ID.nl logo
Wat is beter, stereo- of surroundgeluid?
© DALI
Huis

Wat is beter, stereo- of surroundgeluid?

Wie een nieuw audiosysteem wil kopen, heeft grofweg twee mogelijkheden: kies je voor stereo of surround? Voor beide opstellingen valt wel iets te zeggen. Het hangt grotendeels af van je kijk- en luistergedrag. Daarnaast spelen het aansluitgemak, de kamergrootte en natuurlijk de prijs een belangrijke rol. Lees in dit artikel of je het best voor een stereo- of surroundopstelling kunt kiezen.

In dit artikel vertellen we je over:

  • De verschillen tussen stereo- en surroundgeluid

  • Wanneer je het best voor een stereo- of surroundopstelling kunt kiezen

  • Wat de belangrijkste voordelen van een stereo- of surroundset zijn

  • Welke (betaalbare) audioproducten er verkrijgbaar zijn

  • Ook interessant: Zes manieren om surroundgeluid in je woonkamer te krijgen

Bij de aanschaf van een nieuwe audioset is stereo- óf surroundgeluid veelal de belangrijkste afweging. Een klassieke stereo-opstelling bestaat uit een versterker met twee aangesloten speakers. Bij een traditionele surroundsetup stuurt een receiver minimaal vijf aangesloten speakers en een subwoofer aan. Daarnaast zijn er tegenwoordig ook allerlei alternatieve audiosystemen verkrijgbaar, zoals actieve luidsprekers en soundbars. Kortom, er valt genoeg te kiezen. We nemen de belangrijkste overwegingen met je door.

Stereogeluid voor muziekliefhebbers

Luister je voornamelijk naar muziek? Kies dan beslist voor een stereoset! Muziek afkomstig van twee luidsprekers ligt prettig in het gehoor. Niet voor niets nemen muziekstudio’s nummers over het algemeen in stereo op. Uiteraard is het met een surround-opstelling óók mogelijk om via twee kanalen naar muziek te luisteren, maar daarmee realiseer je niet het beste geluid.

Ga je voor de hoogste audiokwaliteit, dan verdient een stereoversterker met één luidsprekerpaar altijd de voorkeur. De reden hiervoor is simpel: een tweekanaals versterker presteert vrijwel altijd beter dan een 5.1- of 7.2-kanaals receiver in dezelfde prijsklasse. In dat laatste geval dient de aanwezige voeding zijn power over meer luidsprekers te verdelen. Er is dus minder vermogen per speaker beschikbaar. Kritische luisteraars merken dat onder meer aan een vlakker geluid met minder details.

Een ander aspect is dat je beter meer budget in de aanschaf van slechts twee luidsprekers kunt steken. Koop je voor hetzelfde geld bijvoorbeeld vijf of zelfs nog meer luidsprekers, dan gaat dat ten koste van de speakerkwaliteit.

©DALI

Voor muziekfanaten is de aanschaf van een goede stereoset een goede en ruimtebesparende keuze.

Voordelen stereo-opstelling

Over de kosten hebben we het al gehad. Het aanschaffen van een goede stereoset is vergeleken met een surroundsysteem naar verhouding goedkoper. Een ander voordeel is de relatief korte afstand tussen beide speakers en de versterker. Je werkt de bekabeling hierdoor makkelijker weg. Je kunt bovendien kortere snoeren gebruiken. Zeker bij gebruik van kwaliteitskabels van merken als AudioQuest of Oehlbach scheelt dat aanzienlijk in de prijs. Tot slot neemt een stereoset minder ruimte in beslag.

Goede stereoapparatuur kopen

Stereoversterkers zijn er in overvloed. Met een budget van een paar honderd euro kun je al goede producten aanschaffen. Bekende namen als Yamaha, Denon, Marantz en NAD ontwikkelen diverse betaalbare maar heel fatsoenlijke versterkers. Reserveer daarnaast voldoende budget voor twee goede luidsprekers. Die zijn in zowel kleine als grote behuizingen verkrijgbaar. Bowers & Wilkins, Focal en KEF zijn bijvoorbeeld gerenommeerde speakermerken. Vergeet voor de geluidsoverdracht niet om hoogwaardige luidsprekerkabels te gebruiken.

