een ideale educatieve hulp om te zien hoe die vermaledijde breuken (ook alweer) werken. Voor een paar euro upgrade je de gratis versie naar de advertentievrije variant.

Calculator Infinity

Ook een hele mooie rekenmachine voor iOS en iPadOS is Calculator Infinity. Het is een exemplaar met grafische mogelijkheden en andere meer geavanceerde extraatjes, zoals matrixberekeningen, solvers (oplossers) voor formules, een statistische modus, een modus voor rekenen met complexe getallen en voor de programmeurs een base x-calculator. Ofwel – wat dat laatste betreft – lekker stoeien met bijvoorbeeld hexadecimale of binaire getallen.

In het algemeen zijn fysieke rekenmachines met zoveel mogelijkheden aan boord vrij duur, zéker ook als ze een scherm met flink wat pixels voor scherpe afbeeldingen aan boord hebben. Nu beschikt iedere iPhone en iPad standaard over zo’n scherm. Voor een paar euro tover je die apparaten om tot een zeer geavanceerde rekenmachine met legio wetenschappelijke mogelijkheden.

©PXimport

Om te schakelen tussen de ‘werkstanden’ gebruik je de knop links onder in beeld. Verder kun je drie functies definiëren; deze functies kunnen vervolgens geplot worden als grafiek. Elke grafiek afzonderlijk is in- en uitschakelbaar en in- en uitzoomen gebeurt via een knijp- of spreidbeweging.

De app lijkt ons met name geschikt voor meer ‘hardcore’-gebruikers van rekenmachines. Hoe dan ook: je maakt voor een bescheiden bedrag een uitgebreide rekenmachine van je iPhone of iPad.

Rekenmachine van Google

Komen we nu bij een van de ‘essentials’ voor Android: de app Rekenmachine van Google. Dit is zo’n app die je standaard op elk Android-apparaat moet hebben staan. Deels zal dat wellicht al het geval zijn, deels ook niet. Het is ook een praktisch rekentuig voor op een Chromebook.

Het is een vrij simpele rekenmachine, maar wel met net iets meer mogelijkheden aan boord dan een bureaucalculator. Zo tref je er de basis-wetenschappelijke functies op aan, zoals sin, cos en tan. Worteltrekken kan hij ook, net als logaritmen berekenen.

©PXimport

Een handig appje voor de min of meer dagelijks voorkomende rekenklusjes. Deze app kost niks, ook mooi meegenomen.

HiPER Calc Pro

Nog een mooie speciaal voor Android dan: HiPER Calc Pro. Omdat het oog ook wat wil, zetten we deze even in het zonnetje. Zoals de toevoeging Pro al aangeeft, betreft het hier de betaalde variant. Er is ook een gratis versie met advertenties, HiPER Scientific Calculator geheten.

Wat in ieder geval opvalt aan deze app is het gelikte uiterlijk. En ook dat hij moeiteloos de meest complexe breukensommen kan berekenen. Je krijgt echter alleen het antwoord te zien, en niet ‘de weg daarheen’. Maar voor een snelle check van een breukensom een prima tool.

Verder heeft HiPER Calc Pro eigenlijk alles wat je van fatsoenlijke wetenschappelijke rekenmachine mag verwachten aan boord. Inclusief (om)rekenen met en tussen verschillende talstelsels. Een klik of tik op de knop CONV leidt naar een uitgebreide conversiemodule tussen allerlei eenheden.

©PXimport

Leuk is dat deze calculator ook in de zogeheten RPN-modus gebruikt kan worden, waarbij RPN staat voor Reverse Polish Notation. Die was (en is) best geliefd bij veel techneuten. Het werkt qua invoer net wat anders dan normaal. Om bijvoorbeeld 3+7 in te voeren vul je eerst het getal 3 in gevolgd door een tik op Enter. Dan de 7 en tot slot de +.

Dat klinkt wat complex, maar het gekke is dat je hier – zo leert de ervaring – volledig aan gewend raakt. Een hele serie roemruchte rekenmachines van HP gebruik(te) bijvoorbeeld RPN als invoermethode. Om over de schakelen naar RPN in HiPER Calc Pro, tik je op de knop MENU, dan Mode en vervolgens RPN.

