ID.nl logo
Besturingssysteem in zakformaat
© Reshift Digital
Zekerheid & gemak

Besturingssysteem in zakformaat

Als u een besturingssysteem wilt testen zonder al teveel gedoe, dan is daar een eenvoudige oplossing voor. Uiteraard is het mogelijk om Linux of een tweede Windows-versie te installeren in een dualboot-configuratie, maar het installeren en deïnstalleren kost veel tijd. Het is handiger om een systeem op een usb-stick te plaatsen, zodat u er elke willekeurige computer mee op kunt starten!

1. Benodigdheden

Om een besturingssysteem op een usb-stick of -schijf te installeren, hebt u allereerst een geschikt systeem nodig. Waar dat uit bestaat, hangt volledig af van uw wensen. Voor wie slechts op internet wil surfen en af en toe wat Office-documenten wil openen, gaan we aan de slag met de Linux-distributie Damn Small Linux (DSL). De naam geeft al aan dat het om een pakket met een beperkte omvang gaat, DSL is slechts 50 MB groot. Vervolgens gaan we aan de slag met ChromiumOS Vanilla, een opensource-variant van Google's ChromeOS. Ook de nieuwste versie van Android kunt u gebruiken op een computer, en ten slotte laten we zien hoe u een 'draagbare versie' van Windows 7 maakt. Hoe groot uw usb-stick moet zijn, hangt af van het systeem. Een stick met 1 GB opslagruimte is genoeg voor Linux, maar voor Windows hebt u een stick van 4 GB nodig als u er ook nog bepaalde software bij wilt zetten. Behalve een stick hebt u natuurlijk ook nog de juiste software nodig om het besturingssysteem erop te kunnen plaatsen. Let op: de computer waarop u een usb-systeem wilt starten, moet een usb-stick als 'bootable drive' kunnen herkennen in het BIOS. Hoe u controleert of dat het geval is bij uw systeem, leest u in tip 4.

©PXimport

Als u een flinke usb-stick hebt, kunt u met elk besturingssysteem aan de slag.

2. DSL downloaden

Damn Small Linux, ofwel DSL, is een redelijk oude Linux-versie, maar juist daarom is hij bijzonder geschikt om te worden gebruikt vanaf een usb-stick. Met een omvang van slechts 50 MB is het een beperkt systeem dat weinig rekenkracht vraagt van de gastcomputer, terwijl het toch kantoorsoftware, een browser, games en diverse instellingen herbergt. Op de webpagina DamnSmallLinux.org is een lijst met downloadlocaties te vinden. Helaas blijken van de dertien op deze pagina getoonde mirrors er slechts twee continu te werken, namelijk de locaties in België. Als u erop klikt, komt u terecht op een ftp-server. Klik op de map current en kies dsl-4.4.10-embedded.zip (51 MB). Als het zip-bestand is gedownload, bent u klaar om DSL met behulp van de juiste software op een usb-stick te zetten.

©PXimport

Voor DSL hebt u slechts een kleine usb-stick nodig. Het is daarom zonde van de opslagruimte om er een stick met een grote capaciteit voor te gebruiken.

3. Universal USB Installer

Om van uw usb-stick een opstartbaar medium te maken, hebt u een programma nodig waarmee de Linux-systeembestanden worden aangepast. In dit geval kiezen we voor Universal USB Installer (met een omvang van 1 MB), dat u kunt downloaden vanaf PenDriveLinux.com. U hoeft deze applicatie niet te installeren. Zodra u hem opent, verschijnt de set-up. Dit is het installatiescherm dat moet worden gebruikt om Linux te installeren op een usb-stick, en dus niet voor de installatie van Universal USB Installer zelf. Klik op het pijltje onder Step 1 en selecteer onder het kopje Other Distros Alphabetical de naam DSL 4.4.10. Zoals u ziet, kiest u hierbij voor hetzelfde versienummer als het versienummer van DSL zelf, de software die u in de vorige tip hebt gedownload. Normaal gesproken verschijnt het zip-bestand nu automatisch in Step 2. Als dat niet gebeurt, kunt u handmatig naar dit bestand bladeren via de knop Browse. De derde stap (Step 3) is erg belangrijk. In dit menu moet u de juiste schijfletter selecteren. Sluit daarom uw usb-stick aan op de computer. Klik nu op Start / Computer en noteer welke schijfletter uw verwisselbare medium heeft. Zet een vinkje naast Format om de usb-stick helemaal leeg te maken. Let daarbij heel goed op dat u niet de verkeerde schijfletter selecteert, want dat kan tot grote problemen leiden! Sluit af met een klik op Create, kies bij de waarschuwing voor Ja. De installatieprocedure zal nu starten.

©PXimport

Met een programma als Universal USB Installer kunnen besturingssystemen in drie stappen worden gekopieerd.

