Als u een besturingssysteem wilt testen zonder al teveel gedoe, dan is daar een eenvoudige oplossing voor. Uiteraard is het mogelijk om Linux of een tweede Windows-versie te installeren in een dualboot-configuratie, maar het installeren en deïnstalleren kost veel tijd. Het is handiger om een systeem op een usb-stick te plaatsen, zodat u er elke willekeurige computer mee op kunt starten!

1. Benodigdheden

Om een besturingssysteem op een usb-stick of -schijf te installeren, hebt u allereerst een geschikt systeem nodig. Waar dat uit bestaat, hangt volledig af van uw wensen. Voor wie slechts op internet wil surfen en af en toe wat Office-documenten wil openen, gaan we aan de slag met de Linux-distributie Damn Small Linux (DSL). De naam geeft al aan dat het om een pakket met een beperkte omvang gaat, DSL is slechts 50 MB groot. Vervolgens gaan we aan de slag met ChromiumOS Vanilla, een opensource-variant van Google's ChromeOS. Ook de nieuwste versie van Android kunt u gebruiken op een computer, en ten slotte laten we zien hoe u een 'draagbare versie' van Windows 7 maakt. Hoe groot uw usb-stick moet zijn, hangt af van het systeem. Een stick met 1 GB opslagruimte is genoeg voor Linux, maar voor Windows hebt u een stick van 4 GB nodig als u er ook nog bepaalde software bij wilt zetten. Behalve een stick hebt u natuurlijk ook nog de juiste software nodig om het besturingssysteem erop te kunnen plaatsen. Let op: de computer waarop u een usb-systeem wilt starten, moet een usb-stick als 'bootable drive' kunnen herkennen in het BIOS. Hoe u controleert of dat het geval is bij uw systeem, leest u in tip 4.

©PXimport

Als u een flinke usb-stick hebt, kunt u met elk besturingssysteem aan de slag.

2. DSL downloaden

Damn Small Linux, ofwel DSL, is een redelijk oude Linux-versie, maar juist daarom is hij bijzonder geschikt om te worden gebruikt vanaf een usb-stick. Met een omvang van slechts 50 MB is het een beperkt systeem dat weinig rekenkracht vraagt van de gastcomputer, terwijl het toch kantoorsoftware, een browser, games en diverse instellingen herbergt. Op de webpagina DamnSmallLinux.org is een lijst met downloadlocaties te vinden. Helaas blijken van de dertien op deze pagina getoonde mirrors er slechts twee continu te werken, namelijk de locaties in België. Als u erop klikt, komt u terecht op een ftp-server. Klik op de map current en kies dsl-4.4.10-embedded.zip (51 MB). Als het zip-bestand is gedownload, bent u klaar om DSL met behulp van de juiste software op een usb-stick te zetten.

©PXimport

Voor DSL hebt u slechts een kleine usb-stick nodig. Het is daarom zonde van de opslagruimte om er een stick met een grote capaciteit voor te gebruiken.

3. Universal USB Installer

Om van uw usb-stick een opstartbaar medium te maken, hebt u een programma nodig waarmee de Linux-systeembestanden worden aangepast. In dit geval kiezen we voor Universal USB Installer (met een omvang van 1 MB), dat u kunt downloaden vanaf PenDriveLinux.com. U hoeft deze applicatie niet te installeren. Zodra u hem opent, verschijnt de set-up. Dit is het installatiescherm dat moet worden gebruikt om Linux te installeren op een usb-stick, en dus niet voor de installatie van Universal USB Installer zelf. Klik op het pijltje onder Step 1 en selecteer onder het kopje Other Distros Alphabetical de naam DSL 4.4.10. Zoals u ziet, kiest u hierbij voor hetzelfde versienummer als het versienummer van DSL zelf, de software die u in de vorige tip hebt gedownload. Normaal gesproken verschijnt het zip-bestand nu automatisch in Step 2. Als dat niet gebeurt, kunt u handmatig naar dit bestand bladeren via de knop Browse. De derde stap (Step 3) is erg belangrijk. In dit menu moet u de juiste schijfletter selecteren. Sluit daarom uw usb-stick aan op de computer. Klik nu op Start / Computer en noteer welke schijfletter uw verwisselbare medium heeft. Zet een vinkje naast Format om de usb-stick helemaal leeg te maken. Let daarbij heel goed op dat u niet de verkeerde schijfletter selecteert, want dat kan tot grote problemen leiden! Sluit af met een klik op Create, kies bij de waarschuwing voor Ja. De installatieprocedure zal nu starten.

©PXimport

Met een programma als Universal USB Installer kunnen besturingssystemen in drie stappen worden gekopieerd.

