YouTube krioelt van de screencasts. Maar hoe maak je die filmpjes met schermvideo's eigenlijk? Wil je zelf ook aan de slag? Wij leggen je haarfijn uit hoe je screencasts maakt op je computer, smartphone of tablet. Daarnaast geven we je ook enkele tips om ondertitels of voice-overs toe te voegen.

Screencasts zijn niet nieuw. Softwarefabrikant Lotus zou volgens verschillende bronnen de allereerste screencast gemaakt hebben in 1993. Een screencast is vergelijkbaar met een screenshot of schermafbeelding, alleen is het dan bewegend beeld. Het is een videofilmpje waarin elke muisbeweging en -klik wordt vastgelegd. Lees ook: 15 handige tools voor videobewerking.

01 Software

Screencasts zijn vooral populair op videosites zoals YouTube en Vimeo. Photoshop-experts leggen er bijvoorbeeld uit hoe je bepaalde moeilijke fotobewerkingen moet uitvoeren, en gamers laten je zien hoe je een bepaald level moet voltooien of een eindbaas kunt uitschakelen. In de meeste gevallen gaat het om leerrijke instructiefilmpjes waar je iets van opsteekt. De ingrediënten van een goede screencast? Duidelijk beeld, opvallende muiskliks, vlot ingesproken commentaar en eventueel wat tekstballonnen of andere visuele opmerkingen.

Om een screenshot te maken heb je geen speciale software nodig. Zowel op je computer als smartphone en tablet zijn er standaardfuncties aanwezig waarmee je in een vingerknip een schermafbeelding maakt. Om screencasts te maken, heb je wel aparte software nodig. Er bestaan heel wat verschillende programma’s. Het is onmogelijk om ze allemaal te bespreken, daarom hebben we het kaf van het koren proberen te scheiden en serveren we je onze favoriete tools, waarna we je tips geven voor het maken van een goede screencast.

©PXimport

02 Jing

Een uitgebreide en allesomvattende softwaresuite is die van TechSmith. Een eerste populaire toepassing is Jing. Deze tool is beschikbaar voor Windows XP, Vista, 7 en 8 (en ook voor OS X 10.8 of hoger). Jing heeft wel wat beperkingen maar is ideaal voor beginners, en de tool is volledig gratis. Het enige wat je moet doen is je registreren. De software is erg gebruiksvriendelijk waardoor het voor de meeste mensen niet storend zal zijn dat hij alleen beschikbaar is in het Engels. Via Settings kun je een Capture Hotkey kiezen. Dat is een combinatie van enkele knoppen om een screencast te starten. Zodra je een opname wilt starten, moet je nog even aangeven welk deel van je scherm je precies in beeld wilt hebben.

Je kunt zelf een kader tekenen of een volledig venster selecteren. Let wel, je opnames met Jing kunnen maximaal vijf minuten duren. Zodra je klaar bent, kun je de naam van het swf-bestand nog wijzigen en het fragment uploaden naar Screencast.com. Via dit platform kun je het fragment delen met vrienden of embedden op je website of blog. Wil je het fragment ook op YouTube publiceren? Dat kan helaas alleen via een omweg. Je kunt kiezen om te upgraden naar het professionele screenshot- en screencastprogramma SnagIt (ca. 56 euro), of je moet het Flash-bestand converteren naar een mov- of mpeg4-file. Wil je echt serieus aan de slag gaan en wil je dus een professioneel pakket? Dan kun je van TechSmith ook Camtasia Studio overwegen. Dit is ongetwijfeld het neusje van de zalm van de screencast-software. Je kunt elke screencast bewerken, audiotracks toevoegen, tekst toevoegen, ruis wegwerken enzovoort. De proefversie is gratis, een licentie kost je 335 euro.

©PXimport

Juiste formaat

Bij nagenoeg alle screencasttools kun je zelf de schermresolutie kiezen. Dat is handig, maar het kan ook vreemde resultaten opleveren. Houd in het achterhoofd dat je het best kiest voor een resolutie van 800 x 600 of 1024 x 768 pixels. Alternatieve schermverhoudingen leveren storende zwarte randen op.

