Door je kleding te wassen loos je ongemerkt een volle boodschappentas aan microplastics in het milieu. Per week*. Zo. Laat die even op je inwerken, want dit geldt voor iedereen. Behalve als je helemaal nooit synthetische kleding draagt, want dat is de grootste boosdoener uit je garderobe. Maar hoe schadelijk zijn die microvezels, en kun je microplastics in de wasmachine tegengaan met een filter? Spoiler: geen goed nieuws. Wel belangrijk.

* Bron: https://planetcare.org/nl

Wat zijn microplastics en hoe komen ze in kleding terecht?

Microplastics – de naam zegt het al – zijn piepkleine stukjes plastic die zo klein zijn dat je ze met het blote oog bijna niet kunt zien. Maar laat je niet misleiden door hun formaat, want ze kunnen flinke problemen veroorzaken.

Hoe belanden die kleine plastic deeltjes in onze kleding? Veel van onze kledingstukken worden gemaakt van synthetische vezels, zoals polyester, nylon en acryl. Deze materialen zijn eigenlijk gewoon plastic. Wanneer we deze kleding wassen, komen er kleine stukjes plastic vrij. Die vezels laten los in de trommel en worden vervolgens met het spoelwater weggespoeld. Dat zijn microplastics of microvezels.

©Deemerwha studio

Hoe groot is het probleem van microplastics dat van kleding in oppervlaktewater terecht komt?

Volgens TNO is textiel met een emissie van rond de 100 ton per jaar in Nederland de op vier na grootste bron van microplastics. Onderzoekers van de Universiteit van Amsterdam werken momenteel aan een onderzoek waarbij in kaart wordt gebracht hoeveel van die microvezels nu precies wegspoelen. Zij denken dat het aandeel aan microplastics in het klimaat door textiel zelfs misschien nog wel groter is dan TNO denkt.

Dat denken andere onderzoekers ook: de Plastic Soup Foundation ontdekte dat 35 procent van alle microplastics in de oceanen afkomstig is van kleding in wasmachines. De meest voorkomende soorten microplasticvezels zijn gemaakt van polyester, polyamiden (zoals nylon, kevlar, nomex) en combinaties van polyester en polypropyleen. Fleece is een grote boosdoener.

In de Verenigde Staten bestaat het grootste deel van het plastic dat neervalt tijdens regenbuien (ja, ook daar zitten je kledingvezels dus in) uit microvezels afkomstig van textiel dat wordt gebruikt voor kleding, waaronder polyester en nylon. In het gebied rondom de Noordpool is de meest voorkomende synthetische vezel rayon (54 procent), gevolgd door polyester (21 procent) en polyamide (nylon, 16 procent). Andere soorten vezels die je daar vindt zijn onder meer polypropyleen, polystyreen, acryl en polyethyleen. Het is verbazingwekkend hoeveel verschillende soorten plastic in onze omgeving aanwezig zijn, en blijkbaar dus zelfs in de meest afgelegen gebieden.

Wat is er dan precies gevaarlijk aan microplastics in het milieu?

De Correspondent haalt nog een ander onderzoek aan en legt uit dat jaarlijks het equivalent van meer dan 50 miljard plastic flessen in de oceanen belandt, puur afkomstig van onze kleding. Hoe groot het gevaar van deze microvezels voor onze gezondheid is, weten we eigenlijk nog niet. Of tenminste, niet precies.

We kunnen namelijk heus wel inschatten dat de gevolgen van microplastics voor het milieu en onze gezondheid niet goed zijn. Plastic ín je lichaam: je kunt op je vingers natellen dat je je daar niet beter door voelt. Zodra deze deeltjes vrijkomen in het waswater, belanden ze in onze waterwegen en uiteindelijk in oceanen en ander oppervlaktewater. Ook kunnen we ze binnenkrijgen (bijvoorbeeld via voedsel, maar ook als fijnstof in de lucht), en dat is slecht voor de gezondheid. Op die kleine plastic stukjes blijft namelijk een hoop narigheid zitten. Ze kunnen ziekteverwekkende organismen met zich meedragen en zo als een soort koerier voor ziekten fungeren. Microplastics kunnen zelfs in onze cellen doordringen en daar DNA beschadigen.

Hoe groot de verontreiniging is en hoe ernstig dat is voor onze gezondheid, wordt nu volop in kaart gebracht. De Universiteit van Amsterdam bekijkt dat specifiek voor Nederland, al verspreiden die ellendige kleine microvezels zich razendsnel over de wereld. Ondertussen wassen we allemaal op grote schaal onze (synthetische) kleding. We lopen dus misschien al enorm achter de feiten aan, zeggen de onderzoekers zelf ook.

©Alexei_Zatevakhin

Een filter in je wasmachine

Hoe zorg je ervoor dat er minder van die microvezels uit je wasmachine in het milieu worden geloosd? Een logische oplossing zou een speciaal filter zijn dat standaard in de wasmachine wordt ingebouwd. In de trommel kunnen we de vezels nog opvangen voordat het spoelwater wordt afgevoerd.