4. BIOS voorbereiden

De usb-stick is nu klaar om DSL op te starten. Maar is uw computer dat ook? Dat moet u even controleren. Laat de usb-stick gewoon in de computer zitten en herstart het systeem. In het allereerste scherm ziet u, meestal onderaan, de instructies waarmee u in het BIOS kunt komen. In veel gevallen moet u daarbij op de toets F2 of F10 drukken, maar dit kan bijvoorbeeld ook de Esc-knop zijn. Eenmaal in het BIOS gaat u op zoek naar het menu Boot Order. Waarschijnlijk ziet u nu staan dat de computer als eerste probeert op te starten vanaf een cd of dvd, daarna vanaf de harde schijf, dan vanaf het netwerk en als laatste vanaf de usb-stick. U zult de usb-stick bovenaan moeten zetten om DSL automatisch te laten starten. De instructies op het scherm leggen uit hoe u een medium verplaatst, bijvoorbeeld met F5 en F6 voor het omlaag en omhoog verplaatsen. Als u de volgorde goed hebt staan en de usb-stick bovenaan de ranglijst prijkt, sluit u het BIOS af en bewaart u de instellingen (bijvoorbeeld via Save BIOS / Exit, maar dit kan per BIOS verschillen). De computer herstart nu, waarna het besturingssysteem dat op de usb-stick staat wordt geladen.

©PXimport

Een moderne computer kan opstarten vanaf een usb-stick: u moet dit alleen nog even instellen.

Administrator

Als u gebruikmaakt van Windows Vista of Windows 7, kan het zo zijn dat u een foutmelding krijgt als u in programma's bepaalde bewerkingen wilt uitvoeren. De oplossing is eenvoudig: u moet het programma openen met administratorrechten. Als u al een Windows-account als administrator hebt, kunt u een programma openen door met de rechtermuisknop op de snelkoppeling te klikken en te kiezen voor Als administrator uitvoeren. Als u de juiste rechten hebt, is een gebruiker als standaardgebruiker of administrator aan te wijzen via Start / Configuratiescherm / Gebruikersaccounts en Ouderlijk toezicht / Gebruikersaccounts / Uw accounttype wijzigen. Selecteer in dit scherm Administrator en sla de wijziging op met een klik op Accounttype wijzigen.

©PXimport

5. Introductie DSL

Zodra de usb-stick start, verschijnt er een scherm met onderaan de term 'boot'. Druk op Enter, waarna het systeem zal laden. Het bureaublad verschijnt nu, met de geopende browser Dillo. Dit is een zeer kleine browser die weinig systeemkracht vergt, maar helaas opent hij maar weinig sites op een goede manier. Daarom is ook Firefox meegeleverd, dat u op het bureaublad vindt. Linksonder vindt u de knop DSL, wat de startknop is. Deze is ook te benaderen met een klik op het bureaublad. In de map Apps vindt u programma's, zoals een tekstviewer, pdf-viewer, tekenprogramma en zelfs software om cd's te branden. Zoals u zult merken, gaat het om zeer eenvoudige en soms behoorlijk ouderwetse programma's, maar ze werken goed. Voor dagelijkse basishandelingen voldoet DSL prima. Zo verloopt het werken via Google Docs en het benaderen van Dropbox net zo eenvoudig en snel als op een 'gewone' Windows7-computer. Extra software, bijvoorbeeld gratis kantoorprogramma's zoals OpenOffice, is online verkrijgbaar, zodat u DSL ermee uit kunt breiden.

©PXimport

DSL oogt ouderwets, en dat is het ook. Maar het werkt razendsnel en voor het verrichten van de dagelijkse basishandelingen kunt u er prima mee uit de voeten.

Software voor onderweg

Een draagbaar besturingssysteem is niet erg geschikt om vol te worden gestopt met software. Het is daarom handig dat van veel populaire programma's ook een zogenaamde 'portable versie' beschikbaar is. Deze plaatst u op een usb-schijf, cd-rom of in een online cloudlocatie zoals Dropbox of SkyDrive. Zo kunt u te allen tijden bij uw favoriete programma's en belangrijke gegevens. Op de website PortableApps.com vindt u onder het kopje Get Apps een uitgebreid overzicht van programma's waarvan een draagbare versie verkrijgbaar is. De programma's zijn gecategoriseerd op type software. Naast wat informatie en screenshots is bij elk programma ook een directe downloadknop beschikbaar, zodat u de software direct kunt binnenhalen zonder naar allerlei andere websites te hoeven surfen. Portableapps.com biedt ook een eigen programma, waarmee u een overzicht krijgt van de aanwezige mappen op uw computer, van beschikbare software-updates en van andere handige zaken. Via Beheren / Meer programma's downloaden kunt u nieuwe 'draagbare programma's' downloaden en installeren.

©PXimport

Draagbare programma's zijn prettig klein. Ze werken snel en functioneren net zo goed als 'gewone' software.

6. ChromiumOS

Bent u een fanatiek gebruiker van de browser Chrome? Dan is het Chrome-besturingssysteem wellicht echt wat voor u. Hiermee haalt u een snel en modern besturingssysteem in huis, terwijl de meeste applicaties online (in de cloud) draaien. Dat maakt Chrome OS een ideaal systeem om mee te nemen op een usb-stick. U hoeft zich immers geen zorgen te maken over de beperkte opslagruimte van de usb-stick. Een gratis opensource-variant van ChromeOS heet ChromiumOS Vanilla. Als u naar de website Chromeos.Hexxeh.net gaat, vindt u daar instructies over de manier waarop u in het bezit komt van dit systeem. Op de genoemde webpagina wordt geadviseerd een usb-stick met een opslagruimte van 4 GB te gebruiken. Scroll naar beneden, waar u steeds de nieuwste versie van Chromium vindt. Klik naast de laatste datum op USB, waarna de download start. Hoewel ChromeOS van oorsprong gedeeltelijk van Linux afstamt, kunt u Universal USB Installer (uit tip 3) niet gebruiken om het systeem naar de stick te kopiëren. Met Image Writer for Windows lukt dat wel, en dat programma vindt u op Launchpad.net. Klik rechts in beeld op win32diskim...-binary.zip en pak de 5 MB grote map uit. Open Win32DiskImager om de software te starten.

