Naast de bekende betaalde streamingdiensten als Netfix en Disney+ komen er steeds meer platformen met gratis content en (meestal) reclames. In de VS heb je inmiddels een veelheid aan dergelijke gratis streamingdiensten, maar in Nederland is het aanbod beperkter, tenzij je aan de slag gaat met een VPN. Toch komen er ook hier steeds meer van zulke platformen beschikbaar. In dit artikel lopen we er een aantal voor je langs: wat is er zoal te zien en wat voor addertjes zitten er onder het gras?

Plex

Het platform Plex ken je misschien doordat je er al meer dan tien jaar een eigen mediaserver mee kunt opzetten, maar sinds 2019 is het ook een 'advertising-based video-on-demand'-dienst (of kortweg avod). Je kunt Plex via een webbrowser bezoeken, maar er is ook een breed toegankelijke app. Die is beschikbaar via onder meer Android (TV), iOS, Apple TV, en de Xbox- en PlayStation-consoles. Gebruikers hoeven alleen een account aan te maken om films en series te kunnen kijken.

De gratis content beslaat voornamelijk oude B-films en -series van onder meer MGM, Warner Media, Lionsgate en Paramount. Voorbeelden zijn de films A Christmas Carol en It’s a Wonderful Life, en de series van Popeye en Robocop. Er zitten er ook wel wat recentere documentaires en spelshows bij het aanbod. Met meer dan tienduizend films en series heeft Plex in elk geval verreweg de meeste gratis content van alle diensten die in dit artikel worden besproken. Nederlandse ondertiteling is overigens slechts zelden beschikbaar.

Ook zijn er natuurlijk redelijk wat advertenties. Die kunnen vooraf verschijnen, maar ook tijdens de aflevering of film. Houd rekening met een advertentie om de acht tot tien minuten, variërend van dertig seconden tot twee minuten.

Er is naast het on-demand aanbod ook een sectie met meer dan honderd livekanalen. Een beetje à la lineaire tv, met onder meer nieuws, reality, spelshows en gescripte tv-series en films. Er zitten geen Nederlandse zenders tussen, maar een aantal (zoals de zenders van Rakuten) bevat wel ondertiteling of (bij jeugdprogramma’s) zelfs nasynchronisatie in het Nederlands.

Daarnaast is er een Discovery-tabblad waar films en series vermeld staan die op andere (betaalde) streamingdiensten beschikbaar zijn, zoals Netflix, Disney+ en HBO Max, maar ook Nederlandse diensten als NLZIET en NPO Start. Zo wordt in een oogopslag duidelijk welke content er te streamen is. Als je op een film of serie klikt, word je meteen doorgestuurd naar de streamingdienst waar deze te zien is.

ConTV

ConTV is minder bekend dan Plex, maar werkt volgens hetzelfde avod-principe. Ook hierbij moet je een account aanmaken via de website of de app (beschikbaar op Android en iOS), en heb je daarna toegang tot een aanbod aan wat oudere cultfilms en -series. ConTV richt zich wel specifieker op bepaalde genres, zoals anime, horror en het paranormale.

Een nadeel is dat het aanbod van ConTV in Nederland veel beperkter is. Bij veel content krijg je een melding dat het niet beschikbaar is in deze regio, en daarbovenop zitten veel shows achter een betaalmuur. Er is namelijk wel een abonnement af te sluiten. Toch valt er nog genoeg gratis te kijken, hoewel je waarschijnlijk maar weinig bekende klassiekers zult tegenkomen. Voorbeelden van enigszins bekende shows zijn de anime Street Fighter II, Bruce Lee’s Fist of Fury, horrorfilm 13/13/13 en kindertekenfilmserie Daffy Duck.

Hoewel er in de gratis versie advertenties worden vertoond, zijn die minder opdringerig dan die van Plex. Zo zijn er geen pre-roll-advertenties en is de tijd tussen reclameonderbrekingen wat langer. Net als de eerdergenoemde dienst heeft ConTV een live-tv-integratie, alleen werkt deze versie helaas niet in Nederland. Bij deze dienst hoef je verder helemaal geen Nederlandse ondertiteling te verwachten.

