Van je koelkast tot je verlichting, van je wasmachine tot je televisie: het energielabel vertelt je of je apparaten zuinig zijn of juist niet. Maar hoe lees je die labels eigenlijk? ID.nl legt het uit.

Het energielabel is een officiële indicatie voor de energiezuinigheid van een (huishoudelijk) apparaat. Omdat het oude label al ruim twintig jaar oud was, is er op 1 maart 2021 een nieuw energielabel verschenen. Inmiddels hebben wasmachines, was-droogcombinaties, koelkasten, vriezers, televisies, monitors en wijnbewaarkasten allemaal het nieuwe label gekregen. Die kom je in de winkel ook niet meer tegen met een oud label. Lampen hebben eveneens een nieuw label gekregen, maar omdat die in een wat oudere verpakking zitten, kan het gebeuren dat je daar nog een oud label met A+ of A++ op ziet. De komende jaren zal ook het energielabel van andere (huishoudelijke) apparatuur worden vernieuwd.

Het energielabel lezen

Energieklasse

Zowel op het oude als op het nieuwe label is de energieklasse aangegeven met een letter. Op het oude label loopt dat van D (niet zo zuinig) tot A+++ (zeer zuinig). Oorspronkelijk was dat gewoon A, maar omdat het oude label al een behoorlijke tijd meeging, zijn er in de loop der tijd apparaten op de markt verschenen die zuiniger waren dan die oorspronkelijke A. Dat heeft geleid tot de toevoeging van allerlei plussen en niet-officiële percentages – flink verwarrend allemaal. Veel mensen denken bijvoorbeeld dat het verschil in energieverbruik tussen A+ en A+++ gering is, omdat het allebei A is. Maar er zit wel degelijk verschil tussen!

Het nieuwe label loopt van A (zeer zuinig) tot G (niet zo zuinig). Er staan geen plusjes en percentages meer op, waardoor je verschillende producten uit dezelfde apparaatgroep makkelijker met elkaar kunt vergelijken. Een C-label betekent nu immers altijd hetzelfde.

Energieverbruik

Op het oude energielabel staat altijd een verbruik per jaar aangegeven (kWh/annum). Bij wasmachines, vaatwassers en was-droogcombinaties was dat verbruik gebaseerd op het gemiddelde aantal draaibeurten. Dat maakte inschatten soms lastig, want hoe weet je nou of jij net zo veel wast als de gemiddelde gebruiker?

Op het nieuwe label zie je het stroomverbruik (en eventueel waterverbruik) op basis van 100 draaibeurten. Bij televisies en monitors wordt het verbruik nu weergegeven per 1000 uur. Zo kun je heel goed een inschatting maken voor jouw persoonlijke situatie.

Oude apparaten

Natuurlijk ga je niet elke dag een nieuwe wasmachine of televisie kopen. Toch kan het de moeite lonen om bij apparaten die je al hebt staan nog eens extra naar het energielabel te kijken. Zoek daarna online of in de winkel een vergelijkbaar, maar nieuw apparaat en kijk wat daarvan het energieverbruik is. Als het verschil heel groot is, zou vervangen een optie kunnen zijn.

Belangrijk om te weten voor iedereen die Dispatch op een Switch of Switch 2 wil aanschaffen: de game is op die platforms gecensureerd, en dit kan niet uitgezet worden.

Dispatch kwam afgelopen jaar al uit op platforms als pc en PlayStation 5, en is sinds eerder deze week ook te koop voor Nintendo Switch en Nintendo Switch 2. Veel Switch-gamers keken al lange tijd uit naar de release van deze geprezen indiegame.

Censuur in Dispatch

Nu blijkt echter dat Dispatch op Switch-consoles gecensureerd is. De game bevat zo nu en dan scènes waarin (getekende) naaktheid voorkomt. Ook zitten er andere volwassen beelden in, zoals het opsteken van een middelvinger. In de andere platformversies zit er als optie de mogelijkheid deze beelden te censureren, maar spelers kunnen dit zelf bepalen door het aan of uit te zetten.

Op Switch en Switch 2 blijkt dit dus niet het geval: daar is het censuur vooralsnog verplicht. Volgens Dispatch-ontwikkelaar AdHoc (via Eurogamer) is dit gedaan omdat de game aan bepaalde regels moet doen om op de Nintendo eShop uit te komen.

Het lijkt er dan ook niet op dat er een patch uitkomt waarmee spelers het alsnog zelf kunnen bepalen, al is de kritiek online niet mals. Mocht die kritiek groeien, dan wordt er wellicht alsnog wat aan gedaan, maar dit is vooralsnog niet bevestigd.