©PXimport

Het besturingssysteem Chrome is ideaal wanneer u graag vanuit 'de cloud' werkt.

7. ChromiumOS kopiëren

Image Writer for Windows steekt heel eenvoudig in elkaar. Het opent alleen maar image-bestanden en heeft geen optie aan boord om uw usb-stick te formatteren. Het ChromiumOS-installatiebestand staat in de zip-map die u in de vorige tip hebt gedownload. Pak de map uit en onthoud de locatie waar de bestanden terechtkomen. U zult zien dat de zip-map van 250 MB een image van bijna 2 GB oplevert. Klik nu in Image Writer op het blauwe mapje en navigeer naar het uitgepakte bestand, genaamd ChromeOS-Vanilla-..., met op de puntjes het laatste versienummer. Nu moet de usb-stick nog worden geformatteerd. Ga naar Start / Computer en klik met rechts op de (verwisselbare) usb-schijf. Kies Formatteren en druk op Starten. Als dit proces is voltooid, noteert u de schijfletter, die u vervolgens in Image Writer aanklikt onder Device. U hebt nu het image van ChromeOS geselecteerd, met de letter van de usb-stick waar het bestand naartoe moet worden gekopieerd. Klik vervolgens op Write om de installatie te starten. Kies Close als de melding Done in beeld verschijnt, zodat u de installatieprocedure afsluit.

©PXimport

Het installeren van de ChromeOS-image kan enige tijd in beslag nemen.

8. Chrome voorbereiden

Als u de computer opstart met de zojuist gemaakte opstart-stick verschijnt na enige tijd het installatiescherm van Chrome. Hierin moet u een aantal eenvoudige instellingen invoeren, zoals het type toetsenbord. Vervolgens controleert het systeem of er updates zijn, maar deze stap is nog niet direct nodig. U kunt hem daarom overslaan door op uw toetsenbord op de Esc-knop te drukken. Hierna komt u terecht in het inlogscherm van Chrome. Om in te loggen, hebt u een Google-account nodig. Als u dit al hebt (bijvoorbeeld omdat u Gmail gebruikt) kunt u hiermee inloggen. Daarmee kan het besturingssysteem sneller bij uw mail en de bestanden komen die al op internet zijn opgeslagen. Selecteer tot slot een pasfoto, waarna ChromeOS opnieuw opstart. De browser Chrome wordt nu direct gestart. Het zal u opvallen dat het scherm helemaal leeg is, op een startknop met het Chrome-logo en een klokje aan de rechterzijde na. Naast de startknop bevindt zich nog een logo met blokjes. Hier vindt u alle applicaties.

©PXimport

ChromeOS werkt volledig vanuit de browser, waardoor het een lichtgewicht systeem is dat uw computer ontziet.

9. Meer uit Chrome halen

Het Chrome-besturingssysteem werkt over het algemeen op dezelfde manier als waar u als Windows-gebruiker aan gewend bent. Door met de rechtermuisknop op de browserbalk te klikken (de browser is in principe het systeem) komt u bij de Task Manager waarmee u programma's af kunt sluiten. De knop Stats for nerds geeft u wat gegevens over het processorverbruik, in een scherm dat wordt geladen in de browser. In de Chrome Web Store zijn applicaties te verkrijgen. Die worden geïnstalleerd in de Chrome-browser en dus niet op uw computer zelf. Alle aanpassingen worden daarbij opgeslagen in uw Google-account. De volgende keer dat u inlogt, komen alle geïnstalleerde applicaties en opgeslagen bladwijzers dus automatisch tevoorschijn. De Web Store is te benaderen via de applicatieknop op het bureaublad of door in de browser rechtsonder in beeld op Web Store te klikken. Een overzicht van de belangrijkste sneltoetsen vindt u in het kader 'Sneltoetsen voor Chrome OS', elders in dit artikel.

©PXimport

Dropbox installeren op uw Chrome-computer? In de Web Store vindt u honderden handige applicaties.

10. Android 4.0 voor ASUS

Het mobiele besturingssysteem Android 4.0 is ook als draagbaar besturingssysteem op uw computer te gebruiken, mits het om een apparaat van ASUS gaat. Om Android werkende te krijgen, hebt u twee usb-sticks nodig die beide 2 GB groot zijn. Verder is het installatieproces in de basis gelijk aan het proces dat is beschreven voor DSL en ChromeOS. Hierbij wordt gebruikgemaakt van de opensource-versie van Android, die door ontwikkelaars beschikbaar is gesteld op de webpagina Android-x86.org. Vooralsnog zijn er Android-versies gemaakt die geschikt zijn voor gebruik op laptops, tablets en Eee pc's van het merk ASUS. Scroll op de downloadpagina naar beneden tot u het kopje Android-x86-4.0-RC1 ziet staan. Kies hier uw type computer (Eee pc of laptop) en klik op View. Hierna wordt het image (een iso-bestand) gedownload. Vervolgens hebt u het programma UNetbootin nodig om het image naar een usb-stick te branden. Deze software is te vinden op UNetbootin.Sourceforge.net. Na het downloaden ervan kunt u het programma direct gebruiken, u hoeft het dus niet te installeren.

