Op je vakantieadres wil je natuurlijk wel gewoon gebruikmaken van de internetmogelijkheden van je smartphone of tablet, maar niet overal heb je de beschikking over een wifi-netwerk. Neem daarom een mobiele router (mifi) mee op vakantie, zo heb je in de auto of op de camping gewoon overal internet.

Tip 01: Mobiele router

Als je onderweg bent, is er een aantal mogelijkheden om met je smartphone, tablet of laptop verbinding te maken met internet. De makkelijkste optie is om in te loggen op een gratis wifi-netwerk, maar hier ben je over het algemeen beperkt tot hotels, cafés, restaurants of vliegvelden (en bovendien is het niet echt veilig). Lees ook: 13 wifi-tips voor maximaal bereik op vakantie.

In Nederland kun je met je smartphone en databundel ook via je mobiele provider het internet raadplegen, maar in het buitenland wordt dit al snel een kostbare aangelegenheid. In Europa heb je te maken met roamingkosten, elke gedownloade megabyte wordt dan door je Nederlandse provider apart afgerekend, vaak tegen exorbitant hoge tarieven. Buiten de EU zijn de kosten voor mobiel internet nog veel hoger. De meeste providers bieden wel speciale databundels aan die op vakantiegebruik zijn gericht, maar ook hier zijn de prijzen vaak hoog.

Wil je met je tablet het internet op, dan moet deze wel een simkaart accepteren. In laptops kun je sowieso geen simkaart stoppen en zijn over het algemeen alleen via een wifi- of ethernetverbinding met een router verbinden. De oplossing voor al deze apparaten is om een mobiele route aan te schaffen. Er zijn diverse soorten mobiele routers verkrijgbaar: sommige functioneren alleen op plekken waar je een stopcontact en fysieke ethernetkabel hebt, andere zijn geschikt voor volledig mobiel gebruik. Wij concentreren ons hier op de laatste categorie. In dit type router, ook wel mifi-router genoemd, stop je een simkaart die voor mobiel internet is geconfigureerd. De router maakt via de simkaart een verbinding met internet en stuurt het als een wifi-signaal verder. Op deze manier kun je gelijktijdig meerdere apparaten via een normale wifi-verbinding met je mobiele router verbinden.

©PXimport

Tip 01 Een mobiele router, ook wel mifi-router genoemd.

Tip 02: Snelheid

Eén van de belangrijkste aspecten bij aanschaf van een mobiele router is de snelheid, deze wordt aangegeven als 3G of 4G/LTE. 3G staat voor derde generatie en heeft een downloadsnelheid van zo'n vijf tot tien Mbit/s, ongeveer vergelijkbaar met een langzamere ADSL- of kabelinternetverbinding. 4G (vierde generatie) of LTE is een stuk sneller en gaat theoretisch tot zo'n duizend Mbit/s, maar in de praktijk ligt de snelheid eerder dus de 10 en 20 Mbit/s. De termen 4G en LTE worden vaak door elkaar gebruikt, maar met LTE wordt alleen daadwerkelijke 4G-snelheid bedoeld.

De uiteindelijke snelheid hangt bovendien ook erg af van waar je de router gebruikt en of je stil staat, of in een auto of trein zit. Een 4G/LTE-router is over het algemeen duurder in aanschaf en ook het gebruik van een simkaart die 4G/LTE ondersteunt, is duurder dan een simkaart die alleen op het 3G-netwerk gebruikt kan worden. Verder is het van belang dat het netwerk in het land waar je de mobiele router wilt gebruiken, is ingesteld op 4G. Ga je op vakantie naar bijvoorbeeld Bulgarije, dan heb je niet veel aan een 4G-router of -simkaart, aangezien hier nog geen 4G-netwerk actief is. Je router zal wel werken, maar maakt verbinding via een langzamere 2G- of 3G-verbinding. In de specificaties van de router kun je lezen wat de maximale upload- en downloadsnelheden zijn, een 3G-router zal vaak een maximale downloadsnelheid hebben van 21 Mbit/s, maar er zijn ook 3G-routers die bijvoorbeeld een downloadsnelheid van 43 Mbit/s bieden.

©PXimport

Tip 02 Niet alle landen bieden 4G-netwerken. Op deze kaart van opensignal.com check je of er een 4G-netwerk op jouw vakantieadres is uitgerold.

Opletten

Vrijwel alle mobiele routers creëren een wifi-netwerk van een 3G- of 4G-signaal via een zelf te plaatsen simkaart. Toch zijn er ook routers waar dit niet direct mogelijk is, hier kun je alleen een los usb-modem of losse usb-dongel met de usb-aansluiting verbinden. Vaak zijn deze routers goedkoper en is niet altijd duidelijk in de omschrijving aangegeven of je meteen een simkaart in de router kunt stoppen.

©PXimport

Deze router van TP-Link biedt niet de mogelijkheid om direct een simkaart te installeren, je moet een usb-modem op de usb-verbinding aansluiten.

Tip 03: Router kiezen

Als je weet of je een 3G- of 4G/LTE-router wilt aanschaffen, is het tijd om een soort router te kiezen. Wil je de router kunnen meenemen in je broekzak, handtas of rugzak, dan is het formaat natuurlijk van belang. Sommige mobiele routers hebben bovendien een stopcontact nodig en zijn dus alleen handig als je in een hotel, café of caravan een internetaansluiting nodig hebt. Vaak geldt dat des te kleiner de router, des te korter de batterijduur is. In de meeste gevallen is het ook zo dat een 4G-router meer stroom verbruikt dan een 3G-router en dus sneller leeg zal zijn.

