ID.nl logo
Wat is de beste browser voor Windows 10?
© PXimport
Huis

Wat is de beste browser voor Windows 10?

Microsoft laat geen kans ongemoeid om Edge als de beste browser voor Windows 10 te bestempelen. Het zou de snelste, veiligste, energiezuinigste en nog veel meer zijn. Maar gebruiksstatistieken schetsen het beeld van een browser die allerminst aanslaat. Dat is gek. Want als het echt de beste browser voor Windows 10 zou zijn, waarom wordt Edge dan niet veel meer gebruikt? Er zit nog maar één ding op: testen of Edge écht beter is dan zijn rivalen: Chrome, Firefox, Internet Explorer en Opera.

De keuze voor een browser is om meerdere redenen belangrijk. Om te beginnen hangt het tegenwoordig samen met de keuze voor een smartphone. Wie voor Android kiest, gebruikt een Google-account om dingen vanaf Android te synchroniseren. Dat motiveert om gelijk ook voor Google Chrome te kiezen, omdat je dan bijvoorbeeld je favorieten synchroon houdt. Wellicht dat het lage marktaandeel van Windows-telefoons dus ook meespeelt in de matige populariteit van Edge. Wereldwijd gebruikt 64 procent van de webbezoekers Chrome, Safari (Apple) staat met 13,6 procent op de tweede plaats, Internet Explorer en Edge delen een derde plaats met gezamenlijk 8 procent.

Beveiliging

Naast gemak speelt vanzelfsprekend ook veiligheid een rol. Beveiligingsbedrijf Symantec stelt dat de browser zelfs de eerste verdedigingslinie vormt tegen cyberaanvallen. In 2016 zag de beveiliger 229.000 aanvallen per dag die een website als oorsprong hebben. Aanvallers gebruiken een zogenaamde zero-day-zwaktes van verschillende browsers om direct met de opgevraagde content ook malware zoals ransomware mee te sturen. Symantec zag in 2016 een afname van het aantal publiek aangekondigde zwaktes in Internet Explorer (IE). Niet vreemd, want in dat jaar is geen nieuwe versie van IE uitgebracht en het gebruik van IE nam volgens Symantec ook flink af – in het voordeel van Edge. Dat geeft voordelen, omdat Edge de vernieuwde beveiligingsarchitectuur van Windows 10 beter benut.

Dat lijkt goed nieuws voor Microsoft. Het biedt Edge aan als energiezuinigste, snelste en – boven alles – veiligste browser. Helaas blijkt de praktijk weerbarstiger. Tijdens de jaarlijkse Pwn2Own hackerwedstrijd kwam Edge als minst veilige browser uit de strijd. Deze hackwedstrijd wordt tijdens de CanSecWest beveiligingsconferentie gehouden en teams winnen prijzen van meer dan 100.000 dollar voor succesvolle aanvallen. Edge werd maar liefst vijf keer gehackt. Vanuit een virtuele machine werd het werkelijke systeem overgenomen en met een andere bug werd vanuit Edge controle over de Windows-kernel verkregen. Firefox werd tijdens dit evenement één keer gehackt en Safari drie keer. Google Chrome kwam voor het tweede jaar op rij volledig ongeschonden door de wedstrijd heen.

Testen

Een derde factor die erg belangrijk is bij browsers, is de snelheid. Om hier meer inzicht in te krijgen, hebben we een aantal benchmarks op de browsers losgelaten. Alle benchmarks zijn gedraaid op (dezelfde) standaardlaptop met een Intel Core i3-processor. Bekijk het kader ‘Gebruikte benchmarks’ voor een beschrijving. De verschillende benchmarks zijn na elkaar gedraaid. We hebben tijdens het verloop van de testen de accu in de gaten gehouden met BatteryInfoView. Dit geeft ons een indruk van het verbruik van de verschillende browsers onder verder identieke omstandigheden.

Voor onze test hebben we gekozen voor ‘de grote drie’: Chrome, Firefox en Edge. Om het beeld van browsers compleet te krijgen, is deze kandidatenlijst aangevuld met Internet Explorer en Opera. Internet Explorer we graag het verschil tussen Edge en IE willen weten, en Opera omdat de ontwikkelaar van deze browser ons in het verleden al vaker wist te verrassen met slimme innovaties. Safari is niet meegenomen in de test omdat Apple al een aantal jaar geen nieuwe Windows-versie van z’n browser aanbiedt.