Als alternatief voor een klassieke stereo-opstelling brengen hifi-fabrikanten de laatste jaren allerlei actieve speakersystemen op de markt. Die hebben al een geïntegreerde versterker, zodat je ze rechtstreeks aan een televisie, draaitafel, cd-speler of andere bron kunt koppelen. Dat scheelt weer de aanschaf van een losse versterker! Teufel en DALI produceren verschillende actieve luidsprekers.

Surroundgeluid voor filmfanaten en gamers

Kun je het menu van Netflix of Videoland bijna wel dromen? Voor films, series en documentaires biedt surroundgeluid veel meerwaarde. Filmstudio’s voorzien hun producties meestal van een meerkanaals audiospoor dat alle speakers en de subwoofer(s) bedient. Je creëert zo een echte thuisbioscoop en hoort geluidseffecten vanuit meerdere kanten.

Ook fanatieke gamers hebben profijt van goed surroundgeluid. Je hoort exact uit welke richting (online) tegenstanders of teamspelers naderen. Geluid afkomstig van minimaal vijf speakers biedt een meeslepende en realistische kijk- of speelervaring, mits je kiest voor producten van een hoge kwaliteit. Houd er rekening mee dat je voor het optuigen van een volwaardig homecinemasysteem een ruim budget nodig hebt.

©Dali

Voor een surroundset met goede apparatuur betaal je een stevige prijs.

Goede surround-apparatuur kopen

Het opzetten van een goed surroundsysteem vereist heel wat apparatuur. Je hebt tenslotte een receiver, subwoofer, minimaal vijf speakers en bekabeling nodig. Gelukkig valt er genoeg te kiezen. Zo fabriceren de bekende fabrikanten Marantz, Denon, Yamaha, Sony en Onkyo betaalbare receivers.

Voor de aanschaf van speakers geldt een belangrijke vuistregel: koop alle producten binnen dezelfde luidsprekerserie. Doe je dat niet, dan resulteert dat mogelijk in een ongunstige audiobalans. Overigens is het in de praktijk niet zo moeilijk om passende luidsprekers te selecteren. Kijken we bijvoorbeeld naar de breed gewaardeerde Bowers & Wilkins 600 Serie, dan heb je keuze tussen verschillende maten vloerstaanders, boekenplankluidsprekers en middenspeakers.

Betaalbare stereo- of surroundset

Jouw ideaalplaatje is in een (te) kleine kamer en/of bij een laag budget misschien niet mogelijk. In dat geval zijn concessies onvermijdelijk. Gelukkig kan met de juiste producten vrijwel iedereen een acceptabel geluid realiseren. Koop voor het luisteren van muziek bijvoorbeeld tegen relatief lage kosten een stereoversterker met een setje compacte boekenplankspeakers. Als alternatief kun je ook nog twee geschikte wifi-speakers aan elkaar koppelen. Je luistert zo alsnog naar stereogeluid.

Voor het inrichten van een bescheiden thuisbioscoop is een soundbar ideaal. De betere modellen kunnen zelfs surround-effecten simuleren. Vaak zit er voor een stevige bas ook nog een draadloze subwoofer bij. Tot slot bestaan er luxe soundbars met losse (draadloze) achterspeakers. Hierbij is er dus sprake van écht surroundgeluid. Ten opzichte van een receiver met afzonderlijke luidsprekers is de geluidskwaliteit van dit soort audiosystemen meestal wel wat minder.

▼ Volgende artikel
Wat is HDMI eARC en waarom is het onmisbaar voor de beste geluidskwaliteit?
© ER | ID.nl
Huis

Wat is HDMI eARC en waarom is het onmisbaar voor de beste geluidskwaliteit?

Voor de ultieme bioscoopervaring thuis is geluid minstens zo belangrijk als scherp beeld. Om die reden kom je op veel moderne televisies en soundbars tegenwoordig de term eARC tegen. Het zou een onmisbare schakel voor je nieuwe apparatuur zijn, maar is dat ook zo? We scheiden de marketing van de feiten, zodat je precies weet of deze upgrade voor jou noodzakelijk is.