Het is lastig om routers op dit gebied één-op-één te vergelijken, mede omdat je op informatie van de fabrikant moet vertrouwen. Waar je wel op kunt letten, is het vermogen van de interne batterij. Dit wordt aangegeven in mAh (milliampère-uur), een hoger aantal mAh betekent dat de batterij van de router langer meegaat. Het handigst is een router die je via een usb-kabel snel kunt opladen, sommige routers leveren ook adapter-stekkers voor de auto of voor een normaal stopcontact. Meestal kun je maximaal vijf apparaten tegelijkertijd met een mobiele router verbinden, maar sommige routers bieden een gelijktijdige verbinding van wel tien apparaten. Het is natuurlijk de vraag of je dit nodig hebt tijdens je vakantie.

©PXimport

Tip 03 Een mobiele router kiezen betekent dat je goed naar de exacte specificaties moet kijken.

Tip 04: Specificaties

Naast de algemene tips zijn er ook nog wat specifiekere dingen waar je op kunt letten bij aanschaf van een mobiele router, één daarvan is op welke frequentieband de router werkt. Dit gaat dan om het wifi-signaal dat van de router naar je smartphone, tablet of laptop wordt gestuurd. Er zijn twee banden: 2,4 GHz en 5 GHz. De 5GHz-band is een nieuwere band en biedt een betere wifi-verbinding tussen je smartphone, tablet of laptop en de router. Niet alle oudere apparaten ondersteunen echter de 5GHz-band en daarom is een router die op beide frequentiebanden uitzendt een slimmere keuze. Een andere aanduiding wat je op een doos van een router vindt, is 802.11. Dit is een protocol voor het overdragen van informatie via een wifi-verbinding. 802.11 wordt altijd gevolgd door één of twee letters dat aangeeft welke versie van het protocol wordt gebruikt.

De allereerste standaarden waren 802.11, 802.11a en 802.11b en zijn alweer ruim vijftien jaar oud. Daarna volgden 802.11g en 802.11n en sinds 2013 hebben we te maken met 802.11ac. Elke nieuwere versie heeft een groter bereik en kan data op een snellere manier naar je toestel transporteren. Qua beveiliging is het noodzakelijk dat je je wifi-netwerk kunt beveiligen via WPA2. Sommige oudere routers bieden alleen beveiliging middels WEP, zo'n beveiliging is eenvoudig te kraken en daardoor hebben onbevoegden makkelijk toegang tot je wifi-netwerk. Ga ook na welke frequenties de router ondersteunt, in de Verenigde Staten worden over het algemeen andere frequentiebanden gebruikt voor 3G of 4G dan in Europa. De meeste (web)winkels geven aan of een mobiele router geschikt is voor wereldwijd gebruik. Zo niet, vraag ernaar of zoek het uit via de website van de producent.

©PXimport

Tip 04 Deze router werkt alleen in Europa.

Tip 05: Databundel

Als je weet welke router je gaat aanschaffen of heb je hem al gekocht, dan is het tijd om te kijken naar een simkaart. De router heeft namelijk een simkaart nodig om verbinding te kunnen maken met een mobiel datanetwerk van een provider. Hiervoor heb je wel een speciale simkaart nodig, je hebt namelijk alleen maar een mobiel internetpakket nodig, een belbundel is niet nodig. Bij de meeste providers moet je op zoek naar de pagina voor simkaarten voor tablets of een pagina genaamd sim-only.

Een simkaart voor een mobiele router is in principe hetzelfde als een simkaart die je voor een tablet zou gebruiken, mits je tablet een simkaart ondersteunt. Vervolgens moet je kiezen of je een prepaid-simkaart neemt of liever voor een abonnement kiest. Abonnementen zijn voor een langere periode goedkoper in gebruik, maar als je alleen in je zomervakantie gebruik wilt maken van de simkaart, dan is prepaid wellicht interessanter. Let er ook op dat de abonnementsprijzen vaak alleen gelden voor binnenlands gebruik. In het buitenland maakt de simkaart verbinding met een buitenlands netwerk en worden roamingkosten aan je doorberekend. De grootte van je databundel hangt af van je verbruik. Als je 's avonds Netflix wilt kijken op de camping, dan heb je een grotere databundel nodig dan wanneer je alleen af en toe Google Maps wilt checken.

©PXimport

Tip 05 Bij Vodafone vind je speciale simkaarten met databundels, als je klikt op Internet voor tablet & laptop.

Tip 06: Installatie

Zodra je een simkaart en een router hebt gekocht, moet de router geconfigureerd worden. Hoe dit precies werkt, kun je nalezen in de documentatie van de router. In sommige gevallen gaat dit het makkelijkst door de router via een usb-kabel met je computer te verbinden en je browser te openen. Een speciale configuratiepagina wordt dan geopend waar je de pincode van de simkaart moet ingeven en je het wifi-netwerk kunt configureren. Dit proces is vergelijkbaar met het instellen van je normale router thuis. Stel een naam voor je wifi-netwerk in en kies een sterk wachtwoord. Na de configuratie zendt de mobiele router een wifi-signaal uit. Op je smartphone, tablet of laptop selecteer je je zojuist gecreëerde wifi-netwerk en log je in met het wachtwoord.

Let er bij de aanschaf van een simkaart overigens wel op dat je de juiste simkaart bij je provider bestelt, er zijn namelijk verschillende simkaart-groottes. Als je in je router alleen een nano-simkaart kunt steken, dan moet je bij je provider aangeven dat je een nano-sim nodig hebt.