03 Screencast-O-Matic

Wil je sowieso op YouTube publiceren? Dan kun je Screencast-O-Matic overwegen. Surf hiernaartoe en klik simpelweg op Start Recording. Als je Java op je Windows-computer hebt staan, hoef je zelfs niets meer te installeren. Wil je Screencast-O-Matic via een Mac gebruiken of wil je Java niet installeren? Dan kun je de Screen Recorder Launcher installeren. De grootste troef van deze dienst? Je kunt zowel je scherm als je webcam tegelijkertijd laten opnemen. Desgewenst kun je de cursor laten opvallen met een gekleurde cirkel. Je filmpjes mogen tot een kwartier duren en je kiest zelf in welk formaat je het bestand opslaat: mp4, avi of flv. Uploaden naar YouTube kan met deze tool gelukkig wel direct en gratis. Nadat je je account gekoppeld hebt, kun je nog een titel, beschrijving, tags en categorie toevoegen. Wil je Screencast-O-Matic ook koppelen met Vimeo, Dropbox of Google Drive? Dan kun je upgraden naar de Pro-versie. In ruil voor 15 dollar per jaar ben je dan ook van het watermerk verlost, kun je langere fragmenten opnemen en kun je de videofilmpjes via Screencast-O-Matic bewerken. Andere goede freeware? Screenr, CamStudio, FlashBack Express en ScreenCastle.

©PXimport

04 Script

Als je halsoverkop aan de opname begint, bestaat de kans dat het resultaat niet helemaal wordt zoals je graag zou willen. Zeker als je tijdens de opnames ook commentaar wilt inspreken. Hoe beter je je voorbereidt, hoe sneller je screencast zal lukken. Bovendien bespaart je dat achteraf heel wat knip- en plakwerk. Eén goede raad: maak een script. Bedenk een structuur en schrijf die beknopt uit. Gebruik dit als leidraad zodat je niets vergeet en de correcte volgorde aanhoudt. Wil je echt veel vertellen? Dan is het raadzaam om je screencast op te splitsen in meerdere filmpjes. Dat is aangenamer om naar te kijken en makkelijker voor jou om op te nemen. Desgewenst kun je je kort voorstellen in het begin: “Hallo, ik ben Jan en ga je uitleggen hoe je…”. Wil je meerdere programma’s tegelijkertijd tonen? Bereid een switch tussen de vensters dan even voor aan de kijker, dat brengt rust. Nog een laatste tip: oefen je commentaren eerst een keertje, je zult zien dat het de tweede keer veel vlotter verloopt.

05 Audiokwaliteit

Screencasting op OS X

Op zoek naar goede software om screencasts te maken op je Mac? Dan kunnen we je QuickCast uit de App Store aanraden. Deze tool is basic maar wel volledig gratis. Nadat je een account hebt aangemaakt kun je onmiddellijk aan de slag. Het is mogelijk om je webcam als tweede opnamebron te activeren en je muiskliks extra te benadrukken. Zodra je klaar bent, kun je het fragment delen via e-mail, Facebook of Twitter. Wil je een professionele tool voor OS X? Dan bevelen we je ScreenFlow (99 dollar) van TeleStream aan. Dit programma biedt ook ondersteuning voor iOS, maakt het mogelijk om je fragment te bewerken en heeft heel wat export- en deelmogelijkheden.

©PXimport

06 Titels en annotaties

Vaak zie je dat belangrijke handelingen in screencast benadrukt worden met bijvoorbeeld een flikkerende muiscursor of extra tekst. Het toevoegen van titels en annotaties kan altijd met professionele screencasttools. Bij freeware ontbreken deze functies soms. Gelukkig kun je dit ook achteraf nog toevoegen, bijvoorbeeld rechtstreeks in YouTube. Upload je screencast naar YouTube en kies vervolgens Mijn kanaal in de linkermarge. Selecteer het fragment dat je wilt bewerken en klik onderaan op de knop met het tekstballonnetje om Aantekeningen te openen. Speel het fragment af en gebruik de spatiebalk om te pauzeren op het moment waar je de annotatie wilt invoegen. Klik op Annotatie toevoegen en kies uit Tekstballon, Opmerking, Titel, Spotlight of Label. Typ de tekst, pas eventueel het lettertype en de -kleur nog aan en verplaats het tekstvak naar de gewenste positie. Via Begin en Tot kun je aangeven hoelang de tekst in beeld moet blijven. Klik op Wijzigingen toepassen om de annotatie toe te voegen.

