Is vintage jouw middle name? Dan is schatzoeken op markten en tweedehands sites dé manier om jouw interieur bij elkaar te sprokkelen. Die stoel uit de fifties kan met een nieuwe bekleding nog jaren mee, en lampen en meubels uit die tijd zijn nog volop te vinden. Maar hoe zit dat met keukenapparaten zoals een koelkast en koffiezetapparaat, is het slim en duurzaam om daar een vierdehands exemplaar van te kopen?

In dit artikel lees je of het slim is om tweedehands keukenapparatuur te komen. Wat zijn de energieslurpers en welke apparaten kun je prima tweede- of derdehands kopen? Plus tips voor het vinden van nieuwe apparaten met een vintage look.

Lees ook: Design of budget: zo vind je meubels die bij jouw portemonnee passen

Niet doen: energieslurpers

Om maar meteen antwoord te geven op bovenstaande vraag: over het algemeen is het niet slim om een ouder apparaat te kopen, al zijn de looks vele malen beter dan de nieuwste apparatuur. Vooral oudere koelkasten en vriezers zijn echte energieslurpers en daarom niet duurzaam en al helemaal niet fijn voor de portemonnee. Bovendien zal er sneller iets kapotgaan en de vraag is of er nog onderdelen te vinden zijn. Vervang die oude apparaten dus door de veel zuinigere nieuwe versies in een mooi retro-model. Net echt, maar helemaal van nu.

Volgens Milieucentraal is het altijd beter om een koelkast of vriezer van 10 jaar of ouder te vervangen door een nieuw exemplaar, ook als hij het nog doet. Kies dan voor eentje met een zuinig, donkergroen energielabel.

©altitudevisual - stock.adobe.com

Wél door naar een volgende ronde

Gaat het om een apparaat dat je niet zo vaak gebruikt, zoals een broodrooster of keukenmachine? Dan is een tweedehands exemplaar van iemand overnemen juist milieuvriendelijker dan een nieuwe aanschaffen. Meestal zijn dit soort apparaten niet veel zuiniger geworden de afgelopen jaren en kun je er dus nog prima jaren mee voort. En zijn ze kapot, dan is repareren vaak nog een optie en duurzamer dan een nieuw exemplaar aanschaffen. Gaat het om een apparaat met een energielabel, zoals een oven, dan kun je deze meestal beter wel vervangen.

Twee tips voor het kopen van een ouder apparaat

Meer tips over de aankoop van tweedehands apparatuur vind je op Kieskeurig.nl

Repareren kun je leren

Hoe ouder het apparaat, des te meer kans dat ie het op een dag laat afweten omdat er een onderdeel kapot is. Wil je nog geen afstand doen van je favoriete vintage keukenapparaat, dan kom je al googelend en met how-to video's op YouTube een heel eind. Toch een beetje tricky, dat gepriegel met elektriciteit? Bezoek dan eens een Repair Café bij jou in de buurt. Hier vind je vrijwilligers met gouden handen die je graag helpen een apparaat te repareren.

©Eugene Sergeev

Refurbished keukenapparatuur

Refurbished telefoons en computers ken je vast wel, maar wist je dat er ook tweedehands keukenapparaten zijn die je - gecheckt en voorzien van garantie - kunt aanschaffen? Het is een duurzame keuze en je betaalt voor de wat duurdere merken soms wel 40 procent minder dan voor een nieuw apparaat. Refurbished apparaten zien eruit als nieuw en functioneren ook zo. Meestal krijg je er een jaar garantie op.

Retro versus vintage

Zijn de nieuwste keukenapparaten voor jou veel te strak en saai, dan word je waarschijnlijk heel gelukkig van meer kleur en rondere vormen in huis. Veel merken snappen dat en brengen daarom collecties op de markt die uit de fifties lijken te komen, maar toch echt kortgeleden van de band zijn gerold. De barbieroze en mintgroene koelkast van Smeg is hier een goed voorbeeld van en mateloos populair. Dit merk heeft sowieso een aantal retro parels in het assortiment om je vingers bij af te likken. Wat dacht je van een waterkoker of een broodrooster

Het verschil tussen retro en vintage

De termen retro en vintage worden vaak door elkaar gehaald en gebruikt, maar dat is niet juist. Vintage betekent namelijk dat iets écht oud is en retro is zo gemaakt dat het líjkt alsof het oud is. Vintage betekent dat het meubel, accessoire of apparaat uit de jaren 50 tot 80 van de vorige eeuw stamt en meestal gaat het dan ook om iets dat echt kenmerkend voor die tijd is. De ronde vormen en kleuren van de sixties bijvoorbeeld of de teakhouten kasten van de jaren 50.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.