Behalve de echte computers en een enkele gameconsole zijn inmiddels alle andere apparaten in het thuisnetwerk draadloos online. Tablet, smartphone, televisie en zelfs de eerste koffiezetapparaten, ze ondersteunen inmiddels allemaal draadloos internet. Maar welke router kies je daarbij?

Tip 01: De basisfuncties

De keuze aan merken en modellen van een nieuwe router is overweldigend. Voordat je je ook maar hoeft te verdiepen in wat al die routers hebben te bieden, is het belangrijk te weten wat voor apparaat je nodig hebt. Een router met wifi, een router zonder wifi, alleen een accesspoint of een waarin ook nog een modem zit? En als je een model met een ingebouwde modem wilt, is het dan voor kabelinternet of ADSL of misschien zelfs wel glasvezel? Lees ook: 5 onmisbare tools voor je wifi-netwerk.

Een snelle manier om dit uit te vinden, is door merk en model van de huidige router te noteren en op de website van de leverancier te kijken welke functies dat apparaat allemaal heeft. Is het alleen een router? Zit er ook wifi op? Heb je er via usb een externe harde schijf op aangesloten die je als NAS gebruikt? Zit er ook een modem in? Bepaal zo de functies die de nieuwe router ook moet hebben. Bedenk verder of je functies die nu in een apart apparaat zitten, bijvoorbeeld modem of accesspoint, ook in de nieuwe router wilt hebben. Minder apparaten betekent minder kabels en vaak ook minder stroomverbruik.

©CIDimport

Tip 01 Een eenvoudig boodschappenlijstje met noodzakelijke functionaliteit helpt de eerste schifting in het enorme aanbod te maken.

Tip 02: Echte keuzevrijheid?

Is de boodschappenlijst klaar, dan is het nog noodzakelijk om zeker te stellen dat je echt de vrijheid hebt om die router te kopen die jij wilt, want dat is niet altijd het geval. Zo zijn er prachtige modem-routers voor kabelinternet van het merk Fritz!Box, maar weigert kabelmonopolist UPC/Ziggo die te activeren op zijn netwerk. Je zult dan nooit een werkende internetverbinding hebben.

Overweeg je een modem-router te kopen en daarmee ook de modem van de internetprovider te vervangen, neem dan altijd eerst contact op met de helpdesk van de internetprovider. Vraag of het is toegestaan hun modem te vervangen en of je dan met de eigen modem-router dezelfde kwaliteit en snelheid krijgt aangeboden als met een modem van de provider. Het is aan te bevelen om een paar uur later een tweede keer te bellen, zodat je kunt controleren of je dan hetzelfde antwoord krijgt. Zeker bij moeilijkere vragen hebben de callcenters het nog wel eens bij het verkeerde eind. Dit geldt zowel voor vervanging van kabelmodems als voor ADSL en glasvezel.

©CIDimport

Tip 02 Omdat UPC/Ziggo weigert zelfgekochte modemrouters te activeren op het netwerk, wordt de Fritz!Box 6490 in Nederland niet eens verkocht.

Als de ISP niet meewerkt

Ben je verplicht de modem of zelfs de router van de internetprovider te gebruiken als aansluiting op het internet, ook dan kun je nog wel een eigen nieuwe router nemen. Alleen zul je de eigen router achter het exemplaar van de internetprovider moeten plaatsen. Een modem-router is dan niet nodig. Je kunt volstaan met een gewone router. Verbind de WAN-poort van de eigen router met een LAN-poort van de router van de ISP en kies voor DHCP. Zorg ervoor dat voor het eigen thuisnetwerk een andere IP-reeks wordt gebruikt dan voor het netwerk tussen de twee routers.

Je kunt ook proberen de router van de internetprovider in Bridge modus te zetten. Je schakelt daarmee de routerfunctie van de router van de internetprovider uit. Die is dan nog alleen modem. Je hoeft dan bij de verdere configuratie van de eigen router geen rekening te houden met het netwerk tussen de twee routers. De routers van Ziggo/UPC kun je niet zelf in Bridge modus zetten. Daarvoor moet je de Ziggo-helpdesk bellen. Schakelt dat bedrijf de routerfunctie uit, dan verlies je de functie van hotspot. Je kunt dan niet meer onderweg gebruikmaken van de Ziggo-hotspots. Wil je die wel blijven gebruiken, laat dan de router van de internetprovider ongemoeid en houd bij de configuratie van het eigen thuisnetwerk rekening met het tussenliggende netwerk door een andere IP-reeks te kiezen.

