Het is weer verkiezingstijd, en dus is de discussie relevanter dan ooit: fake news, oftewel nepnieuws. Het is een moderne vorm van propaganda, die onbewuster werkt dan ooit. Het Cambridge Analytica-schandaal, waarbij Mark Zuckerberg diep door het stof moest toen bleek dat Facebook werd misbruikt om (onder meer) verkiezingen te beïnvloeden, toonde aan dat het sociale netwerk niet zo onschuldig was als we dachten. Maar ook Google beïnvloedt onze gedachten. Hoe heeft het zover kunnen komen? Zo doorbreek je het algoritme van Facebook en Google.

We zijn geen klanten van Facebooken Google, zoals bijen geen klanten zijn van imkers. Wij zorgen voor het eindproduct dat deze bedrijven aan zijn klanten verkoopt – in dit geval adverteerders. De klant is koning, en die zoekt naar de aandacht van een zo gericht mogelijke doelgroep bij de beursgenoteerde techreuzen, die jaar op jaar meer winst moeten tonen om de aandeelhouders tevreden te houden. Als je zowel Facebook als Google vanuit dat perspectief bekijkt, snap je de extreme datahonger en obsessieve drang om te controleren wat jij te zien krijgt. Geavanceerde algoritmen bewerkstelligen dat, zonder dat er maar een mens aan te pas komt. Hiermee hebben de bedrijven echter een monster gecreëerd; een monster dat de techreuzen denken te bestrijden met nog meer ingewikkelde algoritmen en verbanningen voor de bühne. Het welzijn van ons als gebruiker, dat krijgt geen prioriteit.

Sociale en zoekbubbels

Wanneer je een zoekopdracht in Google invoert of je Facebook-tijdlijn (gesorteerd op Meest recent) opent, krijg je het gevoel dat je respectievelijk algemene zoekresultaten en op chronologische volgorde berichten van mensen en organisaties die je volgt te zien krijgt. Maar dat is niet het geval: je zoekresultaten zitten in een persoonlijke bubbel op basis van de informatie die over je is verzameld. Hierdoor krijg je bevestigende resultaten te zien. En iedere volgende zoekopdracht wordt vervolgens gebruikt om je advertenties voor te schotelen en nog meer informatie te verzamelen. Zelfs al heb je gepersonaliseerde advertenties uitgeschakeld staan, dan worden de zoekresultaten alsnog beïnvloed door verschillende variabelen. Een van die variabelen kan bijvoorbeeld het land zijn waarin je je bevindt, of je leeftijd.

Ook de Facebook-tijdlijn werkt zo: door je steeds weer opnieuw van nieuwe prikkelende informatie te voorzien, blijf je op het platform – wat ook voor Facebook meer data en meer advertentievertoningen betekent. Maar het zorgt wel voor eenzijdige visies, een echoput voor je eigen mening en opruiende of controversiële (mis)informatie. Dat krijgt veel gemakkelijker de ruimte dan uitgebreid (wetenschappelijk) onderbouwde informatie en journalistieke producties waarbij hoor- en wederhoor is toegepast.

©PXimport

Hoewel de motieven voor de bedrijven duidelijk commercieel zijn, hebben ze een monster gecreëerd dat verkiezingen beïnvloedt, kampen verdeelt en bevolkingsgroepen opjut. Nadat Zuckerberg door het stof ging na het Cambridge Analytica-schandaal, waarbij werd aangetoond dat Facebook onder meer werd misbruikt om verkiezingen te beïnvloeden, werd niet alleen geprobeerd de schuld zo veel mogelijk in de schoenen te schuiven van het ‘onderzoeksbureau’ Cambridge Analytica, tevens werd beloofd nepnieuws te bestrijden door nog meer geavanceerde algoritmen te ontwikkelen. De meer voor de hand liggende oplossing, zoals algemenere zoekresultaten en een chronologische tijdlijn, waarbij de keerzijde van de medaille ook aan bod komt, werd niet op de agenda gezet. De techreuzen willen het probleem dat hun algoritmen veroorzaakt blijkbaar alleen maar bestrijden met nog meer algoritmen.

©PXimport

Verkiezingen

In de VS zijn afgelopen november opnieuw verkiezingen geweest, en ook hier in Nederland mogen we weer naar de stembus, wat bewustwording van het probleem groter maakt dan ooit. Ook wij zitten vast in het algoritmebubbel van zoekmachines en sociale netwerken, waarbij Google en Facebook de grootste zijn, maar niet de enige schuldige bedrijven. Natuurlijk ligt het voor dat hand om te adviseren Facebook te verwijderen en DuckDuckGo als alternatieve zoekmachine in te zetten. Maar in de praktijk zijn de meeste mensen te afhankelijk (of verslaafd) om deze stappen te zetten.

