Bijna iedereen gebruikt bluetooth en dan vooral Bluetooth Low Energy. In de loop der jaren is die standaard voor draadloze communicatie sterk geëvolueerd. De nieuwste versies hebben modi voor een snellere gegevensoverdracht of een groter bereik en geavanceerde functionaliteit zoals het bepalen van je locatie.

Bluetooth is een draadloze standaard die in het frequentiedomein van 2,4 GHz werkt. Als een product adverteert met bluetooth-ondersteuning, is het tegenwoordig bijna altijd bluetooth low-energy. Alleen is die naam wat lang en is de naam bluetooth al vrij goed ingeburgerd. Vaak spreekt men dan ook over bluetooth, terwijl men eigenlijk bluetooth low-energy bedoelt. En toch is die benaming belangrijk, want beide protocollen verschillen sterk van elkaar. 

Het originele bluetooth, wat tegenwoordig ‘classic bluetooth’ wordt genoemd, is eigenlijk gewoon een draadloze vertaling van een seriële bekabelde verbinding. Als je audio wilt streamen, een document wilt afdrukken of een bestand doorsturen, dan moet dat zo snel mogelijk gebeuren en de focus van nieuwe ontwikkelingen lag dan ook op snelheid.

Classic bluetooth was echter niet aangepast voor apparaten die zo weinig mogelijk stroom mogen verbruiken, bijvoorbeeld omdat ze op batterijen werken. Nokia paste daarom de bluetooth-standaard aan voor deze scenario’s en bracht in 2006 de technologie op de markt onder de naam Wibree.

De Bluetooth Special Interest Group (Bluetooth SIG), die de bluetooth-specificatie beheert, vond dit een interessante ontwikkeling en na gesprekken met Nokia werd besloten om Wibree in bluetooth 4.0 op te nemen onder de naam bluetooth low-energy, vaak afgekort tot bluetooth LE of BLE. Classic bluetooth bleef daarnaast bestaan. In de praktijk ondersteunen veel chipsets beide protocollen, bijvoorbeeld in laptops en smartphones.

Met of zonder verbinding

BLE kent twee manieren van communicatie tussen apparaten: met of zonder verbinding. Zonder verbinding betekent dat een apparaat gewoon informatie uitzendt: elk BLE-apparaat in de buurt kan die informatie opvangen. Dit zijn bijvoorbeeld temperatuursensoren. 

Maar ook de CoronaMelder-app voor je smartphone werkt zo: de app broadcast unieke maar anonieme getallen en de apps op smartphones van mensen waarbij je in de buurt komt pikken die informatie op. 

©PXimport

De andere manier van communiceren is met een verbinding. Een apparaat scant dan eerst naar broadcasts om het apparaat te vinden waarmee het wil verbinden. Dan vraagt het eventueel met een actieve scan welke diensten het apparaat aanbiedt. Daarna wordt de verbinding opgezet en kan de client (het apparaat dat de verbinding maakt) de diensten van de server gebruiken (het apparaat waarmee wordt verbonden). 

Een dienst is eigenlijk toegang tot specifieke data van de server. Die toegang kan lezen zijn (zoals de hartslag, een temperatuur of de batterijlading), maar ook schrijven (zoals een instelling aanpassen).

Snelheid verhogen

Hoewel BLE expliciet was ontwikkeld voor een laag verbruik met lage snelheid, werden er in nieuwere versies wel stappen gezet om de snelheid te verhogen, uiteraard altijd met aandacht voor het energieverbruik. Terwijl in bluetooth 4.0 en 4.1 de maximale doorvoersnelheid 305 kbit/s bedroeg, werd die in bluetooth 4.2 verhoogd tot 803 kbit/s door meer data in een payload te versturen.

Bluetooth 5 valt vooral op doordat het een keuze geeft. Je kunt nog altijd de snelheden van bluetooth 4.0 en 4.2 kiezen. Die modi werden 1M PHY genoemd, naar de bandbreedte van 1 MHz per kanaal. Een nieuwe modus met dubbel zo hoge bandbreedte werd geïntroduceerd: 2M PHY. Die heeft een maximale doorvoersnelheid van 1434 kbit/s. Omdat dit meer interferentie met andere kanalen oplevert (elk kanaal is 2 MHz breed), vermindert het bereik in de 2M PHY-modus wel met 25 procent.

Groter bereik

Tegelijk werkte de Bluetooth SIG ook aan een vergroting van het bereik met een nieuwe modus, Coded PHY, die in bluetooth 5 werd geïntroduceerd. Bij Coded PHY, ook weleens bluetooth long-range genoemd, wordt elke bit die je wilt doorsturen door 2 of 8 bits gecodeerd voor redundantie. Daardoor kunnen andere apparaten de berichten nog verder weg ontvangen, omdat een verzwakt signaal door de redundantie nog kan worden gereconstrueerd.