4. BIOS voorbereiden

De usb-stick is nu klaar om DSL op te starten. Maar is uw computer dat ook? Dat moet u even controleren. Laat de usb-stick gewoon in de computer zitten en herstart het systeem. In het allereerste scherm ziet u, meestal onderaan, de instructies waarmee u in het BIOS kunt komen. In veel gevallen moet u daarbij op de toets F2 of F10 drukken, maar dit kan bijvoorbeeld ook de Esc-knop zijn. Eenmaal in het BIOS gaat u op zoek naar het menu Boot Order. Waarschijnlijk ziet u nu staan dat de computer als eerste probeert op te starten vanaf een cd of dvd, daarna vanaf de harde schijf, dan vanaf het netwerk en als laatste vanaf de usb-stick. U zult de usb-stick bovenaan moeten zetten om DSL automatisch te laten starten. De instructies op het scherm leggen uit hoe u een medium verplaatst, bijvoorbeeld met F5 en F6 voor het omlaag en omhoog verplaatsen. Als u de volgorde goed hebt staan en de usb-stick bovenaan de ranglijst prijkt, sluit u het BIOS af en bewaart u de instellingen (bijvoorbeeld via Save BIOS / Exit, maar dit kan per BIOS verschillen). De computer herstart nu, waarna het besturingssysteem dat op de usb-stick staat wordt geladen.

©PXimport

Een moderne computer kan opstarten vanaf een usb-stick: u moet dit alleen nog even instellen.

Administrator

Als u gebruikmaakt van Windows Vista of Windows 7, kan het zo zijn dat u een foutmelding krijgt als u in programma's bepaalde bewerkingen wilt uitvoeren. De oplossing is eenvoudig: u moet het programma openen met administratorrechten. Als u al een Windows-account als administrator hebt, kunt u een programma openen door met de rechtermuisknop op de snelkoppeling te klikken en te kiezen voor Als administrator uitvoeren. Als u de juiste rechten hebt, is een gebruiker als standaardgebruiker of administrator aan te wijzen via Start / Configuratiescherm / Gebruikersaccounts en Ouderlijk toezicht / Gebruikersaccounts / Uw accounttype wijzigen. Selecteer in dit scherm Administrator en sla de wijziging op met een klik op Accounttype wijzigen.

©PXimport

5. Introductie DSL

Zodra de usb-stick start, verschijnt er een scherm met onderaan de term 'boot'. Druk op Enter, waarna het systeem zal laden. Het bureaublad verschijnt nu, met de geopende browser Dillo. Dit is een zeer kleine browser die weinig systeemkracht vergt, maar helaas opent hij maar weinig sites op een goede manier. Daarom is ook Firefox meegeleverd, dat u op het bureaublad vindt. Linksonder vindt u de knop DSL, wat de startknop is. Deze is ook te benaderen met een klik op het bureaublad. In de map Apps vindt u programma's, zoals een tekstviewer, pdf-viewer, tekenprogramma en zelfs software om cd's te branden. Zoals u zult merken, gaat het om zeer eenvoudige en soms behoorlijk ouderwetse programma's, maar ze werken goed. Voor dagelijkse basishandelingen voldoet DSL prima. Zo verloopt het werken via Google Docs en het benaderen van Dropbox net zo eenvoudig en snel als op een 'gewone' Windows7-computer. Extra software, bijvoorbeeld gratis kantoorprogramma's zoals OpenOffice, is online verkrijgbaar, zodat u DSL ermee uit kunt breiden.

©PXimport

DSL oogt ouderwets, en dat is het ook. Maar het werkt razendsnel en voor het verrichten van de dagelijkse basishandelingen kunt u er prima mee uit de voeten.

Software voor onderweg

Een draagbaar besturingssysteem is niet erg geschikt om vol te worden gestopt met software. Het is daarom handig dat van veel populaire programma's ook een zogenaamde 'portable versie' beschikbaar is. Deze plaatst u op een usb-schijf, cd-rom of in een online cloudlocatie zoals Dropbox of SkyDrive. Zo kunt u te allen tijden bij uw favoriete programma's en belangrijke gegevens. Op de website PortableApps.com vindt u onder het kopje Get Apps een uitgebreid overzicht van programma's waarvan een draagbare versie verkrijgbaar is. De programma's zijn gecategoriseerd op type software. Naast wat informatie en screenshots is bij elk programma ook een directe downloadknop beschikbaar, zodat u de software direct kunt binnenhalen zonder naar allerlei andere websites te hoeven surfen. Portableapps.com biedt ook een eigen programma, waarmee u een overzicht krijgt van de aanwezige mappen op uw computer, van beschikbare software-updates en van andere handige zaken. Via Beheren / Meer programma's downloaden kunt u nieuwe 'draagbare programma's' downloaden en installeren.

©PXimport

Draagbare programma's zijn prettig klein. Ze werken snel en functioneren net zo goed als 'gewone' software.

6. ChromiumOS

Bent u een fanatiek gebruiker van de browser Chrome? Dan is het Chrome-besturingssysteem wellicht echt wat voor u. Hiermee haalt u een snel en modern besturingssysteem in huis, terwijl de meeste applicaties online (in de cloud) draaien. Dat maakt Chrome OS een ideaal systeem om mee te nemen op een usb-stick. U hoeft zich immers geen zorgen te maken over de beperkte opslagruimte van de usb-stick. Een gratis opensource-variant van ChromeOS heet ChromiumOS Vanilla. Als u naar de website Chromeos.Hexxeh.net gaat, vindt u daar instructies over de manier waarop u in het bezit komt van dit systeem. Op de genoemde webpagina wordt geadviseerd een usb-stick met een opslagruimte van 4 GB te gebruiken. Scroll naar beneden, waar u steeds de nieuwste versie van Chromium vindt. Klik naast de laatste datum op USB, waarna de download start. Hoewel ChromeOS van oorsprong gedeeltelijk van Linux afstamt, kunt u Universal USB Installer (uit tip 3) niet gebruiken om het systeem naar de stick te kopiëren. Met Image Writer for Windows lukt dat wel, en dat programma vindt u op Launchpad.net. Klik rechts in beeld op win32diskim...-binary.zip en pak de 5 MB grote map uit. Open Win32DiskImager om de software te starten.

