ID.nl logo
YouTube Studio: maak van een gewoon filmpje een verfijnde video
© natanaelginting
Huis

YouTube Studio: maak van een gewoon filmpje een verfijnde video

YouTube Studio is de thuisbasis van iedereen die snel vanuit een centraal dashboard zijn video's wil optimaliseren, verbeteren en contact wil onderhouden met zijn volgers. Met deze toolset beheer en orden je alles wat deel uitmaakt van je eigen YouTube-kanaal.

Voor een video die je online wilt zetten, maar nog enkele bewerkingen nodig heeft, kun je YouTube Studio gebruiken. Denk aan:

  • De lengte van je filmpje aanpassen
  • Gezichten of objecten vervagen
  • Muziek toevoegen

Is YouTube Studio niet voldoende, dan vind je in dit artikel nog andere opties: 15 gratis audio- en videotools voor Windows

Er zijn een heleboel video-editors beschikbaar voor Windows en macOS, maar als je slechts enkele basisbewerkingen wilt doen voordat je een filmpje online publiceert, dan kun je net zo goed YouTube Studio gebruiken. Deze interne video-editor van YouTube heeft enkele uitstekende opties die je in de browser uitvoert en waarvoor je dus geen andere software hoeft te installeren.

Kanaal-dashboard

Om YouTube Studio te gebruiken, moet je over een gratis Google-account beschikken. Ga daarna naar www.youtube.com, log in en klik rechtsboven op je profielfoto. Daarna selecteer je YouTube Studio. Op die manier kom je bij je persoonlijke Kanaal-dashboard, de beginpagina van Studio.

Het is belangrijk dat je vlot door dit dashboard leert navigeren. Aan de linkerkant zie je de verschillende menu-items om je video’s en het kanaal zelf te beheren. Bovenaan vind je het zoekvak om in het kanaal op basis van zoekwoorden bepaald videomateriaal te vinden. Of je gebruikt de pictogrammen rechtsboven om snel video te uploaden, live te gaan of een post te creëren.

In het dashboard krijg je tegelijk een overzicht van de recente activiteit op je kanaal. Je leest bijvoorbeeld hoe vaak de laatste uploads werden bekeken en je kunt er een gedetailleerde analyse opvragen. Je volgt hoeveel abonnees je hebt, wat je best presterende video’s zijn en wie er de nieuwe abonnees zijn. Je kunt diezelfde Analytics bekijken door in de linkerbalk op de gelijknamige knop te klikken.

In het Kanaal-dashboard krijg je een analyse van hoe je video’s worden bekeken.

Kanaal-content

Klik in de linkerkolom van het dashboard op de knop Content om alle filmpjes en livestreams van je kanaal te zien. Naast de miniatuurtjes lees je af voor wie de video’s zichtbaar zijn (openbaar of privé), eventueel hoe ze inkomsten genereren, de uploaddatum, het aantal weergaven, reacties en likes versus dislikes. Boven de miniaturen staat een filterknop waarmee je de bibliotheek kunt filteren op verschillende criteria. Op die manier vind je bijvoorbeeld snel alle filmpjes die je gepubliceerd hebt en waar je het criterium ‘gemaakt voor kinderen’ hebt ingesteld.

Als je met de muisaanwijzer over een miniatuur gaat, komen er vier pictogrammen tevoorschijn die je bij de juiste opdracht voor het betreffende filmpje brengen: Details, Analytics, Reacties en Bekijken op YouTube. Als je bijvoorbeeld met één klik alle commentaren op een bepaald filmpje wilt lezen dan gebruik je de knop Reacties.

In de sectie Content vind je alle video’s die je online hebt gezet.

Uploaden

Om een filmpje te bewerken en te publiceren, moet je het uiteraard eerst uploaden. Daarvoor klik je in het dashboard op de knop Maken en vervolgens selecteer je Video’s uploaden. Of je sleept de videobestanden die je wilt uploaden in het grote upload-vak van het pop-upvenster. YouTube start automatisch met de verwerking van het videobestand. Dat betekent dat YouTube Studio begint met het invullen van de videogegevens door een titel en een videolink te genereren. Die titel is gewoon de naam van videobestand. Je volgt de uploadstatus in percentages en minuten. Maak je geen zorgen, de video wordt in dit stadium nog niet gepubliceerd. Hij blijft privé in de conceptmodus totdat jij aan YouTube vertelt dat hij gepubliceerd mag worden.