Het probleem is de ‘micro’ in microvezels: ze zijn ontzettend klein. Een microvezel is maximaal een halve centimeter groot, maar meestal veel kleiner. Filters zouden dus heel fijn moeten zijn, waardoor ze snel verstopt kunnen raken. Daarom bouwen wasmachinefabrikanten ze (nu) nog niet standaard in. Sommige merken, zoals AEG, bieden wel een extern filter aan.

Die is vergelijkbaar met de oplossing van PlanetCare. Het filter verwijdert maar liefst 90 procent van die microvezels uit het wasmachinewater. Je installeert het filter op de waterafvoer van je wasmachine. De cartridge moet regelmatig worden vervangen door hem terug te sturen naar de fabrikant. De verzendkosten zijn nu nog wat hoog (11 euro), maar dan draag je wel je steentje bij. Het AEG-filter is wel in Nederland verkrijgbaar.

Samsung kondigde een samenwerking aan met het klimaatbewuste outdoorkledingmerk Patagonia. Ze ontwikkelen een wasmachine met een extern Less Microfiber™-filter. Dit wordt bevestigd tussen de wasmachine en de wateraanvoer, en het filter 98% van het microplastic uit het water alvorens het wordt afgevoerd. Hiermee hopen ze dat de techniek binnenkort standaard wordt voor alle nieuwe wasmachines. Later dit jaar wordt een eerste versie verwacht.

©Halfpoint

Wat kun je nog meer doen tegen microvezels?

Concreet kun je zelf een aantal dingen doen om microplastics in je wasmachine tegen te gaan:

Je draagt hiermee bij aan het milieu, schoner oppervlaktewater en gezondere vogels en zeedieren. En je draagt bij aan gezondere mensen. Vorig jaar werd voor het eerst bewezen dat er al plastic deeltjes in ons bloed zitten. De langetermijngevolgen zijn dan misschien nog niet goed in kaart gebracht, het is toch geen prettig idee. Beginnen met ‘schonere kleding’ door minder te vervuilen met wassen is eigenlijk een kleine moeite. Kunnen we!

In de rubriek Waar voor je geld gaan we op zoek naar producten waar je niet de hoofdprijs voor betaalt of die zijn voorzien van bijzondere functies. Een paar keer per week maken we een overzicht van zulke producten. Dit keer: combimagnetrons voor minder dan 200 euro.

Een combimagnetron is een veelzijdig keukenapparaat dat meerdere bereidingswijzen in één toestel combineert, vandaar 'combi'. Waar een gewone magnetron vooral geschikt is voor het opwarmen en ontdooien van eten, kan een combimagnetron veel meer. Je kunt er niet alleen mee magnetronnen, maar ook bakken, grillen en vaak zelfs volledig ovenfuncties gebruiken, zoals hetelucht. Daardoor vervangt een combimagnetron in veel keukens zowel een losse magnetron als een traditionele oven. Wij vonden op kieskeurig.nl vijf combimagnetrons voor minder dan 200 euro.

Samsung MC28H5015CS

Met deze Samsung haal je een stijlvolle keukenhulp in huis die veel meer kan dan alleen opwarmen. Je hebt de beschikking over een ruime inhoud van 28 liter, waardoor ook grotere ovenschalen erin passen. Het draaiplateau kun je stilzetten, wat handig is als je vierkante borden gebruikt die anders tegen de randen zouden stoten. De binnenkant is voorzien van een keramische emaille laag, waardoor vet en vuil nauwelijks hechten en je hem met een doekje zo weer schoon hebt. Dankzij de diverse automatische programma's hoef je niet zelf te gokken hoe lang je groenten of vlees moet garen.

Specificaties:
Inhoud: 28 Liter
Vermogen: 100 - 900 Watt (6 standen)
Maximum temperatuur: 200 °C
Aantal kookprogramma's: 15

Sharp R-843INW

Deze Sharp is een compacte krachtpatser die perfect is voor kleinere keukens. Je bedient hem eenvoudig via het duidelijke digitale display en de draaiknop. Naast de standaard magnetronfunctie beschikt hij over een krachtige grill en een heteluchtoven die tot 230 graden gaat, wat hoog is voor deze prijsklasse. De zogeheten dubbele grill-functie zorgt ervoor dat je gerechten zowel van boven als onderen knapperig worden. Een leuke extra is de speciale pizza-stand, waarmee je diepvriespizza's net dat beetje extra krokantheid geeft.

