ID.nl logo
Win-win: zo past een luchtreiniger wél mooi in je interieur
© sodawhiskey - stock.adobe.com
Gezond leven

Win-win: zo past een luchtreiniger wél mooi in je interieur

De laatste jaren is de vraag naar luchtreinigers enorm toegenomen. Niet in de laatste plaats door corona en het feit dat we massaal thuis op elkaars lip zaten, maar ook omdat we ons steeds bewuster worden van de wereld waarin we leven. Moesten de luchtreinigers het eerst vooral van hun werking hebben en niet bepaald van hun looks, de nieuwste exemplaren vinken beide vakjes aan. Zo belanden ze niet meer in een verdomhoekje of verstopt achter de bank, maar passen ze juist helemaal in jouw interieur.

Waarom zou je een luchtreiniger aanschaffen?

Waarom een luchtreiniger, vraag je je misschien af, is dat nou echt zinvol? Als je een goed exemplaar in huis haalt zeker. Een luchtreiniger zuigt lucht aan, haalt alle vieze geuren en stofdeeltjes door een filter en blaast de schone lucht daarna weer terug de ruimte in. Zo blijven niet alleen pollen, allergenen en hondenharen achter, maar bijvoorbeeld ook kookluchtjes en uitlaatgassen. Tenminste, als je er eentje aanschaft die naast fijnstoffen ook ultrafijnstoffen te lijf gaat. Of de luchtreiniger zelfs de kleinste stoffen kan opnemen, ligt aan het filter dat wordt gebruikt. Meer hierover weten? Lees dan over de precieze werking van een luchtreiniger.

De matcht met veel woonstijlen

Voor wie is een luchtreiniger?

Ook als je geen gezondheidsfanaat of allergiegevoelig bent, geeft een luchtreiniger in huis je een gezond en ‘schoon’ gevoel. Het maakt je daarnaast veel bewuster van alle stoffen die er in de lucht dwarrelen en die we dus inademen. En ben je wél die pechvogel die met dikke, rode ogen aan een stuk door blijft niezen door pollen en huisstofmijt, dan heb je helemaal profijt van een reiniger in huis. 

Waar zet je 'm neer?

Een luchtreiniger zet je bij voorkeur op die plek in huis waar jij en je huisgenoten het meest te vinden zijn. Dat is meestal de woonkamer, maar sommigen kiezen ook voor de keuken, werkplek of slaapkamer. Zorg in elk geval voor genoeg ruimte - minimaal 20 centimeter - rondom de reiniger, want dan is hij het meest effectief. Wegstoppen achter een kast of bank heeft dus weinig zin, en met een plek op de grond bereik je ook al niet het maximale effect. Vermijd plekken dicht bij de verwarming, open haard of andere plek waar warmte vrijkomt. Midden in de kamer en op ooghoogte zou ideaal zijn, maar daar zul jij dan misschien weer niet zo blij van worden. Gelukkig worden de nieuwste luchtreinigers steeds mooier en zitten ze soms zelfs bijna onherkenbaar verstopt onder een bijzettafel. Daarover later meer.

Wordt het knalrood, zachtgeel of altijd-goed-grijs? LG brengt binnenkort deze op de markt

Een luchtreiniger kopen? Let dan hier op

Het is nog een behoorlijke uitdaging om in het ondoordringbare woud van luchtreinigers de juiste te vinden. Op Kieskeurig.nl wordt een groot aantal merken en types met elkaar vergeleken en kun je onder meer filteren op de capaciteit. Zeker even doen dus. Neem ook deze punten mee bij de aankoop:

  • Een luchtreiniger is alleen effectief tot een bepaald aantal vierkante meters. Meet daarom eerst de ruimte goed op en check de specificaties van het apparaat. 

  • Heb je niet alleen behoefte aan schonere lucht in huis, maar heeft je gezondheid er ook echt belang bij, kies dan voor een luchtreiniger met een ionisator. Daarmee worden geladen deeltjes geproduceerd die de ultrafijnstoffen, zoals pollen, schimmels, bacteriën en huisstofmijt neerslaan. 