©PXimport

Het besturingssysteem Chrome is ideaal wanneer u graag vanuit 'de cloud' werkt.

7. ChromiumOS kopiëren

Image Writer for Windows steekt heel eenvoudig in elkaar. Het opent alleen maar image-bestanden en heeft geen optie aan boord om uw usb-stick te formatteren. Het ChromiumOS-installatiebestand staat in de zip-map die u in de vorige tip hebt gedownload. Pak de map uit en onthoud de locatie waar de bestanden terechtkomen. U zult zien dat de zip-map van 250 MB een image van bijna 2 GB oplevert. Klik nu in Image Writer op het blauwe mapje en navigeer naar het uitgepakte bestand, genaamd ChromeOS-Vanilla-..., met op de puntjes het laatste versienummer. Nu moet de usb-stick nog worden geformatteerd. Ga naar Start / Computer en klik met rechts op de (verwisselbare) usb-schijf. Kies Formatteren en druk op Starten. Als dit proces is voltooid, noteert u de schijfletter, die u vervolgens in Image Writer aanklikt onder Device. U hebt nu het image van ChromeOS geselecteerd, met de letter van de usb-stick waar het bestand naartoe moet worden gekopieerd. Klik vervolgens op Write om de installatie te starten. Kies Close als de melding Done in beeld verschijnt, zodat u de installatieprocedure afsluit.

©PXimport

Het installeren van de ChromeOS-image kan enige tijd in beslag nemen.

8. Chrome voorbereiden

Als u de computer opstart met de zojuist gemaakte opstart-stick verschijnt na enige tijd het installatiescherm van Chrome. Hierin moet u een aantal eenvoudige instellingen invoeren, zoals het type toetsenbord. Vervolgens controleert het systeem of er updates zijn, maar deze stap is nog niet direct nodig. U kunt hem daarom overslaan door op uw toetsenbord op de Esc-knop te drukken. Hierna komt u terecht in het inlogscherm van Chrome. Om in te loggen, hebt u een Google-account nodig. Als u dit al hebt (bijvoorbeeld omdat u Gmail gebruikt) kunt u hiermee inloggen. Daarmee kan het besturingssysteem sneller bij uw mail en de bestanden komen die al op internet zijn opgeslagen. Selecteer tot slot een pasfoto, waarna ChromeOS opnieuw opstart. De browser Chrome wordt nu direct gestart. Het zal u opvallen dat het scherm helemaal leeg is, op een startknop met het Chrome-logo en een klokje aan de rechterzijde na. Naast de startknop bevindt zich nog een logo met blokjes. Hier vindt u alle applicaties.

©PXimport

ChromeOS werkt volledig vanuit de browser, waardoor het een lichtgewicht systeem is dat uw computer ontziet.

9. Meer uit Chrome halen

Het Chrome-besturingssysteem werkt over het algemeen op dezelfde manier als waar u als Windows-gebruiker aan gewend bent. Door met de rechtermuisknop op de browserbalk te klikken (de browser is in principe het systeem) komt u bij de Task Manager waarmee u programma's af kunt sluiten. De knop Stats for nerds geeft u wat gegevens over het processorverbruik, in een scherm dat wordt geladen in de browser. In de Chrome Web Store zijn applicaties te verkrijgen. Die worden geïnstalleerd in de Chrome-browser en dus niet op uw computer zelf. Alle aanpassingen worden daarbij opgeslagen in uw Google-account. De volgende keer dat u inlogt, komen alle geïnstalleerde applicaties en opgeslagen bladwijzers dus automatisch tevoorschijn. De Web Store is te benaderen via de applicatieknop op het bureaublad of door in de browser rechtsonder in beeld op Web Store te klikken. Een overzicht van de belangrijkste sneltoetsen vindt u in het kader 'Sneltoetsen voor Chrome OS', elders in dit artikel.

©PXimport

Dropbox installeren op uw Chrome-computer? In de Web Store vindt u honderden handige applicaties.