Rekenmachines van HP

Liefhebbers van HP-rekenmachines (en dat zijn veelal pro’s) worden ongetwijfeld gelukkig van de calculators die officieel door HP in app-vorm zijn omgezet. Dit zijn – waarschuwing vooraf – niet bepaald goedkope apps, met prijzen van elk net iets minder dan twee tientjes.

Maar de originele rekenmachines zijn een stuk duurder. Nu ja, voor iedereen die een ‘echte’ HP 12C (dé standaard financiële rekenmachine) of 15C (beide al dan niet in Platinum-uitvoering) altijd op zak wil hebben, zijn deze beschikbaar in de app-stores van Android en iOS.

©PXimport

Het zijn allebei – zoals het een HP-calculator betaamt – RPN-machines (zie hierboven). De 15C Platinum is bovendien, net als het origineel, programmeerbaar. Hoewel niet echt ideaal voor iedereen (al was het maar vanwege de prijs) zonder meer aanbevelenswaardig voor wie eraan gewend is met een van deze apparaten te werken.

Leuk extraatje van de app is verder dat als je je toestel in de portretstand houdt een eenvoudige basisrekenmachine wordt getoond. Maar dan wel met RPN-invoer! In landschapsstand verschijnt een volledige versie (maar dan virtueel) van de rekenmachine.

Iedereen droomt weleens van een thuisbioscoop, maar groter is niet altijd beter. Een te groot scherm kan bijvoorbeeld zorgen voor vermoeide ogen of korrelig beeld. Ontdek hoe zaken als kijkafstand, de resolutie en de kijkhoek bepalen of een televisie daadwerkelijk in je woonkamer past.

In de felverlichte showroom van de elektronicawinkel lijkt die enorme 75-inch televisie waanzinnig indrukwekkend, maar eenmaal aan de muur in een doorsnee Nederlandse doorzonwoning kan zo'n gapend zwart vlak de ruimte volledig domineren. Veel consumenten denken onterecht dat een groter scherm automatisch garant staat voor een betere kijkervaring, ongeacht de afmetingen van de kamer. Toch is er een harde technische grens waarbij groot verandert in té groot, met hoofdpijn en onscherp beeld als direct gevolg. In dit artikel leer je precies hoe je die grens bepaalt en de ideale televisie kiest.

De kern van het probleem: resolutie en blikveld

Het probleem van een te grote tv is niet alleen esthetisch, maar vooral fysiologisch en technisch. Het draait allemaal om de verhouding tussen de resolutie (het aantal beeldpunten) en je blikveld. Zelfs bij moderne 4K-televisies zijn de pixels niet oneindig klein. Als je een enorm scherm neemt en daar te dicht op zit, trek je het beeld als het ware uit elkaar. Hierdoor verliest het beeld zijn scherpte en samenhang; je hersenen moeten harder werken om de losse informatie tot één geheel te smeden.

Een veelgehoorde misvatting is dat je simpelweg went aan elk formaat. Hoewel de eerste shock van een groot scherm inderdaad verdwijnt, blijft de fysieke belasting overeind. Als een scherm meer dan 40 graden van je horizontale blikveld inneemt, kun je niet meer het hele plaatje in één oogopslag zien. Je ogen moeten dan constant van links naar rechts scannen om de actie te volgen, vergelijkbaar met het kijken naar een tenniswedstrijd vanaf de eerste rij. Dat zorgt voor vermoeide ogen en kan op den duur zelfs leiden tot misselijkheid, ook wel 'cybersickness' genoemd.

©Gorodenkoff

Wanneer werkt een groot formaat wél goed?

Er zijn specifieke scenario's waarin een wandvullend scherm niet alleen kan, maar zelfs de voorkeur heeft. Dat geldt vooral als je de televisie primair gebruikt voor hoogwaardige content. Denk hierbij aan films op 4K Blu-ray of streamingdiensten die uitzenden in de hoogste bitrate, en uiteraard gaming op moderne consoles. In deze gevallen is de bronkwaliteit zo hoog dat je dichterbij kunt zitten zonder fouten in het beeld te zien.