©PXimport

Met Coded PHY reiken de bluetooth-signalen twee (voor de codering met 2 bits) tot vier (voor de codering met 8 bits) keer zo ver, maar de snelheid vermindert wel tot 113 kbit/s in de modus met 8bit-code. Voor de meeste sensortoepassingen is dat overigens nog altijd meer dan voldoende. Bluetooth 5 geeft je dus de keuze tussen een groot bereik en lage snelheid, of een minder groot bereik en hoge snelheid, in diverse gradaties. Uit tests van Nordic Semiconductor, de grootste producent van BLE-chipsets, blijkt dat het signaal in open ruimte met Coded PHY maar liefst 1,3 km ver reikt.

Nog steeds in ontwikkeling

Bluetooth 5.1 introduceerde een andere interessante functie: direction finding. In eerdere versies van bluetooth kon je de afstand tot een apparaat al schatten aan de hand van de sterkte van het ontvangen signaal (RSSI of Received Signal Strength Indicator). Met direction finding is niet alleen de afstand, maar ook de hoek waaronder een signaal op de ontvangende antenne binnenvalt te bepalen. Daardoor is er preciezere lokalisatie van voorwerpen mogelijk.

De nieuwste ontwikkeling is BLE Audio. Voor bluetooth-audio wordt doorgaans nog gebruikgemaakt van classic bluetooth. Maar in bluetooth 5.2 is de Bluetooth SIG erin geslaagd om een nieuwe audiocodec te ontwikkelen, LC3 (Low Complexity Communication Codec), die via BLE werkt. Het resultaat is een langere batterijlevensduur op draadloze headsets en speakers.

De ETNA CM250MZ is officieel bekroond met de Best Reviewed 2025 award van Kieskeurig.nl. Deze matzwarte combi-oven combineert een ruime inhoud van 50 liter met geavanceerde turbo-hetelucht en een intuïtieve touch-bediening. In dit artikel ontdek je waarom consumenten dit model massaal verkiezen boven andere ovens en wat deze award precies betekent voor jouw aankoopkeuze.

Partnerbijdrage - in samenwerking met ETNA

Het vinden van de juiste keukenapparatuur voelt vaak als een gok waarbij je moet kiezen tussen design en functionaliteit. Veel consumenten laten zich leiden door alléén het uiterlijk, om er later achter te komen dat de bakresultaten tegenvallen of de bediening onnodig ingewikkeld is. De jaarlijkse Best Reviewed-award van Kieskeurig.nl maakt een einde aan die onzekerheid door echte gebruikerservaringen centraal te stellen. Na het lezen van dit artikel weet je exact of de ETNA CM250MZ de juiste aanvulling is voor jouw keuken.

©ETNA

Het keurmerk van échte consumentenervaringen

De Best Reviewed 2025-award is geen prijs die door een vakjury achter gesloten deuren wordt uitgereikt, maar een erkenning gebaseerd op talloze onafhankelijke reviews van gebruikers. Een product komt pas in aanmerking voor deze titel als het gedurende het hele jaar consistent hoog scoort op gebruiksvriendelijkheid, prijs-kwaliteitverhouding en prestaties. Voor een merk als ETNA is dat de hoogste vorm van erkenning, omdat het direct reflecteert hoe de apparatuur in de dagelijkse praktijk functioneert. Wanneer je een combi-oven zoekt die dit label draagt, weet je dat andere kopers je al voorgingen en hun goedkeuring hebben gegeven aan de duurzaamheid en het gebruiksgemak van het apparaat.

De techniek achter de matzwarte afwerking

Zodra je de deur van de ETNA CM250MZ opent, voel je de degelijkheid van de scharnieren en het gladde oppervlak van de binnenruimte. Onder de motorkap vind je een krachtig turbo-heteluchtsysteem dat temperaturen tussen de 50 en 250 graden Celsius nauwkeurig vasthoudt.

De bediening van dit model verloopt via een modern touch-paneel met een slider die direct reageert op je vingerbewegingen. In plaats van herhaaldelijk op knoppen te tikken, veeg je soepel door de temperatuurinstellingen en tijden. Dit werkt intuïtief en snel, waardoor je de juiste van de acht ovenfuncties binnen enkele seconden hebt ingesteld voordat je de bereiding start.