Tip 03: Waarom vervangen?

Afgezien van de gewenste functionaliteit is het ook belangrijk te weten wat de reden is dat je de huidige router vervangt. Mis je een bepaalde functie, noteer die dan op de lijst met vereiste nieuwe functies. Wil je bijvoorbeeld dat het met de nieuwe router mogelijk is het wifi automatisch 's nachts uit te schakelen, voeg deze wens dan toe aan het lijstje met oude en nieuwe functies. Koop je de router alleen omdat het netwerk te langzaam is, dan is het voldoende dat je er vooral op let dat de nieuwe router de nieuwste standaarden ondersteunt met minimaal drie datastromen. De meeste routerfabrikanten bieden op hun websites spec sheets van al hun producten.

Heel handig is ook de interactieve Prijsvergelijker. Klik op Prijsvergelijker / Routers. Zet dan vinkjes bij de relevante opties en zie welke routers aan deze eisen voldoen. Hieronder zie je meteen wat de router kost en waar die te koop is.

©CIDimport

Tip 03 De interactieve prijsvergelijker helpt de juiste router te vinden tegen de laagste prijs.

Tip 04: De LAN-poorten

Bij een router gaat het al heel snel over de snelheid van het wifi, maar er is meer dan dat. Zelfs al zijn nog maar weinig apparaten via een netwerkkabel verbonden met het thuisnetwerk, het zijn vaak wel de belangrijke apparaten waarvoor dat geldt. De tv, de gameconsole, de eigen pc, daarbij wil je niet afhankelijk zijn van een soms haperend wifi. Maar daar wil je ook niet achterblijven in snelheid.

En ook de snelheid van het bekabelde netwerk is de afgelopen jaren omhoog gegaan. En flink zelfs, van 100 Mbit naar 1000 Mbit oftewel Gigabit. Let erop dat de LAN-poorten op de router Gigabit-snelheid hebben, dus 1000 Mbit, en niet meer het verouderde 100 Mbit. Het verschil tussen Fast Ethernet (100 Mbit) en Gigabit Ethernet (1000 Mbit) is zo groot dat je een router met 100 Mbit LAN-poorten niet meer moet kopen. Zeker ook niet omdat de LAN-poort altijd werkt, ook wanneer je een apparaat aansluit dat zelf alleen maar 100 Mbit ondersteunt. En anders dan bij het wifi heeft dit bij een bekabeld netwerk geen invloed op de algemene prestaties. Koop dus altijd een router met LAN-poorten met Gigabit-snelheid.

De meeste routers hebben vier LAN-poorten. Meer is handig, maar het hoeft niet, je kunt altijd nog een switch aansluiten om nog meer apparaten via een netwerkkabel aan te sluiten.

©CIDimport

Tip 04 Hierover kan geen discussie bestaan: de LAN-poorten moeten Gigabit-snelheid hebben en niets minder.

Tip 05: Wifi-protocol

Een upgrade van het draadloos netwerk zal in de meeste gevallen de belangrijkste reden zijn om een nieuwe router te kopen. De ontwikkelingen bij wifi gaan ook nog altijd zeer snel. Een paar jaar geleden was 802.11g de gebruikelijke standaard, maar die kom je al niet meer tegen. De actuele standaarden zijn 802.11n en 802.11ac. Beide ondersteunen zowel de 2,4GHz- als de 5GHz-band en kunnen daarmee hogere snelheden halen.

De snelste routers zijn op dit moment de 802.11ac-routers met twee, drie of vier datastromen voor respectievelijk maximaal 867, 1300 en 1733 Mbps doorvoersnelheid. Dit is de theoretische snelheid, echt halen zul je die nooit. Wel zal een 802.11ac-router met twee datastromen doorgaans sneller zijn dan de snelste 802.11n-router en een 802.ac-router met vier datastromen weer sneller dan een met drie.

Er zijn nauwelijks nog routers te koop zonder wifi en het prijsverschil met een router zonder wifi is ook te gering om een router zonder wifi te kopen. Heb je het wifi echt niet nodig, schakel dan via de webinterface de beide draadloze netwerken uit.

©CIDimport

Tip 05 De nieuwste routers zenden tegelijk uit via de 2,4GHz- en de 5GHz-band.

