Wist je dat je smartphone kwetsbaar is in koude temperaturen? Wanneer je je telefoon te vaak blootstelt aan (extreem) koude lucht, kan dit zelfs permanente schade aan de accu en het beeldscherm veroorzaken. Zonde, want zo gaat je smartphone veel minder lang mee. Dit artikel helpt je dat te voorkomen.

Lees ook: Wat is het beste moment om je smartphone te vervangen?

Waarschijnlijk heb je weleens gemerkt dat je smartphone bij koude temperaturen sneller leegloopt of dat het touchscreen niet meer reageert. Dit komt doordat zowel het beeldscherm als de batterij van smartphones slecht bestand zijn tegen winterse omstandigheden. Zo kan bij temperaturen rond het vriespunt een batterij die normaliter goed werkt plotseling al uitvallen bij een percentage van 30 procent. Bij temperaturen onder -10 graden Celsius kunnen smartphones zelfs uitvallen wanneer de batterij volledig opgeladen is.  

©Zaiets Roman

Hoeveel kou kan mijn smartphone aan?

Het verschilt per smartphone hoe goed deze bestand is tegen kou. Apple geeft aan dat iPhones over het algemeen goed blijven werken bij temperaturen tussen de 0 en 35 graden Celsius. Smartphones van het merk Samsung zijn minder kwetsbaar: deze kunnen temperaturen tot -20 graden Celsius verdragen. Voor vrijwel alle telefoons en smartphones geldt dat ze rond de -40 graden Celsius hoe dan ook stoppen met werken, maar dat betekent dus niet dat je daarvoor niet al problemen kunt ondervinden. Zo kun je bij een temperatuur van 10 graden Celsius merken dat het beeldscherm van je smartphone minder fel wordt. En al ver voordat je telefoon daadwerkelijk uitvalt door kou, loopt de batterij dus een stuk sneller leeg.

Hoe dat precies werkt, is een enigszins technisch verhaal. De meeste smartphones beschikken over een lithium-ion-batterij die uit negatieve en positieve elektroden bestaat. Tussen die elektroden bewegen talloze kleine deeltjes ofwel ionen. Koude lucht maakt het voor die ionen moeilijker om te bewegen, waardoor er tijdelijk minder energie geleverd wordt aan het apparaat. In principe geldt dit voor mensen ook: het kost meer energie om ons door koude lucht te verplaatsen dan door warme lucht. Het lichaam moet dan meer inspanning leveren om warmte te creëren én vast te houden.

©Antons Jevterevs

Veruit de meeste smartphones hebben daarnaast een lcd-scherm dat verlicht wordt door middel van vloeibare kristallen. Wordt het apparaat koud, dan reageren deze kristallen trager op elektrische signalen en laten ze minder licht door. Dit zorgt niet alleen voor een lagere helderheid, maar ook voor een touchscreen dat minder goed reageert. En dat is nog niet alles. Wisselende temperaturen kunnen ook condens-schade aanrichten aan je telefoon, en omdat je touchscreen broos wordt van vrieskou, wordt deze gevoeliger voor barsten.  

Permanente beschadiging

Het is natuurlijk niet erg als je smartphone eenmalig uitvalt bij koud weer of het touchscreen in de wintermaanden niet altijd reageert zoals je wilt. Maar worden de batterij en het beeldscherm van je smartphone aan de lopende band aangetast door (extreem) koud weer, dan kan er na verloop van tijd permanente schade optreden. Daar zit je natuurlijk niet op te wachten. Met de volgende tips behoed je je smartphone zo effectief mogelijk tegen guur en koud weer.

Tip 1: Houd je smartphone in je zak

Je smartphone goed warm houden is natuurlijk stap één om ‘m te beschermen. Door je telefoon wat vaker in je zak te houden, het liefst nog in een warme binnenzak, minimaliseer je blootstelling aan koude lucht en zullen je accu en beeldscherm zo min mogelijk schade oplopen. Grijp dus niet om ieder wissewasje naar je telefoon en wacht even met terugappen tot je thuis bent.

Tip 2: Investeer in een thermisch hoesje     

Standaard telefoonhoesjes zijn er doorgaans op gericht de behuizing van je smartphone te beschermen tegen valschade, maar ze doen verder weinig voor de hardware van je telefoon. Thermische hoesjes daarentegen wel. Deze hoesjes zijn gemaakt van speciaal isolerend materiaal dat je smartphone zelfs in extreem koude temperaturen warm houdt. Dit is zowel goed voor de batterij als het beeldscherm en voorkomt ook overige schade door koud weer, bijvoorbeeld bij condensatie. Koop wel een hoesje waar je je telefoon bij bediening in kunt laten zitten om blootstelling aan kou zoveel mogelijk te beperken.

©Maridav

Tip 3: Laad je smartphone volledig op

Ga je de deur uit en heb je je smartphone daar hard bij nodig, bijvoorbeeld voor navigatie of je boodschappenlijstje? Zorg er dan voor dat je je telefoon van tevoren volledig oplaadt. Zo voorkom je dat-ie al bij een halfvolle batterij plotseling uitvalt en je aan je lot overgelaten wordt (of terug naar huis moet). Je kunt natuurlijk ook een powerbank meenemen, maar houd er rekening mee dat een powerbank ook minder goed functioneert bij kou.

Tip 4: Zet de energiebesparingsmodus aan 

Iedere smartphone beschikt over een handige energiebesparingsmodus. Wanneer je deze inschakelt, worden bepaalde energievretende taken beperkt om zoveel mogelijk batterijpercentage over te houden. Vaak gaat het om processen die op de achtergrond draaien, zoals automatische updates en synchronisatieprocessen. Ook meldingen worden soms uitgeschakeld. Bij de meeste smartphones kun je de energiebesparingsmodus aanzetten via de instellingen of het snelmenu.

Tip 5: …of zet je smartphone helemaal uit

Koud weer kan een goede stimulans zijn om je wat bewuster te worden van je smartphonegebruik. Vaak grijpen we zonder erbij na te denken tientallen keren per dag naar onze telefoon, puur uit gewoonte of verveling. Je telefoon heeft er bij lage temperaturen de meeste baat bij als je ‘m helemaal uitschakelt, dus probeer dat af en toe gewoon. Op die manier voorkom je (blijvende) schade aan de batterij en zul je zonder al die externe prikkels ook zélf een stuk beter opladen.  

©Maria de la Pe/a

Tip 6: Gebruik (draadloze) oortjes als je gaat bellen

Misschien vind je het fijn om te bellen terwijl je een ommetje maakt. Op zich geen probleem, maar doe dit dan wel met (draadloze) oortjes. Zo kun je je telefoon in je zak laten zitten en ondertussen onbezorgd blijven kletsen. Reageert het touchscreen niet meer adequaat en lukt het je niet om een binnenkomende oproep te beantwoorden? Tik dan een paar speciale touchscreen handschoenen op de kop. Die geleiden warmte beter dan normale handschoenen, waardoor je je scherm zelfs bij extreme kou kunt blijven bedienen.

Wat als je smartphone toch is uitgevallen?

Een smartphone die zichzelf uitschakelt overkomt iedereen weleens. Onthoud hierbij: geduld is een schone zaak. Forceer geen snelle opwarming door hem direct weer op te starten, maar geef hem even de tijd om zelf weer op temperatuur te komen. Na zo’n twintig minuten kun je het weer proberen. Hang je telefoon ook niet aan de oplader als hij erg koud is, want door het grote verschil in temperatuur kan condensatie ontstaan, wat schadelijk is voor de batterij.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.