©PXimport

Android 4 op uw computer? Als u een ASUS-systeem hebt, is het mogelijk!

11. Android installeren

Open UNetbootin. Klik op Diskimage en klik op de puntjes om naar het Android-bestand te bladeren dat u eerder hebt gedownload. Selecteer vervolgens naast Drive de schijfletter, die u kunt controleren via Start / Computer. Klik nu op OK. De usb-stick wordt gereedgemaakt, zodat u uw computer kunt laten opstarten met het Android-installatiebestand. Stop deze usb-stick in de computer die u met Android wilt laten starten. Denk wederom aan de BIOS-instellingen, waarin moet zijn vastgelegd dat de computer automatisch start van de usb-schijf (lees meer hierover in tip 4). Vervolgens verschijnt er een installatiescherm. Selecteer via een druk op Enter Installation - Install Android-x86 to harddisk. U komt nu in het Choose Partition-venster. Nadat u een tweede (lege) usb-stick in uw computer hebt gestoken, selecteert u deze. In dit geval heet de schijf sdb1 Win95 FAT32. Formatteer de ruimte als FAT32 en geef als antwoord steeds Ja op de vragen die daarna verschijnen. Als de installatie is voltooid, kunt u een virtuele SD-kaart aanmaken door te kiezen voor Create a fake SD card. Zo zal Android denken dat er een echte SD-kaart aanwezig is in het systeem, zodat u ook een videospeler en fotogalerij kunt openen. Als u klaar bent, verwijdert u de usb-stick met de installatie, maar laat u de Android-stick in de computer zitten. Herstart de computer via Reboot.

©PXimport

De installatie van Android duurt helaas wat langer dan die van DSL.

12. Windows 7 op een stick

Tot slot leggen we nog uit hoe u Windows 7 op een usb-stick kunt plaatsen. Hiervoor hebt u iets meer programma's nodig dan voor het mobiel werken met ChromeOS en DSL, en bovendien moet u over een installatieschijf met Windows 7 beschikken. Download eerst Windows Automated Installation Kit (1,7 GB groot) vanaf de site Microsoft.com. Dit iso-bestand is uit te pakken met bijvoorbeeld 7-zip (gratis te downloaden). Dubbelklik nu op StartCD. In het installatiescherm klikt u op Windows AIK Setup, waarna een eenvoudige set-up verschijnt. Vervolgens stopt u de Windows7-installatieschijf in uw computer. Open deze, selecteer alle mappen en bestanden en kopieer ze naar een map op de harde schijf. Om deze gegevens op een juiste manier naar een usb-stick over te zetten, hebt u het programma WinBuilder nodig, dat u vindt op Reboot.pro. Als het bericht verschijnt dat u niet bent verbonden met internet, klikt u in WinBuilder op het tabblad Proxy. Zet onder HTTP een vinkje bij Use Proxy. Vul daaronder het DNS-nummer in dat u vindt via het Netwerkcentrum van Windows. Klik naast uw internetverbinding op Local Area Connection en kies Details. Het nummer achter IPv4 DNS-server vult u in bij WinBuilder. Ten slotte klikt u onder Ping op HTTP. Herstart WinBuilder, waarna internet weer werkt.

©PXimport

Met de juiste instellingen weet WinBuilder uw internetverbinding te herkennen.

13. WinBuilder voorbereiden

Klik in WinBuilder linksboven op het standaard geopende Recommended en kies Complete. Er verschijnen nu meer projecten om te downloaden in beeld. Naast het al aangevinkte updates.boot-land.net hebt u win7pe.winbuilder.net/projects nodig. Klik op de grote knop Download. In totaal wordt nu bijna 35 MB aan bestanden binnengehaald. Kopieer vervolgens nog het bestand bcdedit.exe uit de map C:\Windows\System32 naar de WinBuilder-map Project\Tools\Win7PE_SE\x64 of x86, waarbij x86 de Windows 32bit-versie huisvest en x64 de 64bit-versie. Haal uit de map Program Files\Windows AIK\Tools\x86 of ia64 ook nog de bestanden imagex.exe, wimgapi.dll, wimmount.inf, wimmount.sys en wimserv.exe en plaats ze in dezelfde map als bcdedit.exe. Hernoem imagex.exe naar imagex6.1.exe en wimgapi.dll naar wimgapi6.1.dll. Herstart WinBuilder. U moet nu eerst aanwijzen waar de Windows7-installatiemap zich bevindt. Dit doet u via de knop Source. Klik naast Source directory op het map-icoontje en blader vervolgens naar de map waar de Windows7-schijf naartoe is gekopieerd. Als dit proces klaar is, moet nog worden aangegeven dat Windows op een usb-stick moet worden gebrand, en niet op een cd of dvd. Klik in het linkervenster onder de schijf Multi 7PEs op het plusje naast Finalize. Zet dan een vinkje naast Copy to USB-Device.

©PXimport

WinBuilder ziet er wellicht chaotisch uit, maar de instellingen ervan steken erg eenvoudig in elkaar.