Tip 06: Wifi-classificatie

De ontwikkelingen in de wereld van het draadloos netwerk gaan nog steeds erg snel. Zo snel dat het lastig is een goed overzicht te houden. En is een X4-router nu sneller dan een triple-band? Om een beetje orde te scheppen in de dreigende chaos gebruiken steeds meer fabrikanten in hun reclame en ook op de verpakkingen van de routers de wifi-klasse. Hiermee geven ze extra informatie over de maximale snelheid van de router. Zijn je twee favoriete routers van dezelfde N- of AC-klasse, dan is in elk geval hun maximale snelheid gelijk en kun je je voor de uiteindelijke aankoopbeslissing op andere kwaliteiten van de routers richten.

Wil je echt pure snelheid, check dan de laatste reviews en de vergelijkende test op onze site. Vergeet ook niet dat de plek waar de router staat of is opgehangen, van heel veel invloed is op de kwaliteit van het signaal. Een heel snelle router op een heel ongunstige plaats zal weinig sneller zijn dan een minder snelle router op die plaats. In Nederlandse huizen is het trapgat vaak de beste plek om een router op te hangen, en hangen is inderdaad vaak beter dan neerzetten, want hoe hoger hoe beter ook weer het signaal.

Tip 07: Telefonie en domotica

Gebruik je thuis nog een of meer DECT-telefoons zoals de bekende Gigaset of ben je liefhebber van domotica (het automatiseren van je huis), dan zijn dat twee argumenten voor een router van het Duitse Fritz!Box. De luxere Fritz!Box-routers kunnen als DECT-basisstation worden ingezet. Je kunt dan een of meer DECT-handsets verbinden met de Fritz!Box-router en het oorspronkelijke basisstation uitschakelen. Je kunt aanvullende opties instellen, zoals het beperken van de signaalsterkte en een pincode als beveiliging.

Naast DECT ondersteunt de Fritz!Box ook VoIP. Je kunt op de Fritz!Box een goedkope VoIP-dienst configureren en daarmee alle telefonie afhandelen. Gebruik je de telefoniemogelijkheid van de Fritz!Box, dan zijn er handige extra's op de router zoals een centraal telefoonboek, een lijst met uitgaande en ingekomen gesprekken en een antwoordapparaat. De Fritz!DECT 200 is een intelligent stopcontact dat je via de router en eventueel de Fritz!App voor iOS en Android kunt bedienen.

Je kunt het energieverbruik per apparaat meten en het op afstand in- of uitschakelen. Dit kun je via de router of een van de Fritz!Apps voor iOS en Android. Vind je dit soort functies belangrijk, dan is een Fritz!Box-router de juiste keuze.

©CIDimport

Tip 07 Wil je behalve met internet en wifi ook telefoons aansluiten en met domotica aan de slag, dan kun je haast niet om de Fritz!Box heen.

Tip 08: Usb-poort

Wil je bestanden delen met de gebruikers van het thuisnetwerk en is een echte NAS te duur, dan is het delen van bestanden op een usb-geheugenstick of externe harde schijf via de router wellicht een optie. De router moet dan over een of meer usb-poorten beschikken, het liefst usb3.0-poorten om ook compatibel te zijn met usb3.0-apparaten. Voor de snelheid van het up- en downloaden van bestanden zal het niet uitmaken, die snelheid is beperkt door de geringe processorkracht van de router. Verwacht ook geen functionaliteit zoals een echte NAS die biedt, maar om bestanden te delen is het voldoende.

Log in op de webinterface van de router om extra opties in te stellen. Soms is het mogelijk de bestanden te beveiligen met een wachtwoord, soms wordt ook ftp ondersteund, bijvoorbeeld om bestanden via het internet te uploaden. Om te weten te komen welke extra opties een router biedt bij het gebruik van lokale opslagruimte, download dan van de website van de routerfabrikant de handleiding en lees daarin welke opties worden besproken. Behalve voor het delen van bestanden kan de usb-poort vaak ook worden gebruikt om een printer te delen met alle gebruikers op het thuisnetwerk.

©CIDimport

Tip 08 Een echte NAS laat zich niet zomaar vervangen, maar voor een router biedt de Fritz!Box veel NAS-opties.

Tip 09: Beveiliging

Een netwerk moet goed zijn beveiligd en dat geldt zeker ook voor het thuisnetwerk. Dus een firewall op de router en een flinke WPA2-sleutel om het draadloze netwerk te versleutelen. Maar sommige routers bieden meer. Zo biedt Asus op enkele routers de mogelijkheid om op de router al het netwerkverkeer te scannen en zo het thuisnetwerk extra te beveiligen. Asus werkt hiervoor samen met beveiligingsexperts van Trend Micro.