Buitenland

Als je de mobiele router in het buitenland wilt gebruiken, heb je een buitenlandse simkaart nodig om roamingkosten te voorkomen. Of je gemakkelijk aan een prepaid simkaart voor internetgebruik kunt komen, hangt af van het land waar je naar toe gaat. Reis je door meerdere landen, dan moet je ook weer aan roamingkosten denken. Gebruik je een mobiele router in Spanje met een Franse prepaid simkaart, dan zal je tegoed erg snel opgaan omdat je weer met roamingkosten te maken hebt. Let er in elk geval op dat je een echt prepaidkaart aanschaft, je wilt niet dat je aan een lang abonnement vastzit in een ander land. Dit is een goede website met informatie over de verschillende providers in elk land. Je vindt hier eveneens informatie over de beschikbaarheid van 4G en LTE en algemene tips over het aanschaffen van een simkaart.

©PXimport

Op de wiki-pagina van prepaid-data-sim-card vind je veel informatie over netwerken, providers en simkaarten in het buitenland.

Tip 07: Kant en klaar

Wil je minder stress bij de aanschaf van een mobiele router en een simkaart, weet dan dat er ook kant-en-klare oplossingen zijn te vinden. Gespecialiseerde websites zoals www.wereldwijdwifi.nl, www.tabletpro.nl, www.mijnmifi.nl en www.droam.nl bieden opties om een router inclusief geconfigureerde simkaart te huren voor een bepaalde tijd. Het grote voordeel van zo'n dienst is dat ze vaak werken met speciale simkaarten voor meerdere landen. Bij Wereldwijd Wi-Fi bestel je bijvoorbeeld een bundel voor de gehele EU. Je betaalt een vaste huurprijs en het maakt niet uit of je de router in Spanje, Tsjechië of Engeland gebruikt. In sommige gevallen worden er geen extra kosten in rekening gebracht als je je databundel overschrijdt, wel wordt de snelheid drastisch verminderd. Afhankelijk van de dienst kun je extra megabytes bestellen tijdens je reis. De bekende providers bieden vaak ook alles-in-één oplossingen aan, maar vaak is dit alleen voor gebruik in Nederland.

©PXimport

Tip 07 Bij Wereldwijd Wi-Fi kun je een router met databundel voor de gehele EU huren.

Tip 08: In het buitenland

Soms is het een goed idee om in het land van bestemming een mobiele router plus simkaart te huren, dit is in de meeste gevallen goedkoper dan een Nederlands huurapparaat meenemen. Vooral technologisch vooruitstrevende landen zoals de Verenigde Staten, Zuid-Korea en Japan hebben hier scherpe aanbiedingen. Een nadeel is natuurlijk dat je alles alleen online kunt bestellen en je wel moet weten of de dienst betrouwbaar is. In de meeste gevallen betaal je vooraf en kun je aangeven waar en wanneer je aankomt op je bestemming. De mobiele router wordt dan bijvoorbeeld naar je aankomstvliegveld gestuurd en als je weer vertrekt, kun je de router afgeven of via de post weer terugzenden. Controleer hoe groot je databundel is en wat er gebeurt als je hier overheen gaat, zodat je achteraf niet met veel kosten zit.

©PXimport

Tip 08 In Japan huur je een mobiele router met simkaart voor zo'n zeventig euro.

Accessoires

Een aantal accessoires kan handig zijn als je je mobiele router in je vakantie wilt gebruiken. Denk er in ieder geval aan om een usb-kabel en usb-lader mee te nemen, zodat je je router gemakkelijk kunt opladen. Als je met de auto reist, is het handig om een speciale autolader aan te schaffen. Je kunt officiële accessoires van de fabrikant van je router kopen, maar een universele autolader met usb-aansluiting functioneert net zo goed. Neem eventueel ook een adapterstekker mee naar landen met andere voltages en stekkers. Bevind je je veel buiten het bereik van stopcontacten: er bestaan ook externe zonnecel-opladers waarop je de mobiele router via een usb-verbinding aansluit.

©PXimport

Een autoadapter met usb-aansluiting is een handige aankoop als je een mobiele router wilt gebruiken onderweg.

Kooptips

Weet je nog niet precies welke mifi-router voor jou geschikt is? Aan de hand van drie kooptips helpen we je een eindje op weg.

TP-Link M5350

Prijs: € 59,99

Deze router van TP-Link is één van de goedkoopste mobiele routers op de markt en is een geschikt instapmodel voor iedereen die af en toe op vakantie mobiel wil internetten. De router ondersteunt alleen 3G-simkaarten, en ondersteunt wifi-standaarden 802.11b, g en n. De maximale downloadsnelheid is 21,6 Mbit/s en in het apparaatje past een micro-simkaart.

©PXimport

Huawei E5372

Prijs: € 119,-

Mobiele routers van Huawei zijn erg populair. Logisch, wat deze routers zijn compact, hebben een goed bereik en werken stabiel. Deze router is een geschikte allrounder als je via het snelle 4G-netwerk wilt internetten. Dankzij de standaard usb-aansluiting laad je het apparaat makkelijk op en doordat het vele frequenties ondersteunt, kun je het apparaat wereldwijd gebruiken.

©PXimport

ALCATEL OT-Y855V

Prijs: € 169,-

Met deze router heb je gegarandeerd supersnel internet onderweg. De OT-Y855V ondersteunt 4G-simkaarten en levert een maximale downloadsnelheid van 150 Mbit/s. Uiteraard werkt de router op zowel de 2,4GHz-band als de 5GHz-band en kun je de router opladen via de usb-aansluiting. Tien apparaten kunnen tegelijkertijd op het wifi-netwerk aangesloten worden en bediening gaat via een simpele app.