Wie onlangs een nieuwe televisie of soundbar heeft aangeschaft, is de term ongetwijfeld op de aansluitingen tegengekomen: HDMI eARC. Deze technologie belooft een superieure luisterervaring en meer gebruiksgemak, maar de technische details zijn niet altijd direct even duidelijk. In dit artikel leggen we uit wat enhanced Audio Return Channel (want daar staat de afkorting voor) precies doet, wat het verschil is met de oudere standaard en wanneer deze functie voor jou interessant is.

De evolutie van ARC naar eARC

Om te begrijpen wat eARC is, moeten we eerst kijken naar de voorganger. ARC, oftewel Audio Return Channel, maakte het jaren geleden mogelijk om via één HDMI-kabel zowel beeld als geluid te versturen tussen je televisie en een receiver of soundbar. Er waren niet langer extra optische kabels nodig en het zorgde er bovendien voor dat je het volume van je audiosysteem met de afstandsbediening van de tv kon bedienen.

eARC is de enhanced oftewel verbeterde versie van deze techniek. De grootste vooruitgang zit 'm in de bandbreedte en de snelheid waarmee audiosignalen worden verstuurd. Waar de oude standaard zich nog weleens kon verslikken in de hoeveelheid data die tegelijkertijd door de kabel werd gestuurd, zet de nieuwe versie de sluis volledig open voor moderne audioformaten.

Populaire merken voor soundbars met eARC

Wanneer je op zoek bent naar audioapparatuur die HDMI eARC volledig benut, zijn er enkele fabrikanten die vooroplopen in de markt. Een van de bekendste spelers is Sonos, dat met zijn premium soundbars naadloos integreert in moderne huishoudens en veel nadruk legt op gebruiksgemak via eARC. Voor wie liever een traditionele receiver wil, biedt Denon al jarenlang betrouwbare en geavanceerde modellen die ondersteuning bieden voor de nieuwste audioformaten. Ook Samsung en LG zijn prominente spelers; zij ontwikkelen soundbars die specifiek ontworpen zijn om perfect samen te werken met hun eigen televisies, vaak met unieke functies die de luidsprekers van de tv en de soundbar combineren. Tot slot is JBL een sterke keuze voor consumenten die op zoek zijn naar een fijne prijs-kwaliteitverhouding en een diepe integratie met zowel films als gaming-consoles.

'Lossless' geluid voor de thuisbioscoop

Het belangrijkste voordeel van deze verhoogde bandbreedte is de mogelijkheid om ongecomprimeerd (ook wel lossless geheten) geluid te versturen. De originele ARC-aansluiting moet het geluidssignaal vaak comprimeren om het door de kabel te krijgen, wat resulteert in kwaliteitsverlies. Bij eARC is dat niet langer nodig.

Hierdoor kun je genieten van audioformaten zoals Dolby TrueHD en DTS-HD Master Audio. Dat is vooral relevant voor liefhebbers van ruimtelijk geluid. Object-gebaseerde formaten zoals Dolby Atmos en DTS:X komen pas echt tot hun recht via een eARC-verbinding, omdat de hoogte- en diepte-effecten zonder compressie veel nauwkeuriger kunnen worden weergegeven. Je hoort het geluid precies zoals de regisseur het in de studio heeft bedoeld.

©Proxima Studio

Wanneer heb je eARC echt nodig?

Niet elke gebruiker heeft direct profijt van deze upgrade. Als je voornamelijk naar het journaal kijkt of net zo lief gebruikmaakt van de ingebouwde speakers van de televisie, is de meerwaarde verwaarloosbaar. De technologie wordt echter onmisbaar wanneer je investeert in een hoogwaardige soundbar of surround-set en content van hoge kwaliteit consumeert. Denk hierbij aan het kijken van 4K Blu-rays of het streamen van films via diensten als Netflix en Disney+ die Dolby Atmos ondersteunen.