Allereerst kan deze AIProtection de configuratie van de router zelf controleren en adviseren om onveilige instellingen aan te passen. Daarnaast kun je met malware besmette websites blokkeren en voorkomen dat apparaten op het thuisnetwerk met malware andere apparaten besmetten of persoonlijke gegevens op het internet verspreiden. Dit is geen vervanging van antimalware op alle pc's, maar zorgt zeker voor een betere beveiliging van alle apparaten op het thuisnetwerk. Controleer wel of de dienst gratis is of dat na een proefperiode een abonnement nodig is.

©CIDimport

Tip 09 Asus werkt samen met Trend Micro om het thuisnetwerk al op de router te beveiligen tegen malware en schadelijke websites.

Tip 10: Apps

Een trend bij de fabrikanten van routers is om behalve de router ook apps te maken. Eigenlijk alle grote merken doen dit al met in elk geval apps voor Apple en Android. Met deze apps kun je bijvoorbeeld de router beheren, de bestanden op de usb-poort bekijken of nieuwe bestanden zoals foto's uploaden, telefoneren via VoIP, het netwerk bewaken of de binnengekomen telefoongesprekken bekijken. Het aantal apps neemt snel toe, maar niet alle fabrikanten zijn er even bedreven in.

Voordat je een nieuwe router koopt, is het aan te bevelen in de appstore van jouw mobiele telefoon of tablet te zoeken op de naam van de producent van de router. Je ziet dan al snel een of meer apps staan om te installeren. Bekijk of de apps recent nog zijn bijgewerkt en lees ook de reviews die andere gebruikers van de apps hebben achtergelaten. Ze geven een goede indruk van wat jij van die apps kunt verwachten. Zijn het goede apps, neem dit dan mee in de aankoopbeslissing voor de nieuwe router. Zijn het slechte apps of zijn ze allang niet geüpdatet, vergeet dan maar dat er snel betere komen. Die router zal dan zonder apps al heel goed moeten zijn.

Wensenlijstje router

Het klinkt zo makkelijk je wensen voor een router op te schrijven voordat je naar de winkel gaat, maar zo makkelijk is dat niet. Welke mogelijkheden moeten er echt op een nieuwe router zitten en welke zijn alleen leuk als extraatje? Belangrijke kwaliteiten die een router idealiter heeft, in volgorde van belangrijkheid, zijn volgens ons:

- vier 1000 Mbit (Gigabit) LAN-poorten

- 802.11ac wifi met drie of vier datastromen

- een USB3.0-poort

- leds voor (wireless) activiteit

- mogelijkheid tot een apart gastnetwerk

- tijdklok om wifi automatisch in en uit te schakelen

- een knop om het draadloos netwerk uit te schakelen

- geïntegreerde telefonie (VoIP en/of DECT)

- Ouderlijk Toezicht

- een Nederlandse interface

- de mogelijkheid de router aan de muur te bevestigen

- mogelijkheid om alle netwerkverkeer te scannen op virussen.

Kooptips

Weet je nog niet welke router het beste past bij je wensen? Aan de hand van drie kooptips helpen we je een eindje op weg.

AVM FRITZ!Box 7490

Straatprijs: 259 euro

Dit is een aantrekkelijke router boordevol functionaliteit voor iedereen die wel eens iets anders wil dan een basisproduct. De FRITZ!Box is vooral geschikt voor wie ADSL/VDSL-internet heeft en thuis één of meer DECT-telefoons gebruikt. De 7490 beschikt namelijk over een ingebouwde DECT-telefooncentrale en hiermee kun je dus een echte thuiscentrale opzetten. Ook blinkt AVM uit met meerdere apps voor de FRITZ!Box, die de router een grotere rol in je dagelijks leven zullen geven dan een gewone router doet. Geen allemansvriend. Bevat één usb3.0-aansluiting en 802.11ac met drie datastromen.

D-Link DIR-880L

Straatprijs: 169 euro

Dankzij de witte kleur is dit de router voor iedereen met een licht interieur en geen mogelijkheid de router weg te stoppen. Maar het is ook een router voor wie vooral veel snelheid wil zonder heel veel te moeten configureren. De webinterface van de D-Link is gebruiksvriendelijk, maar ook beperkt tot het belangrijkste. De rest regelt de router zelf of is niet aanwezig. De mogelijkheden zijn namelijk wel iets minder dan bij vergelijkbare routers. Bevat één usb3.0-aansluiting en 802.11ac met drie datastromen.