©PXimport

Het was de grote verrassing van The Game Awards in 2024: CD Projekt Red keert na Cyberpunk 2077 terug naar de Witcher-franchise met een vierde deel. Als vervolg op het grandioze The Witcher 3: Wild Hunt heeft de ontwikkelaar grote - en eigen - schoenen te vullen, dus de ontwikkeling kan nog wel even duren. In dit artikel houden we je op de hoogte over alles rondom The Witcher 4.

Dit overzicht is bijgewerkt op 19 januari .

Releasedatum en platforms

CD Projekt Red heeft nog geen releasedatum voor The Witcher 4 bekendgemaakt, al is er reden om te geloven dat het spel in 2027 of later in de winkels moet liggen.

Tijdens de aankondiging op The Game Awards werd al bekendgemaakt dat de game 'in 2026 of later' zou uitkomen, en bij het onthullen van de fiscale cijfers in 2025 heeft CDPR definitief wereldkundig gemaakt dat The Witcher 4 niet in 2026 uitkomt. Volgens Chief Financial Officer Piotr Nielubowicz is de game in het najaar van 2024 volledig in productie gegaan.

Daarentegen nam Eurogamer in 2024 - voor de onthulling van het spel - een uitgebreid interview af met verschillende ontwikkelaars bij CDPR, waarin onder andere duidelijk werd dat het bedrijf probeert hun nieuwe games binnen twee jaar na onthulling uit te brengen. In het geval van The Witcher 4 zou deze regel een release in december 2026 betekenen, maar het lijkt er dus eerder op dat we de game later in 2027 in handen krijgen.

Cyberpunk 2077-launch zorgde voor verandering

CD Projekt Red heeft in een interview met Digital Foundry aangegeven dat de consoleversies van The Witcher 4 leidend zijn bij de ontwikkeling. De game moet op 60 fps draaien op de PlayStation 5 en Xbox Series X en S. Het is een verandering voor de ontwikkelaar, die zijn games normaliter ontwikkelt met voornamelijk een pc-publiek in het achterhoofd. De aanname is dat dit besluit is voortgekomen uit de desastreuze launch van Cyberpunk 2077, waarbij de game voor velen bijna onspeelbaar was op consoles en zelfs pc-spelers problemen ervoeren.

CDPR is zich ervan bewust dat deze problemen nog in het achterhoofd van spelers hangen, en zegt alles op alles te zetten om te zorgen dat dit niet nog een keer gebeurt. Dat lieten de regisseur van The Witcher 4, Sebastian Kalemba, en executive producer Małgorzata Mitręga weten aan IGN. "Allereerst: let it cook," zegt Kalemba, doelend op het niet overhaast uitbrengen van de game. "Ten tweede is de manier waarop we games produceren inmiddels veranderd, op een erg goede manier. We definiëren heel bewust de verschillende stadia van ontwikkeling. Zo zorgen we dat de fundering eerst in orde is."

Dat leidt volgens Kalemba nu al tot merkbare verbeteringen ten opzichte van de Cyberpunk 2077-ontwikkeling: "Het helpt ons met het feit dat alles dat we creëren enorm goed samenhangt met de rest van het spel. Daardoor hebben we het gevoel dat we meer controle hebben over een enorm complexe omgeving. En het geeft iedereen ook meer zelfvertrouwen over de gameontwikkeling op een dagelijkse basis."

Verhaal en de wereld van The Witcher 4

Op het moment is er nog zeer weinig bekend over het verhaal van de nieuwe game, maar we weten wel dat we in dit deel Ciri - ofwel Cirilla Fiona Elen Riannon - onder de knoppen krijgen. In The Witcher 3: Wild Hunt was Geralt of Rivia het hoofdpersonage, al waren er ook secties waarin Ciri speelbaar was. In dit nieuwe deel is de 'Child of the Elder Blood' daarentegen de hoofdpersoon, al heeft ze een nieuwe stemactrice. Ciri werd in de vorige game namelijk ingesproken door Jo Wyatt, maar in dit nieuwe deel neemt Ciara Berkeley de rol op zich.

Ciri is een ontzettend belangrijk personage in de Witcher-reeks. Naast dat ze de prinses van het koninkrijk Cintra is, beschikt ze ook over magische krachten dankzij het zogenaamde 'Elder Blood' dat door haar aderen pompt. De boekenreeks waarin de Witcher-franchise is ontstaan toont in detail hoe de band tussen Geralt en Ciri ontstaat en evolueert, terwijl het jonge meisje continu achterna wordt gezeten door krijgers, tovenaars en een keizer. In The Witcher 3: Wild Hunt speelt ze ook een grote rol, omdat de Wild Hunt uit de titel – een bovennatuurlijke groep krijgers – achter haar aan zit.

De implicatie van The Witcher 4 is vrij duidelijk: Ciri is in een Witcher. De onthullingstrailer laat vrij 'standaard' bezigheden voor de monsterjagers zien, waarin Ciri op een monster jaagt en juist mensen haar verraden. Hoewel specifieke details rondom het verhaal ontbreken, kunnen we vanuit de beelden wel het een en ander opmaken over de nieuwe status quo.

Verschillende eindes van The Witcher 3 en magische krachten

Dat Ciri een Witcher is, is bijvoorbeeld opvallend. Er zijn verschillende scenario's mogelijk in The Witcher 3: Wild Hunt op basis van de keuzes die je maakt, waaronder één waar Ciri inderdaad door het leven gaat als een monsterjager. Ook is het mogelijk dat ze de koningin van Nilfgaard wordt, of ze kan op pad gaan met de Wild Hunt. Volgens regisseur Sebastian Kalemba moet geen van deze eindes botsen met het verhaal in The Witcher 4, dus het maakt niet uit welk einde je in jouw playthrough hebt behaald.