Mogelijk heeft het te maken met strengere regels in bepaalde regio's - zoals Japan. Het zou kunnen dat AdHoc er voor heeft gekozen één versie van het spel voor alle regio's uit te brengen, waardoor het censuur voor alle regio's geldt. In Japan is de PS5-versie van de game bijvoorbeeld ook gecensureerd.

Nintendo heeft in een statement aan NintendoLife niet veel meer duidelijkheid gegeven over de situatie. Het bedrijf benadrukt dat leeftijdsclassificaties door onafhankelijke organisaties worden gegeven, maar dat het ook zelf richtlijnen voor zijn platforms heeft. "We informeren partners wanneer hun games niet aan deze richtlijnen voldoen, maar Nintendo past zelf niet de content van partners aan."

Nintendo en volwassen games

Nintendo zelf heeft in het verleden enkele controversiële keuzes gemaakt rondom censuur. Nintendo's spelcomputers staan er om bekend dat ze voor de hele familie bedoeld zijn, en in het verleden zorgde dit er bijvoorbeeld voor dat rood bloed met een andere kleur werd vervangen.

De laatste jaren leek Nintendo echter steeds coulanter te worden op het gebied van het vertonen van geweld en andere volwassen beelden in games. Diverse andere Switch 2- en Switch-games tonen wel volwassen materiaal, dus het is niet duidelijk waarom Dispatch dan toch gecensureerd is. Wellicht ligt het aan de combinatie met de tekenfilmachtige beelden in de game.

Over Dispatch

Dispatch draait om de aan lager wal geraakte superheld Robert Robertson. Tegenwoordig vult hij zijn tijd met een kantoorbaan, waarbij hij de administratie van andere superhelden verzorgt. Toch hoopt hij zelf uiteindelijk ook weer de held uit te kunnen hangen.

De game heeft daarmee een focus op het narratief, en doet daardoor meer dan eens denken aan de adventuregames van Telltale Games. Ontwikkelaar AdHoc bestaat dan ook gedeeltelijk uit voormalige werknemers van de studio achter de The Walking Dead-spellen.

Dispatch heeft daarbij een sterrencast die de rollen van de personages vervullen. Denk aan Aaron Paul (in de rol van de hierboven genoemde Robert), Jeffrey Wright (The Last of Us, Westworld, Matthew Mercer en Laura Bailey.

Dispatch is gestructureerd als een seizoen van een serie - de game kwam uit verspreid over meerdere episodes. AdHoc heeft eerder al laten weten dat een 'tweede seizoen' wordt overwogen.

Het is tijdelijk mogelijk om het eerste seizoen van de Amazon Prime Video-serie Fallout geheel gratis te zien.

De Fallout-serie is normaliter alleen te zien door een Amazon Prime Video-abonnement af te sluiten, maar de komende tijd zal het bedrijf gratis de afleveringen van het eerste seizoen op YouTube uitbrengen. Op moment van schrijven staan de eerste twee afleveringen er op, en de komende dagen volgt de rest.

De gratis afleveringen kunnen via het YouTube-kanaal van Amazon Prime Video bekeken worden. Tot 12 februari kan het eerste seizoen gratis via YouTube bekeken worden.

De gratis afleveringen zijn duidelijk bedoeld als promotie voor de serie, waarvan het tweede seizoen nu bezig is op Amazon Prime Video. Op 1 februari zal de laatste aflevering van dat tweede seizoen op Amazon Prime Video verschijnen.

Het succes van Fallout

In 2024 begon de fictieve Fallout-serie al op Amazon Prime Video, gebaseerd op de games van Bethesda. Met acteurs als Ella Purnell, Walton Goggins en Kyle MacLachlan wordt een alternatieve geschiedenis (en toekomst) geschetst waarbij de Verenigde Staten door een nucleaire winter geteisterd worden. Diverse samenlevingen houden het jarenlang vol in schuilkelders, en wanneer ze daar weer uit durven te komen, maken ze kennis met een aardoppervlakte die voorgoed veranderd is.

De serie bleek een grote hit en het eerste seizoen behaalde meer dan honderd miljoen kijkers. Ondertussen is al bevestigd dat er een derde seizoen komt - de opnames daarvan zullen in mei van start gaan.

Ook werkt Amazon aan een realityshow rondom Fallout, waarin deelnemers in een schuilkelder moeten leven en deel zullen nemen aan diverse spellen. Volgens de beschrijving "is het een spel van machtspatronen, populariteit en sociale strategieën waarbij uiteindelijk een gigantische geldprijs gewonnen kan worden". Verdere concrete detail zijn er nog niet, en het is ook niet duidelijk vanaf wanneer de realityshow op Amazon Prime Video te zien zal zijn.