©CIDimport

NETGEAR Nighthawk R7000

Straatprijs: 169 euro

Een gigant van een router, qua functionaliteit en ook qua vormgeving. De Nighthawk heeft heel veel opties om de router te configureren en kan aan de wand worden opgehangen. Hoog ophangen dus en niet teveel naar kijken. Je kunt dankzij de prima prestaties ver genoeg weg gaan zitten om de forse behuizing niet te zien. De router configureren doe je met de ASUS-app. Bevat één usb3.0-aansluiting en 802.11ac met vier datastromen.

©CIDimport

Hoewel oude arcadekasten en klassieke spelcomputers op den duur verdwijnen, hebben de bijbehorende games het eeuwige leven. Met MAME boots je de originele hardware namelijk exact na. Daarmee wek je oude videospelletjes op je pc, laptop of Mac weer tot leven! Lijkt het spelen van nostalgische Atari-, Sega- en (S)NES-spellen je wel wat? In dit artikel leggen we uit hoe je dat doet.

Emuleren

Emuleren betekent dat speciale software de elektronica van een bestaand apparaat nabootst. In plaats van de originele printplaten en chips te gebruiken, vertaalt een emulator de instructies en signalen van die hardware naar je huidige pc of laptop. Een voordeel, want oude spelcomputers gaan op den duur namelijk kapot. Bovendien zijn reserveonderdelen schaars.

MAME is de bekendste emulator voor arcadekasten. De afkorting van deze freeware staat voor Multi Arcade Machine Emulator. Daarnaast ondersteunt dit programma tegenwoordig ook allerlei klassieke spelconsoles.

De doelstelling van de softwareontwikkelaars is om de hardware tot in detail na te bootsen en daarmee de technische kennis te behouden. Hierdoor speel je de games zoals ze oorspronkelijk bedoeld waren. Prettig is dat MAME iedere maand een nieuwe update vrijgeeft. Hierdoor weet je vrijwel zeker dat deze populaire emulator op jouw systeem goed blijft werken.

©jon anders wiken

Installatie

Met het opensource-project MAME bouw je een nauwkeurige digitale replica van één of meerdere spelcomputers. Je hoeft hiervoor alleen gratis emulatiesoftware op je systeem te installeren. MAME is voor Windows, macOS en Linux beschikbaar.

Nuttig om te weten is dat de makers nauwkeurigheid boven snelheid prefereren. Bepaalde games vormen dan ook een behoorlijke belasting voor jouw pc of laptop. Installeer het programma daarom bij voorkeur op een vlot systeem met minimaal 4 GB werkgeheugen. Volgens de ontwikkelaars werkt MAME ook op gedateerde computers van hooguit tien jaar oud, maar hierbij ervaren gebruikers wel eerder vertraging.

Ga naar www.mamedev.org en scrol een stukje omlaag. Klik onder Supported Platforms op de downloadknop van jouw besturingssysteem. Bij dit artikel werken we met de Windows-versie. Je downloadt het exe-bestand naar de computer en dubbelklikt hierop. Kies Uitvoeren en bepaal via de knop met de drie puntjes in welke map je de bestanden van het programma wilt opslaan. Bevestig met OK / Extract.

MAME verkennen

Ga naar de map waarin je in de vorige tip MAME hebt geïnstalleerd. Je ziet hierin flink wat mappen en bestanden. Dubbelklik op mame.exe. Er verschijnt een ietwat onorthodoxe gebruikersomgeving met de namen van tienduizenden systemen en games. Aan de linkerkant kun je het aanbod onder meer op jaartal of fabrikant sorteren.

Je kunt ook de zoekfunctie gebruiken. Begin in dat geval gewoon met typen. Zo krijg je een idee welke emulators er allemaal beschikbaar zijn. Typ je bijvoorbeeld Nintendo, dan komen iconische spelcomputers als Game Boy (Color) en Entertainment System tevoorschijn. Klik bovenaan op het sterretje om een emulator als favoriet te markeren. Op die manier vind je die later makkelijker terug.