10. Android 4.0 voor ASUS

Het mobiele besturingssysteem Android 4.0 is ook als draagbaar besturingssysteem op uw computer te gebruiken, mits het om een apparaat van ASUS gaat. Om Android werkende te krijgen, hebt u twee usb-sticks nodig die beide 2 GB groot zijn. Verder is het installatieproces in de basis gelijk aan het proces dat is beschreven voor DSL en ChromeOS. Hierbij wordt gebruikgemaakt van de opensource-versie van Android, die door ontwikkelaars beschikbaar is gesteld op de webpagina Android-x86.org. Vooralsnog zijn er Android-versies gemaakt die geschikt zijn voor gebruik op laptops, tablets en Eee pc's van het merk ASUS. Scroll op de downloadpagina naar beneden tot u het kopje Android-x86-4.0-RC1 ziet staan. Kies hier uw type computer (Eee pc of laptop) en klik op View. Hierna wordt het image (een iso-bestand) gedownload. Vervolgens hebt u het programma UNetbootin nodig om het image naar een usb-stick te branden. Deze software is te vinden op UNetbootin.Sourceforge.net. Na het downloaden ervan kunt u het programma direct gebruiken, u hoeft het dus niet te installeren.

©PXimport

Android 4 op uw computer? Als u een ASUS-systeem hebt, is het mogelijk!

11. Android installeren

Open UNetbootin. Klik op Diskimage en klik op de puntjes om naar het Android-bestand te bladeren dat u eerder hebt gedownload. Selecteer vervolgens naast Drive de schijfletter, die u kunt controleren via Start / Computer. Klik nu op OK. De usb-stick wordt gereedgemaakt, zodat u uw computer kunt laten opstarten met het Android-installatiebestand. Stop deze usb-stick in de computer die u met Android wilt laten starten. Denk wederom aan de BIOS-instellingen, waarin moet zijn vastgelegd dat de computer automatisch start van de usb-schijf (lees meer hierover in tip 4). Vervolgens verschijnt er een installatiescherm. Selecteer via een druk op Enter Installation - Install Android-x86 to harddisk. U komt nu in het Choose Partition-venster. Nadat u een tweede (lege) usb-stick in uw computer hebt gestoken, selecteert u deze. In dit geval heet de schijf sdb1 Win95 FAT32. Formatteer de ruimte als FAT32 en geef als antwoord steeds Ja op de vragen die daarna verschijnen. Als de installatie is voltooid, kunt u een virtuele SD-kaart aanmaken door te kiezen voor Create a fake SD card. Zo zal Android denken dat er een echte SD-kaart aanwezig is in het systeem, zodat u ook een videospeler en fotogalerij kunt openen. Als u klaar bent, verwijdert u de usb-stick met de installatie, maar laat u de Android-stick in de computer zitten. Herstart de computer via Reboot.

©PXimport

De installatie van Android duurt helaas wat langer dan die van DSL.

12. Windows 7 op een stick

Tot slot leggen we nog uit hoe u Windows 7 op een usb-stick kunt plaatsen. Hiervoor hebt u iets meer programma's nodig dan voor het mobiel werken met ChromeOS en DSL, en bovendien moet u over een installatieschijf met Windows 7 beschikken. Download eerst Windows Automated Installation Kit (1,7 GB groot) vanaf de site Microsoft.com. Dit iso-bestand is uit te pakken met bijvoorbeeld 7-zip (gratis te downloaden). Dubbelklik nu op StartCD. In het installatiescherm klikt u op Windows AIK Setup, waarna een eenvoudige set-up verschijnt. Vervolgens stopt u de Windows7-installatieschijf in uw computer. Open deze, selecteer alle mappen en bestanden en kopieer ze naar een map op de harde schijf. Om deze gegevens op een juiste manier naar een usb-stick over te zetten, hebt u het programma WinBuilder nodig, dat u vindt op Reboot.pro. Als het bericht verschijnt dat u niet bent verbonden met internet, klikt u in WinBuilder op het tabblad Proxy. Zet onder HTTP een vinkje bij Use Proxy. Vul daaronder het DNS-nummer in dat u vindt via het Netwerkcentrum van Windows. Klik naast uw internetverbinding op Local Area Connection en kies Details. Het nummer achter IPv4 DNS-server vult u in bij WinBuilder. Ten slotte klikt u onder Ping op HTTP. Herstart WinBuilder, waarna internet weer werkt.

©PXimport

Met de juiste instellingen weet WinBuilder uw internetverbinding te herkennen.

13. WinBuilder voorbereiden

Klik in WinBuilder linksboven op het standaard geopende Recommended en kies Complete. Er verschijnen nu meer projecten om te downloaden in beeld. Naast het al aangevinkte updates.boot-land.net hebt u win7pe.winbuilder.net/projects nodig. Klik op de grote knop Download. In totaal wordt nu bijna 35 MB aan bestanden binnengehaald. Kopieer vervolgens nog het bestand bcdedit.exe uit de map C:\Windows\System32 naar de WinBuilder-map Project\Tools\Win7PE_SE\x64 of x86, waarbij x86 de Windows 32bit-versie huisvest en x64 de 64bit-versie. Haal uit de map Program Files\Windows AIK\Tools\x86 of ia64 ook nog de bestanden imagex.exe, wimgapi.dll, wimmount.inf, wimmount.sys en wimserv.exe en plaats ze in dezelfde map als bcdedit.exe. Hernoem imagex.exe naar imagex6.1.exe en wimgapi.dll naar wimgapi6.1.dll. Herstart WinBuilder. U moet nu eerst aanwijzen waar de Windows7-installatiemap zich bevindt. Dit doet u via de knop Source. Klik naast Source directory op het map-icoontje en blader vervolgens naar de map waar de Windows7-schijf naartoe is gekopieerd. Als dit proces klaar is, moet nog worden aangegeven dat Windows op een usb-stick moet worden gebrand, en niet op een cd of dvd. Klik in het linkervenster onder de schijf Multi 7PEs op het plusje naast Finalize. Zet dan een vinkje naast Copy to USB-Device.