©PXimport

07 iOS

Wil je een screencast van je iOS-apparaat maken? Dat kan heel eenvoudig als je ook een MacBook of iMac hebt. Dan kun je via de ingebakken QuickTime Player je iPhone- of iPad-scherm op je computerscherm zien. Je plugt je iOS-apparaat in, opent QuickTime Player en je kiest Archief / Nieuwe filmopname. Standaard opent dan je FaceTime-camera. Klik op het pijltje naast de grote rode REC-knop en selecteer je iOS-apparaat onder Camera. Eén klik op de rode knop volstaat om de opname te starten. Klik nog een keer om de opname te stoppen. Heb je een iOS-apparaat en een pc of laptop met Windows? Dan kun je helaas niet gratis screencasts maken. Goede en betaalbare tools zijn X-Mirage (16 dollar), Reflector 2 (15 dollar) en AirServer (15 dollar). Voor de meeste tools is er wel een gratis proefperiode. Wij hebben een voorkeur voor Reflector 2. Dit programma is erg gebruiksvriendelijk en kan ook Android-apparaten op je computerscherm laten zien.

08 Android

Wil je laten zien hoe die ene Android-app werkt of wil je de rest van de wereld tonen hoe jij door dat ene level bent gekomen? Dankzij de gratis app AZ Screen Recorder kan dat zelfs zonder tussenkomst van een computer. Ga naar Google Play en installeer de app. Om een opname te starten, open je de app en tik je op de knop met het diafragma en vervolgens op Nu Starten. Wil je de opname beëindigen? Dan swipe je naar beneden en tik je op Stop of Pauze. In de Outputmap kun je alle gemaakte screencasts bekijken en delen via e-mail, sociale media of YouTube. Wil je je filmfragmenten ook kunnen trimmen of omzetten naar gif-bestanden? Dan kun je upgraden naar de Pro-versie via een in-app-aankoop van 3,30 euro. Gelijkaardige app zijn Rec. (Screen Recorder) en One Shot screen recorder.

Wil je toch liever screencasts maken via je computer? Bijvoorbeeld omdat je dan ook gebruik kunt maken van een externe microfoon? Dan kunnen we je de software Reflector 2 van Air Squirrels aanraden. De eerste week kun je de tool gratis gebruiken, daarna betaal je eenmalig 15 dollar om de software te blijven gebruiken. Handig is dat je niet alleen screencasts met voice-overs kunt opnemen maar ook livestreams op YouTube kunt opzetten. Het is zelfs mogelijk om meerdere toestellen tegelijkertijd te koppelen om ze daarna samen te zetten in één videofragment.

Onderweg telt soms iedere gram, zeker als je veel reist. Voor wie niet houdt van een zware rugtas heeft HP de OmniBook 7 Aero. Deze laptop weegt nog geen kilogram, maar heeft toch een processor met 8 cores in combinatie met 32 GB RAM. Dat klinkt als een uitstekend product voor wie veel onderweg is. Of dat echt zo is? Wij hebben hem getest.

Natuurlijk wist ik dat de HP OmniBook 7 Aero ongeveer een kilogram weegt, maar toch was ik positief verrast toen ik hem uit de doos haalde. De OmniBook 7 Aero is zó licht dat het bijna een stuk speelgoed lijkt. Dat is gelukkig niet het geval, want de behuizing van een aluminium-magnesium-legering zit ondanks het geringe gewicht degelijk in elkaar. Het is daardoor een laptop die je zonder zorgen in je rugtas stopt, waarna je eigenlijk niet meer merkt dat je hem bij je hebt. Mijn eigen laptop is met 1,35 kilogram ook niet bijzonder zwaar, maar toch voel ik een duidelijk verschil als ik de OmniBook 7 Aero meeneem. Fijn als je dagelijks met de trein naar kantoor of studie gaat.

©Jeroen Boer - ID.nl

Waar ik ook blij van word, is dat HP ondanks de compacte behuizing toch in een fijne verzameling aansluitingen heeft voorzien. Natuurlijk wordt de basis tegenwoordig gedekt door usb-c en daarvan krijg je er twee die allebei geschikt zijn voor zowel laden als het aansluiten van een beeldscherm. Thuis of op kantoor kun je hem dus met één kabel aansluiten op je werkplek. Maar omdat je een lichte laptop waarschijnlijk juist onderweg gebruikt, is het fijn dat HP je ook twee normale usb-poorten, een HDMI-aansluiting en een headsetaansluiting geeft. Zo kun je hem ook gewoon gebruiken op plekken waar nog een oudere monitor of beamer staat en heb je ook voor een usb-stickje geen adapter nodig. Het enige dat een klein beetje jammer is, is dat de usb-c-poorten geen usb 4 ondersteunen terwijl de gebruikte processor dat op zich wel kan.