Desalniettemin zijn de magische krachten die Ciri gebruikt in de eerste trailer opvallend. Witchers beschikken weliswaar over een sterker metabolisme, snellere reflexen en een paar simpele magische spreuken - in de vorm van Signs - maar Ciri lijkt nóg sterkere magie te hebben. In The Witcher 3 had zij al magische krachten, maar dat was nog voordat Ciri een volwaardige Witcher was. Volgens executive producer Małgorzata Mitręga gaat het spel uiteindelijk duidelijkheid scheppen over haar krachten.

School of the Lynx

In de Witcher-games is er sprake van verschillende 'scholen' waar de monsterjagers worden opgeleid en muteren. Zo valt Geralt of Rivia bijvoorbeeld onder de Wolf-school, maar zijn er ook Witchers uit de Cat-, Bear- en Griffin-school te vinden. In The Witcher 4 wordt hier een nieuwe school aan toegevoegd: de School of the Lynx. In de beelden is namelijk te zien dat Ciri een Witcher-medaillon van een Lynx draagt, wat herbevestigd wordt in de CD Projekt Red Store, waar de Lynx-ketting te koop is. Hoe deze school is ontstaan is niet duidelijk, maar het is mogelijk dat Ciri hem zelf heeft opgericht.

Nieuwe regio en grootte van de spelwereld

Ook is inmiddels bekend dat je in The Witcher 4 de regio Kovir kunt verkennen. Een Unreal Engine 5-techdemo laat deze locatie uit de Witcher-boeken namelijk zien. Het is voor het eerst dat we in een Witcher-game deze locatie kunnen bezoeken. Kovir is een bergachtig gebied dat hier en daar voorkomt in de Witcher-boeken, en bekendstaat om glashandel. Uit de demo blijkt dat er daarbij ook een heus smokkelwereldje in de regio schuilt, en dat er monsters zoals manticores ronddwalen. Genoeg voor een Witcher om de tanden in te zetten, dus.

Diezelfde techdemo onthult ook dat Ciri beschikt over een paard om mee rond te rijden, Kelpie genaamd. Je gaat het paard ook nodig hebben, aangezien de game minstens net zo groot wordt als The Witcher 3: Wild Hunt - een game die al honderd uur aan content biedt voor spelers die alles willen voltooien. Zowel qua oppervlakte en hoeveelheid quests moet dit nieuwe deel vergelijkbaar zijn met diens voorganger. Maar CDPR heeft ook ambitie, zo vertelde Sebastian Kalemba in een interview met SkillUp.

"De kaart is vergelijkbaar qua grootte, net als de hoeveelheid missies. Nogmaals: het spel wordt groot. Maar we hebben ook veel ambitie, dus het allerbelangrijkste is dat we een enorm boeiende ervaring willen leveren. Kwaliteit boven kwantiteit. Maar we kunnen beloven dat dit spel behoorlijk groot wordt. Het wordt groot vergeleken met al het andere wat we tot nu toe hebben gedaan."

Eerder vertelden andere ontwikkelaars bij CD Projekt Red echter dat The Witcher 4 'groter en beter' moet worden dan hun vorige werk, al is het ook mogelijk dat daarmee niet de fysieke grootte van de kaart wordt bedoeld. De studio lijkt namelijk ook sterk in te zetten op immersie en de geloofwaardigheid van de wereld, blijkt uit een interview met Gamertag Radio.

"We hebben de regel om elke NPC (in The Witcher 4) eruit te laten zien alsof ze een leven hebben, met een eigen verhaal." Volgens Kalemba wordt dit ondersteund door het verhaal in de onthullingstrailer, waarin inwoners van een dorp geloven dat er een god in het bos woont. Eigenlijk is dit een monster, waar de dorpelingen al jaren jonge meisjes aan offeren.

"We willen de kwaliteit van NPC's echt zoveel mogelijk vooruit stuwen. Hun uiterlijk, hun gedrag, de gezichtsanimaties. We willen er een nog meeslependere ervaring van maken dan wat we gewend zijn. We willen grenzen verleggen."

Waar is Geralt?

Het einde van The Witcher 3: Blood and Wine - de tweede uitbreiding van het spel - deed een aardige strik om het verhaal van Geralt of Rivia, dus dat we in dit nieuwe deel als Ciri spelen is weinig verrassend. Maar Geralt is voor velen toch synoniem aan de Witcher-reeks, en er zijn dus veel vragen rondom zijn aanwezigheid in The Witcher 4. CDPR heeft in ieder geval aangegeven dat de White Wolf een rol speelt in de nieuwe game, wat ook al te herleiden was uit de aankondiging op The Game Awards, waar de trailer werd opgevolgd door stemacteur Dough Cockle die zegt: "Tijd voor een nieuwe saga. Zie je op het Pad". Wat Geralts rol in de game precies gaat worden, is vooralsnog onbekend.

Gameplay in The Witcher 4

Over de gameplay van The Witcher 4 is momenteel nog weinig te zeggen. De onthullingstrailer was een geregisseerd filmpje, en hoewel CD Projekt Red samen met Epic Games een Unreal Engine 5-techdemo heeft uitgebracht, representeren die beelden niet het eindproduct - daarover later meer.

In ieder geval is duidelijk dat The Witcher 4 net als zijn voorganger een openwereld-RPG wordt, waarin verschillende quests te ondernemen zijn. Daaronder valt onder andere het jagen op en verslaan van monsters en menselijke vijanden, terwijl spelers keuzes maken die de voortgang van die quests en de overkoepelende verhaallijn beïnvloeden.