©PXimport

WinBuilder ziet er wellicht chaotisch uit, maar de instellingen ervan steken erg eenvoudig in elkaar.

14. Windows 7 gebruiken

Voordat u Windows 7 op de usb-stick zet, kunt u nog wat extra software klaarzetten die met het besturingssysteem kan worden meegebrand. Op Al-Jo.zxq.net vindt u een overzicht van applicaties, waaronder bijvoorbeeld VLC Media Player. Download het bestand via de pagina en pak de map uit. Plaats het .script-bestand in de map \projects\win7pe\addons, een map die aanwezig is op de locatie waar u WinBuilder.exe hebt uitgepakt. Dit kan ook via Tools / Create script. Onder Script klikt u op de map win7pe / Addons. Voer een bestandsnaam in bij Filename. Kies nu het tabblad Add files en selecteer het gedownloade script. Klik op Create om de toepassing toe te voegen. Nu is het tijd om Windows 7 naar een usb-stick te kopiëren. Klik op de map Finalize en vervolgens op Copy to USB-Device. Klik nu op het mapje om de locatie van de (geformatteerde) usb-schijf aan te geven. Klik tot slot op de blauwe Play-knop om de installatie te laten starten. Het geheel neemt grofweg 300 MB in beslag, maar de stick heeft nog wat meer ruimte nodig om fatsoenlijk te kunnen werken. Nadat dit proces is afgerond, laat u de stick zitten en start u de pc opnieuw op. Als de boot-instellingen in het BIOS (waarover u meer leest in tip 4) goed zijn aangepast, start Windows 7 nu op vanaf de stick!

©PXimport

Windows 7 kan niet alleen op een dvd worden gebrand, maar ook op een usb-stick worden gezet!

Je kunt er bijna de klok op gelijkzetten: elk jaar komt er een nieuwe generatie Apple Watch op de markt. Vergelijk je de nieuwe Apple Watch Series 11 met zijn voorganger, dan zul je aan de buitenkant geen verschil zien. Wat is er dit jaar dan wel nieuw?

De Apple Watch Series 11 heeft een identiek ontwerp als de Series 10 en is nog steeds beschikbaar in een titanium- of aluminiumvariant als 42- of 46mm-uitvoering. De enige kleine in het oog springende vernieuwing is dat de aluminiumvariant nu ook in de kleur spacegrijs beschikbaar is. Dat is de kleur waarin wij het horloge hebben getest. Bedienen doe je afhankelijk van de functie met het aanraakscherm, de draaikop of een drukknop.

©Jeroen Boer - ID.nl

Zelfde chip

De buitenkant is dus weinig vernieuwend en ook binnenin heeft Apple geen heel spannende wijzigingen doorgevoerd. De gebruikte chip is dezelfde S10 die ook in de voorganger te vinden was. Opmerkelijk is dat ook de tegelijkertijd verschenen duurdere Apple Watch Ultra 3 en goedkopere Apple Watch SE 3 voorzien zijn van dezelfde S10-chip. De flink goedkopere instapper is dus net zo snel als de duurdere modellen. Apple is bij de GPS + Cellular-variant wel overgestapt naar een 5G-modem in plaats van een 4G-modem, maar daar zul je in de praktijk niks van merken.

©Jeroen Boer - ID.nl

Prima scherm

De Apple Watch 11 heeft een oledscherm met afhankelijk van de gekozen variant een diameter van 1,77 of 1,96 inch. De beeldkwaliteit van het scherm is uitstekend en ook buiten is de Apple Watch dankzij de hoge helderheid goed af te lezen. Het scherm is afgewerkt met gehard glas. Vrijwel krasongevoelig saffierglas krijg je bij de Apple Watch 11 alleen op de duurdere titaniumvariant. De door mij geteste aluminiumvariant is voorzien van gehard glas dat Apple net als op de voorganger 'Ion-X' noemt. Dat geharde glas is volgens Apple dankzij een keramische coating deze generatie wel twee keer zo krasbestendig geworden. Tijdens het testen van de aluminiumvariant zijn er geen krassen op het scherm gekomen.

Twee apps

Op je iPhone gebruik je twee in iOS standaard geïntegreerde apps om het horloge te beheren. De instellingen vind je in de app Watch, waarmee je bijvoorbeeld de meldingen kunt instellen en de wijzerplaat kunt veranderen. De gegevens rondom je activiteiten vind je in de app Gezondheid, waarin je allerlei tegels met informatie rondom je stappen, activiteiten en slaap vindt. De Gezondheid-app bevat veel gegevens, maar zou wat overzichtelijker kunnen. Er staan wel erg veel losse tegels onder elkaar als je op Alle gegevens tikt. Gelukkig kun je de voor jou belangrijke gegevens vastmaken op het dashboard, want waarschijnlijk vind je lang niet alle data belangrijk.