Je kunt alvast de status van een geselecteerde emulator controleren. Als onderin beeld Status: Working verschijnt, kan MAME deze spelcomputer of arcadekast goed nabootsen. Is dat niet het geval, dan voegt de emulatiesoftware wellicht later ondersteuning toe via een update. Controleer verder ook of het beeld en geluid goed werken. In dat geval staat er OK achter respectievelijk Graphics en Sound.

Configuratiebestand

Ten opzichte van veel andere programma's wijkt de werking van MAME op bepaalde punten nogal af. Je dient bijvoorbeeld eerst twee zogeheten configuratiebestanden aan te maken. Doe je dat niet, dan slaat de emulatiesoftware jouw voorkeursinstellingen slechts tijdelijk op. Denk onder meer aan de gewenste beeldresolutie, geluidsinstellingen en invoerapparatuur.

Dubbelklik onderin beeld op General Settings en dubbelklik op Save Settings. De melding Settings saved verschijnt. Kies Return to Previous Menu om weer terug te keren naar het beginscherm. Je kunt hiervoor trouwens ook de Escape-toets gebruiken. Controleer voor de zekerheid of er in de MAME-map op de computer twee nieuwe configuratiebestanden staan, namelijk mame.ini en ui.ini.

Nederlandse taal

De voertaal is weliswaar standaard Engels, maar er is ook een Nederlandse vertaling beschikbaar. Ga naar General Settings / Customize UI en dubbelklik op Language. Klik vervolgens twee keer op Dutch. Zodra je nu Return to Previous Menu kiest, verandert het menu direct naar het Nederlands. Bevestig met Instellingen opslaan en sluit het menu af. Houd er rekening mee dat niet alle onderdelen in MAME correct zijn vertaald.

Maplocatie ROM's

MAME heeft standaard géén spellen. Die ga je zo dadelijk namelijk zelf toevoegen. Je regelt dat door zogenoemde ROM-bestanden in het programma te laden. Zo'n ROM-bestand is kort gezegd een digitale kopie van een klassieke game. Handig, want je kunt tenslotte niet zomaar een oude spelcartridge of floppydisk op een hedendaagse computer aansluiten.

Geef in MAME aan waar je ROM's bewaart. Navigeer hiervoor achtereenvolgens naar General Settings / Mappen configureren / ROMs / Map toevoegen en selecteer de map roms binnen de MAME-opslagmap. Je bevestigt met Enter, waarna je driemaal klikt op Terug naar vorig menu. Bewaar de wijzigingen met Instellingen opslaan en sluit het menu af.

ROM's downloaden?

Hoewel emulators zoals MAME legaal zijn, ligt dat voor de benodigde ROM-bestanden van games helaas iets anders. Het is dan ook begrijpelijk dat de videospellen niet bij de emulatiesoftware zijn inbegrepen, want hierop rust auteursrecht. Bovendien zouden tienduizenden spellen te veel opslagcapaciteit opeisen.

Wie op Google speurt, vindt al gauw allerlei downloadbare ROM-bestanden van bekende gametitels. Kijk daarmee uit! Je mag officieel alleen een digitale back-up maken van een origineel videospel dat je zelf bezit. Het kopiëren van een authentieke cartridge is nogal complex. Je hebt hiervoor namelijk specifieke apparatuur en software nodig. Bovendien is het niet toegestaan om eventuele kopieerbeveiliging te omzeilen. Om de genoemde redenen is het natuurlijk verleidelijk om ROM-bestanden uit illegale bron te downloaden, maar volgens de Nederlandse wet is dat dus verboden.

Op talloze websites liggen illegale ROM-bestanden van bekende spellen voor het oprapen.

ROM's downloaden

Auteursrechtelijk beschermde ROM's mag je niet downloaden. Gelukkig beheert MAME zelf ook een behoorlijke collectie klassieke games. De originele makers hebben toestemming gegeven om deze ROM-bestanden gratis te gebruiken. Het betreft tientallen titels die tussen 1977 en 2001 zijn uitgebracht.

Ga naar www.mamedev.org/roms/ en klik op een interessante titel. Je zet een vinkje voor I understand that these ROM images are for non-commercial use only, waarna je op de downloadknop klikt. Bewaar het zip-bestand nu in de ROM-map van MAME. Pak dit zip-bestand beslist niet uit, want anders werkt de emulatie niet.

Retrogame starten

Zodra je de ROM's eenmaal in de juiste map hebt geplaatst, kun je deze games in MAME starten. Overigens circuleren er op internet ook ROM's die in de praktijk helaas niet werken. Het is dus echt een kwestie van uitproberen. Als je in de vorige tip legale kopieën vanaf de website van MAME hebt gedownload, krijg je die relatief eenvoudig aan de praat.