Daarnaast is het voor gamers met een PlayStation 5 of Xbox Series X een belangrijke toevoeging, omdat het zorgt voor een ideale samenwerking tussen beeld en geluid – zonder vertraging. Een bijkomend voordeel van de nieuwe standaard is namelijk een verplichte correctie voor 'lip-sync', waardoor beeld en geluid altijd perfect gelijk lopen.

Benodigde apparatuur en kabels

Om gebruik te kunnen maken van deze functionaliteit, moet de gehele keten van apparatuur de standaard ondersteunen. Dat betekent dat zowel je televisie als je audiosysteem over een HDMI eARC-aansluiting moeten beschikken. Meestal is dat hardware die HDMI 2.1 ondersteunt. Ook de bekabeling speelt een rol. Hoewel sommige oudere HDMI-kabels met ethernet de signalen kunnen verwerken, wordt voor de zekerheid een 'Ultra High Speed' HDMI-kabel aangeraden.

Wanneer je zeker weet dat al je apparatuur compatibel is, hoef je in de meeste gevallen niets in te stellen; de apparaten herkennen elkaar automatisch en kiezen de hoogst mogelijke geluidskwaliteit.

▼ Volgende artikel
CES 2026: ASUS presenteert eerste wifi 8-router en praktijktests
© ASUS ROG
Huis

CES 2026: ASUS presenteert eerste wifi 8-router en praktijktests

ASUS heeft tijdens de CES-beurs de ROG NeoCore onthuld, een conceptrouter die gebruikmaakt van de nieuwe wifi 8-standaard. De fabrikant toonde hierbij de eerste praktijkresultaten, waaruit blijkt dat de focus bij deze generatie meer ligt op stabiliteit en bereik dan op pure snelheid. De eerste consumentenmodellen worden in de loop van 2026 op de markt verwacht.

Bij eerdere wifi-generaties leek het verbreken van snelheidsrecords vaak het enige doel. Wifi 8 gooit het echter over een andere boeg. De technologie is ontworpen om de verbinding krachtig te houden wanneer je niet pal naast de router staat. Het nieuwe protocol krijgt dan ook niet voor niets het label Ultra-High Reliability (UHR) mee.

Uit praktijktests van ASUS blijkt dat de snelheid op middellange afstand (denk aan de slaapkamer of de werkkamer op de bovenverdieping) tot wel twee keer hoger ligt dan bij wifi 7. De techniek gaat dan ook slimmer om met obstakels zoals dikke muren en betonnen plafonds. Voor jou betekent dit dat een 4K-stream of een belangrijke videocall niet meer hapert zodra je naar de keuken loopt voor een kop koffie. De beruchte 'dead zones' in huis behoren hiermee definitief tot het verleden.

Kan jouw netwerk wel een upgrade gebruiken?

Bekijk hier de beste deals voor jouw apparatuur!

Wifi 8: de resultaten op een rijtje

  • Snelheid op afstand: De doorvoersnelheid op middellange afstand (door muren en plafonds) ligt tot 2x hoger dan bij wifi 7. Waar eerdere standaarden snel inkakken zodra je de kamer verlaat, houdt wifi 8 de bandbreedte langer vast.

  • Betrouwbaarheid (latency): De zogenaamde P99-latentie (de uitschieters in vertraging die zorgen voor haperingen tijdens het gamen of videobellen) is tot 6x lager. Dat zorgt voor een vloeiender ervaring, zelfs als het netwerk zwaar wordt belast.

  • Bereik voor slimme apparaten: Het bereik voor IoT-apparatuur, zoals slimme lampen en beveiligingscamera’s, is verdubbeld. Door verbeterde tweerichtingscommunicatie kunnen apparaten met kleine antennes op grotere afstand verbonden blijven.

  • Efficiëntie in drukke wijken: Dankzij slimmere coördinatie van het radiospectrum heeft de router aanzienlijk minder last van signalen van de buren. In testomgevingen met veel omgevingsruis bleef de verbinding stabiel waar wifi 7 vaker snelheid verloor.

