Reclametracking, apps die je locatie mogen opvragen, privacy van je browser en WhatsApp: je telefoon geeft nogal wat informatie over je prijs. We maken hier een eind aan en zetten onze telefoon en tablet op slot. Wil je ook je smartphone beveiligen zodat alleen jij toegang hebt, lees dan verder.

Locatiegegevens delen

Voor een navigatie-app is het te begrijpen: het recht van de app om je actuele locatie op te vragen. Hetzelfde geldt voor een app als ‘Zoek Mijn’, waarmee je je telefoon of tablet kunt vinden in geval van verlies. Voor veel andere apps is het prijsgeven van je locatie allerminst vanzelfsprekend. Leg dit dus aan banden.

In iOS kies je in het instellingenvenster voor Privacy, Locatievoorzieningen. Je vindt nu een lijst met alle apps. Tik op een app en geef in de sectie Sta toegang tot locatie toe aan of de app je huidige locatie mag opvragen. Via de tweede optie – Exacte locatie – kun je zelf een nog nauwkeuriger locatie doorgeven aan de app. Heeft de app geen goede reden om je locatie op te vragen, dan kies je voor Nooit.

In Android kies je in het instellingenvenster voor Locatie. Tik op Locatietoestemmingen. Een overzicht van alle apps verschijnt. Tik op een app en bepaal of deze toegang tot de locatie krijgt.

Gebruik je een Android-telefoon en wil je in één keer regelen dat er geen gevoelige zaken – bijvoorbeeld je locatie – worden prijsgegeven? Open het menu Snelle instellingen (door je vinger vanaf de bovenrand van het scherm naar beneden te slepen) en deactiveer de optie Locatie.

Er zijn nog andere opties waarmee je privacygevoelige functies snel kunt uitschakelen. Zoek bijvoorbeeld naar de knoppen Toegang tot camera of Toegang tot microfoon. Zie je de knoppen niet? Voeg ze toe via het instellingenmenu.

Browsermachtigingen beperken

Tijd om de browsers onder handen te nemen. Maak je gebruik van Safari op iOS? Dan tik je in het instellingenvenster op Safari. Blader naar de sectie Privacy en beveiliging. Wil je niet dat er reclametrackers worden gebruikt om je internetactiviteit in de gaten te houden, dan zet je de schuif op Aan bij Voorkom tracking. Wil je bovendien dat het ip-adres van de iPhone (of iPad) niet wordt getoond, dan tik je op Verberg IP-adres en kies je voor Voorkom trackers.

Om je gegevens zoveel mogelijk af te schermen voor reclame, activeer je ook de optie Bescherm privacy in reclame. Hierna blader je naar beneden. In de sectie Instellingen voor websites bepaal je bij de onderdelen Camera, Microfoon en Locatie of websites toegang tot deze bronnen mogen hebben. Zo kun je kiezen voor Weiger, maar ook aangeven dat het per website moet worden gevraagd (Vraag).

Ook als je gebruikmaakt van Edge (op iOS of Android) kun je de privacy op je telefoon of tablet beter laten respecteren. In Edge open je het onderdeel Instellingen (via de knop rechtsboven) en kies je Privacy en beveiliging. Wil je niet dat trackers worden gebruikt door websites en advertenties, dan activeer je de optie Traceringspreventie. Ook kun je het gebruik van cookies verbieden: kies voor Alle cookies blokkeren (of Alleen cookies van derden blokkeren) bij de sectie Cookies.

Bij Privacy vinden we bovendien de optie om pop-ups en advertenties uit te schakelen. Kies hiervoor de optie Pop-ups blokkeren en de optie Advertenties blokkeren. Tot slot is er de optie Microsoft Defender SmartScreen. Wanneer die optie is ingeschakeld, helpt deze slimme techniek je te beschermen tegen malafide websites en verdachte downloads, door deze in de praktijk te blokkeren.

Info op vergrendelscherm

Het vergrendelscherm van de telefoon kan aardig wat gegevens prijsgeven. Bijvoorbeeld meldingen van apps, maar ook de daadwerkelijke inhoud. Heb je dat liever niet, dan kun je de inhoud goed op slot zetten.