Ciri als Witcher

Wat gameplay betreft moet The Witcher 4 spelers meer vrijheid geven, zoals Cyberpunk 2077 toegang geeft tot uiteenlopende builds. Hoewel je in The Witcher 3 vooral met een zwaard wappert, is dit verder in te vullen door onder andere te focussen op het gebruik van signs (magische vaardigheden), alchemie voor extra status-effecten of speciale aanvallen. Het zal ons benieuwen hoe dit systeem er voor Ciri uit gaat zien.

Verhaalsgewijs biedt de verandering naar Ciri als hoofdpersonage ook mogelijkheden, zo geeft de regisseur van het spel aan. Spelers krijgen zo meer controle over hoe zij haar willen definiëren, gezien ze ook een stuk jonger is dan Geralt. "Ze staat op het punt de Witcher te worden. (...) Ze gaat op haar eigen manier om met monsters, missies en avonturen. Het geeft ons ook meer ruimte om andere verhalen te vertellen."

Daarbij hoort volgens Kalemba ook de mogelijkheid om betekenisvolle (romantische) relaties op te bouwen met personages in het spel, net zoals dat in The Witcher 3 bijvoorbeeld kon met tovenaressen Yennefer of Vengerberg en Triss Merigold.

"Het maakt onderdeel uit van hoe we spellen ontwikkelen. Het maakt ook onderdeel uit van de menselijke natuur. Het is doodnormaal. Zonder dat zouden we niet het volledige verhaal kunnen vertellen. We willen er veel tijd aan besteden en het enorm boeiend en erg betekenisvol maken. Het wordt geen romantiek alleen maar om romantiek in de game te hebben. Daar doen we niet aan bij CD Projekt Red."

Unreal Engine 5

Met de aankondiging van The Witcher 4 werd ook bekendgemaakt dat de ontwikkeling van het spel niet met de in-house RED Engine van CD Projekt Red gebeurt. In plaats daarvan gebruikt de studio nu Unreal Engine 5, waarvan de technische capaciteiten getoond werden met de eerder getoonde techdemo.

De beelden zijn dus niet representatief van hoe het spel er uiteindelijk uit gaat zien en hoe het speelt, maar moeten een indruk geven van wat er mogelijk is met de technologie. Een woordvoerder van CDPR zei er het volgende over:

"Het is belangrijk om in het achterhoofd te houden dat deze techdemo niet bedoeld is als representatie van The Witcher 4 - het is een tentoonstelling van de gereedschappen die we samen met Epic Games ontwikkelen. Dat betekent dat specifieke graphics, zoals de modellen van personages en omgevingen, anders kunnen zijn in The Witcher 4."

In ieder geval representeert de tech demo de kwaliteit waar CDPR op mikt, al is het nog te vroeg om te zeggen welke hardwarespecificaties hiervoor nodig zijn.

Levendige spelwereld

Naast het feit dat de Unreal-demo er bloedmooi uitziet, wordt er veel aandacht besteed aan het natuurlijke gedrag van de NPC's, wat aansluit bij wat de ontwikkelaar vertelde over immersie. Zoals je bij het stuk over het verhaal en de wereld hierboven al kon lezen zei de regisseur van het spel: "We willen de kwaliteit van NPC's echt zoveel mogelijk vooruit stuwen. Hun uiterlijk, hun gedrag, de gezichtsanimaties. We willen er een nog meeslependere ervaring van maken dan wat we gewend zijn. We willen grenzen verleggen."

Het begin van een trilogie

CD Projekt Red kondigde in 2022 aan dat The Witcher 4 (dat in 2022 alleen nog bekendstond als Project Polaris) het begin vormt van een nieuwe Witcher-trilogie. Verdere informatie over de invulling van deze trilogie is er niet, maar de eerste game is dan ook nog altijd niet uitgekomen.

Meer Witcher-games

Met die aankondiging van een trilogie bracht CDPR ook direct naar buiten dat er aan meer projecten werd gewerkt. Naast het vervolg op Cyberpunk 2077 - werknaam Orion - onthulde het bedrijf twee Witcher-titels. Helaas is één daarvan inmiddels geannuleerd: Drake Hollow-ontwikkelaar The Molasses Flood werkte aan een Witcher-game met multiplayer-elementen, maar die gaat het daglicht helaas niet zien.

Dan is er wel nog Project Canis Majoris, wat een remake is van het eerste Witcher-spel. De ontwikkeling daarvan wordt uitgevoerd door Fool's Theory, bekend van hun gameThe Thaumaturge en als ondersteunende studio voor onder andere Baldur’s Gate 3. De status van dit project is onbekend, maar er gaan geruchten dat de ontwikkelaar de laatste jaren de focus heeft verschoven naar een nieuwe uitbreiding voor The Witcher 3: Wild Hunt.

Het Poolse platform Strefa Inwestorów heeft namelijk van een aantal bronnen vernomen dat het bedrijf werkt aan een nieuwe DLC om de 'marketing' voor The Witcher 4 af te trappen en de tijdsperiode tussen de games te overbruggen. Het is dus mogelijk dat we in de uitbreiding dus ook als Ciri spelen, gezien het verhaal van Geralt volgens velen prachtig werd afgesloten in Blood and Wine - de tweede uitbreiding van The Witcher 3.

Borys Nieśpielak, een van de mensen die dit gerucht in de wereld heeft geholpen, had een maand later contact met Eurogamer. Hij vertelde nog altijd achter het gerucht te staan, en verwijst naar een specifieke zin van de ceo van CD Projekt Red bij het bekendmaken van de kwartaalcijfers:

"Gezien de huidige geboekte progressie is er een mogelijkheid dat nieuwe content waar recentelijk naar gehint is komend jaar uitkomt en een impact heeft op onze financiële resultaten."