14. Windows 7 gebruiken

Voordat u Windows 7 op de usb-stick zet, kunt u nog wat extra software klaarzetten die met het besturingssysteem kan worden meegebrand. Op Al-Jo.zxq.net vindt u een overzicht van applicaties, waaronder bijvoorbeeld VLC Media Player. Download het bestand via de pagina en pak de map uit. Plaats het .script-bestand in de map \projects\win7pe\addons, een map die aanwezig is op de locatie waar u WinBuilder.exe hebt uitgepakt. Dit kan ook via Tools / Create script. Onder Script klikt u op de map win7pe / Addons. Voer een bestandsnaam in bij Filename. Kies nu het tabblad Add files en selecteer het gedownloade script. Klik op Create om de toepassing toe te voegen. Nu is het tijd om Windows 7 naar een usb-stick te kopiëren. Klik op de map Finalize en vervolgens op Copy to USB-Device. Klik nu op het mapje om de locatie van de (geformatteerde) usb-schijf aan te geven. Klik tot slot op de blauwe Play-knop om de installatie te laten starten. Het geheel neemt grofweg 300 MB in beslag, maar de stick heeft nog wat meer ruimte nodig om fatsoenlijk te kunnen werken. Nadat dit proces is afgerond, laat u de stick zitten en start u de pc opnieuw op. Als de boot-instellingen in het BIOS (waarover u meer leest in tip 4) goed zijn aangepast, start Windows 7 nu op vanaf de stick!

©PXimport

Windows 7 kan niet alleen op een dvd worden gebrand, maar ook op een usb-stick worden gezet!

▼ Volgende artikel
Sneller werken en meer overzicht: zo maak je een powertool van je Windows bureaublad
© diy13 - stock.adobe.com
Huis

Sneller werken en meer overzicht: zo maak je een powertool van je Windows bureaublad

Bij de een is het bureaublad een leeg vlak, bij de ander een bende. Dat kan anders. Met een doordachte indeling, slimme mappen, goede snelkoppelingen en gratis tools. Daarmee verander je die onbenutte ruimte achter je vensters in een krachtig instrument. Zo combineer je de eigen Windows-functies met lichte hulpprogramma's om bijvoorbeeld sneller te werken en beter te focussen.

In dit artikel

In dit artikel lees je hoe je van een rommelig Windows-bureaublad een rustig startpunt maakt voor al je werk. Je ontdekt hoe je pictogrammen en mappen logisch indeelt, snelkoppelingen slimmer inzet en vensters netjes rangschikt met Snap en PowerToys FancyZones. Ook komen virtuele bureaubladen, tools als Rainmeter, Nimi Places en SideSlide voorbij, plus manieren om meldingen en geluid in toom te houden, zodat je geconcentreerd kunt blijven werken.

Lees ook: Slimme tips en handige trucs om alles uit Windows te halen

Voor je iets opbouwt, maak je het bureaublad eerst voorspelbaar en rustig. Controleer hiervoor de zichtbaarheid van symbolen door met de rechtermuisknop te klikken op het bureaublad en Beeld / Bureaubladpictogrammen weergeven in of uit te schakelen. Pas meteen de pictogramgrootte aan via Beeld / Grote pictogrammen, Normale pictogrammen of Kleine pictogrammen, zodat de schaal overeenkomt met je monitor. Zet nu de systeemiconen goed door Instellingen / Persoonlijke instellingen / Thema's / Instellingen voor bureaubladpictogrammen te openen en alleen essentiële items als Deze pc en Prullenbak te tonen.

Wil je tijdens een presentatie of schermdeling snel een leeg bureaublad, gebruik dan de eerder genoemde schakelaar, of roep het bureaublad op met de toetscombinatie Windows-toets+D.

Kies tot slot een rustige achtergrond in Instellingen / Persoonlijke instellingen / Achtergrond en voorkom ruis door geen drukke diavoorstelling te gebruiken. Zo leg je een stabiele basis waarop je straks doelgericht verder bouwt en voorkom je dat de vorm boven de functie gaat.

Via de Windows-instellingen kun je kiezen welke hoofdpictogrammen standaard op je bureaublad worden getoond.

Mappen slim groeperen

De kern van een productief bureaublad is een logische groepering. Maak daarom eens drie hoofdmappen die je werkstroom dekken. Je hoeft dan alleen nog maar met de rechtermuisknop te klikken op het bureaublad en te kiezen voor Nieuw / Map. Noem ze bijvoorbeeld 0_Inbox, 1_Projecten en 9_Archief. De cijfers zorgen dat ze alfabetisch bovenaan blijven.

De inboxmap is je tijdelijke parkeerplaats voor downloads en screenshots die je nog moet verwerken. In de projectenmap komen submappen per project of dossier. De archiefmap is de plek waar afgeronde zaken heengaan, zodat je werkveld schoon blijft. Sleep bestaande snelkoppelingen en losse bestanden het liefst naar de juiste map in plaats van ze overal neer te zetten.

Wil je de mapstructuur ook vanuit verkenner gelijk houden, zet 1_Projecten dan vast aan de zijbalk. Dat doe je door de map te selecteren en te kiezen voor Vastmaken aan Snelle toegang. Zo ontstaat een vaste routine: neerzetten in de inboxmap, ordenen naar de projectenmap en afsluiten in de archiefmap.

Een beter bureaublad begint bij jezelf.