NASA+

De naam van deze gratis on-demand streamingdienst geeft goed aan wat je er zoal kunt zien: ruimtegerelateerde content. Naast dat je er in 4K-liveuitzendingen van bijvoorbeeld raketlanceringen kunt zien en een hoop informatie krijgt over van alles wat met de ruimte te maken heeft, maakt NASA ook eigen shows voor de dienst.

Het aanbod betreft voornamelijk documentaires en educatieve (teken)films om concepten als zwarte gaten en gammastraling aan kinderen uit te leggen, met onder meer Elmo en Bill Nye (helaas allemaal zonder ondertiteling). Het gros van de aanwezige programma’s is al langer beschikbaar op NASA’s YouTube-kanaal, maar sommige content (zoals de docu Other Worlds over de James Webb-ruimtetelescoop) is exclusief te zien op NASA+.

De dienst is op het moment van schrijven nog maar kortgeleden uitgebracht, dus het aanbod is nog wat beperkt. Ook is er nog geen smart-tv-applicatie beschikbaar en vertoont de iOS- en Android-app nog wat kuren. Zo wil de videospeler soms een serie niet inladen of loopt de app in zijn geheel vast. Een belangrijk voordeel is daarentegen wel dat NASA+ geen advertenties bevat, dus naast de bugs (waar de website overigens geen last van lijkt te hebben) is dit waarschijnlijk de beste manier om NASA-content te bekijken.

Crunchyroll

Crunchyroll is een populaire streamingdienst van Sony met Japanse animatiefilms en -series, waarvan een deel gratis met advertenties te zien is. Er is in Nederland geen enkele streamingdienst met een groter aanbod aan anime, en bekende titels als Cowboy Bebop, One Piece, One-Punch Man en Attack on Titan zijn allemaal beschikbaar.

De gratis ervaring is alleen wel wat karig. Naast de reclames zijn van de nieuwere series alleen de eerste drie afleveringen te zien óf überhaupt niet gratis te kijken, en van alle andere shows alleen het eerste seizoen. Toch is dat volgens Crunchyroll in totaal goed voor meer dan duizend uur aan gratis content, maar echt lekker bingen is er niet bij.

Het is helaas ook niet mogelijk om te filteren op gratis te bekijken shows, dus pas bij het aanklikken kom je erachter of je de serie in kwestie kunt bekijken. Als je de Engelse dub wilt gebruiken, kan dat overigens alleen met een betaald abonnement. En hoewel het inmiddels vrijwel een gegeven is, noemen we toch maar even dat ook deze dienst geen Nederlandse ondertitels bevat.

Het animeplatform is overigens redelijk makkelijk toegankelijk. Naast de gebruikelijke webversie en iOS- en Android-apps is Crunchyroll ook beschikbaar voor de Nintendo Switch, PlayStation 4 en 5, en Xbox One en Series X/S. Smart-tv-apps zijn er vooralsnog niet, maar als je geen gameconsole hebt kun je met een Chromecast of Apple TV de app naar je tv casten.

©Timon

Samsung TV Plus & LG Channels

Naast gratis on-demanddiensten zijn er ook enkele ‘fast’-platformen. Dat staat voor ‘free ad-supported streaming television’, en die draaien volledig om livezenders met gratis films en series. Samsung en LG hebben beide zo’n app voor smart-tv’s uitgebracht. Qua zenderaantal delft LG Channels flink het onderspit ten opzichte van Samsung TV Plus; eerstgenoemde heeft er een stuk of vijftig, terwijl de soortgelijke dienst van de Zuid-Koreaanse fabrikant er meer dan honderd heeft.

LG Channels bevat bijvoorbeeld de kanalen van Rakuten, Hell’s Kitchen, CNN Fast en FIFA+. Samsung heeft naast al die kanalen enkele Nederlandstalige zenders, met onder meer Studio 100- en SBS6-programma’s, maar ook bijvoorbeeld als enige Top Gear, Baywatch, tekenfilmserie Yu-Gi-Oh, truecrimeshow Dateline NBC en muziekplatform XITE. Deze kanalen zenden non-stop afleveringen van de respectieve programma’s uit, al is het niet mogelijk om een aflevering vanaf het begin te kijken, te pauzeren en terug- of vooruit te spoelen. Ook worden de shows natuurlijk onderbroken door reclames.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.