Het klinkt absurd: een nieuwe The Witcher 3-uitbreiding, elf jaar na release. Neem dit gerucht dus uiteraard met een korreltje zout, ook al kunnen we het niet geheel negeren.

Meer van The Witcher

Met de gigantische populariteit van de Witcher-games weten nieuwkomers of minder ingelezen fans soms niet dat de franchise veel verder gaat dan steengoede RPG's. Hieronder vind je een paar tips om je verder te verdiepen in de wereld van The Witcher.

De boeken en comics

Net als veel welbekende fantasy-epieken ligt de oorsprong van The Witcher in boeken, en dan zowel in de korte verhalen en romans van Poolse schrijver Andrzej Sapkowski. Zijn saga neemt zes romans en twee bundels met korte verhalen in beslag waarvan die bundels zich voor het grote overkoepelende verhaal van de overige boeken afspelen. De volgorde van de boeken is als volgt:

-       The Witcher: Crossroads of Ravens

-       The Witcher: The Last Wish

-       The Witcher: Sword of Destiny

-       The Witcher: The Blood of Elves

-       The Witcher: Time of Contempt

-       The Witcher: Baptism of Fire

-       The Witcher: The Tower of the Swallows

-       The Witcher: The Lady of the Lake

-       The Witcher: Season of Storms

Het laatste boek in bovenstaande lijst, Season of Storms, is overigens een roman die zich afspeelt tussen de korte verhalen in The Last Wish, maar daarna pas uitkwam. Daarbij heeft Sapkowski in 2025 een nieuwe Witcher-roman uitgebracht: Crossroads of Ravens. Dit verhaal volgt een jonge Geralt of Rivia, die pas net zijn opleiding als Witcher heeft voltooid en vrij naïef de wijde wereld ingaat.

Daarbij heeft uitgever Dark Horse een fikse collectie Witcher-comics uitgebracht, waaronder ook adaptaties van Andrzej Sapkowski's korte verhalen. Sommige comics vertellen daarbij unieke verhalen met Geralt of andere - nieuwe - personages. The Witcher: Ronin heeft sterke Oosterse invloeden, en een verhaal als The Witcher: The Bear and the Butterflyvertelt een klassiek Witcher-verhaal waarin Geralt in een dorpje onderzoek doet naar een monster.

Overigens maakt CD Projekt Red met zijn games geen adaptaties van Sapkowski's verhalen. De games spelen zich in principe af na de gebeurtenissen van de boeken , maar Sapkowski hoeft het verhaal van de studio ook niet in acht te nemen als hij eventueel een boek in dat tijdperk wil schrijven.

The Witcher op Netflix

We gingen er met relatief goede moed in, maar het tijdperk van The Witcher op Netflix ging vrij snel bergafwaarts. In 2019 kwam het eerste seizoen van de serie uit, met Superman-acteur Henry Cavill als Geralt of Rivia. Dat seizoen was een adaptatie van verschillende gebeurtenissen in The Last Wish en Sword of Destiny, en werd ondanks wat klachten over Geralts karakterisatie en verwarring door het continu springen tussen tijdlijnen redelijk goed ontvangen.

In de seizoenen die daarop volgden steeg de onvrede met de serie en de karakterisatie van Geralt, die in de serie veel meer stoïcijns is dan in het bronmateriaal. Ook werden sleutelmomenten uit de romans maar losjes of helemaal niet overgeheveld naar de serie, wat bij fans in het verkeerde keelgat schoot. Na het derde seizoen werd bekendgemaakt dat in de laatste twee seizoenen van de serie Cavill niet langer zou doorgaan als Geralt. In seizoen 4 en 5 wordt de monsterjager nu dus gespeeld door Liam Hemsworth. Het laatste seizoen van The Witcher moet ergens in 2026 uitkomen.

Daarbij heeft Netflix twee geanimeerde films geproduceerd die zich in de wereld van The Witcher afspelen. Allereerst The Witcher: Nightmare of the Wolf, die het verhaal van de Witcher Vesemir vertelt, en onthult waarom er nog maar weinig Witchers over zijn op het Continent. Later kwam ook The Witcher: Sirens of the Deep uit, een adaptatie van het verhaal A Little Sacrifice uit The Sword of Destiny. De troubadour Jaskier en Geralt hebben daarin geen cent te makken, maar raken verwikkeld in een conflict tussen mensen en Meermensen met een Little Mermaid-sausje. Ook leuk: Geralt wordt in deze film ingesproken door Doug Cockle - de stemacteur van Geralt in The Witcher 3: Wild Hunt.

Thronebreaker: The Witcher Tales

Naast de genummerde Witcher-games is er ook een spin-off uitgebracht door CD Projekt Red, dat ook fungeert als een soort standalone-versie van het kaartspelGwent. Menig Witcher 3-speler is verknocht geraakt aan dit spel, en Thronebreaker is in grote lijnen een versie van Gwent waarin je daadwerkelijk een leger aanvoert.

Waar velen vooral mee weglopen na het spelen van Thronebreaker is echter het verhaal. Dat speelt zich af tijdens de gebeurtenissen van de Witcher-boeken, waarin spelers de controle krijgen over Queen Meve - de leider van Rivia Lyria. Keuzes staan ook weer centraal, dus als je The Witcher 3: Wild Hunt inmiddels wel gezien hebt en niet kunt wachten op The Witcher 4, is deze game een meer dan prima tussendoortje.