Snelkoppelingen die werken

Goede snelkoppelingen besparen tientallen muisklikken per dag. Maak er één via een klik met rechts op je bureaublad en Nieuw / Snelkoppeling. Kies het doel en geef een beschrijvende naam. Voor documenten en mappen gaat het nog sneller via een klik met rechts en Meer opties weergeven / Kopiëren naar / Bureaublad (snelkoppeling maken).

Open daarna de eigenschappen met een rechtermuisklik en Eigenschappen en stel bij Doel zo nodig parameters in, bijvoorbeeld een specifieke profielmap voor je browser. Gebruik Ander pictogram... om ze visueel goed te kunnen onderscheiden. Kies wel voor rustige pictogrammen die niet schreeuwen om je aandacht.

Sleep apps die je vaak nodig hebt liever naar de taakbalk en kies Aan taakbalk vastmaken, of naar Start met Aan Start vastmaken. Op die manier loopt je bureaublad zelf niet vol. Denk tot slot aan Beginnen in bij Eigenschappen / Snelkoppeling als een tool in de juiste werkmap moet starten. Zo worden snelkoppelingen betrouwbaar gereedschap en geen willekeurige sprongen.

Een snelkoppeling maken van een bestand of map doe je via een rechtermuisklik.

Aanbevolen indeling

Een kenniswerker heeft veel aan een minimalistisch bureaublad met drie hoofdstructuren en een lichte signalering. Kies een effen achtergrond, laat alleen Deze pc en Prullenbak zien via Instellingen / Persoonlijke instellingen / Thema's / Instellingen voor bureaubladpictogrammen. Plaats ook één Rainmeter-skin met cpu en kalender aan de rechterkant (zie Informatie op achtergrond). Gebruik Snap voor twee vensters naast elkaar en PowerToys Run voor alles wat je start.

Een ontwikkelaar heeft baat bij duidelijke zones en contextscheiding. Maak in FancyZones een breed codevlak en twee smalle vensters voor terminal en documentatie. Koppel terminals aan zones en laat een aparte virtuele desktop bestaan voor logging en monitoring met Rainmeter-meters langs de rand.

Een contentmaker combineert visuele assets en taken. Gebruik Nimi Places of SideSlide om containers te tonen voor de actuele projectmap en assets, zet een grote schrijf- of montagezone centraal en plaats notities of to-do als discrete skins. In alle gevallen geldt: beperk wat permanent zichtbaar is en automatiseer de rest, zodat je aandacht naar het werk gaat en niet naar het decor.

Vensters indelen

Een rustig bureaublad helpt pas echt als vensters snel in de juiste positie vallen. Schakel eerst Snap in via Instellingen / Systeem / Multitasking en zet Uitgelijnde vensters aan. Sleep nu een venster naar een schermrand, zodat je twee of meer apps direct naast elkaar krijgt.

Wil je nog preciezer werken? Installeer dan Microsoft PowerToys via de Microsoft Store en schakel Vensters en indelingen / FancyZones in. Start de zone-editor met de knop Lay-outeditor openen, kies een basisindeling en pas desgewenst tegels aan door ze te splitsen.

Tijdens het slepen houd je de Shift-toets ingedrukt om een venster in een zone te leggen. FancyZones onthoudt je indeling per monitor. Maak bijvoorbeeld een breed schrijfvlak links en twee smalle vensters rechts voor research en chat. Sla profielen op voor verschillende taken en wissel ze in de editor wanneer je context verandert. Door Snap te gebruiken voor het snelle werk en zones voor vaste patronen, minimaliseer je handwerk en maximaliseer je focus.

FancyZones zijn vaste plekken waar je vensters en apps op kunt vastzetten.

Virtuele bureaubladen

Als je vaak tussen werk en privé wisselt, zorgen virtuele bureaubladen voor mentale scheiding. Open de taakindeling via het pictogram op de taakbalk of de toetscombinatie Windows-toets+Tab. Kies Nieuw bureaublad, en geef elk bureaublad een naam door op de miniatuur te rechtsklikken en Naam wijzigen te kiezen.

Plaats apps per thema: schrijven en research bij elkaar, communicatie op een ander, testen en metingen weer apart. Klik in de taakweergave met rechts op de miniatuur en kies Achtergrond kiezen om per desktop een andere achtergrond te zetten. Een subtiele kleurcode werkt verrassend goed als geheugensteuntje.

Verplaats apps tussen desktops door in de taakweergave een venster te slepen, of houd de context netjes door een app opnieuw te openen op het gewenste bureaublad. Wisselen gaat vloeiend via de toetscombinatie Windows-toets+Ctrl+Pijl.

Werk je met meerdere beeldschermen? Geef in dat geval elk scherm een vaste rol per desktop en laat die rol gelijk blijven als je van desktop wisselt. Zo krijg je rust zonder dat je productiviteit inzakt door contextwissels.

Werken met meerdere bureaubladen kan je een hoop extra productiviteit opleveren.

Informatie op achtergrond

Wil je live-informatie zonder vensterdrukte, gebruik dan Rainmeter. Start het programma en open de beheerder door met rechts te klikken op het Rainmeter-pictogram in het systeemvak rechtsonder. Klik vervolgens op Beheren. Laad een basisskin, bijvoorbeeld illustro, door in het tabblad Skins de gewenste module te selecteren en op Laden te klikken.