Goede activiteittracking

De Apple Watch is een uitgebreide activiteitstracker die uitstekend werkt. Het enige dat we een beetje irritant vonden, is dat de Apple Watch wel automatisch activiteiten als fietsen of wandelen kan detecteren, maar dat er een handmatige actie nodig is om deze activiteit echt als work-out op te slaan. Zie je de melding over het hoofd, dan is de activiteit als losse work-out verdwenen.

De automatische detectie is verder wat ons betreft nauwkeurig genoeg. Bij het tracken van bewuste sportactiviteiten speelt dat minder omdat je dan via het horloge een work-out voor de gewenste activiteit kunt starten. Daarnaast wordt je slaapgedrag bijgehouden en word je gewaarschuwd bij afwijkingen rondom je hartslag, slaap(apneu) en bloeddruk. Dat is overigens niet nieuw; de vorige Apple Watch kan dat ook allemaal.

©Jeroen Boer - ID.nl

Accuduur

De accucapaciteit is niet bekend, maar volgens Apple gaat het horloge de hele dag mee en dat wordt probleemloos gehaald. Een keertje de Apple Watch vergeten op te laden en dan toch naar je werk gaan is geen probleem. Leg je hem aan de lader als je bijvoorbeeld gaat douchen of even als je thuis komt, dan heb je altijd genoeg energie.

De Apple Watch klikt trefzeker op de meeleverde magnetische laadpuck. Die laadpuck zelf blijft ook magnetisch plakken op metalen meubels zoals een nachtkastje. Heb je een metalen kastje, dan is dat extra handig omdat de lader dan zelf ook niet verschuift. Het laden gaat best vlot; het duurt ongeveer een uur om een volledig lege accu weer helemaal op te laden.

Conclusie

De Apple Watch Series 11 is een prima smartwatch, maar brengt weinig vernieuwing. Heb je een Apple Watch Series 9 of 10, dan kun je deze nieuwe variant daarom rustig overslaan. Ben je wel toe aan een nieuwe Apple Watch, dan krijg je met de Series 11 een goede smartwatch om je pols, al heeft de goedkopere SE met iets minder functies nu ook dezelfde chip.

Windows 11 is ontworpen om je pc beter te laten presteren dan zijn voorganger Windows 10. Toch geldt ook hier dat het systeem gaandeweg steeds trager wordt. Gelukkig zijn er eenvoudige trucs om je computer weer vleugels te geven.

Zelfs een modern besturingssysteem kan na verloop van tijd trager aanvoelen. Met de onderstaande tips kun je Windows 11 opnieuw optimaliseren. Uiteindelijk draait het vooral om keuzes. Het systeem zit boordevol functies en opties, maar niet alles heb je echt nodig. Schakel overbodige onderdelen uit, dan win je meestal direct aan snelheid. 

Zet Widgets uit

Veel klassieke trucs om Windows sneller te maken, werken ook in Windows 11. Maar er zijn ook enkele optimalisaties die specifiek voor dit besturingssysteem gelden en echt merkbaar verschil maken. Zo introduceert Windows 11 Widgets: interactieve kaarten die dynamisch informatie tonen over het weer, nieuws, aandelen of sport… Handig, maar ze verbruiken geheugen en bandbreedte. Vind je dit te veel van het goede, dan kun je ze beter uitschakelen. Dat doe je eenvoudig via de taakbalk: klik met de rechtermuisknop op een lege plek. Kies Taakbalkinstellingen en zet Widgets uit.

Visuele effecten en animaties uitschakelen

Windows 11 bevat heel wat grafische tierlantijntjes die er fraai uitzien, maar wel extra rekenkracht vragen. Denk aan animaties bij het minimaliseren of maximaliseren van vensters, transparante achtergronden en schaduwen. Vooral op systemen met weinig RAM of een oudere grafische kaart kan dit merkbare vertraging opleveren. Kies je liever voor prestaties dan voor cosmetica, dan schakel je deze visuele effecten uit. Druk op Win+I om de Instellingen te openen en ga naar Toegankelijkheid / Visuele effecten. Zet daar de schakelaars bij Transparantie-effecten en Animatie-effecten uit. Omdat Windows 11 hierdoor minder grafische elementen hoeft te renderen, merk je direct een vlottere werking, vooral bij het openen en sluiten van vensters.

Instellingen voor prestaties

Er bestaat ook een snelle manier om in één keer alle visuele effecten te beheren. Typ in de zoekfunctie van Start: De weergave en prestaties van Windows aanpassen. Standaard staat dit ingesteld op Automatisch selecteren. Ga naar het tabblad Visuele effecten en je leest precies welke opties voor de vormgeving actief zijn. Wil je alle grafische franje in één klap uitschakelen, kies dan voor Beste prestaties. Klik vervolgens op Toepassen en bevestig met OK.

In de instelling Beste prestaties worden alle visuele effecten uitgeschakeld.