  • De een is er gevoeliger voor dan de ander, maar een apparaat dat veel geluid maakt, roept op den duur irritatie op. Weet je van jezelf dat je niet goed tegen gezoem en achtergrondgeluiden kunt, kijk dan goed naar de hoeveelheid decibellen die de luchtreiniger produceert.

  • Een luchtreiniger is het meest effectief als hij de hele dag aanstaat en aan die stroomkosten hangt natuurlijk een prijskaartje. Kies daarom voor een energievriendelijk type en merk. Op die kosten gaan we hieronder nog wat dieper in.

Wat kost dat?

De kosten van een luchtreiniger bestaan niet alleen uit de aanschaf, maar ook uit het vervangen van de filters en de elektriciteit die het apparaat verbruikt. 

Aanschafprijs

Hoeveel je aan een reiniger uitgeeft, ligt natuurlijk helemaal aan je wensen, oftewel: hoeveel capaciteit en welke filters heb je nodig en in wat voor designjasje moet hij worden gestoken. De prijzen lopen uiteen van een paar tientjes tot ruim 1000 euro. Zoek je een echt goed apparaat, laat de hele goedkope apparaten dan links liggen; deze hebben over het algemeen weinig effect. 

Filters van een luchtreiniger vervangen

Na de aanschaf zul je na verloop van tijd de HEPA- en koolstoffilters moeten vervangen. De meeste apparaten geven aan wanneer dat nodig is, maar reken op elke twaalf maanden. Toch is het slim om af en toe even een snelle check te doen, want soms zijn de filters viezer dan je denkt en kun je met de stofzuiger eenvoudig het meeste vuil wegzuigen. Bedenk ook dat hoe schoner het filter, hoe effectiever het apparaat en des te minder stroom je verbruikt. 

Het voorfilter - dat de eerste stoffen en geuren opvangt - hoef je niet te vervangen; wel moet je het elke maand schoonmaken. De prijzen van filters lopen ook nogal uiteen, van 10 tot 100 euro, afhankelijk van het type en vermogen.

Elektriciteitskosten luchtreiniger

Wanneer je bedenkt dat de luchtreiniger hele dagen draait, vermoed je misschien met een energieslurper te maken te hebben. Gelukkig valt dat best mee: het verbruik is gelijk aan het stroomverbruik van een ledlamp en vele malen minder dan bijvoorbeeld een airco. De mooie en compacte Dyson Pure Cool Me kost op jaarbasis bijvoorbeeld 12 euro wanneer je ‘m dag in dag uit 8 uur lang aan hebt staan.

©benlaisheying

De AirExchange 150-T in staalblauw. 

Matchen met je interieur

Hoewel veel luchtreinigers er nog echt als ‘apparaat’ uitzien (lees: groot, wit en glanzend), komen er meer en meer types op de markt waarbij echt goed over het design is nagedacht. Zo heb je nog steeds een reiniger in de kamer staan, maar zou het net zo goed een lamp of ander esthetisch object kunnen zijn. De Blueair Blue met Scandinavische touch is zo’n mooi voorbeeld, net als de Dyson Purifier Humidify+Cool Formaldehyde. Ook worden de luchtreinigers steeds stiller, en dat draagt natuurlijk ook bij aan de 'ik-heb-geen-apparaat-midden in-de-woonkamer-staan'-beleving. 

Kies als het even kan voor een kleur of vorm die past bij jouw woonstijl. Heb je een basic of Scandinavisch interieur, kies dan voor niet te opvallend matwit of lichtgrijs, en check ook deze luchtreinigers in pastelkleuren. Heb je een klassieke stijl of verzamel je graag designmeubels en -objecten om je heen, dan past een apparaat in nachtblauw, donkergroen of bordeauxrood daar prachtig bij in. Knappe jongen die nog kan zien dat het eigenlijk een luchtreiniger is.