  • Naadloos schakelen: Bij gebruik van meerdere toegangspunten (mesh) is het pakketverlies tijdens het overschakelen tussen kamers met 25 procent afgenomen, wat zorgt voor een stabielere verbinding tijdens het rondlopen in huis.

Geen last meer van de buren

Woon je in een drukke wijk of in een appartementencomplex? Dan vecht jouw router eigenlijk constant met die van de buren om hetzelfde radiospectrum, met traag internet tot gevolg. Wifi 8 lost dat op door het beschikbare spectrum veel fijnmaziger te coördineren tussen verschillende netwerken. Je router herkent vreemde signalen sneller en ontwijkt ze proactief.

Daarnaast is er goed nieuws voor je smarthome-setup. Apparaten zoals slimme lampen, thermostaten en stekkers hebben vaak maar kleine antennes met een beperkt bereik. Wifi 8 verdubbelt het bereik voor dit soort Internet of Things-apparatuur (IoT). Die slimme stekker achter in de tuin of in de schuur blijft voortaan dus moeiteloos verbonden.

Onder de motorkap: Waarom wifi 8 ‘Ultra High Reliability’ heet

Waar wifi 7 nog draaide om brute snelheid, is de officiële naam van de wifi 8-standaard veelzeggend: IEEE 802.11bn Ultra High Reliability. Geen snellere topsnelheid dus (die blijft steken op een toch al indrukwekkende 46 Gbps), maar technologie die ervoor zorgt dat die snelheid ook echt aankomt bij je apparaat.

Daarbij spelen drie innovaties een belangrijke rol:

  • De slimme buurman (Co-SR): Dankzij Coordinated Spatial Reuse praten routers in een drukke omgeving met elkaar. Jouw router herkent wanneer de buurman op hetzelfde kanaal zit en past zijn eigen zendkracht dynamisch aan om storingen te voorkomen. Resultaat? Tot 25 procent meer efficiëntie in drukke woonwijken.

  • Geen zwakste schakel (UEQM): In huidige netwerken kan één apparaat met een slecht bereik de snelheid van het hele netwerk omlaag trekken. Met Unequal Modulation krijgt elke datastroom zijn eigen snelheidsspecificatie. Zo kan je smartphone op volle kracht streamen, terwijl die verre beveiligingscamera aan de dakgoot de rest van de verbinding niet meer vertraagt.

  • De verkeersregelaar (DCA): Via Dynamic Sub-Channel Allocation verdeelt de router de bandbreedte veel slimmer. In plaats van een apparaat een vaste 'baan' op de digitale snelweg te geven, kijkt de router per milliseconde wat een apparaat echt nodig heeft. Dat voorkomt digitale opstoppingen en zorgt voor een spectaculaire daling in vertraging (latency).

©ASUS

Korte metten met haperingen

Voor gamers en thuiswerkers die afhankelijk zijn van clouddiensten is de latency (vertraging) belangrijker dan de pure downloadsnelheid. Niets is frustrerender dan haperend beeld tijdens een online match of een stotterende audioverbinding tijdens een meeting.

ASUS claimt dat de pieken in die vertraging bij wifi 8 tot wel zes keer lager uitvallen. De router plant het dataverkeer van alle apparaten in huis namelijk efficiënter in. Zelfs als het hele gezin tegelijkertijd online is, wordt de bandbreedte zo razendsnel verdeeld dat niemand op zijn beurt hoeft te wachten. Het resultaat is een netwerk dat direct en lekker snappy aanvoelt.

Nu al overstappen of niet?

De officiële wifi 8-standaard wordt pas in 2028 definitief vastgelegd, maar ASUS wacht daar niet op. Net als bij eerdere generaties ontwikkelt de fabrikant nu al hardware op basis van de huidige conceptversies. De verwachting is dat de eerste routers en mesh-systemen, waaronder de ROG NeoCore, in de loop van 2026 al in de schappen liggen.

Hoewel je natuurlijk ook nieuwe apparaten nodig hebt om de volledige voordelen van wifi 8 te benutten, werkt de nieuwe hardware uiteraard ook met je huidige smartphone en laptop. Je bent dus direct voorbereid op de toekomst.