Kritisch voor opstartprogramma’s

Telkens wanneer je Windows opstart, worden automatisch programma’s in de achtergrond geladen. Veel software installeert zo’n opstartprogramma zonder dat je het beseft. Applicaties die je zelden gebruikt, verbruiken daardoor onnodig geheugen en processorkracht en vertragen bovendien de opstartprocedure. Hoe meer programma’s mee opstarten, hoe langer het duurt voor je pc gebruiksklaar is. Controleer dit via Instellingen / Apps / Opstarten. Daar vind je een overzicht van alle apps die samen met Windows starten. Bekijk de lijst kritisch en zet de schakelaar uit bij programma’s die je niet meteen nodig hebt. Zo start je pc merkbaar sneller op.

Dubbelchecken in Taakbeheer

Daarna kun je ook nog een keer via Taakbeheer snoeien in de programma’s die op de achtergrond draaien. Open deze app door met de rechtermuisknop op een lege plek in de taakbalk te klikken en Taakbeheer te kiezen. Deze handige tool toont alle actieve programma’s en services. Klik in de linkerbalk op het vijfde pictogram van boven om de lijst met opstart-apps te openen. Sorteer vervolgens op Status, zodat de ingeschakelde apps bovenaan verschijnen. In de kolom Invloed op opstarten zie je meteen of een app geen, weinig of juist veel invloed heeft op de systeemprestaties. Wil je voorkomen dat een programma automatisch meedraait, klik er dan met de rechtermuisknop op en kies Uitschakelen. Hiermee verwijder je de toepassingen niet. Je voorkomt alleen dat ze bij het opstarten worden geladen. Je kunt de apps dus nog altijd handmatig starten. Besluit je later dat een programma tóch automatisch mee moet opstarten, dan schakel je het op dezelfde manier weer in.

Zuiniger in plaats van sneller

In Taakbeheer zit een handige functie om het energieverbruik van Windows 11 te verbeteren: de Efficiëntiemodus. Deze modus verlaagt de prioriteit van achtergrondapplicaties, waardoor je pc sneller werkt en de batterijduur wordt verlengd. Daarom heeft deze modus een eco-pictogram in de vorm van twee blaadjes. Een belangrijke kanttekening: niet alle processen en apps ondersteunen deze modus. Bij sommige zul je het pictogram dus niet zien. Start Taakbeheer en ga naar de weergave Processen (het derde pictogram van boven in de linkerbalk, bestaande uit drie vierkantjes). Hier zie je de lijst van actieve apps en processen. Selecteer de app of het proces dat je in de efficiëntiemodus wilt zetten en klik op het Efficiëntiemodus-pictogram rechtsboven in het scherm. Bevestig je keuze. Je kunt dezelfde optie ook bereiken door met de rechtermuisknop op een app of proces te klikken. Sommige apps, zoals Microsoft Edge, staan standaard al in de efficiëntiemodus. Bij deze apps kun je de modus niet uitschakelen.

Sommige applicaties ondersteunen de efficiëntiemodus.

Sta automatisch Windows-onderhoud toe

Windows 11 voert voortdurend onderhoud uit om te controleren of alles naar behoren functioneert. Dit omvat systeemdiagnoses en beveiligingsscans. Het lost bovendien automatisch gevonden problemen op. Dit automatisch onderhoud vindt plaats op een vastgesteld tijdstip wanneer het apparaat in slaapstand staat en is aangesloten op een stroombron. Het is mogelijk dat je deze functie per ongeluk hebt uitgeschakeld, of dat het een tijd niet actief was. Bijvoorbeeld als je de laptop ’s nachts hebt uitgeschakeld in plaats van in slaapstand te zetten, of als hij tijdelijk niet op het lichtnet was aangesloten. Zorg er daarom voor dat de functie dagelijks actief is. Typ in het zoekvak van de taakbalk Configuratiescherm en selecteer in deze app Systeem en beveiliging. In het gedeelte Onderhoud klik je onder Automatisch onderhoud op Onderhoud starten als je het direct wilt uitvoeren. Om ervoor te zorgen dat dit dagelijks gebeurt, klik je op Onderhoudsinstellingen wijzigen. Kies het gewenste tijdstip en vink het vakje aan: Gepland onderhoud toestaan om mijn computer aan te zetten.

Verwijder bloatware

Bij de installatie van Windows 11 worden automatisch programma’s meegeleverd waar je niet om hebt gevraagd. Sommige zijn logisch en nuttig, veel andere worden niet eens door Microsoft zelf ontwikkeld, maar door externe leveranciers. Soms gebeurt het ook dat bij de installatie van een programma een andere applicatie ongemerkt mee op je pc wordt gezet. Deze adware en bloatware zijn verraderlijk, omdat ze vaak automatisch starten zonder dat je het merkt. Je zult merken hoeveel beter je pc presteert wanneer je er vanaf bent. Je kunt Taakbeheer gebruiken om adware en bloatware te herkennen, maar gemakkelijker is het gebruik van een externe tool. Een handige optie is O&O AppBuster: volledig gratis en zonder installatie. Download de tool via https://www.oo-software.com/en/ooappbuster en start het exe-bestand. De tool scant het systeem en maakt het verwijderen eenvoudig. Je ziet telkens de uitgever van elke app en een aanbeveling. Een rode stip met het label Remove betekent dat je moet overwegen of je deze software echt nodig hebt. Is dat niet het geval, selecteer dan de titel en klik op Remove. Je kunt O&O AppBuster ook gebruiken om reguliere software te verwijderen die via de standaardmethode moeilijk te de-installeren is.