Onopvallend en gecamoufleerd

Op het gebied van luchtreinigers heb je dus steeds meer keuze in kleur en vorm, en daarnaast wordt ook flink nagedacht over twee-in-één-oplossingen: een reiniger verstopt onder een tafeltje bijvoorbeeld. Handig voor kleinbehuisden, maar ook als die luchtververser maar een doorn in het oog blijft. Zo heeft IKEA met de bijzetter en luchtververser Starkvind een mooie oplossing beschikbaar. Ook bij de designtafel van LG moet je een paar keer kijken voordat je ziet dat het eigenlijk een vermomde luchtreiniger is.

Luchtreiniger kopen?

Bij Bol.com vind je ze in alle soorten en maten!
▼ Volgende artikel
Maak een lichtgewicht Windows met Tiny11 Builder
© ID.nl
Huis

Maak een lichtgewicht Windows met Tiny11 Builder

Windows is een veelzijdig besturingssysteem, maar compact en gestroomlijnd kun je het niet noemen. Bovendien lijkt elke nieuwe versie er weer extra functies en onderdelen bij te krijgen. Kan het niet wat compacter? Met de juiste hulpmiddelen draai je hier je hand niet voor om: alles voor een lichtgewicht Windows 11.

Wat gaan we doen?

Dit artikel bestaat uit twee delen. In het eerste deel gaan we aan de slag met het gratis Tiny11 Builder. Hiermee maak je een compacte Windows-versie, die je vervolgens kunt installeren. Wil je liever je bestaande Windows 11 compacter maken en Windows niet opnieuw installeren? Daarover lees je in het tweede deel, waarbij we de hulp inroepen van het programma CrapFixer. 

Lees ook: De verborgen parels van Windows 11: deze apps moet je hebben

Aan de slag met Tiny 11

Tiny11 bestaat uit een set hulpmiddelen waarmee je Windows 11 op dieet zet en zorgt voor een lichtgewicht versie van het besturingssysteem. Het werkt grotendeels met scripts die specifieke onderdelen uit de software verwijderen. Resultaat is een compacte versie van Windows die je op de computer kunt installeren. Tiny11 is beschikbaar in twee varianten. De eerste – Tiny11 Maker – is de standaardversie die Windows flink afslankt, maar waarbij je de mogelijkheid houdt om gangbare functies alsnog toe te voegen. Denk aan talen, updates en Windows-onderdelen die je wél graag gebruikt. De tweede variant – Tiny11 Core Maker – pakt het rigoureuzer aan: deze versie stript Windows tot een minimum. Je kunt de eerdergenoemde functies niet meer toevoegen. Volgens de makers leent zo'n ultraslanke Windows-versie zich voor testdoeleinden en is de versie bijvoorbeeld ideaal om in een virtuele machine te gebruiken. Voor dagelijks gebruik is zo'n Windows-versie niet bruikbaar.

Je vindt Tiny11 Builder via GitHub.

Het voorwerk

Om te beginnen, zorg je voor de meest recente versie van Windows 11. Op het moment van schrijven is dat Windows 11 25H2. Je haalt deze versie binnen via https://www.microsoft.com/nl-nl/software-download/windows11. Kies voor het iso-bestand. Die vind je onder Download Windows 11-schijfkopiebestand (ISO) voor x64-apparaten. In het menu selecteer je Windows 11 (multi-versie ISO-bestand voor x64-apparaten) en klik je op Download nu. Wanneer hierom wordt gevraagd, kies je de gewenste taal. Sla het iso-bestand op in een aparte map, die je bijvoorbeeld Windows 11 Compact noemt. Vervolgens haal je de nieuwste versie van Tiny11 op via de eerdergenoemde website. Je vindt het installatiebestand boven aan de pagina. Klik op de knop Code en kies Download ZIP. Pak het zip-bestand uit en plaats het bestand Tiny11maker.ps1 op een eenvoudige locatie, bijvoorbeeld in de root op de C:\-schijf. Je beschikt nu over alles om van start te gaan.

Download de meest recente iso van Microsofts website.

Koppelen

Keer terug naar de map waarin je het iso-bestand hebt opgeslagen. Klik met de rechtermuisknop op het bestand en kies voor Koppelen. Hiermee koppel je de Windows-installatiebestanden aan een virtuele schijf, zodat Tiny11 ermee kan werken. Links in het venster van Verkenner verschijnt de schijf, bijvoorbeeld F:. Als je erop klikt, toont de Verkenner de Windows-installatiebestanden. Onthoud welke schijfletter wordt gebruikt: dit heb je later nodig.