In de rubriek Waar voor je geld gaan we een paar keer per week voor je op zoek naar producten die voor een mooie prijs op Kieskeurig.nl te koop zijn, of die bijzondere eigenschappen hebben. Dit keer: vijf smartphones met royale opslag voor al je foto's, video's, e-mails en documenten.

Hoe meer we met onze smartphones doen, des te meer ruimte we nodig hebben om alles op te slaan. Wat te denken van al je (vakantie)foto's, gemaakte video's in 4K-kwaliteit of belangrijke e-mails? We gebruiken onze telefoon voor van alles, maar de opslagruimte is vaak beperkt. Met deze vijf smartphones hoef je je daar de komende tijd in ieder geval niet meer druk over te maken.

Motorola Edge 50 Ultra

De Motorola Edge 50 Ultra heeft een opslagcapaciteit van 1 TB en draait op Android. Met een 6,67‑inch OLED‑scherm en 5G‑ondersteuning biedt deze smartphone een ruime weergave en snelle verbindingen. Deze telefoon werd in 2024 geïntroduceerd en is nog volop verkrijgbaar . De 50 MP hoofdcamera is onderdeel van een drievoudige camerasetup, waardoor je foto’s met verschillende brandpunten kunt maken. Aan de voorkant bevindt zich een 50 MP selfiecamera, ondersteund door een flitser voor extra licht.

De accu heeft een capaciteit van 4 500 mAh en is niet verwisselbaar. Deze smartphone is geschikt voor 5G‑netwerken en heeft natuurlijk ook gps, wifi en Bluetooth voor connectiviteit. Aan de binnenkant combineert Motorola een krachtige chipset met voldoende RAM om apps soepel te laten draaien.

Schermgrootte: 6,7 inch
Werkgeheugen: 16 GB
Energielabel: B
Gewicht: 197 gram
Opslag uitbreidbaar: Nee

Xiaomi 14T Pro 5G 

De Xiaomi 14T Pro 5G is een Android‑telefoon met 12 GB werkgeheugen en natuurlijk 1 TB opslagruimte. Het 6,67‑inch AMOLED‑scherm biedt een heldere weergave en ondersteunt een hoge resolutie, terwijl 5G connectiviteit zorgt voor de vlotte dataoverdracht. De accu van 5 000 mAh zorgt daarnaast voor een flinke gebruiksduur.

Aan de achterkant zit een 50 MP hoofdcamera, en aan de voorkant een enkele selfiecamera. Dankzij de moderne processor en het ruime werkgeheugen kun je meerdere apps zonder haperingen gebruiken.

Schermgrootte: 6,67 inch
Werkgeheugen: 12 GB
Energielabel: F
Gewicht: 209 g
Opslag uitbreidbaar: NEE

Samsung Galaxy S25 Ultra

Deze Samsung Galaxy S25 Ultra richt zich op gebruikers die op zoek zijn naar een krachtig topmodel met 1 TB opslagcapaciteit. Het toestel heeft een 6,8‑inch AMOLED‑scherm en ondersteunt 5G. Binnenin zorgt een moderne chipset in combinatie met 16 GB RAM voor snelle prestaties, terwijl 1 TB opslag ruimte biedt voor veel foto’s, video’s en apps. De smartphone beschikt over een quad‑camera met een 200 MP hoofdsensor, waarmee je veel details vastlegt.

De accu van 5 000 mAh is niet verwisselbaar maar ondersteunt snelle laadtechnieken. Samsung levert Android 15 met langdurige softwareondersteuning. Dankzij IP68‑certificering is het toestel water‑ en stofbestendig. Voor connectiviteit ontbreken Bluetooth 5.4, wifi en gps uiteraard niet.

Schermgrootte: 6,9 inch
Werkgeheugen: 12 GB
Energielabel: B
Gewicht: 218 g
Opslag uitbreidbaar: NEE

Apple iPhone 15 Pro Max

De iPhone 15 Pro Max is Apple’s high‑end toestel uit 2023 maar kan nog steeds prima meekomen. Het toestel beschikt over een 6,7‑inch OLED‑scherm. Onder de motorkap zorgt Apple’s eigen chip voor snelle prestaties en energie‑efficiëntie. De smartphone ondersteunt 5G en is uitgerust met een driedubbele camera met 48 MP hoofdsensor, waarmee je foto’s en video’s in hoge resolutie maakt.

De titanium behuizing zorgt voor stevigheid zonder dat het toestel te zwaar wordt. Met 1 TB opslagruimte heb je voldoende plek voor video’s, foto’s en grote apps.

Schermgrootte: 6,7 inch
Werkgeheugen: 8 GB
Energielabel: B
Gewicht: 221 g
Opslag uitbreidbaar: NEE

Apple iPhone 16 Pro

De iPhone 16 Pro is een 2024‑model van Apple dat 1 TB opslagruimte biedt. Het is een handzaam 6‑inch model en dankzij Apple’s eigen processor en 16 GB RAM draait het iOS-besturingssysteem soepel, en geeft de interne opslag van 1 TB veel ruimte voor video’s, foto’s en apps. De drievoudige camerasetup omvat een 48 MP hoofdcamera; voor selfies is er een 12 MP camera.

De iPhone 16 Pro biedt functies zoals Face ID, draadloos laden en uitgebreide AR‑mogelijkheden dankzij de krachtige chip. De behuizing is water‑ en stofbestendig (IP68) en gemaakt van aluminium en glas.

Schermgrootte: 6,3 inch
Werkgeheugen: 8 GB
Energielabel: B
Gewicht : 199 g
Opslag uitbreidbaar: NEE