Met de app Ship Finder volgje overal ter wereld het scheepvaartverkeer. Leuk voor een verloren uurtje, of om eens te kijken wat er – als je toevallig aan het water woont – nu weer voorbij vaart.

Net zoals er vliegtuigspotters zijn die de hele dag aan de scanner gekluisterd zitten en het luchtvaartverkeer via een app of site als Flightradar volgen, zijn er soortgelijke liefhebbers van scheepvaart. En net als vliegtuigen hebben de meeste grote(re) schepen tegenwoordig ook een baken aan boord. Dat baken geeft allerlei essentiële informatie over dingen als snelheid, richting, geankerd of niet enzovoort door. Dergelijke gegevens zijn natuurlijk bij uitstek geschikt om op een kaart te plotten. En daar waar de gemiddelde vlucht van een vliegtuig na een paar uur wel achter de rug is, zijn schepen wekenlang of zelfs langer te volgen op hun reizen. Juist in een tijd van sterk gelimiteerde eigen reismogelijkheden kun je zo toch nog een beetje wegdromen over en bij verre oorden. 

Een bekende aanbieder van scheepvaartlocaties is Ship Finder, beschikbaar in app-vorm voor zowel iOS als Android. Of bekijk alles gewoon in een browser. Wij gebruiken in dit artikel de iOS/iPadOS-versie van Ship Finder. Na starten van de app en een beetje inzoomen op Europe blijkt al snel dat – weinig verrassend – Nederland zo ongeveer het drukste land is wat scheepvaart. En dan zowel wat binnenvaart als het ruime sop betreft. Tegelijkertijd wordt het ook duidelijk dat richting oosten nauwelijks aan binnenvaart gedaan wordt, terwijl daar wel degelijk grote rivieren aanwezig zijn. 

De reden is simpel: er wordt daar nauwelijks aan watermanagement (sluizen, ophaalbruggen, stuwen enzovoorts) gedaan om voor bevaarbaarheid te zorgen. Het zijn veelal ‘wilde’ rivieren die er grotendeels nog net zo uitzien als honderden jaren geleden of meer.

Scheepsinfo

Kortom, in Nederland zijn we tamelijk ‘verwend’ wat scheepvaart (en het monitoren ervan) betreft. Grote kans dat er wel ergens water in de buurt is te vinden met binnenvaart erop. En dan wordt ‘spotten’ vanzelfsprekend extra leuk, want je kunt dan zonder meer op jacht naar iets bijzonders. In de basis werkt Ship Finder natuurlijk simpel: zoom in op een gebied waar je scheepvaartverkeer wilt monitoren. Een geankerd schip is te herkennen aan een ankertje als symbool, varende exemplaren als schip. Tik op een schip en je ziet een ballon met informatie verschijnen. Onder meer snelheid en bestemming worden (meestal) getoond, maar ook gegevens over het schip zelf zoals lengte en breedte en callsign.

©PXimport

Knopen of kilometer per uur?

Standaard wordt de snelheid trouwens weergegeven in Knots (kts) ofwel knopen. Dat is voor landrotten wellicht wat onduidelijk qua plaatsing. Wil je liever de snelheid in kilometer per uur zien, dan tik je in de app linksboven op de knop met de drie streepjes, gevolgd door een tik op Settings. Scroll naar beneden tot aan het kopje Units & Measurements en kies onder Speed voor KP/H. In diezelfde settings kun je ook aangeven of je de Apple of Google-kaart wilt gebruiken, we adviseren je Google voor de meest nauwkeurige kaarten. Ook het soort kaart is naar wens instelbaar (standaard, satelliet, hybride of terrein).

©PXimport

Filteren

Ben je klaar met instellen, dan keer je weer terug naar het hoofdvenster van de app. Onderin beeld tref je een aantal interessante knoppen aan. De meest linkse voert je direct naar je huidige locatie. De knop daarnaast is het filter. Standaard is elk soort schip ingeschakeld. Wil je bijvoorbeeld alleen militaire scheepvaart volgen, dan zet je alles behalve Military uit. Ook is het mogelijk om te filteren op status/activiteit. Denk aan bijvoorbeeld vissen, onderweg of geankerd, aan de grond gelopen enzovoort. Kortom: genoeg mogelijkheden om heel specifiek bepaalde vormen van scheepvaart te volgen.

©PXimport

Augmented Reality aka AR

De knop AR is ook alleraardigst, hiermee kijk je met je smartphone om je heen en krijgen zichtbare schepen vanzelf een label. We konden deze feature echter niet testen, want momenteel verkerend in een volledig scheepvaartloos gebied. Maar deze optie is ideaal in bijvoorbeeld havens of langs een drukbevaren kanaal of rivier! Met de meest rechtse knop forceer je een refresh van de gegevens. In de praktijk zal dat nooit echt nodig zijn. Maar soms zie je een schip een woonwijk invaren. In negen van de tien gevallen is er dan geen ramp gaande, maar volstaat een update om een schip weer in het gareel te brengen.

Leeg…?

Verder geldt dat grote stukken zee en oceaan verdacht leeg lijken wat scheepvaart betreft. Dat is echter een kwestie van schijn bedriegt. Er staan daar simpelweg geen ontvangers opgesteld; in ieder geval geen ontvangers die hun gegevens publiek delen. Veel afstandsverkeer wordt bovendien via satellieten gevolgd en daarvoor bestaan geen onderscheppende apps of technieken om die gegevens zelf te ontvangen. Voor een deel verklaart dat trouwens ook de leegheid in het oosten van Europa. Hoewel daar beduidend minder binnenvaart is om al genoemde redenen, wordt er daar ook wel degelijk gevaren. Alleen is de interesse van mensen daar vrijwel niet echt gericht op scheepvaart en dus zijn er weinig tot geen vrijwilligers die ontvangen bakens doorsluizen naar Ship Finder.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.