Tiny11 bestaat uit een script dat je aanroept via PowerShell. PowerShell is het scripting-onderdeel van Windows. Open het Startmenu en typ PowerShell. Klik met de rechtermuisknop op Windows PowerShell en kies Als administrator uitvoeren. Een nieuw venster opent. Typ op de opdrachtregel: Set-ExecutionPolicy Bypass -Scope Process. Druk op Enter. Vervolgens typ je de opdracht om Tiny11 Maker te starten: C:\LOCATIE\tiny11maker.ps1 -ISO <LETTER> -SCRATCH <LETTER>. Neem de opdracht letterlijk over, maar vervang LOCATIE door de locatie waar je het Tiny11-script hebt bewaard. Vervang achter -ISO de <LETTER> door de schijfletter van het iso-bestand van Windows, bijvoorbeeld F. Vervang achter -SCRATCH de <LETTER> door de schijfletter waarmee Tiny11 met de bestanden mag werken en opslaan, bijvoorbeeld C. De opdracht kan er dus zo uitzien: C:\tiny11maker.ps1 -ISO F -SCRATCH C.

Je voert het script van Tiny11 uit via de PowerShell-opdrachtregel.

Welke versie

Het iso-bestand van Windows bevat de bestanden voor verschillende Windows-edities, zoals Windows 11 Home en Windows 11 Pro. Tiny11 vraagt welke Windows-versie je wilt afslanken. Elke editie heeft een eigen nummer: typ het nummer van de gewenste editie en druk op Enter. Het grootste deel van het werk zit erop. Kies wel een Windows-versie waarvoor je over een geldige licentie beschikt.

Kies de gewenste versie van Windows 11.

Installeren maar

Tiny11 heeft een nieuwe iso met Windows-installatiebestanden gemaakt. Het bestand heet Tiny11.iso. Met behulp van deze iso en een usb-stick kun je vervolgens een schone installatie van het afgeslankte Windows uitvoeren. Je kunt een opstartbare usb-stick op verschillende manieren maken, waaronder met Rufus. Ga naar https://rufus.ie/nl/ en haal de nieuwste versie binnen. Start de app en wijs bij Apparaat de usb-stick aan. Je hebt een stick met een minimale capaciteit van 8 GB nodig. Bij Opstartselectie kies je Schijf of ISO-image en klik je op Selecteren. Wijs het zojuist gemaakte iso-bestand van Tiny11 aan. Klik tot slot op Starten. Om de afgeslankte versie van Windows op een computer te installeren, start je deze op met de usb-stick. Doorloop de stappen van de installatiewizard, zoals je ook zou doen bij een gangbare installatie. Het resultaat: een afgeslankte Windows-versie.

Met Rufus maak je betrekkelijk eenvoudig een opstartbare usb-stick.

Handig voor Rufus:

USB-sticks in allerlei formaten
Opstartvolgorde

Probeer je de computer op te starten met de usb-stick en lukt het niet? Controleer in de BIOS-instellingen van de computer of de computer daadwerkelijk opstart vanaf de usb-stick. Open de BIOS-instellingen (vaak door het indrukken van de Delete- of F1-toets tijdens het opstarten) en zoek naar een optie die gelijk is aan Boot Order. Zorg dat de usb-stick eerst wordt gebruikt tijdens het opstarten.

Weer opbouwen

Prettig aan de compacte versie van Windows is de mogelijkheid om naderhand de onderdelen toe te voegen die je wel degelijk gebruikt. Heb je gekozen voor Tiny11 Maker (en niet voor Tiny11 Core), dan is dit mogelijk. Open het Startmenu, typ Onderdelen en kies Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Plaats vinkjes naast de componenten die je wilt gebruiken. Daarnaast vind je een deel van de standaard-apps via de Microsoft Store: open het Startmenu, typ Store en kies Microsoft Store. Kies Apps en ga op zoek naar de apps die je alsnog wilt gebruiken, bijvoorbeeld Outlook.