In iOS heb je verregaande invloed op de meldingen. In het instellingenvenster kies je voor Berichtgeving. Wil je niet dat er een voorproefje van een melding wordt getoond? Kies Voorvertoning en tik op Nooit. Je kunt ook voor de gulden middenweg kiezen en kiezen voor Indien ontgrendeld. Voordat je het venster sluit, keer je terug naar Berichtgeving en bekijk je de sectie Meldingsstijl. Hier vind je een overzicht van alle apps. Via deze lijst kun je op appniveau bepalen welke apps een melding mogen tonen.

Tik op een app, bijvoorbeeld Berichten. De bovenste optie – Sta meldingen toe – bepaalt of er door de app een melding mag worden getoond. Via Lever altijd onmiddellijk af geef je aan of een bericht altijd moet worden getoond (zelfs als de telefoon of tablet in een modus ‘Niet storen’ is geschakeld).

De sectie Weergave op toegangsscherm is belangrijk. Hier bepaal je of het vergrendelscherm meldingen mag prijsgeven. Kies voor Toon voorvertoning en tik op Nooit als je dit niet op prijs stelt. Ook hier is er een middenweg via de optie Indien ontgrendeld.

Tot slot kun je in de sectie Meldingen bepalen dat de berichten nooit worden getoond op je vergrendelscherm (verwijder het vinkje bij Toegangsscherm), maar bijvoorbeeld wel tijdens het gebruik van de telefoon (plaats een vinkje bij Berichtencentrum en Stroken).

Gebruik je Android, kies dan in het instellingenvenster voor Apps en meldingen. Tik op Meldingen. Via de optie Meldingen op het vergrendelscherm kun je in één keer alles afschermen. Tik erop en kies Geen meldingen weergeven. Wil je voor sommige apps een uitzondering maken, dan kun je de vergrendeling ook op appniveau bepalen. Ga terug naar Apps en meldingen en kies Alle apps weergeven. Tik op een app, bijvoorbeeld Berichten. Tik op Meldingen en zet de schuif op Aan of Uit bij Alle meldingen.

Smartphone vergrendelen

Er bestaan verschillende manieren om je telefoon of tablet te ontgrendelen, zoals via vingerafdruk- of gezichtsherkenning. De vertrouwde pincode maakt het risico dat het apparaat zonder je toestemming wordt ontgrendeld een stuk kleiner. Zo spelen in de Verenigde Staten verschillende rechtszaken waarin door sommige rechters werd bepaald dat een vingerafdruk wel mag worden gebruikt voor toegang tot een apparaat, maar een pincode niet. De wetgeving in Europa is hierover ook nog niet duidelijk.

Om je ontgrendelmethode aan te passen (bijvoorbeeld op basis van alleen een pincode), kies je in iOS voor het instellingenvenster en tik je op Face ID en toegangscode. Kies in dit venster de gewenste aanmeldmethode, bijvoorbeeld Toegangscode. In Android kies je in het instellingenvenster voor Beveiliging en vergrendelscherm. In de sectie Apparaatbeveiliging kies je de gewenste aanmeldmethode, bijvoorbeeld Pincode.

Sommige telefoons bieden in de sectie Geavanceerd (toegankelijk via het tandwiel) de aanvullende optie Lockdown-optie weergeven. Hierbij kun je het toestel in geval van nood via een aan-uitknop op het vergrendelscherm snel afschermen. Er worden dan bijvoorbeeld geen meldingen meer getoond en de optie om te ontgrendelen via je vingerafdruk wordt uitgeschakeld. Het toestel kan dan alleen nog maar via een pincode worden ontgrendeld.

Persoonlijke kluis

Als je gebruikmaakt van OneDrive (voor iOS of Android), kun je een extra afscherming toevoegen voor gevoelige documenten: de Persoonlijke kluis. Dit is een extra beveiligd gedeelte binnen de online opslag. Je kunt hiervan slim gebruikmaken, bijvoorbeeld voor het opslaan van identiteitsbewijzen en verzekeringspapieren.

De Persoonlijke kluis gebruikt tweefactorauthenticatie om je toegang tot de gegevens te geven. Tevens wordt de map – zodra je deze hebt geopend – automatisch vergrendeld nadat je deze drie minuten niet hebt gebruikt. Ook kun je de bestanden in de map van de Persoonlijke kluis nooit delen.