Zoekindexering uitschakelen

De zoekfunctie van Windows 11 maakt gebruik van indexering op je harde schijf. Dit gebeurt op de achtergrond, waardoor je pc sneller doorzocht kan worden dan zonder indexering. Zonder index moet Windows elk bestand en elke map bij iedere zoekopdracht opnieuw doorzoeken, wat langer duurt. Bovendien zorgt de indexering ervoor dat je bestanden kunt vinden op basis van de tekst die ze bevatten. Dit is handig, maar op tragere pc’s kan de indexering de prestaties verminderen. Je kunt de snelheid van een trage computer verbeteren door de indexering uit te schakelen. Zelfs op een pc met een ssd kan dit de prestaties ten goede komen. Open de app Services door in het zoekvak van de taakbalk services.msc te typen. Scroll naar Indexeringsservice of Windows Search in de lijst met services. Dubbelklik erop en klik in het venster dat verschijnt op Stoppen. Herstart daarna de pc. Je zoekopdrachten kunnen iets trager zijn, maar het verschil merk je mogelijk niet. Wel zul je waarschijnlijk een algemene snelheidsverbetering ervaren.

Opslaginzicht

Een harde schijf vol overbodige bestanden kan de pc vertragen. Door deze op te schonen, kun je vaak een snelheidsboost krijgen. Windows 11 biedt hiervoor een ingebouwde tool: Opslaginzicht. Open Instellingen en ga naar Systeem in de linkerbalk, zodat je rechts Opslag kunt openen. Schakel hier de optie Opslaginzicht in.

Vanaf dat moment controleert Windows voortdurend de opslag op je pc en verwijdert oude of overbodige bestanden die je waarschijnlijk niet meer nodig hebt. Denk aan tijdelijke bestanden, bestanden in de map Downloads en oude bestanden in de Prullenbak. Standaard komt Opslaginzicht pas in actie wanneer er weinig vrije schijfruimte overblijft. In dat geval verwijdert het systeem bestanden die al langer dan 30 dagen in de Prullenbak of Downloads staan. Je kunt dit ook instellen op dagelijks, elke 14 dagen of elke 60 dagen.

Stop de synchronisatie via OneDrive

De Microsoft-cloudopslagtool OneDrive zorgt ervoor dat de bestanden op je pc perfect gesynchroniseerd worden met de cloud. Het is een efficiënte back-uptool voor het geval je pc te maken krijgt met een virusinfectie of hardwareschade. OneDrive is zo diep geïntegreerd in Windows dat veel gebruikers denken dat het niet uit te schakelen is, maar dat klopt niet. De automatische OneDrive-synchronisatie kan je computer aanzienlijk vertragen. Als je ervoor kiest om je back-up op een andere manier te organiseren, kun je de synchronisatie eenvoudig uitschakelen. Klik op het OneDrive-cloudpictogram in het systeemvak en daarna op het tandwielpictogram om de Instellingen te openen. Ga naar het tabblad Account en klik op Deze pc ontkoppelen. Dit betekent niet dat je de bestanden kwijt bent die in de lokale OneDrive-map staan.

Geheugenintegriteit uitschakelen

Merk je dat Windows 11 op een oudere computer niet soepel draait? Dit kan te maken hebben met ingebouwde beveiligingsfuncties zoals TPM 2.0 en Geheugenintegriteit. Geheugenintegriteit helpt je pc te beschermen tegen geavanceerde aanvallen, maar kan op oudere of minder krachtige hardware een impact op de prestaties hebben. Als je bereid bent om een klein beetje veiligheid in te ruilen voor betere prestaties, kun je Geheugenintegriteit uitschakelen via Instellingen / Privacy & Beveiliging / Windows-beveiliging / Apparaatbeveiliging / Kernisolatie en Geheugenintegriteit.

Vooral op oudere pc’s heeft de Geheugenintegriteit een negatieve invloed op de snelheid.

Schakel de Gamemodus uit

De Gamemodus van Windows 11 optimaliseert je pc voor het spelen van games. Wanneer Windows merkt dat je een game speelt, geeft het de prioriteit aan de systeembronnen voor gaming door deze tijdelijk weg te nemen bij andere apps en achtergrondprocessen. Dit is interessant voor serieuze gamers, maar wanneer je geen games speelt, kan het systeem juist vertragen omdat het resources reserveert ‘voor het geval dat’ je toch een game zou starten. Het uitschakelen van de Gamemodus kan je pc daarom ook sneller maken. Je kunt de functie altijd opnieuw inschakelen wanneer je een game wilt spelen. Zelfs als je nog nooit een game op je pc hebt gespeeld, staat de Gamemodus standaard ingeschakeld. Om deze uit te schakelen, ga je naar Instellingen / Gaming / Gamemodus. Zet de schakelaar Gamemodus uit.