Klik in het linkermenu op Beschikbaar en druk vervolgens op de F1-toets. Bevestig met Enter. De emulatiesoftware controleert nu alle aanwezige ROM's. Na even wachten zie je in de lijst verse titels die je kunt spelen. Klik hierop en controleer onderaan of de status, het beeld en het geluid in orde zijn. Je opent rechtsboven eventueel het tabblad Informatie om extra details te tonen, zoals jaartal en fabrikant. Kun je een bepaalde titel niet vinden? Gebruik dan de zoekfunctie! Klik tweemaal op een titel om het videospel te starten.

Gamen maar!

Een game start met de standaardinstellingen altijd op volledige schermgrootte. Vind je dat niet prettig, dan druk je in Windows op de sneltoets Alt+Enter om de vensterweergave te openen. Pixelachtige videospelletjes kun je vaak beter in een wat kleinere weergave spelen. Je past de grootte van het dialoogvenster naar eigen wens aan.

De bediening verschilt per spel. Vaak verschijnt er eerst een korte animatie, waarna je het spel kunt starten. Het loont de moeite om eerst even de invoerinstellingen door te nemen. Druk in de spelweergave op de Tab-toets en ga naar Invoerinstellingen / Input Assignments (this system). Je ziet nu welke knoppen je kunt gebruiken. Liever een andere indeling? Geen probleem, want het is mogelijk om de bedieningsknoppen te wijzigen. Selecteer een functie en druk vervolgens op Enter. Druk nu op de toets die je voortaan wilt gebruiken.

Klaar met spelen? Klik dan rechtsboven op het kruisje om weer terug te gaan naar het beginscherm van MAME. Je kunt als alternatief ook op de Escape-toets drukken.

Let op: artikel gaat verder onder de afbeelding en de video.

🎢 Ook leuk: gratis achtbanen bouwen in je browser

Game-instellingen

Je kunt van iedere game de instellingen even doornemen. Klik met de rechtermuisknop op een titel om een contextmenu te openen. Zoals de naam al doet vermoeden, verschijnen er bij Geavanceerde opties allerlei complexe instellingen. Dat zijn er weliswaar flink wat, maar voor doorsneegebruikers zijn de meeste opties niet zo interessant.

Overigens is het wél de moeite waard om het onderdeel Automatisch opslaan/hervatten te activeren. Afhankelijk van het spel sla je daarmee de voortgang op. Kijk daarnaast ook even bij Invoerinstellingen. De Muis staat namelijk vaak uit, terwijl je veel games met dit bedieningsapparaat kunt spelen. Klik op Terug naar vorig menu.

Kijk verder ook even bij Video opties. Schakel bijvoorbeeld de Venstermodus in wanneer je liever niet wilt dat de game in een volledig scherm opent. Kies daarna Terug naar vorig menu en Save System Settings. Sluit ten slotte het menu.

Muntinworp

Veel oude arcadekasten hebben een muntgleuf. Pas wanneer iemand daar een gulden of rijksdaalder in gooide, begon het spel. Aangezien MAME de hardware van klassieke arcadespellen exact nabootst, is het veelal nodig om een virtueel muntje in het systeem te werpen. Anders kun je namelijk niet spelen. Meestal druk je hiervoor op 5 voor munt één en 6 voor munt twee. Druk meermaals op deze getallen om extra credits toe te voegen.

Bij veel virtuele arcadekasten druk je verder op 1 of 2 om respectievelijk met één of twee spelers te gamen. Daarnaast zijn F6 en F7 nuttige sneltoetsen. Daarmee bewaar of laad je namelijk zogeheten savestates. Wil je even pauzeren? Druk dan op F5. Je kunt meestal met de pijltjestoetsen bewegen. Als je een schietspel speelt, is de vuurknop natuurlijk cruciaal. Dat is veelal de Spatie-, Ctrl- of Alt-toets.

Extra credits

Speel je een arcadespel en blijf je telkens virtuele muntjes inwerpen? Bij een echte arcadekast is het via fysieke schakelaars op de printplaat vaak mogelijk om de instellingen te wijzigen. Een kastbeheerder kan zo bijvoorbeeld extra credits of levens aan een muntinworp toewijzen. MAME heeft hiervoor een aangepast menu, zodat je langer kunt doorspelen.