In de mobiele app open je de map Persoonlijke kluis. Volg de stappen van de wizard om de map te activeren. Je kunt de automatische afgrendeling van de map iets later laten plaatsvinden, als je de drie minuten te kort vindt. Tik op de gebruikersnaam en kies Instellingen, Persoonlijke kluis. Geef de gewenste tijdsduur op bij Automatische vergrendeling.

Ben je geen OneDrive-gebruiker? Het kan zijn dat jouw smartphone van zichzelf al een soortgelijke functie aan boord heeft. Zo is het op Samsung-telefoons een optie om bestanden te bewaren in een Veilige Map, die te vergrendelen is met bijv. je vingerafdruk.

Berichten onder handen

De ingebouwde app Berichten van iOS heeft een aantal interessante opties in huis waarmee je je gegevens verder afschermt. Je opent ze via het instellingenvenster. Kies Berichten. Wil je niet dat je naam en foto worden getoond, dan kies je voor Uit bij Deel naam en foto. Bovendien kun je afschermen dat foto’s en ander materiaal dat tijdens een conversatie in Berichten met je wordt gedeeld, ook toegankelijk is voor andere apps.

Tik op Gedeeld met jou. De optie Automatisch delen bepaalt of het gedeelde materiaal ook voor andere apps toegankelijk is. Vind je het niet erg dat specifieke apps wél toegang hebben tot het materiaal, dan selecteer je deze in de sectie Apps.

Privacyrapport

Relatief nieuw in iOS is de functie Rapport over privacy van apps. Je vindt de functie als je versie 15 of hoger van iOS gebruikt. Dit rapport geeft je inzicht in het gedrag van de apps. Bijvoorbeeld hoe vaak er toegang tot bepaalde rechten wordt gevraagd, zoals het opvragen van je huidige locatie of het activeren van de microfoon. Ook de netwerkactiviteiten worden zoveel mogelijk vastgelegd, zodat je een beeld krijgt van de privacygevoelige activiteiten van je apparaat.

In het instellingenvenster kies je Privacy. Tik op Rapport over privacy van apps. Je vindt de optie onder in beeld. Tik op Schakel privacyrapport in. De gegevens worden niet direct getoond. In de loop van de tijd komt er steeds meer gebruiksinformatie beschikbaar. Wil je de rapportage na verloop van tijd weer uitschakelen, dan tik je op Schakel rapport over privacy van apps uit.

Klembord

Wist je dat je telefoon of tablet een klembord heeft, vergelijkbaar met Windows of macOS? Op het klembord worden tijdelijke gegevens opgeslagen, bijvoorbeeld als je een afbeelding of tekst kopieert. Het klembord kan door andere apps worden ingelezen en hiervan word je niet standaard op de hoogte gesteld.

Afhankelijk van de gebruikte Android-versie, kun je instellen dat je voortaan een melding krijgt wanneer het klembord wordt bekeken. In het instellingenvenster kies je voor Privacy. Activeer de optie Toon toegang tot klembord (indien die optie aanwezig is).

Overal tweefactor

Alleen een wachtwoord om toegang tot je diensten te beveiligen, is echt niet meer voldoende. Tweefactorauthenticatie blijkt in de praktijk wél zeer effectief om gegevens af te schermen. Hierbij gebruik je nog een ander middel – bijvoorbeeld een authenticatie-app of code in een sms-bericht – om je aan te melden. Tenslotte kijken we hier nog even naar.

Zorg dat je Apple ID (in geval van iOS) gebruikmaakt van tweefactorauthenticatie. In het instellingenvenster tik je bovenin op je gebruikersnaam. Kies Wachtwoord en beveiliging. Schakel de optie Twee-factor-authenticatie in. Volg de stappen van de wizard. Zo geef je hier onder meer aan welk telefoonnummer je wilt gebruiken om verificatiecodes te ontvangen.

Maak je gebruik van Android, dan kun je tweefactorauthenticatie ook inschakelen voor je Google Account. Je stelt dit onder meer in via de Google-app. Tik op de gebruikersfoto rechtsboven en kies Je Google-account beheren en tik op Aan de slag. Open de tab Beveiliging en blader naar Inloggen bij Google. Activeer de optie bij Verificatie in 2 stappen. Volg de stappen van de wizard om de extra beveiligingslaag te activeren.

Een medley gebaseerd op soundtracks uit Super Mario-games van het Jazzorkest 8-Bit Big Band heeft afgelopen zondagnacht een Grammy gewonnen.