Desondanks raakt het probleem ons allemaal en is het in tijden van verkiezingen belangrijker dan ooit om buiten je socialmedia- en zoekbubbel te kijken. Gebruik je zoekmachine en sociale netwerken niet alleen als klankkast van je eigen opinie, maar volg en zoek juist politici, opiniemakers en media op waar je het níét mee eens bent. Door je te verdiepen in hun onderbouwing en beweegredenen maak je jezelf (al dan niet onbewust) begripvoller en beter onderbouwd in discussies. Bovendien zullen je zoekresultaten en tijdlijn ook andere inhoud gaan tonen, omdat de algoritmen zien dat je niet geprikkeld wordt door eenzijdige opinies die binnen jouw echokamer vallen.

Zo verwijder je je socialmedia-account accounts.

Documentaires

©PXimport

Politiek ingrijpen

Intussen wordt de roep om politiek ingrijpen steeds groter. Hoewel de techreuzen veel lobbykracht hebben, is er wel de vraag om bijvoorbeeld politieke advertenties te verbieden. Twitter heeft ze in de ban gedaan. Google beperkt ze op basis van leeftijd en regio. En Facebook? Facebook blijft ze gewoon toestaan, hoewel ze claimen dat ze de verspreiding van misinformatie bestrijden. De discussie over hoe dat probleem moet worden opgelost, begint pas net op gang te komen. Moeten we de techreuzen erop vertrouwen dat ze zelf hun verantwoordelijkheid nemen om het door henzelf geschapen probleem op te lossen met meer algoritmen? Of is er wetgeving nodig om bedrijven als Google, Facebook, Apple, Microsoft, TikTok, Snapchat, Twitter, Pinterest en nog vele andere aan banden te leggen als het aankomt op dataverzameling en controle over wat wij voorgeschoteld krijgen?

Uiteraard doen Google, Twitter en Facebook alsof ze het probleem zelf kunnen oplossen, door makers van nepnieuws of controversiële uitingen te verbannen door de bijbehorende accounts te sluiten. Ook worden disclaimers geplaatst en waarschuwingen gegeven wanneer een gebruiker mogelijke misinformatie deelt. Hiermee proberen bedrijven een signaal af te geven de controle terug te winnen, om politiek ingrijpen te voorkomen. Maar het is symptoombestrijding, alsof je een paracetamolletje neemt om een heftige migraineaanval te bestrijden. Het probleem ligt natuurlijk in de ziekelijke dataverzameling en algoritmes die jou als gebruiker zo verslaafd mogelijk moet maken om meer (advertentie)tijd te besteden aan de techreuzen. Ook wordt er bij de geboden oplossingen gekeken naar manieren om dit zo geautomatiseerd mogelijk te laten plaatsvinden. Terwijl juist op social media menselijke interpretatie cruciaal lijkt om censuur op basis van onrechtmatig verwijderde content te voorkomen, zoals het voorbeeld van de Vietnamoorlog-foto (zie kader ‘IJdelheid vs. Waarheid’).

©PXimport

IJdelheid vs. waarheid

Politiek ingrijpen

Aan zaken als algoritmes en dataverzameling rommelen, stemt de grootste belanghebbers van de techreuzen ontevreden: aandeelhouders en adverteerders. Of natuurlijk overheden, want ook die spelen op de achtergrond een rol. Zo lijkt het onwaarschijnlijk dat je op het Chinese TikTok zinnige info meekrijgt over de massaslachting op het Tiananmenplein in 1989, omdat de Chinese overheid deze gebeurtenis krampachtig onder het tapijt probeert te vegen. Tevens zal geen enkel bedrijf openheid geven over de algoritmes waarmee bepaald wordt wat jij ziet, of juist niet.

En daarmee is de giftige cocktail compleet. Het probleem van misinformatie en je persoonlijke menings-echokamer lijkt niet door de techbedrijven opgelost te worden. Ook is er geen alternatief. Noem maar eens een zinnige concurrent op voor Google, YouTube of Facebook. Hierdoor lijkt (politiek) ingrijpen onvermijdelijk. De eerste signalen zijn er. Zo spande de Amerikaanse marktwaakhond FTC in december 2020 bijvoorbeeld een rechtszaak aan tegen Facebook, met als doel Instagram en WhatsApp weer los te krijgen van het bedrijf, omdat Facebook volgens de FTC een monopolie heeft op het gebied van social media. Hopelijk wordt het een eerste stap naar een speelveld waarin je online wat meer diverse en onderbouwde inhoud te zien krijgt.