Daarnaast werkt een groot formaat goed als de kijkafstand het toelaat. In moderne woningen met een open plattegrond of een loft-indeling staat de bank vaak wat verder van de muur. Als je kijkafstand meer dan 3 meter is, valt een 55-inch televisie al snel in het niet en moet je turen om details te zien. Een 65-inch of groter model herstelt in dat geval de balans en zorgt voor die gewenste bioscoopervaring, waarbij het scherm groot genoeg is om je onder te dompelen zonder dat je individuele pixels ziet.

Wanneer werkt dit níet goed?

De nadelen van een te grote tv worden pijnlijk duidelijk bij 'gewoon' tv-kijken. Veel lineaire televisieprogramma's, zoals het journaal, talkshows of sportuitzendingen via de kabel, worden niet in 4K uitgezonden, maar in Full HD of zelfs nog lager. Een enorme tv vergroot dat signaal genadeloos uit. Op een te groot scherm zie je dan plotseling ruis, compressieblokjes en onscherpe randen die op een kleiner scherm onzichtbaar zouden blijven. Het beeld oogt daardoor onrustig en rommelig.

Ook in de fysieke ruimte kan het tegenvallen. Een tv die uit staat is een groot, zwart en reflecterend vlak. In een compacte woonkamer zuigt een te groot scherm alle aandacht naar zich toe, zelfs als hij uitstaat. Zoiets verstoort de balans in je interieur en kan de kamer kleiner laten aanvoelen dan hij eigenlijk is. Daarnaast is de plaatsing van sfeerverlichting vaak lastiger; een gigantisch scherm blokkeert lichtinval of reflecteert lampen op een storende manier.

©RDVector

Dealbreakers: hier ligt de grens

Er zijn een paar harde grenzen die aangeven dat je beter een maatje kleiner kunt kiezen. Als je een van de onderstaande punten herkent, is dat een duidelijk signaal.

Wat betekent dit voor jouw situatie?

Om te bepalen of een tv past, moet je de rolmaat erbij pakken en even kritisch naar je eigen kijkgedrag kijken. De algemene vuistregel voor 4K-televisies is: meet de afstand van je ogen tot het scherm in centimeters en deel dat door 1,2 tot 1,5. De uitkomst is de ideale schermdiagonaal.

Zit je bijvoorbeeld op 2,5 meter (250 cm) van je scherm? Dan kom je uit op een schermdiagonaal tussen de 166 cm (65 inch) en 208 cm (82 inch). Maar let op: dat geldt alleen voor pure 4K-content. Kijk je veel normale televisie (praatprogramma's, nieuws)? Hanteer dan factor 2. Bij 250 cm afstand kijkt een scherm van 125 cm diagonaal (ongeveer 50 inch) dan vaak prettiger en rustiger. Ben je een fanatieke gamer of filmfanaat? Dan kun je de grens opzoeken. Ben je een casual kijker? Kies dan veilig voor een formaatje kleiner.

©BS | ID.nl

In het kort

Een televisie is te groot wanneer het beeld onscherp oogt of wanneer je fysiek je hoofd moet draaien om alles te kunnen volgen. Hoewel een groot scherm indrukwekkend lijkt, vergroot het bij standaard televisie-uitzendingen ook alle beeldfouten uit. De ideale grootte is een balans tussen kijkafstand en de kwaliteit van wat je kijkt. Meet daarom altijd de afstand tussen bank en muur, en wees realistisch over je kijkgedrag. Zo voorkom je hoofdpijn en blijft tv-kijken ontspannend.

Het is ergens in 2025 als Fable voor het eerst, een soort van, getoond wordt. Beelden volgen elkaar in rap tempo op. We zien de dame die de hoofdrol lijkt te spelen, geen HUD en vooral heel veel mooie filmpjes. Daarna begint het wild speculeren, de klachten over het hoofdpersonage, de vraagtekens over de gameplay. Gelukkig was daar gister de Xbox Developer Direct, waar Microsoft eens te meer bewees de code gekraakt te hebben.