©ETNA

Optimaal resultaat in een compacte keuken

Deze oven is bij uitstek geschikt voor huishoudens die de ruimte van een volwaardige oven willen zónder een enorme nis op te offeren. Met een inhoud van 50 liter en meerdere bakniveaus kun je probleemloos twee bakplaten met koekjes of een grote ovenschotel kwijt. De dertien automatische programma's nemen het denkwerk uit handen; je selecteert het type gerecht en het gewicht, waarna de oven zelf de juiste verhouding tussen magnetronvermogen en hetelucht bepaalt. Dat werkt bijzonder goed bij het bereiden van vlees dat sappig van binnen moet blijven, maar een krokante korst vereist. De vijf magnetronstanden bieden bovendien genoeg souplesse om zowel voorzichtig te ontdooien als snel een maaltijd op te warmen.

Beste match voor jou?

Er zijn situaties waarin de ETNA CM250MZ niet de beste match voor je is. Als je een professionele thuisbakker bent die regelmatig meerdere grote broden tegelijk bakt, heb je meer aan de inhoud van een volledig formaat oven. Ook wanneer je keuken een nismaat heeft die afwijkt van de standaard 45 centimeter hoogte, zal dit model niet passen zonder ingrijpende aanpassingen aan je kasten. Voor mensen die moeite hebben met digitale menu's en alleen een simpele knop voor start en stop willen, kan de uitgebreide interface misschien wat overweldigend aanvoelen. Tot slot is dit model minder geschikt voor al te kleine studentenkamers waar een vrijstaand model op het aanrecht de enige optie is, aangezien dit toch echt een inbouwmodel is.

©ETNA

Een betrouwbare alleskunner voor dagelijks gebruik

De ETNA CM250MZ is de Best Reviewed combi-oven van 2025 vanwege de uitstekende balans tussen een luxe matzwart design, een ruime 50 liter inhoud en veelzijdige kookfuncties. Met acht ovenfuncties en dertien automatische programma's biedt het apparaat gebruiksgemak voor zowel snelle opwarmtaken als uitgebreide bakprojecten. Het full touch-bedieningspaneel en de turbo-hetelucht zorgen voor een moderne kookervaring en gelijkmatige resultaten. Dit model is de ideale keuze voor wie een betrouwbare, stijlvolle inbouwoplossing zoekt die door echte gebruikers hoog wordt gewaardeerd op Kieskeurig.nl.

Criminelen lijken een nepwebsite te hebben opgetuigd waar slachtoffers van de Odido-hack zich kunnen melden voor een schadevergoeding door middel van een massaclaim. Hiervoor moeten potentiele deelnemers wel eerst 50 euro overmaken.

Het was te verwachten dat criminele organisaties zouden inspelen op de Odido-hack door potentiële slachtoffers via e-mail of via sms te benaderen met de mededeling dat ze in aanmerking komen voor bijvoorbeeld compensatie.

De website odidoschadevergoeding.nl zegt slachtoffers van de Odido-hack te willen helpen met een claim tegen de internetprovider. Hiervoor moeten er eerst veel persoonlijke gegevens worden ingevoerd, waaronder voor- en achternaam, e-mailadres, woongegevens en telefoonnummer.

Opvallend is ook dat de website het Odido-klantnummer wil weten, alsmede welk type abonnement het slachtoffer van de hack bij de provider had afgenomen.

Tienduizenden euro's

Zijn al je gegevens ingevuld, dan beweert odidoschadevergoeding.nl dat je wel zo'n 10.000 euro aan schade kunt verhalen. Volgens de Consumentenbond zou het echter nog veel te vroeg zijn voor een dergelijke schadeclaim omdat het onderzoek ernaar nog niet is afgrond. Daarnaast zijn de beloofde bedragen erg hoog.

Bovendien moet je - om mee te kunnen doen met de claim - een bedrag van 49,99 euro betalen. Je krijgt zelfs 'korting' als je de claim via WhatsApp deelt met je vrienden en familie.

Gegevens

Op de website odidoschadevergoeding.nl wordt een adres in Eindhoven genoemd als zijnde contactgegevens, maar dit blijkt een restaurant te zijn. Het is dus niet duidelijk wie er achter deze website zit. Het domein is geregistreerd op 16 februari 2026, daags nadat de hack naar buiten kwam. De eigenaar lijkt Kollox.nl te zijn, dat bedrijf is volgens de Kamer van Koophandel een eenmanszaak gespecialiseerd in juridische- en ict dienstverlening.

(te)veel klachten bij AP

De Autoriteit Persoonsgegevens roept mensen op om te stoppen met het melden van de Odido-datalek bij de autoriteit. Volgens een melding op hun website houdt de AP de situatie zelf in de gaten. Zij vinden het vooral belangrijk dat Odido haar klanten zo goed mogelijk blijft informeren, ook over de gevolgen.