Geef aan wat je wilt maken met YouTube Studio.

Video uploaden?

Dan moet je er eerst één maken!

Details invullen

Terwijl YouTube je video verwerkt, kun je relevante informatie op de detailpagina invullen. Werk je aan een reeks filmpjes en wil je de gegevens van een vorig project invoegen om die informatie hier en daar nog wat aan te passen, dan gebruik je de knop Details hergebruiken. Daarna krijg je een lijst van al je filmpjes en selecteer je de video waarvan je de gegevens wilt recyclen.

Natuurlijk kun je ook alle details handmatig invullen. Je geeft een titel op en meldt in een korte beschrijving waarover de video gaat. Vervolgens kies je een miniatuurafbeelding dat de bezoekers zullen zien voordat de video begint. YouTube heeft daarvoor zelf een aantal thumbnails gegeneerd.

Je bent ook wettelijk verplicht te verklaren of de video wel of niet geschikt is voor kinderen. Eventueel kun je de video beperken tot kijkers vanaf 18 jaar en ouder. YouTube controleert het materiaal om te zien of er geen copyright wordt geschonden. Als je onderaan leest dat er geen problemen werden gevonden, dan klik je op de knop Volgende om video-elementen toe te voegen.

Kies een miniatuur die overeenkomt met de inhoud van de video.

Voor wie zichtbaar?

Bovenaan volg je de vier stappen die nodig zijn om de video te publiceren. In fase vier beslis je of je het project Privé houdt, zodat alleen jij en de mensen die je kent de video kunnen bekijken. De optie Verborgen zorgt dat iedereen die een link van je ontvangt de video kan bewonderen en ten slotte is er de optie Openbaar.

Als je dit venster sluit zonder één van de drie opties te selecteren, dan blijft de video in conceptvorm staan totdat je tevreden bent over je werk. Om de video’s te kunnen bewerken, moet je ze wel eerst publiceren. Wil je niet dat ze ondertussen zichtbaar zijn voor je abonnees, dan gebruik je hier de optie Privé. Klik dan op de knop Opslaan om het proces te voltooien. De video is nu gepubliceerd; je kunt het venster sluiten en beginnen aan de bewerking.

Wie mag de online video bekijken?

Editor

Nu de video is geüpload, ga je terug naar het YouTube Studio-dashboard. Daar selecteer je het tabblad Content tussen de opties in je kanaal. Ga met de muisaanwijzer over de miniatuur van de video die je wilt bewerken en klik op het pictogram Details, dat onder de titel verschijnt. Hierdoor kom je terug in het venster Videodetails met enkele nieuwe opties aan de linkerkant. Klik op de knop Editor aan de linkerkant, zodat je in het venster Videobewerking komt, waar je de video kunt aanpassen. In het midden zie je een aantal mogelijkheden om de video te bewerken.

Dit zijn de bewerkingen die je kunt uitvoeren in de Editor.

Trimmen en knippen

De eerste optie heet Inkorten en Combine. Om het filmpje in te korten, klik je op het grote plusteken achter de naam van deze optie. Selecteer de blauwe knop Nieuwe knip. Onderaan zie je de tijdbalk waarmee je de begin- en eindpositie van de clip selecteert die je wilt bijsnijden. Je kunt ook de minuten en seconden handmatig ingeven. Er verschijnt een blauw kadertje rond de tracks die behouden blijven. Alles binnen het rode kadertje wordt verwijderd. Klik op het V-teken om de knip te bevestigen.

Je kunt op deze manier zoveel knipjes geven als nodig. Er zijn ook knoppen om de ingreep ongedaan te maken of om de knip te herhalen. Op die manier laat je het filmpje op het juiste moment beginnen en eindigen, maar het is ook mogelijk om ergens in het midden één of meerdere stukjes weg te knippen. Doe dit precies, want YouTube Studio kan geen vloeiende overgangen maken met allerlei effecten waarmee je een slordige knip zou kunnen maskeren. Als je op Opslaan klikt, verschijnt er een waarschuwing. Klik nogmaals op Opslaan om te bevestigen.

Met het rode kader geef je aan wat mag worden weggeknipt.