Positioneer cpu-, geheugen- of netwerkmeters langs een schermrand en zet ze op de achtergrond door met de rechtermuisknop op een van de onderdelen Instellingen / Positie / Op bureaublad te klikken. Met Lay-outs sla je je indeling op, handig als je je laptop vaak ergens mee naartoe neemt. Houd skins minimalistisch en beperk het aantal fonts en kleuren; het is een werkinstrument, geen poster. Door functionele, lichte skins te combineren met een rustige achtergrond krijg je een dashboard dat informeert zonder af te leiden, precies waar het bureaublad in uitblinkt.

Rainmeter is een kleine, portable app die je live informatie over je pc geeft zonder dat het in de weg staat.

Gratis alternatieven voor Fences

Fences is populair, maar je betaalt er wel voor. Je kunt hetzelfde principe ook gratis benaderen. Zo projecteert Nimi Places een map als container op je bureaublad. Je maakt per project een 'place' die live meebeweegt met de onderliggende mapstructuur, inclusief thumbnails en sortering. Het voordeel is direct contextzicht zonder verkenner te hoeven openen. Het nadeel is dat je discipline nodig hebt om het aantal containers klein te houden.

SideSlide werkt omgekeerd: er is één werkvenster dat inklapt aan een schermrand. Je vult het venster met snelkoppelingen, notities en zelfs rss en laat het pas verschijnen als je het nodig hebt. Het voordeel is maximale rust terwijl alles één veeg weg is. Het nadeel is dat je een extra laag moet bedienen.

Kies Nimi Places als je mapinhoud visueel wilt zien en SideSlide als je een schone desktop wilt met een krachtige lade. Beide zijn gratis, licht en portable te gebruiken.

Nieuwe laptop nodig? Kijk en vergelijk op Kieskeurig.nl!

Mappen als 'vensters'

Wil je mappen als 'vensters' op het bureaublad tonen zonder te betalen voor Fences, dan bieden Nimi Places en SideSlide gratis alternatieven. Installeer Nimi Places, zorg dat je het exe-bestand als administrator uitvoert. Kies voor Create place om een container te maken die live de inhoud van een map toont. Sleep de container naar de gewenste plek, zet Always on bottom aan zodat vensters eroverheen kunnen, en kies een sober thema.

Met SideSlide maak je een inklapbaar werkvenster. Open de workspace, sleep mappen en bestanden erin en zet het venster vast aan een schermrand. Klik op het pictogram rechtsboven zodat het pas verschijnt wanneer je de rand aanraakt. Gebruik containers voor projecthotspots, zoals 1_Projecten\KlantA\Assets. Je ziet daarmee direct wat er speelt zonder de verkenner te hoeven openen. Houd het aantal containers laag en kies duidelijke namen in de kopbalk, anders creëer je nieuwe ruis. Door containers te reserveren voor dynamische projectmappen en vaste snelkoppelingen elders te houden, ontstaat een overzichtelijke mix van context en snelheid.

Met SideSlide maak je een soort mini-bureaublad dat verdwijnt en tevoorschijn komt wanneer jij dat wilt.

Meldingen onder controle

Afleiding kost focus, dus demp meldingen en matig het geluidsvolume. Zet meldingsrust aan via Instellingen / Systeem / Meldingen en activeer Niet storen als je geconcentreerd moet blijven. Combineer dit met een focussessie via Instellingen / Systeem / Focus om gedurende een vaste tijd badges en knipperende taakbalk-apps te verbergen.

Voor geluid per app is EarTrumpet een uitstekende gratis aanvulling op de eigen mixer van Windows. Installeer de app via de Microsoft Store en open de mixer via het EarTrumpet-pictogram in het systeemvak. Je ziet en bestuurt het volumeniveau per toepassing en kunt snel van uitvoerapparaat wisselen.

Zet tot slot je taakbalk strak via Instellingen / Persoonlijke instellingen / Taakbalk / Gedrag van taakbalk door automatisch verbergen aan te zetten en de uitlijning te kiezen die het beste bij je werkzaamheden past. Minder visueel lawaai en direct de juiste volumebalans zorgen ervoor dat audio en notificaties ondersteunen in plaats van storen, precies wat je van een productiviteitsbureaublad verwacht.

Focus is de manier om minder snel afgeleid te worden door meldingen van apps.

PowerToys: tijd besparen

In PowerToys zet je met weinig moeite veel winst neer. Open PowerToys Settings / FancyZones en maak per monitor één indeling met een dominante zone en twee secundaire. Zet Hold Shift key to activate zones while dragging aan, zodat je de standaard-Snap behoudt en zones bewust gebruikt.

Open vervolgens PowerToys / Systeemhulpprogramma's / PowerToys Run en activeer hem. Schakel plug-ins in die passen bij je werk, zoals Calculator, Windows Settings en de Everything-integratie, en verplaats veelgebruikte plug-ins hoger in de prioriteit. In Algemeen zet je Run at startup aan en exporteer je instellingen naar een veilige plek via Back-up. Gebruik Always On Top en Awake alleen als ze je echt helpen, want elk extra hulpprogramma voegt mogelijk visuele signalen toe. Door FancyZones en Run strak in te stellen, krijg je direct voorspelbare vensterplaatsing en razendsnelle toegang tot bestanden en commando's, zonder je bureaublad te belasten met extra pictogrammen.