De medley ‘Super Mario Praise Break’ won een Grammy Award voor beste arrangement (instrumentaal of a capella). In de medley zijn nummers als Gusty Garden Galaxy uit Super Mario Galaxy en Bomb-Omb Battlefield uit Super Mario 64 te horen.

De 9-Bit Big Band is afkomstig uit New York en heeft al eens eerder een Grammy gewonnen voor gamemuziek. In 2022 won het orkest een Grammy voor het nummer Meta’s Knight’s Revenge uit de SNES-game Kirby Superstar.

De Grammy Awards

De Grammy Awards worden al sinds 1959 georganiseerd en worden gezien als een van de belangrijkste prijzen voor muziek ter wereld. Ze worden vaak vergeleken met de Oscars, die worden uitgereikt aan films. Dit jaar won Bad Bunny de prijs van album van het jaar, en ging Billie Eilish er vandoor met een Grammy voor nummer van het jaar. Overigens won Austin Wintory een Grammy in de categorie beste gamesoundtrack voor de soundtrack van Sword of the Sea.

De Super Mario-reeks van Nintendo valt op diverse spelcomputers van het bedrijf te spelen, waaronder de Nintendo Switch 2 en Nintendo Switch. Onder de meest recente grote hoofddelen vallen Super Mario Wonder en Super Mario Odyssey.

De PlayStation 6 zou wel eens pas ergens na 2028 uit kunnen komen, zo claimde een analist onlangs. Dat betekent dat we minstens acht jaar met de PlayStation 5 opgescheept zitten. Maar niet getreurd: dat is juist goed nieuws voor de gemiddelde gameliefhebber.

Dat de PlayStation 6 in ontwikkeling is bij Sony, mag voor zich spreken. Nadat een nieuwe spelcomputer is uitgekomen, beginnen consolebedrijven vaak al snel met de research voor diens opvolger. Onderzoek naar de juiste specificaties en features van consoles beslaat vaak meerdere jaren, om nog maar te zwijgen over het maken van afspraken met bedrijven die de componenten daadwerkelijk leveren, en natuurlijk het produceren ervan.

Het is dan ook waarschijnlijk dat de specificaties van de PlayStation 6 al geruime tijd vastliggen, en dat Sony intern ook een schatting heeft gemaakt voor een releaseperiode voor de langverwachte console. Misschien was het bedrijf er zelfs van overtuigd dat het de console volgend jaar uit zou kunnen brengen.

Verlengde levenscyclus

Onlangs meldde MST Financial-analist David Gibson dat Sony nu echter overweegt om de PS6 pas ergens na 2028 te leveren. “Sony verwacht dat de levenscyclus van de PlayStation 5 wordt verlengd, en dat de PlayStation 6-release langer op zich laat wachten dan de meesten voorspellen.” Dat zou betekenen dat de PS6 misschien pas ergens in 2029 of zelfs later in de winkels ligt.

De eerdere voorspellingen van ingewijden mikten voorheen vooral op eind 2027 of in de loop van 2028, op basis van wanneer de productie oorspronkelijk zou beginnen. De PlayStation 5 kwam in het najaar van 2020 uit, dus dat zou de console al een levenscyclus van ruim zeven jaar geven voordat de opvolger op de markt komt. Dat is in principe een zeer ruime levensloop voor een spelcomputer, en een release in 2027 of 2028 zou dan ook volkomen logisch zijn.

©PXimport

Stijgende RAM-prijzen

Maar de wereld houdt geen rekening met consolereleases, en gezien de huidige ontwikkelingen is de komst van een PlayStation 6 in 2027 of 2028 helemaal niet zo logisch meer. Dat heeft voor een groot deel te maken met de prijzen van RAM (Random Access Memory), die steeds hoger oplopen. RAM is namelijk in grote getale nodig om de alsmaar populairder wordende AI-assistenten als ChatGPT en Gemini draaiende te houden.

Als gevolg daarvan wordt RAM steeds schaarser en dus duurder, en laten spelcomputers nu ook net RAM nodig hebben. In deze periode een nieuwe spelcomputer uitbrengen zou dan ook betekenen dat de prijs van de console mogelijk erg hoog komt te liggen, wat de verkoop niet bepaalt stimuleert. Een dergelijke ‘valse’ start van de levenscyclus van een spelcomputer is iets dat veel bedrijven willen vermijden.