Even geduld Vroeger maakte je regelmatig mee dat er tijdens een tv-uitzending plots een mededeling in beeld kwam: Even geduld! Eigenlijk gebeurt nu hetzelfde. YouTube waarschuwt dat het een tijdje kan duren voordat de wijzigingen van het trimmen zijn toegepast. Als het om een groot project gaat, kan dit zelfs enkele uren in beslag nemen. Dat betekent niet dat de kijkers ondertussen niets kunnen zien. Ze zullen de vorige versie van de video blijven zien. In de tussentijd kun je geen andere wijzigingen in de video aanbrengen en wordt de oorspronkelijke versie van de video opgeslagen, zodat je de aanpassingen kunt terugdraaien. Bovendien kun je YouTube ook gewoon verlaten, de aanpassingen worden op de achtergrond uitgevoerd.

Het duurt even voordat het resultaat van de knip online zichtbaar is.

Geen geduld ... Actie!

Gezichten vervagen

In de Editor is het heel gemakkelijk om inhoud te vervagen. Dat kan van alles zijn: gezichten, nummerplaten of vertrouwelijke informatie … Klik in de Editor op het plusteken achter de knop Vervagen. Hier heb je twee mogelijkheden: wil je dat YouTube zelf de gezichten zoekt, selecteert en vervaagt? In dat geval zal de online tool eerst de video analyseren en alle gezichten die het heeft gevonden in een raster tonen. Op die manier kun je het gezicht of de gezichten selecteren van de personen die het programma in de video moet vervagen. Je hoeft dus zelf geen ovale selectie te maken in het filmpje. In de tijdbalk verschijnt zelfs een miniatuur van het gezicht dat wordt vervaagd.

YouTube Studio zal het gezicht van de geselecteerde personen in de volledige film vervagen.

Aangepast vervagen

In plaats van gezichten is het dus ook mogelijk om zones in het filmpje troebel te maken. Daarvoor selecteer je de optie Aangepast vervagen. In dat venster ga je eerst via de tijdbalk naar de sequentie waar je een object wilt vervagen. Daarna selecteer je de vervagingsvorm: de rechthoek of het ovaal. Sleep daarmee op het voorbeeldvenster. Vervolgens kies je het vervagingsgedrag: Object volgen of Vervaging op vaste positie. Als je bijvoorbeeld een nummerplaat van een rijdende auto wilt vervagen, dan ga je voor de eerste optie. Klik op Opslaan om de wijzigingen te bevestigen.

Gebruik de rechthoekige of ovale vervagingsvorm.

Audio-bibliotheek

Google geeft je toegang tot een bibliotheek waaruit je nummers mag kiezen die je als muziektrack kunt toevoegen. Klik op het plusteken naast Audio. Aanvankelijk lijkt de keuze beperkt, maar dat is niet zo, want het aanbod is overweldigend. Door op het menupictogram te klikken, kun je het aanbod filteren op titel, genre, stemming, naam van de artiest, duur en of het vermelden van credits al dan niet vereist is.

‘Toeschrijving vereist’ betekent dat de track onder de zogeheten creative commons-licentie valt en dat je de artiest dus moet vermelden in de beschrijving van de video. Die gegevens vind je door op het creative commons-pictogram (cc) bij het nummer te klikken. Er verschijnt dan een pop-up waaruit je de copyrighttekst kunt kopiëren om die in de beschrijving van de video te plakken. Bij ieder nummer in de bibliotheek staat een afspeelknop om de muziek te beluisteren.

Je kunt de audio-bibliotheek van YouTube Studio filteren op stemming.

Opgelet voor audiorechten Uiteraard is het leuk om voor een filmpje op YouTube muziek te gebruiken. Let daarbij wel op, want ook op muziek gelden meestal rechten. Het gaat om auteursrechten en naburige rechten. De eerste zijn de rechten van degene die de muziek heeft geschreven, de tweede zijn de rechten van de uitvoerder. Het is eigenlijk simpel: gebruik geen muziek van anderen in je video's, tenzij je daarvoor toestemming hebt gekregen. Vaak moet je daarvoor het bewijs uploaden. Daarom biedt YouTube in de eigen audiobibliotheek rechtenvrije muziek aan, waarover je dus kosteloos beschikt. Er bestaan veel websites met muziek die je gratis onder een creative commons-licentie kunt gebruiken. Hierbij is het mogelijk dat die licentie om de muziek te gebruiken soms beperkt geldig is en dat je op een later moment de video’s toch nog moet aanpassen of verwijderen. Daarnaast zijn er ook muzieksites waar je tegen betaling rechtenvrije muziek en geluidseffecten kunt downloaden om te gebruiken in je video’s. Voorbeelden zijn: AudioJungle en Epidemic Sound.