Klein onderhoud

Wissel je tussen laptop en monitor, dan verspringen bureaubladpictogrammen soms. Maak daarom regelmatig een snapshot van je pictogrammen en herstel die bij nood. Bewaar je Rainmeter-layout via Lay-outs en exporteer je PowerToys-instellingen vanuit PowerToys Instellingen / Algemeen / Back-up maken en herstellen.

Controleer eens per maand dode snelkoppelingen door ze te openen. Vervang netwerkpaden door betrouwbare, gesynchroniseerde padnamen. Herzie je drie hoofdmappen en archiveer oude projectsubmappen, zodat je containers en snelkoppelingen alleen actuele inhoud tonen.

Houd ook je Snap- en FancyZones-profielen bij de tijd als je workflow wijzigt. Door klein, periodiek onderhoud blijft je bureaublad voorspelbaar gedrag vertonen, ook wanneer hardware verandert of je tijdelijk in een andere opstelling werkt.

Maak regelmatig een back-up van je productiviteitstools, zodat je de instellingen niet kwijtraakt als er iets fout gaat.

Bureaublad als startblok

Een productief bureaublad is geen nutteloos onderdeel, maar een werkinstrument. Door eerst orde te scheppen, mappen slim te groeperen en snelkoppelingen bewust in te zetten, kun je het prima inzetten voor je dagelijkse taken. Met Snap en FancyZones vallen vensters direct op hun plek. Virtuele desktops en kalme Rainmeter-skins geven context zonder ruis. Containers vervangen volle vensters wanneer je mapinhoud in één oogopslag wilt zien, terwijl PowerToys Run en Everything pictogrammen overbodig maken. Door meldingen uit te schakelen en het geluidsvolume te dempen, behoud je focus. En met klein onderhoud blijft alles stabiel, ook bij wisselende opstellingen.

Je echte bureaublad ook opgeruimd?

Organizen is het toverwoord
▼ Volgende artikel
CES 2026: Samsung toont 's werelds eerste 130-inch Micro RGB TV
© Samsung
Huis

CES 2026: Samsung toont 's werelds eerste 130-inch Micro RGB TV

Samsung heeft op CES 2026 een nieuwe topklasse televisie gepresenteerd: een 130-inch Micro RGB-tv met modelnaam R95H. Het is volgens de fabrikant het grootste Micro RGB-scherm tot nu toe en tegelijk het eerste in dit formaat.

View post on TikTok

De 130 inch tv valt in de eerste plaats op door zijn formaat. Met een schermdiagonaal van ruim drie meter is het toestel bedoeld voor grote woonruimtes en echte thuisbioscopen. Samsung kiest daarbij voor een ontwerp dat minder nadruk legt op de televisie als apparaat en meer op het scherm als onderdeel van de ruimte. Het frame is dikker dan bij reguliere tv's en bevat ook de luidsprekers, waardoor losse speakers niet per se nodig zijn.

Het ontwerp heet Timeless Frame en is een doorontwikkeling van Samsungs Gallery-concept uit 2013. De tv oogt daardoor meer als een groot raam of wandobject dan als een traditioneel scherm. Volgens Samsung is het idee dat het beeld 'zwevend' binnen het frame wordt gepresenteerd, met geluid dat direct uit de rand van het scherm komt en is afgestemd op het formaat.

Technisch gezien draait de R95H om Micro RGB. In plaats van een klassiek kleurenfilter werkt het scherm met afzonderlijke rode, groene en blauwe lichtbronnen. Samsung combineert dit met een nieuwe beeldprocessor en diverse AI-functies die kleur, contrast en details aanpassen per scène. Het resultaat moet vooral zichtbaar zijn in subtiele kleurovergangen en in donkere delen van het beeld, waar bij grote schermen snel detailverlies optreedt.

Het paneel dekt volgens Samsung het volledige BT.2020-kleurenspectrum en is gecertificeerd door de Duitse keuringsinstantie VDE voor kleurnauwkeurigheid. Daarnaast is een nieuwe versie van Samsungs Glare Free-technologie aanwezig, bedoeld om reflecties te beperken in ruimtes met veel omgevingslicht. Ondersteuning voor HDR10+ Advanced is standaard, net als Eclipsa Audio voor ruimtelijk geluid.

De 130-inch Micro RGB-tv ondersteunt Samsungs Vision AI Companion, met functies zoals spraakgestuurd zoeken, aanbevelingen en toegang tot diverse AI-apps, afhankelijk van regio en instellingen. Ook apps en functies zoals Live Translate, generatieve achtergronden en integraties met Microsoft Copilot en Perplexity worden ondersteund, afhankelijk van regio en instellingen.

Samsung heeft nog geen informatie gedeeld over prijs, beschikbaarheid of specifieke uitvoeringen voor consumentenmarkten.

Wat is Micro RGB?

Bij Micro RGB bestaat elke pixel uit afzonderlijke rode, groene en blauwe lichtbronnen. In tegenstelling tot lcd-tv’s is er geen wit backlight met kleurfilters nodig. Daardoor gaat minder licht verloren en kunnen kleuren nauwkeuriger worden aangestuurd. Vooral bij zeer grote schermen zorgt dat voor een groter kleurbereik, gelijkmatigere kleuren en subtielere overgangen tussen tinten.

©Samsung