©Jeroen Boer - ID.nl

Lekker tikken

Als je het scherm openklapt, wordt het palmgedeelte in een lichte hoek gezet zodat je fijner kunt tikken. Dat is op de OmniBook sowieso geen straf. Het toetsenbord heeft een prettige aanslag met duidelijke feedback. Prettig, zeker als je net als ik veel met teksten werkt. Het toetsenbord ziet er met zijn grijze toetsen ook overzichtelijk uit en heeft toetsverlichting in twee helderheidsstanden. Een eigenschap die wat mij betreft vooral weer onderweg als je werkt op allerlei ongunstige locaties onmisbaar is. De touchpad met geïntegreerde fysieke knop laat zich eerder omschrijven als oké. Het geheel werkt op zich goed, maar voelt wel minder premium dan het uitstekende toetsenbord.

©Jeroen Boer - ID.nl

Geen last van spiegeling

Het 13,3inch-scherm maakt gebruik van een IPS-paneel en heeft een resolutie van 2560 × 1600 pixels. Hierdoor krijg je goede inkijkhoeken en een scherp beeld. Handig voor onderweg is dat HP het paneel mat heeft afgewerkt, zodat je geen last hebt van storende lichtinval. Ook de helderheid is voor veel omstandigheden hoog genoeg. Verder is het scherm niet heel bijzonder. Zo wordt er slechts een maximale verversingssnelheid van 60 Hz ondersteund, terwijl steeds meer duurdere laptops schermen met een hogere verversingssnelheid hebben. Dat heeft misschien ook iets met de accuduur te maken, iets waarover je verderop meer leest. Boven het scherm vind je een prima webcam die ook geschikt is voor inloggen met gezichtsherkenning via Windows Hello. Prettig is dat de webcam een schuifje heeft om de lens fysiek te bedekken; zo weet je zeker dat je niet bespied wordt.

©Jeroen Boer - ID.nl

Goede prestaties

Op papier stelt de configuratie met een Ryzen AI 7 350, 32 GB RAM en een 1TB-ssd niet teleur. Misschien is 32 GB RAM een beetje overdreven voor een laptop die zich niet laat omschrijven als workstation, maar het is voor een laptop waarvan je het geheugen niet kunt uitbreiden ook weer niet heel gek. Dit is wellicht juist het moment om nog even je slag te slaan voordat laptops met veel geheugen veel duurder worden. De opslag wordt verzorgd door een ssd van 1 TB die gewoon prima presteert. Het is een M.2-ssd die je eventueel kunt vervangen als je opslag tekort komt.

De Ryzen AI 7 350 combineert vier normale met vier energiezuinige cores en heeft een npu die voldoet aan de eisen voor een Copilot+-pc. Je krijgt dus alle extra AI-functies van Windows 11. De prestaties van de chip zijn goed en de laptop scoort een mooie 7527 punten in PCMark 10. Ook de score van 1975 en 12433 punten in CineBench R23 voor respectievelijk single-core- en multi-core-prestaties zijn voor een mobiele processor uitstekend. De prestaties kennen bovendien weinig verval als je de laptop langdurig aan het werk zet. Helaas verandert de koeling dan wel in een soort stofzuiger: de laptop laat goed van zich horen als je hem wat langer aan het werk zet. Bij lichte dingen als browsen of tekstverwerken is de laptop gelukkig wel stil.

©Jeroen Boer - ID.nl

Best wel kleine accu

Wanneer een laptop zo dun en licht mogelijk is, kan het bijna niet anders dan dat er ergens concessies gedaan zijn. Dat is in het geval van deze HP overduidelijk de accu, want een accu met een capaciteit van slechts 43 Wh is tegenwoordig wel heel magertjes. Toch wist de HP me positief te verrassen, want de werktijd bij alledaagse (kantoor)werkzaamheden is met zo'n 12 uur helemaal niet zo verkeerd. Natuurlijk zijn er genoeg laptops met een veel langere accuduur (waaronder de eveneens ook superlichte ASUS ZenBook A14), maar een echte dealbreaker is de werktijd ook weer niet.

©Jeroen Boer - ID.nl

En gamen?