Ook de importheffingen die de Amerikaanse president Donald Trump op producten die buiten de Verenigde Staten worden gemaakt doorvoert, zorgen voor veel onzekerheid. Eerder moesten de prijzen van diverse spelcomputers, waaronder de PlayStation 5, al stijgen om dit op te vangen. Trump is – unieke politieke ontwikkelingen buiten beschouwing gelaten – de komende jaren nog aan de macht, dus ook dat maakt het uitbrengen van een nieuwe console bepaald geen veilige onderneming. De komende jaren een console lanceren is kortom dus een gigantisch risico, dat Sony volgensgeruchten zo klein mogelijk wil houden.

Trage consolegeneratie

Sony hoopt wellicht dat de economie eind dit decennium kalmeert. Dat zou echter wel betekenen dat we nog meerdere jaren op de komst van de PlayStation 6 moeten wachten. Wat mij betreft is dat niet iets om over te treuren, maar juist goed nieuws. Het geeft ontwikkelaars namelijk de kans om echt alles uit de PlayStation 5 te halen. Een kans die ze hopelijk met beide handen aangrijpen.

Hoewel de PS5 in november van 2020 uitkwam – ruim vijf jaar geleden – heb ik nog altijd het gevoel dat deze consolegeneratie nog maar net is begonnen. De generatie kwam sowieso vrij traag op gang, omdat deze middenin de coronapandemie viel. Dat was ook voor spelontwikkelaars een ingewikkelde tijd waarin halsoverkop naar thuiswerkmogelijkheden gekeken moest worden, waardoor veel games die in ontwikkeling waren vertraging op liepen.

Sony’s eigen game-line-up is de afgelopen vijf jaar ook wat karig geweest. Dat heeft deels te maken met een focus op liveservicegames, waarbij diverse projecten die bij Sony’s meest prominente studio’s in ontwikkeling waren uiteindelijk werden geannuleerd. Denk bijvoorbeeld aan de The Last of Us-multiplayergame die na jaren productie in de prullenbak werd gegooid.

Daarbij is de ‘cross-generation’-periode van deze generatie uitzonderlijk lang. Nog altijd komen diverse games niet alleen op PlayStation 5, maar ook op PlayStation 4 uit. Nu is dat iets wat in de toekomst alleen maar vaker voor zal komen – de grenzen tussen consolegeneraties vervagen en daarmee is het ook makkelijker om de prestaties van games terug of juist op te schalen.

Toch zorgt het er ook voor dat er onder gamers een gevoel groeit dat nog lang niet het uiterste uit de PS5 is gehaald. Er is méér met dat apparaat mogelijk, vooral met de bestaande PS5 Pro in het achterhoofd. Een verlengde levenscyclus voor de console geeft ontwikkelaars de kans om een aantal schitterende spellen af te leveren in de laatste jaren van de spelcomputer – de ontwikkeltijd van games wordt immers ook steeds langer. Met toppers als Grand Theft Auto 6, The Witcher 4 en Intergalactic: The Heretic Prophet nog in het verschiet, is er meer dan genoeg potentie om het de komende jaren uit te zingen met de PS5.

Niet zonder risico’s

Natuurlijk brengt het uitstellen van een consolelancering ook risico’s met zich mee, zowel voor Sony als voor de consument. Het is namelijk helemaal niet zeker dat de wereldeconomie er eind dit decennium beter voor staat. Daarnaast zet het Sony voor een moeilijke keuze: gooit het jaren aan research voor de PS6 weg om de console eind dit decennium met moderne specificaties uit te kunnen brengen, of behoudt het simpelweg de huidige specs zodat deze op release mogelijk al deels zijn verouderd?

De eventuele keuze om de PlayStation 6 uit te stellen zal dan ook niet over één nacht ijs gaan. Het is aan de goedbetaalde mensen in topposities binnen het bedrijf om die knoop door te hakken. Maar puur vanuit mijn eigen, egoïstische liefde voor games gezien, heb ik er totaal geen moeite mee om nog een jaar of drie, vier op de PlayStation 5 te spelen. Laat maar eens zien wat die console nog kan, en blaas ons in 2029 of 2030 weg met een nieuwe consolegeneratie die écht een flinke technologische stap zet!