Achteraf weer zaken toevoegen.

Tiny11 Core

Heb je de smaak te pakken en wil je een nog compactere Windows-versie? Dan kun je Tiny11 Core overwegen. Deze vind je op dezelfde pagina als het andere Tiny11-script. De resulterende Windows-versie ontbeert alle onderdelen die ook door Tiny11 Maker worden verwijderd, maar haalt ook weg: Windows Component Store, Windows Defender, Windows Update en WinRE. Vooral Windows Update is een onderdeel dat je niet graag kwijt wilt, tenzij je de Windows-versie tijdelijk wilt gebruiken om bijvoorbeeld iets te proberen, en daarbij Windows in een virtuele machine installeert. Met Tiny11 Core een Windows-installatie maken voor dagelijks gebruik, is niet aan te raden. 

Veiligheid voor alles

Wil je een reeds geïnstalleerde versie van Windows compact maken, zorg dan altijd vooraf voor een goede back-up van je bestanden en andere belangrijke gegevens. Gaat er onverhoopt iets mis bij het afslanken van Windows, dan kun je terugvallen op de reservekopie. Je kunt gebruikmaken van het ingebouwde programma van Windows: open het Startmenu, typ Back-up en kies Windows Back-up.

Bestaande Windows afslanken

Heb je al een bestaande Windows-versie draaien en geen behoefte om een nieuwe installatie van een afgeslankte versie uit te voeren? Met een ander programma – CrapFixer – kun je een bestaande Windows-computer uitkleden en hoef je geen schone installatie uit te voeren. Je mag het programma gratis gebruiken. De nieuwste versie vind je op https://github.com/builtbybel/CrapFixer/releases. Pak het zip-bestand uit en dubbelklik op CrapFixer.exe om het programma te starten. Je hoeft het niet te installeren.

CrapFixer is opgebouwd uit drie hoofdonderdelen: Fixer, Restore en Tools. Kies Fixer. Dit onderdeel bestaat uit twee tabbladen: Windows en Applications. Op de tab Windows vind je aan de linkerzijde de collectie met 'opties' die je via CrapFixer kunt uitschakelen als je er geen behoefte aan hebt. De opties zijn onderverdeeld in verschillende categorieën, zoals Gaming, Privacy en System. Klik eerst op Analyze. CrapFixer scant het systeem en geeft aan wat het aan overbodige troep (zoals bloatware) aantreft. In het venster rechts lees je de aanbevelingen. CrapFixer geeft aan of het onderdeel momenteel wordt uitgevoerd, wat de geadviseerde instelling is en of die al is toegepast. Roodgemarkeerde items vragen extra aandacht, bijvoorbeeld als het gaat om de eerdergenoemde bloatware.

Met CrapFixer neem je een bestaande installatie onder handen.

Selecteren maar

Nu komt het leuke werk: bepalen van welke onderdelen je afscheid neemt. Gebruik de lijst aan de linkerkant van het venster om de onderdelen te selecteren. Ben je het eens met de standaardselectie van CrapFixer voor een volledig onderdeel, dan vink je de hoofdcategorie aan. Om bijvoorbeeld alle advertenties uit te zetten, plaats je een vinkje bij Ads. Wil je niet alle wijzigingen toepassen, dan vink je ze individueel aan. Weet je niet zeker wat een onderdeel inhoudt? Klik erop met de rechtermuisknop en kies Help (of druk op de F1-toets): een compacte toelichting verschijnt. Ben je tevreden over de selectie? Uitvoeren maar. Klik op de knop Run Fixer, die je rechtsonder in het venster vindt. 

Meer met plug-ins

CrapFixer ondersteunt plug-ins, waarmee je nog meer onderdelen van Windows 11 kunt afslanken. Klik op Tools en kies Plugins. Rechts vind je een lijst met beschikbare plug-ins. Klik op een plug-in om de beschrijving ervan te lezen boven in het venster. Spreekt die je aan, klik dan op Install. Zodra je CrapFixer weer draait, wordt deze plug-in meegenomen.