De Ryzen AI 7 350 heeft een geïntegreerde AMD Radeon 860M-gpu en is volgens AMD ook geschikt voor gamen. Je kunt natuurlijk niet verwachten dat een geïntegreerde gpu echt topprestaties biedt. Een score van 2571 punten in 3D mark Time Spy is in ieder geval niet heel indrukwekkend. Ik heb Shadow of the Tomb Raider geïnstalleerd, een spel waarvan ik weet dat het inmiddels goed speelbaar is op een geïntegreerde gpu. Het is een spel van alweer zeven jaar oud, maar grafisch nog altijd mooi. Om op Full HD een beetje soepel te kunnen spelen, moest ik kiezen voor de voorinstelling Lowest waarmee je zo'n 54 fps haalt. Opvallend is dat er met AI-upscaler Intel XeSS niet significant meer frames gehaald worden. Jammer, want op andere laptops heb ik goede ervaringen met zulke AI-upscalers. Het hangt natuurlijk ook een beetje van het spel af en een titel met ondersteuning voor AMD's eigen FSR presteert misschien wel wat beter. De prestaties in Shadow of the Tomb Raider geven wel een goed beeld van de mogelijkheden. Voor soepel gamen zul je wat oudere spellen met lagere kwaliteitsinstellingen of esports-titels moeten spelen. Dit klinkt misschien teleurstellend, maar voor een dunne en lichte ultrabook zijn de prestaties helemaal niet zo verkeerd. 

Conclusie

De HP OmniBook 7 Aero is al met al een heel fijne laptop en dat komt voor een groot deel door het gewicht. Je moet hem dus ook vooral overwegen als je echt een lichte laptop wilt hebben. De laptop weegt nog geen kilo, waardoor je hem altijd makkelijk meeneemt. Ondanks het lage gewicht zijn de prestaties prima en kun je comfortabel werken. Over de stevigheid hoef je je geen zorgen te maken; de aluminium-magnesiumbehuizing is lekker degelijk. Natuurlijk heeft HP wel wat concessies moeten doen om dat lage gewicht te bereiken. Zo is de accucapaciteit niet heel indrukwekkend, al overleef je met 12 uur werktijd op zich wel een werkdag. Voor hetzelfde geld kun je zeker laptops kopen waar je langer op kunt werken, maar die wegen dan ook een stuk meer dan een kilo.

Sony zou overwegen de PlayStation 6 intern uit te stellen en de console pas ergens na 2028 uit te brengen.

Dat meent MST Financial-analist David Gibson via Sandstone Insights Japan. Hoewel de PlayStation 5 al meer dan vijf jaar beschikbaar is - de console kwam eind 2020 uit - is het volgens hem onwaarschijnlijk dat Sony de PlayStation 6 binnenkort uitbrengt.

"Sony verwacht dat de levenscyclus van de PlayStation 5 wordt verlengd, en dat de PlayStation 6-release langer op zich laat wachten dan de meesten voorspellen", zo stelt Gibson. Hij verwacht dat de nieuwe console pas ergens na 2028 uitkomt - op zijn vroegst dus in 2029.

PlayStation 6 is nog niet aangekondigd

Sony zelf heeft nog geen officiële releaseperiode gegeven voor de PlayStation 6. De console is immers nog niet officieel aangekondigd, al is het logisch dat het bedrijf achter de schermen al aan een opvolger van de PlayStation 5 werkt.

Eerder gingen er al wel geruchten over een PS6-release in 2027 of 2028, maar volgens bovengenoemde analyse wordt het dus pas later. Er gaan ook geruchten dat Sony twee apparaten wil uitbrengen: een traditionele console en een hybride versie die ook als handheld gebruikt kan worden - vergelijkbaar met de Nintendo Switch dus.

Reden voor vertraging

Een van de redenen voor een vertraagde komst van PlayStation 6 kunnen de alsmaar stijgende prijzen voor geheugen zijn. Prijzen van RAM (Random Access Memory) stijgen alsmaar doordat er massaal RAM nodig is om het alsmaar populairder wordende AI werkende te houden. RAM is echter nodig in spelcomputers.

De theorie is dat bedrijven nu hun plannen voor nieuwe consoles uitstellen, omdat de prijzen voor RAM zo hoog liggen. Dat zou immers betekenen dat men ook hogere prijzen voor nieuwe consoles moet vragen, en dat zou eventueel een negatief effect op het succes van deze consoles kunnen hebben.

Valkuil van uitstel

Het intern uitstellen van de PlayStation 6 - of andere consoles - kan echter een prijzige aangelegenheid zijn voor bedrijven. Sony heeft vele miljoenen dollars in de ontwikkeling van een nieuwe console gestoken en mogelijk de technologie die in deze console zit gekozen.

Door de PlayStation 6 uit te stellen, veroudert de technologie in de console ook, en komt het bedrijf voor een lastige keuze te staan: gooit Sony de vele miljoenen aan onderzoekskosten weg om nieuwe specificaties samen te stellen, of brengt het bedrijf op een later moment een console met ietwat achterhaalde specificaties uit?