Je kunt rechtenvrije muziek en geluidseffecten ook tegen betaling op sites van derden aanschaffen. 

Volumemixer

Als je met de muisaanwijzer over de naam van het nummer gaat, verschijnt er een blauwe knop Toevoegen waarmee je de muziek aan de tijdslijn toevoegt. Op de tijdlijn verschijnt de muziektrack in een blauw balkje onder het geluid van de video zelf. Je kunt dit blauwe balkje verslepen om op die manier te bepalen waar de muziek moet beginnen.

Op dit balkje zie je ook drie puntjes en enkele schuifregelaars. Die drie puntjes dienen om de licentie-informatie te lezen of om de muziek te verwijderen. De knop met de schuifregelaar gebruik je om het mixniveau te regelen; dat is het volume van deze achtergrondmuziek. Er is geen manier om de muziek te laten in- en uitfaden.

Regel het volume van de achtergrondmuziek.

Eindschermspoor

Vaak zie je aan het einde van een video de abonneerknop, de aanbevolen video’s of de profielfoto van de uploader. Dat beeld noemen we het eindscherm. Ook dat eindscherm kun je in de Studio toevoegen. Klik op de plusknop naast het eindschermpictogram en selecteer wat je wilt toevoegen: een template, een video, een playlist, een knop om te abonneren, een verwijzing naar een kanaal of een link.

Templates of sjablonen zijn een prima keuze als je een professioneel resultaat beoogt. Wanneer je een videosjabloon kiest, kun je een deel van de huidige video gebruiken om als eindscherm te gebruiken, of je kunt een andere video uit je kanaal selecteren. Klik op Opslaan om het eindscherm vast te leggen of selecteer Wijzigingen negeren als je niet tevreden bent.

Je bepaalt op de tijdlijn wanneer het eindscherm in beeld komt.

Of maak video's met een geschikte smartphone

Watch on YouTube
▼ Volgende artikel
Check de eerste trailer van de Peaky Blinders-film
Huis

Check de eerste trailer van de Peaky Blinders-film

De eerste trailer van Peaky Blinders: The Immortal Man - de film die de Peaky Blinders-serie opvolgt - is online gedeeld.

Eind vorig jaar kwam er al een korte teaser online, maar nu is de eerste volledige trailer te zien, die meer dan tweeënhalve minuut lang is.

Peaky Blinders: The Immortal Man speelt zich af in 1940, net zoals de serie in Birmingham. Daarin speelt de Tweede Wereldoorlog een grote rol. Hoofdpersonage Tommy Shelby heeft gedurende de serie die zich voor de film afspeelt immers last van zijn ervaringen met de Eerste Wereldoorlog, dus de Tweede Wereldoorlog zal ook een grote impact op hem maken.

Tegelijkertijd worstelt hij ook met zijn verleden als leider van de gevreesde Peaky Blinders-bende. Zeker wanneer hij verneemt dat zijn zoon de bende nieuw leven in wil blazen, moet hij uit zijn isolement komen om daar een stokje voor te steken.

Watch on YouTube

Natuurlijk speelt Cillian Murphy weer de rol van Tommy Shelby. Verder zijn ook acteurs als Tim Roth, Barry Keoghan, Rebecca Ferguson en Sophie Rundle te zien. Peaky Blinders: The Immortal Man draait vanaf 6 maart in selecte bioscopen, en is vanaf 20 maart te zien op Netflix.

Vorig jaar werd ook aangekondigd dat Netflix met een nieuwe Peaky Blinders-serie komt, die verdergaat waar de serie eindigt. Om precies te zijn gaat die serie zich in 1953 afspelen, rondom een nieuwe generatie van de Shelby-familie.

▼ Volgende artikel
Schijfopruiming: zo vind en verwijder je overbodige bestanden
© MG | ID.nl
Huis

Schijfopruiming: zo vind en verwijder je overbodige bestanden

Zelfs een royaal bemeten schijf raakt ooit weer vol met bestanden, van freeware en tijdelijke systeembestanden tot foto’s en vergeten downloads. Dat is niet alleen hinderlijk voor jezelf, maar kan ook problemen geven. Hoog tijd dus om schijfruimte vrij te maken en je ruimte voortaan ook beter te beheren.