Specificaties:
Inhoud: 25 Liter
Vermogen: 90 - 900 Watt (5 standen)
Maximum temperatuur: 230 °C
Aantal kookprogramma's: 10

Tomado TMC2302B

Met de TMC2302B haal je een veelzijdig apparaat in huis dat ondanks zijn compacte formaat van 23 liter toch over uitgebreide functies beschikt. Je bedient de combimagnetron eenvoudig via de draaiknop en de druktoetsen onder het digitale display. Naast de standaard magnetronfunctie kun je gebruikmaken van de heteluchtoven en de grill, of een combinatie hiervan om gerechten sneller te bereiden met een krokant resultaat. Er zijn 10 automatische kookprogramma's ingebouwd, zodat je voor veelvoorkomende gerechten zoals pizza of aardappelen niet zelf de tijd en temperatuur hoeft te bedenken. Het draaiplateau zorgt voor een gelijkmatige verwarming van je eten en de binnenverlichting springt automatisch aan zodra je de deur opent. Mocht je kleine kinderen in huis hebben, dan kun je het bedieningspaneel vergrendelen met het kinderslot.

Specificaties:
Inhoud: 23 Liter
Vermogen: 90 - 900 Watt (5 standen)
Maximum temperatuur: 200 °C
Aantal kookprogramma's: 10

Etna CMV328ZT

Deze Etna valt op door zijn strakke zwarte design dat in bijna elke moderne keuken past. Je bedient hem met druktoetsen en een draaiknop, wat de bediening intuïtief maakt. Hij heeft een inhoud van 28 liter en combineert magnetron, grill en hetelucht. Een handige feature is de ontdooifunctie op gewicht: je voert in hoeveel gram vlees je hebt en deze magnetron berekent zelf de tijd. De ovenfunctie gaat tot 230 graden, waardoor je er ook prima een cake of lasagne in kunt bereiden.

Specificaties:
Inhoud: 28 Liter
Vermogen: 90 - 900 Watt (5 standen)
Maximum temperatuur: 230 °C
Aantal kookprogramma's: 10

Inventum MN297CB

Inventum staat bekend om degelijke apparatuur en dat zie je terug in dit model. Je hebt de keuze uit diverse kookprogramma's die het leven makkelijker maken. De combinatie van magnetron en hetelucht zorgt ervoor dat je gerechten snel gaar zijn maar toch die lekkere oven-structuur behouden. Het apparaat wordt geleverd met een draaiplateau en een grillrooster, zodat je direct aan de slag kunt met grillen. De timer is digitaal in te stellen tot 95 minuten, wat lang genoeg is voor de meeste ovengerechten.

Specificaties:Inhoud: 29 Liter
Vermogen: 100 - 1000 Watt (5 standen)
Maximum temperatuur: 240 °C
Aantal kookprogramma's: 10

Een terminaal zieke fan van de Grand Theft Auto-reeks heeft mogelijk de kans gekregen om Grand Theft Auto 6 al ruim voor release te spelen.

Ubisoft Toronto-ontwikkelaar Anthony Armstrong plaatste in december een inmiddels verwijderd bericht op LinkedIn. Daarin viel te lezen dat een familielid van hem al jaren tegen kanker streed, en dat de persoon in kwestie nog maar een halfjaar tot jaar te leven had.

'Geweldig nieuws'

In het bericht verduidelijkte Armstrong dat het familielid in kwestie een enorme fan van de Grand Theft Auto-reeks is, en dat het er naar uitzag dat de persoon niet het nieuwste deel in de reeks zou kunnen spelen, dat pas op 19 november uitkomt. Armstrong sprak dan ook de wens uit dat GTA-ontwikkelaar Rockstar Games het op een of andere manier mogelijk zou kunnen maken om de zieke fan alvast GTA 6 te laten spelen.

Enkele weken later gaf Armstrong een update: de ceo van Take-Two Interactive - de uitgever van de GTA-spellen - had contact opgenomen en alleen ontwikkelaar Rockstar moest nog laten weten wat er mogelijk was. In een laatste update voordat het hele bericht werd verwijderd, liet Armstrong weten dat contact met Rockstar inmiddels was gelegd en dat er "geweldig nieuws" uit kwam.

Het lijkt er dus op dat Rockstar Games de terminaal zieke fan tegemoet kwam en hem alvast Grand Theft Auto 6 liet spelen. Het is niet voor het eerst dat de ontwikkelaar iets dergelijks mogelijk maakt: in 2018 mocht een terminaal zieke fan al aan de slag met Rockstars Red Dead Redemption 2, dat een paar weken later pas uit zou komen.

Over Grand Theft Auto 6

De rest van de wereld moet in ieder geval nog tot 19 november wachten tot men met Grand Theft Auto 6 aan de slag kan op PlayStation 5 en Xbox Series X en S. De game draait om twee hoofdpersonages: Lucia Caminos en Jason Duval. Het duo heeft een relatie, en duidelijk is in ieder geval dat Lucia vrijkomt uit de gevangenis en het tweetal vervolgens nog verder het criminele pad op gaat.

De game speelt zich af in Vice City, een fictieve versie van Miami, en omstreken. Dat betekent dat spelers glooiende stranden en met neon verlichte straten kunnen verwachten. Het was ook al de setting van de PlayStation 2-game Grand Theft Auto: Vice City, dat na GTA 3 uitkomt. Naar verwachting zal Grand Theft Auto 6 een ongekende hoeveelheid details vertonen. Lees hier alles over de game.