Druk binnen de spelomgeving op de Tab-toets en ga naar DIP-schakelaars. De beschikbare instellingen zijn afhankelijk van het gekozen arcadespel. Vaak kun je het aantal levens en/of credits opvoeren. Soms zijn er ook opties om de gametijd te verlengen, een andere taal te kiezen en de moeilijkheidsgraad te wijzigen. Tot slot kun je het geluid van de 'arcadekast' wellicht aan- of uitzetten. Klaar? Klik dan achtereenvolgens op Terug naar vorig menu en Close Menu.

Geluid

Tijdens het spelen van een spel kun je diverse geluidsopties aanpassen. Hoor je bijvoorbeeld deuntjes uit de monitorspeakers, maar gebruik je hiervoor liever aangesloten pc-speakers? Druk dan in het gamevenster op de Tab-toets. Via Audio Mixer verschijnt er een klein venster. Klik achter Device zo nodig meermaals op het pijltje totdat de juiste audiobron is geselecteerd. Daarnaast pas je optioneel ook nog het standaardvolume aan. Klik op Terug naar vorig menu.

MAME heeft ook nog diverse geavanceerde audio-opties. Open hiervoor het onderdeel Audio Effects. Via Equalizer kun je bijvoorbeeld de intensiteit van hoge en lage tonen wijzigen. Sluit het menu door twee keer op de Escape-toets te drukken.

Plug-ins

MAME ondersteunt het gebruik van plug-ins. Je voegt daarmee extra functies aan het programma toe. Ga vanuit het hoofdvenster naar General Settings en kies Plugins. Er wordt een lijst geopend van alle uitbreidingen die je kunt activeren.

Een leuke plug-in is bijvoorbeeld Hiscore support. Je bewaart daarmee je hoogste scores. Verder kun je met Input macro plugin een reeks toetsaanslagen aan een enkele knop toewijzen. Cheat finder helper library helpt je misschien met het vinden van handige trucs. Dat kan net het verschil zijn om een level of volledige game uit te spelen. Laat ten slotte met Game play timer tijdens het spelen desgewenst een tijdklok meelopen. Navigeer naar Terug naar vorig menu en kies Instellingen opslaan. Sluit het menu vervolgens af.

Ben je benieuwd hoe de plug-ins in de praktijk werken? Herstart dan eerst MAME en start een spel. Je drukt daarna op de Tab-toets, waarna je het onderdeel Plugin opties opent. Je kunt nu de aanwezige plug-ins configureren.

De mogelijk binnenkort te verschijnen iPhone 17e zou evenveel gaan kosten als de iPhone 16e, namelijk 599 dollar - omgerekend mogelijk wederom 719 euro.

Dat claimt journalist en Apple-expert Mark Gurman op Bloomberg. De iPhone e-modellen zijn betaalbaardere versies van de iPhone. Dat blijkt wel uit de prijs van de begin vorig jaar uitgekomen iPhone 16e, die op release 719 euro (en 599 dollar in de VS) kostte.

Gurman claimt dat de prijs van opvolger iPhone 17e in ieder geval in de VS gelijk blijft, oftewel nog steeds 599 dollar. Dat zou dus kunnen betekenen dat hij ook weer 719 euro in Europa gaat kosten.

Verbeteringen

De prijs blijft waarschijnlijk dan wel gelijk, maar de 17e zou toch enkele verbeteringen ten opzichte van de 16e kennen. Zo zou er een A19-chip in de iPhone 17e zitten, een chip die ook in de duurdere, reguliere iPhone-modellen voorkomt.

Verder zou de 17e ook Apple's 5G-chip bevatten, net zoals de duurdere iPhones. Tot slot zou ook MagSafe ondersteund worden voor Apple’s magnetische accessoires. Dit was bij de iPhone 16e niet het geval.

Volgens Gurman wordt de iPhone 17e op 19 februari onthuld en ergens binnenkort uitgebracht. De 16e kwam op 28 februari 2025 uit, dus het is waarschijnlijk dat de opvolger ook ergens later deze maand of begin volgende maand uitkomt. De reguliere iPhone-modellen worden altijd pas in september aangekondigd en uitgebracht.

Overigens claimt Gurman ook dat Apple binnenkort nieuwe iPads uitbrengt - een iPad Air met een M4-chip en een instapmodel met een A18-chip - en nieuwe Macbook Airs en Pro's. Die zouden mogelijk ergens in maart uitkomen.