Wanneer de vrije schijfruimte tot minder dan circa 15 procent van de totale capaciteit zakt, is het hoog tijd om ruimte vrij te maken. Windows heeft namelijk ruimte nodig voor tijdelijke bestanden, updates, caches, herstelpunten en het wisselbestand (pagefile). Een nagenoeg volle schijf dwingt het systeem om voortdurend data te herschikken, wat merkbare vertraging veroorzaakt. Bovendien kan Windows bij ruimtegebrek updates of systeembescherming pauzeren, en ook de (indexering van de) ingebouwde zoekfunctie kan trager werken. Voor ssd’s komt daar nog bij dat de controller eerst oude datablokken moet wissen voordat hij nieuwe kan schrijven, wat bij een nagenoeg volle schijf extra vertraging geeft.

Maar ook met meer dan 15 procent vrije ruimte blijft schijfopruiming zinvol, al zal dit dan weinig invloed hebben op de (systeem)prestaties. Een opgeruimde schijf zonder oude downloads, dubbele bestanden en ongebruikte apps biedt namelijk meer overzicht, je vindt sneller wat je zoekt en ook je back-ups worden kleiner en sneller. Bovendien kunnen oude documenten, browserdata en caches gevoelige informatie bevatten, waardoor opruimen ook je privacy ten goede komt.

Bij minder dan 20 procent vrije schijfruimte kan Windows in ademnood raken.

Opslaganalyse

Voor je begint met opruimen, controleer je eerst hoeveel vrije schijfruimte je nog hebt en welke bestanden de meeste ruimte gebruiken. Klik in Verkenner in het navigatievenster op Deze pc om meteen te zien hoeveel ruimte er op elk station nog vrij is.

Wil je weten welke bestandscategorieën de meeste ruimte innemen, open dan Instellingen in Windows en kies Systeem / Opslag. Bovenaan zie je hoeveel ruimte op je systeempartitie in gebruik is. Daaronder toont Windows verschillende categorieën, zoals Geïnstalleerde apps, Tijdelijke bestanden en E-mailberichten, telkens met de hoeveelheid ingenomen ruimte. Klik op Meer categorieën weergeven voor alle categorieën. Let op: bij categorieën als Documenten, Afbeeldingen, Video’s en Muziek controleert Windows enkel de standaardmappen, zoals C:\Users\<accountnaam>\Afbeeldingen. Klik op een categorie voor meer details en voor mogelijke verwijderacties.

Windows toont je de gebruikte schijfruimte per datacategorie.

Analyse met TreeSize Free

De ingebouwde opslaganalyse beperkt zich tot de systeemschijf, terwijl je vaak ook het ruimteverbruik op andere partities of schijven wilt zien. Dit kan met een tool als TreeSize Free (www.kwikr.nl/treesize2). Start de app als administrator, open het tabblad Start en kies bij Selecteer map het station of de map. Na de scan verschijnen de (sub)mappen en bestanden in het bovenste venster, met onder meer hun grootte, aantal mappen en bestanden, en het opslagpercentage binnen de bovenliggende map. Je kunt op elke kolomkop klikken om te sorteren. Via de knoppenbalk bepaal je wat in het onderste deelvenster wordt getoond. Klik bijvoorbeeld op Grootte om elke (sub)map weer te geven als een rechthoek waarvan het oppervlak overeenkomt met de gebruikte schijfruimte, zodat je meteen ziet welke mappen het grootst zijn. Je kunt ook kiezen voor Aantal bestanden of Percentage. De Personal-versie (gratis proefversie van 14 dagen, daarna 27 euro) biedt ten opzichte van de Free-versie extra functies, zoals wizards om snel de grootste, oudste of dubbele bestanden te vinden.

Met TreeSize vind je snel welke mappen veel ruimte innemen.

Schijfopruiming

Met een tool als TreeSize kun je makkelijker overtollige opslagverbruikers vinden en ze verplaatsen of verwijderen, maar dit handmatig doen kost tijd. Het kan ook ‘semiautomatisch’ via de ingebouwde tool Schijfopruiming, die Microsoft helaas steeds minder prominent maakt. Typ schijf in het startmenu, open Schijfopruiming en kies het station dat je wilt opruimen. Na bevestiging met OK verschijnt een lijst met items die je kunt selecteren en verwijderen via OK / Bestanden verwijderen, zoals Windows Update opschonen, Tijdelijke internetbestanden en Prullenbak. Je ziet ook telkens hoeveel ruimte elk item inneemt.