Neem apps mee

Werp ook een blik op de tab Applications, eveneens beschikbaar via het onderdeel Fixer. Hier lees je voornamelijk welke apps je kunt uitschakelen. Denk aan apps zoals Bing Nieuws en Weer, Copilot en andere ingebakken programma's zoals Telefoonkoppeling. Wil je deze allemaal verwijderen? Klik op Select all (linksonder in het venster). In plaats daarvan kun je ze ook selectief aanvinken.

Kom je later terug op een bepaalde selectie, dan kun je de situatie ook terugdraaien en de instellingen herstellen. Klik links op Restore. In het rechtervenster lees je wat er is teruggedraaid.

Welke standaard-apps wil je liever niet zien?

Handmatig te werk

Ondanks alle welkome hulp van buitenaf, kun je zelf ook een aantal stappen nemen om Windows meer lichtgewicht te maken. Voorkom allereerst dat er onnodige programma's tijdens de systeemstart worden geladen. Open de Windows-instellingen (Windows-toets+I) en kies Apps / Opstarten. Een overzicht van opstart-apps verschijnt. Zet de schuif op Uit bij de apps die je niet wilt laden. Verwijder ook de apps die nog aanwezig zijn, maar je niet meer gebruikt. Kies Apps / Geïnstalleerde apps. Zoek de app die je wilt verwijderen, klik op Meer opties (herkenbaar aan de drie puntjes) en kies Verwijderen.

Je kunt ook zelf een groot deel van de Windows-onderdelen in- en uitschakelen vanuit de standaardgebruikersomgeving. Open het Startmenu en typ Onderdelen. Klik op Windows-onderdelen in- of uitschakelen. Wil je een volledige categorie uitschakelen, verwijder dan het vinkje bij de hoofdcategorie. Wil je losse onderdelen uitschakelen, dan klap je de hoofdcategorie open en verwijder je de vinkjes bij de ongewenste onderdelen. Plaats de muis op een onderdeel om een compacte beschrijving van het onderdeel te zien. Bij twijfel: schakel het onderdeel niet uit.

Wees kritisch bij het toestaan van opstart-apps.
Groepsbeleid

Ben je een gevorderde gebruiker en beschik je over Windows 11 Pro? Dan kun je ook het onderdeel Groepsbeleid slim gebruiken om Windows compact te maken. Open het venster Uitvoeren (Windows-toets+R) en typ Gpedit.msc. Vooral onder Computerconfiguratie / Beheersjablonen / Alle instellingen kun je flink wat opties aanpassen. Een interessante instelling is Standaardpakketten Microsoft Store uit het systeem verwijderen. Kies Ingeschakeld en zet aan de linkerzijde van het venster vinkjes bij de apps die je niet wilt gebruiken. Neem ook de rest van de categorie Windows-onderdelen door en zoek naar de standaardprogramma's (bijvoorbeeld Windows Agenda). Vaak kun je die individueel uitschakelen (bijvoorbeeld via Windows Agenda uitschakelen).

Voor Pro's: het ingebouwde groepsbeleid gebruiken.

💻 Nieuwe laptop nodig? Kijk en vergelijk op Kieskeurig.nl

▼ Volgende artikel
De Switch 2 als enige console? (Nintendo Partner Direct) - Bonuslevel
Huis

De Switch 2 als enige console? (Nintendo Partner Direct) - Bonuslevel

Cody en Jacco lopen door de Partner Direct heen en stellen de vraag: is de Switch 2 nu multiplatform-waardig? Ook zit Jacco drie dagen in Zwitserland voor een gamingmuis en is één persoon jarig.

Kom bij onze Discord. Via ⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠⁠deze link kan je met ons en andere luisteraars kletsen over games, deals, nieuws en meer.

Wil je zelf ook een vraag insturen of heb je iets leuks om te melden? Dat kan! Stuur een mailtje naar bonuslevelcast@gmail.com (of bonuslevelkast@gmail.com of bonuslevelqast@gmail.com) en wellicht hoor je jezelf terug in de volgende aflevering!