©PXimport

De taakbalk is ook in Windows 11 de plaats waar je je favoriete apps vastmaakt. Wist je dat het zelfs mogelijk is om mappen die je vaak gebruikt toe te voegen? Handig als je regelmatig dezelfde mappen nodig hebt, zoals Downloads of een projectmap. Op die manier hoef je niet eerst langs de Verkenner en open je de map met slechts één klik.

Maak een snelkoppeling van de map

Als je zomaar een map op de taakbalk probeert te slepen, zul je merken dat je de map op die manier niet kunt vastmaken. Eerst moet je een snelkoppeling op het bureaublad plaatsen. Klik daarom met de rechtermuisknop op een lege plek van het bureaublad en kies in het contextmenu de opdracht Nieuw / Snelkoppeling. In de pop-up Snelkoppeling maken moet je eerst de locatie van het item opgeven. Klik hiervoor op Bladeren en navigeer naar de map die je straks wilt vastmaken. Dit werkt met iedere lokale map, maar ook met mappen die op OneDrive staan. Selecteer de gewenste map. De locatie verschijnt vervolgens in het locatieveld van de nieuwe snelkoppeling.

Voeg explorer.exe toe

In dit veld moet je nog een aanpassing doen: typ vóór het pad naar de map explorer.exe gevolgd door een spatie. Het pad naar de map zelf plaats je tussen aanhalingstekens. De locatie van de map Downloads wordt dan bijvoorbeeld explorer.exe "C:\Users\username\Downloads" en van de map Muziek: explorer.exe "C:\Users\username\Muziek". Vervang uiteraard username door je eigen gebruikersnaam in Windows. Klik daarna op Volgende en geef de snelkoppeling een duidelijke naam. Rond af met Voltooien.

Aan de taakbalk vastmaken

Klik daarna opnieuw met de rechtermuisknop op de nieuwe snelkoppeling. In het menu kies je Meer opties weergeven en vervolgens Aan taakbalk vastmaken. Vanaf nu staat de map netjes op de taakbalk. Als je met de muis over het pictogram beweegt, verschijnt de naam van de map. Klik je erop, dan wordt de map geopend in Windows Verkenner. Wil je de map later weer losmaken van de taakbalk, klik dan met de rechtermuisknop op het pictogram en kies Van taakbalk losmaken.

Ieder jaar schakelen duizenden mensen in voor de Super Bowl - de afsluiting van het Amerikaanse Football-seizoen. Het draait alleen niet voor iedereen om de sport. Nee, in de pauze wordt de uitzending namelijk overladen met trailers van aankomende films, series en absurde advertenties met verschillende beroemdheden. Afgelopen nacht was het weer raak, dus wij hebben de trailers en grappigste advertenties voor je op een rij gezet.

The Mandalorian and Grogu eert Super Bowl-advertenties

Star Wars is inmiddels al bijna zeven afwezig in de bioscopen, maar op 20 mei van dit jaar komt daar eindelijk verandering in. Din Djarin en Grogu uit de Disney+-serie The Mandalorian maken hun debuut op het witte doek. In de film werkt de titulaire Mandalorian samen met de New Republic om de restanten van het kwaadaardige Galactic Empire op te ruimen, terwijl zijn adoptieve zoontje Grogu - Baby Yoda in de volksmond - om leert gaan met zijn magische Force-krachten. Tijdens de Super Bowl werd een korte promotievideo getoond, die net als de film geregisseerd is door Jon Favreau en lijkt een hommage aan klassieke Super Bowl-advertenties voor trucks en bier te zijn.

The Super Mario Galaxy Movie refereert aan Super Mario Odyssey

Nintendo was ook aanwezig tijdens de Super Bowl, met een korte teaser van The Super Mario Galaxy Movie - mede geproduceerd door de animatiestudio Illumination. In de teaser zien we babyversies van Mario en Luigi samen met Toad en Yoshi, en een T-Rex in een oerwoud. Naast dat de dinosaurus erg vergelijkbaar met de T-Rex uit Jurassic Park klinkt, is dit tafereel ook een referentie naar een moment Super Mario Odyssey. Daarin kan de speler controle nemen over eenzelfde soort dino. Hoewel de Super Mario Galaxy Movie vernoemd is naar de games die zich voornamelijk in de ruimte afspelen, haalt de film dus ook elementen uit andere Mario-games aan. Vanaf 1 april is de film te zien. 