Met de knop Systeembestanden opschonen start je een nieuwe scan, met op het extra tabblad Meer opties twee knoppen Opruimen: een om overbodige programma’s te verwijderen en een om oude herstelpunten te wissen. Verder in dit artikel komen we op deze onderdelen terug.

Je kunt ook opruimprofielen maken, waarbij telkens andere onderdelen worden opgeschoond. Druk op Windows-toets+Ren voer cleanmgr /sageset:<n>uit (vervang <n> door een willekeurig profielnummer, bijvoorbeeld 1), zet de gewenste vinkjes en bevestig met OK. Herhaal dit voor een ander profiel (zoals cleanmgr /sageset:<n+1>). Voer Schijfopruiming later opnieuw uit met een bestaand profiel via bijvoorbeeld cleanmgr

De tool Schijfopruiming is ook in Windows 11 nog goed bruikbaar.

De-junking

Er bestaan ook gratis tools die zich richten op het opsporen en verwijderen van tijdelijke en andere ongewenste bestanden (junk). Zulke tools zijn niet strikt noodzakelijk, maar wel handig om in één keer alle webbrowsers en andere applicaties schoon te maken. Maak vooraf wel een systeemherstelpunt: klik in het startmenu op Een herstelpunt maken en volg de instructies.

Bekende tools zijn CCleaner (www.ccleaner.com) en het opensource BleachBit (www.bleachbit.org). We nemen hier BleachBit als voorbeeld. Na het opstarten zie je in het linkervenster de onderdelen die kunnen worden opgeschoond, met rechts telkens een korte toelichting. Selecteer de gewenste items, zoals Google Chrome, Microsoft Edge, Microsoft Office en Systeem, en klik op Voorvertonen om te zien wat er precies wordt verwijderd en hoeveel ruimte dat oplevert. Je kunt ook met rechts op een item klikken en hier Voorvertonen kiezen om direct te zien hoeveel schijfruimte je ermee vrijmaakt. Bevestig met Opruimen om het opschoonproces te starten.

Heel wat programma’s laten sporen na die je wellicht liever opgeruimd ziet.

Programma’s verwijderen

Er is zoveel goede freeware dat je waarschijnlijk al regelmatig een gratis programma uitprobeert en installeert. Zulke programma’s kosten wel schijfruimte. Gebruik je een applicatie niet langer, dan verwijder je die bij voorkeur. Dat kan via Instellingen / Apps / Geïnstalleerde apps. Klik op het knopje met drie puntjes naast de app en kies Verwijderen (twee keer). Oudere of complexere toepassingen haal je weg via het Configuratiescherm met Een programma verwijderen.

Een nadeel van de Windows-procedures is dat je slechts één toepassing tegelijk verwijdert en niet altijd alle sporen meeneemt. Gratis alternatieven als IObit Uninstaller (www.kwikr.nl/uninst) en het opensource Bulk Crap Uninstaller (www.bcuninstaller.com) ondersteunen batchverwijdering en ruimen grondiger op. Omdat IObit nogal opdringerig is, focussen we hier op BCU, gericht op iets gevorderde gebruikers.

Sommige programma’s kun je vanuit het Configuratiescherm verwijderen.

BCU

Installeer BCU en start het programma. De eerste keer verschijnt een wizard die je in een zevental stappen door de initiële configuratie leidt; de voorgestelde opties kun je gerust laten staan. Daarna zie je een lijst met gedetecteerde programma’s die je kunt sorteren op bijvoorbeeld Naam, Installatiedatum of Grootte.

Met de Ctrl- of Shift-toets selecteer je meerdere ongewenste programma’s tegelijk, waarna je op De-installeer (stil) klikt. In het dialoogvenster dat volgt kun je het verwijderproces eventueel nog aanpassen, of zelfs kiezen voor De-installatie simuleren. Na bevestiging kun je eventueel nog aangeven welke programma-onderdelen je alsnog wilt behouden. BCU maakt automatisch een herstelpunt en zoekt na afloop naar restanten, zoals registersleutels, die je desgewenst kunt laten verwijderen. Via Help / Help openen krijg je toegang tot een uitgebreide Engelstalige handleiding.

BCU laat je het verwijderproces van applicaties nauwkeurig sturen.