Vóór de pandemie, toen de Electronic Entertainment Expo (E3) nog bestond en online showcases, Directs en State of Plays nog niet echt een ding waren, wisten gameboeren hun spellen prima te verkopen. Ontwikkelaars verschenen op het podium tijdens liveshows, praatten over hun games, speelden live een demo (wat net zo vaak goed als faliekant misging) en dergelijke presentaties werden afgewisseld met teasers, hypetrailers en (nog verder terug) zelfs weleens grafieken en verkoopcijfers. Hoe anders is de wereld anno nu.

Trailers vol trailers

Klaar zitten voor The Game Awards, een gemiddelde Direct, Showcase of Summer Game Fest is leuk, maar niet hetzelfde als ‘toen’. Want de formule is inmiddels bekend. Een half uur, een uurtje, een paar uur lang wordt er de ene na de andere trailer op je hersenen afgevuurd. Wat is ‘reclame’ en wat niet? Geen idee. Standaard zijn de animegames die elkaar zo rap opvolgen dat de gemiddelde kijker niet eens meer weet waar de ene game begint en de ander ophoudt. Meestal zit er een klapper aan het begin, waarna het grote wachten op de klapper aan het einde begint.

Vraag iemand een week later wat ie gezien heeft, en meer dan de helft van de getoonde games is waarschijnlijk uit het geheugen verdwenen.  En al die flarden van beelden zonder fatsoenlijke uitleg leiden vaker wel dan niet tot hetzelfde als die ene soort van trailer van Fable: speculaties, wild geroep en vraagtekens. Het komt de online discussie rondom games niet ten goede.

©Playground Games

Hoe anders was de inmiddels traditionele Xbox Developer Direct. Langer dan een uur, voor maar vier games. Die games kregen zodoende alle tijd, net als de ontwikkelaars. Gameplaybeelden zijn niet aan te slepen, verscheidene modi worden uitgebreid besproken en zelfs de kleinste details krijgen meer dan genoeg ademruimte. Zo horen we tijdens de Forza Horizon 6-presentatie dat het nummer van je eigen hangar (78) gekozen is omdat de game zich afspeelt in Japan, en die cijfers daar een positieve lading hebben. Fijn om te horen hoe scherp het oog voor detail van een ontwikkelaar is. Dat zegt iets over het project. En het is ook iets wat je never nooit in een hypetrailer van anderhalve minuut langs had zien komen.

Trailers vol trailers

En dus zit ik gisteravond te genieten. Niet eens per se van de games, want ze vallen net niet in mijn straatje. Forza Horizon 6 vind ik héél indrukwekkend en de game zal ongetwijfeld miljoenen spelers perfect bedienen, maar ik ben niet zo van het racen. Game Freak - de makers van Pokémon die eindelijk hun vleugels uitslaan met graphics uit dit decennium - komen met Beast of Reincarnation. Het ziet er oké uit. Double Fine vindt in mij ook geen fan en een multiplayer-pottenbakgame (Kiln) is niet iets wat hoog op mijn lijstje stond. Zelfs afsluiter Fable wist me met z’n levenssimulaties ook niet te overtuigen. Maar, nogmaals, wat heb ik genoten. Van ontwikkelaars die ruim de tijd kregen. Van de games, die van alle kanten belicht werden. Van de antwoorden die we kregen.

©Playground Games

Want wat ik nou precies van die games vond, is niet eens zo heel belangrijk. Veel belangrijker is dat iedereen dit keer in ieder geval een uitgebreid beeld kreeg van wat deze games nu precies worden. Een Xbox Developer Direct creëert geen valse hype. Van die vier getoonde games, weten we nu eigenlijk alles wat we redelijkerwijs moeten weten. Zoals bijvoorbeeld dat Fable een character creation-modus heeft, om maar iets te noemen. En plots zie je de discussies rondom de games gaan om… de inhoud. En niet op wilde speculaties rondom hoofdpersonages die helemaal niet vast blijken te staan. Love it.