Disclosure Day toont paranoia en hint naar aliens

Steven Spielberg is terug met een nieuwe sciencefictionfilm in Disclosure Day, met een sterk geladen cast in Josh O’Conner, Emily Blunt, Colin Firth, Colman Domingo en Eve Hewson. De film lijkt te gaan over het bestaan van aliens, dat langzaam maar zeker bekend wordt voor de mensen op aarde. Sommigen, met meer kennis over de zaak, willen het bestaan van de buitenaardse wezens echter in één klap aan de wereld bekendmaken. Disclosure Day draait vanaf 12 juni in de bioscoop. 

Zie Brad Pitt in The Adventures of Cliff Booth

Quentin Tarantino is bijna toe aan het maken van zijn laatste film, maar personages die hij eerder heeft gemaakt worden nog onder handen genomen door andere creatievelingen. David Fincher bijvoorbeeld, die een Netflix-serie rondom het personage Cliff Booth uit Once Upon a Time In Hollywood regisseert op basis van scripts die zijn geschreven door Tarantino. De serie speelt zich na de gebeurtenissen van de film af, en Brad Pitt kruipt weer in de rol van Booth - een stuntman in Hollywood die nu in de penarie zit.

Minions and Monsters komt ook dit jaar 

De inmiddels iconische gele mannetjes uit de Despicable Me-films zijn ook terug voor een nieuwe ‘solo’-film, al is Minions and Monsters niet per se een vervolg op de eerste twee Minions-films. In dit deel werkt een groep minions als monsters op een filmset, totdat ze het idee krijgen om zelf een monsterfilm te maken. Het enige probleem is dat ze geen monsters hebben, dus daar gaan ze naar op zoek in de vorm van onder andere een mini-Cthulhu, een mummie en meer. De film van Illumination komt op 1 juli uit in de bioscoop, maar vier maanden nadat de studio ook The Super Mario Galaxy Movie aanlevert. 

Laatste trailer van Project Hail Mary is geland

Phil Lord en Christopher Miller, het regieduo dat onder andere bekendstaat om hun werk aan de Spider-Verse-films, komt dit jaar ook met een spiksplinternieuwe blockbuster. Project Hail Mary is een sciencefictionverhaal gebaseerd op het gelijknamige boek van Andy Weir - tevens de schrijver van The Martian, waar in 2015 ook een film van uitkwam. Deze laatste trailer toont onder andere meer van de relatie tussen Ryan Goslings personage en een alien genaamd Rocky, alsmede verschillende kleurrijke shots in de ruimte. Goed om te benoemen is dat de cinematografie van de film verzorgd is door Greig Fraser, die bekendstaat om het in beeld brengen van The Batman en Denis Villeneuve’s Dune-films. 

Meer teasers voor Supergirl, Scream 7 en Hoppers

Dan zijn er tijdens de Super Bowl ook nog korte teasers uitgebracht voor de aankomende Pixar-film Hoppers en de horrorfranchise Scream, die inmiddels toe is aan een zevende deel. Ook werd een nieuwe teaser voor Supergirl uitgebracht tijdens de Puppy Bowl - een soort parodie op de Super Bowl, maar met honden. 

Deze advertenties werden getoond tijdens de Super Bowl

De terugkeer van Jurassic Park met Xfinity

Het telecombedrijf Xfinity heeft voor de Super Bowl een promotievideo geproduceerd waarin Sam Neill, Jeff Goldblum en Laura Dern hun respectievelijke rollen van Alan Grant, Ian Malcolm en Ellie Sadler uit Jurassic Park weer vertolken. Ze spelen daarin verschillende scènes uit die film na, en ogen met behulp van de-aging-technologie jonger. 

Beroemdheden vieren Pokémons dertigste verjaardag

In een speciale promotievideo voor de dertigste verjaardag van de Pokémon-franchise dit jaar hebben verschillende bekendheden als Lady Gaga, Trevor Noah, Charles Leclerc en K-Pop-ster Jisoo het over hun favoriete Pokémon.

Ben Affleck doet een parodie op Good Will Hunting

Acteur Ben Affleck zet in 2026 zijn samenwerking met Dunkin’ Donuts ook door, dit jaar door Good Will Hunting - de film waarmee hij samen met Matt Damon doorbrak - op de hak te zetten. De promovideo is geschoten als een sitcom genaamd Good Will Dunkin’, en toont Affleck met andere bekende sitcom-acteurs als Jennifer Anniston, Matt Leblanc en Alfonso Ribiero