Bloatware

De kans is groot dat Windows al vooraf geïnstalleerd was toen je je pc of laptop kocht. In dat geval heeft de fabrikant waarschijnlijk flink wat ‘crapware’ oftewel ‘bloatware’ toegevoegd, zoals proefversies en extra software naast de standaard Windows-apps. Je kunt deze handmatig verwijderen zoals eerder beschreven, maar er bestaan ook gratis tools die zich specifiek op bloatware richten.

Een daarvan is O&O AppBuster (www.kwikr.nl/appbuster). De app toont alle gedetecteerde programma’s en geeft per item in de kolom Recommendation een aanbeveling om het al dan niet te verwijderen. Kies je vervolgens de optie Computer, dan verdwijnen de geselecteerde apps ook bij toekomstige Windows-accounts. Beantwoord de vraag om eerst een herstelpunt te maken met Yes.

Voor iets gevorderde gebruikers is er Bloatware Removal Utility (www.kwikr.nl/bru). Klik op de groene Code-knop en kies Download ZIP. Pak het archief uit, navigeer naar de map, klik met rechts op Bloatware-Removal-Utility.bat en kies Als administrator uitvoeren. Dit start een PowerShell-script dat de aanwezige applicaties oplijst. Via Toggle Suggested Bloatware krijg je suggesties voor te verwijderen apps. Laat in het Options-menu de standaardinstellingen staan, zodat automatisch ook een herstelpunt wordt gemaakt. Selecteer de ongewenste items, klik op Remove Selected en bevestig met Y in het PowerShell-venster.

Op een Windows-pc is vaak veel ‘bloatware’ geïnstalleerd die je wellicht liever kwijt dan rijk bent.

Dubbele bestanden

Na verloop van tijd stapelen zich niet alleen overtollige bestanden op, maar vaak ook dubbele exemplaren. Wanneer je deze opspoort en verwijdert, moet je er zeker van zijn dat het echt om exacte kopieën gaat en dat het systeem of andere applicaties ze niet nodig hebben, wat geregeld voorkomt.

Handmatig dubbele bestanden opruimen is haast onmogelijk, maar met een hulpmiddel als het gratis opensource dupeGuru (https://dupeguru.voltaicideas.net) lukt dat wel. Installeer de app en start deze bij voorkeur als administrator. Met het plusknopje onderaan voeg je de mappen toe die je wilt laten analyseren. De Toepassingsmodus laat je bij voorkeur staan op Standaard, tenzij je specifiek dubbele muziek- of beeldbestanden zoekt. Bij Onderzoekstype kies je wellicht Bestandsnaam, maar je kunt ook Inhoud (duurt langer) of Mappen selecteren.

Je kunt direct op Onderzoeken klikken, rechtsonder, maar via Meer Opties pas je indien gewenst eerst zoekfilters aan. Zo kun je bijvoorbeeld Negeer bestanden kleiner dan x KB instellen om je op grote ruimtevreters te concentreren. Na de scan toont dupeGuru alle mogelijke dubbele bestanden met een zekerheidspercentage. Via Acties kun je geselecteerde bestanden kopiëren, verplaatsen of verwijderen. Nogmaals, wees hierbij wel voorzichtig.

Dubbele bestanden opsporen doe je liever niet helemaal handmatig.

Extra ruimte

We belichten graag nog enkele specials: onderdelen die vaak over het hoofd worden gezien, maar waarmee je toch flink wat schijfruimte kunt winnen.We doelen hier niet op allerlei ‘optimizer tools’ en ‘registry cleaners’, die zelden extra ruimte of betere systeemprestaties opleveren en soms zelfs schade veroorzaken. Wat wél merkbaar ruimte kan besparen is het uitschakelen van de sluimerstand. Tijdens deze energiemodus wordt de inhoud van het werkgeheugen opgeslagen in het verborgen systeembestand C:\hiberfil.sys voordat de pc wordt afgesloten. Dit bestand kan tot zo’n 75 procent van het totale RAM-geheugen groot zijn. Kun je zonder sluimerstand, open dan de Opdrachtprompt als administrator en voer powercfg -h off uit (h staat voor hibernation). Na bevestiging verdwijnt hiberfil.sys. Met de parameter -on kun je de sluimerstand desgewenst later weer inschakelen.

Ook door systeemherstelpunten te verwijderen kun je tijdelijk veel ruimte vrijmaken. Druk op Windows-toets+R en voer systempropertiesprotection uit. In het venster Systeemeigenschappen open je het tabblad Systeembeveiliging, klik je op Configureren en daarna op Verwijderen en Doorgaan. Zodra het kan, kun je via de knop Maken opnieuw een herstelpunt creëren.

Bij acute schijfnood kun je eventueel ook de gemaakte herstelpunten verwijderen.

Acuut

Bij acute schijfnood kun je overwegen de schijfinhoud te comprimeren. Windows biedt hier standaard tools voor. Open de Verkenner, klik met rechts op de gewenste stationsletter en kies Eigenschappen. Plaats op het tabblad Algemeen een vinkje bij Dit station comprimeren om schijfruimte te besparen. Bevestig met OK en geef aan of je dit ook op alle onderliggende mappen wilt toepassen. De compressie start dan meteen. Je kunt het vinkje later weer weghalen om de data te decomprimeren. Compressie kun je ook via de opdrachtprompt starten, uitgevoerd als administrator. Met:

compact /compactos:always


comprimeer je een aantal Windows-systeembestanden, wat enkele gigabytes ruimte kan opleveren. Met:

/compactos:never

maak je dit ongedaan. .Ook afzonderlijke mappen kun je op deze manier comprimeren met:

compact.exe /c /s:<pad_naar_map>

waarbij /s ook submappen meeneemt. Vervang /c (compress) door /u (uncompress) om bestanden weer te decomprimeren. Houd er rekening mee dat het automatisch decomprimeren van bestanden bij gebruik een licht prestatieverlies kan veroorzaken, vooral op oudere pc’s.

Als de nood het hoogst is, is compressie nabij.
Cloudopslag

Een extra tip voor wie de synchronisatiefunctie van cloudopslagdiensten als Google Drive of Microsoft OneDrive gebruikt: je kunt instellen dat lokale bestanden enkel verwijzingen zijn naar de exemplaren in de cloud. Pas wanneer je zo’n bestand opent, wordt het tijdelijk gedownload en op je systeem beschikbaar. Dit bespaart veel ruimte, maar het betekent wel dat je data fysiek alleen in de cloud staan en dat je een internetverbinding nodig hebt om nog niet gedownloade bestanden te openen.

In Microsoft OneDrive bijvoorbeeld stel je dit als volgt in. Klik op het OneDrive-pictogram in het systeemvak van de taakbalk, klik op het tandwielpictogram en kies Instellingen. Ga onderaan naar Geavanceerde instellingen en klik op Schijfruimte vrijmaken bij Bestanden op aanvraag. Bevestig met Doorgaan. Je herkent de verwijzingen aan een wolkicoontje; een wit bolletje met vinkje betekent tijdelijk offline opgeslagen, een groen bolletje wijst op altijd lokaal beschikbaar.

Proactief

Tot nu toe hebben we ons vooral gericht op tools en technieken om overtollige bestanden gericht op te sporen en te verwijderen, maar je kunt ook proactiever te werk gaan. Een handig hulpmiddel daarvoor vind je in de Instellingen van Windows. Kies Systeem / Opslag en klik bij Opslagbeheer op Opslaginzicht. Plaats een vinkje bij Windows probleemloos laten werken door […], zodat tijdelijke bestanden voortaan automatisch worden opgeschoond. Je kunt ook de optie Gebruikersinhoud automatisch opschonen activeren.

Bij Opslaginzicht uitvoeren bepaal je zelf wanneer deze functie actief wordt. De standaardinstelling Bij weinig vrije schijfruimte lijkt ons prima. Daarnaast kun je instellen dat bestanden in de prullenbak automatisch worden verwijderd zodra ze langer dan een instelbaar aantal dagen (tussen 1 en 60) aanwezig zijn. Voor bestanden in de map ‘Downloads’ geldt hetzelfde: ook die kunnen automatisch verdwijnen na een bepaald aantal dagen ongeopend te zijn gebleven. Tot slot kun je, aanvullend op wat we in het kaderstuk schreven, instellen dat bestanden uit OneDrive alleen nog online beschikbaar blijven als je ze gedurende een instelbaar aantal dagen niet hebt geopend. Klik op Opslaginzicht nu uitvoeren om de ingestelde opruimacties meteen te starten.

Je kunt diverse opschoonoperaties bij een tekort aan schijfruimte automatisch laten uitvoeren.