©PXimport

Gebruikte benchmarks

Voor de metingen zijn de volgende benchmarks gebruikt. HTML5test De score van deze benchmark geeft aan hoe goed de browser html5 ondersteunt. De test benadert niet alle mogelijkheden van html5, maar probeert een representatieve hoeveelheid opties mee te nemen. Hoe hoger de score, hoe meer features de ontwikkelaars ondersteunen. JetStream JetStream is een JavaScript-benchmark waarmee meer geavanceerde webapplicaties getest worden. De test herhaalt zichzelf driemaal en geeft een gemiddelde score. Hoe hoger, hoe sneller de browser. Kraken JavaScript Benchmark Kraken is een door Mozilla ontwikkelde benchmark die JavaScript gebruikt om op basis van verschillende echte applicaties en libraries de snelheid van browsers te meten. Het resultaat wordt aangegeven in milliseconden, een lagere score betekent dat de browser sneller is. Octane 2.0 Hoewel Octane 2.0 in april van dit jaar met pensioen gestuurd is, hebben we de test toch nog meegenomen in ons overzicht. Octane bevat 17 verschillende workloads om de kracht van browsers te testen. Hoe hoger de eindscore van Octane, hoe beter de browser de testen doorstaan heeft. Peacekeeper Peacekeeper is officieel inmiddels opgevolgd, maar voor onze test nog precies bruikbaar. Het simuleert de snelheid van onder meer webvideo, sociale media en online shopping. Hoe hoger de score van Peacekeeper, hoe sneller de browser. WebXPRT WebXPRT werkt op basis van een zes verschillende tests die vooral veel van de grafische prestaties van de browser vragen. Dit levert een score op die hoger is naarmate de browser sneller werkt. SunSpider Javascript Benchmark De SunSpider Javacript Benchmark is officieel antiek en vormt onder meer de basis voor Kraken. De test draait echter zo snel, dat we hem toch hebben meegenomen. We krijgen een score in milliseconden. Lager is beter.

Chrome

Toen Google in september 2008 met Chrome op de markt kwam, trok de browser direct de aandacht omdat het tegen alle trends inging. Waar andere browsers steeds meer mogelijkheden boden, ging Chrome terug naar het absolute minimum met als voordeel meer snelheid. Inmiddels kunnen we dat niet meer stellen. Chrome bevat uitgebreide synchronisatieopties zodat het naadloos op andere computers en de smartphone te gebruiken is en het biedt extensiemogelijkheden.

In onze test lijken die uitbreidingsmogelijkheden hun tol te eisen. Waar Chrome met z’n uitgebreide mogelijkheden punten weet te scoren, haalt Opera op functionaliteit-gebied Google nog net in. Komt het op snelheid aan, dan tekent Edge betere resultaten op. Ook wat betreft batterijverbruik zien we een vergelijkbaar beeld. Chrome weet gelijk te blijven met Edge, maar wordt hier door innovatie van Opera ingehaald.

Toch kunnen we Chrome niet negatief beoordelen. Deze browser biedt zonder twijfel de beste ondersteuning voor mensen die op meerdere computers werken en/of met een Android-telefoon. Het aanbod van extensies liegt er ook niet om, dat is talrijk en uiteenlopend. De veiligheid moet natuurlijk ook meewegen, en afgaande op de uitmuntende prestaties tijdens Pwn2Own, zijn er slechtere keuzes dan Google Chrome.

©PXimport

Chrome

9Score90

  • Pluspunten

  • Perfecte integratie verschillende apparaten

  • Veel mogelijkheden

  • Minpunten

  • Snelheid

Edge

Hand in hand met de lancering van Windows 10 bracht Microsoft de Edge-browser uit. We kunnen deze browser, die bij iedere Windows-installatie de standaardkeuze is, zien als de nieuwe Internet Explorer. Maar met de vernieuwing van de naam, is ook de code op de schop gegaan. Edge doet denken aan Chrome in de begindagen: zeer minimalistisch. Die schijn kan bedriegen. Microsoft Integreert Edge met Windows-features zoals Cortana en zit bovenop updates om zo de veiligheid van de browser te bewaken.

Dat dit niet altijd werkt, bleek uit de minder rooskleurige resultaten die Edge wist te noteren tijdens de Pwn2Own-wedstrijd. Wie kiest voor Edge, doet er verstandig aan om goede beveiligingssoftware te draaien. Aan de andere kant, dat geldt voor iedereen die werkt met Windows – ook als er een andere browser gekozen is. Qua snelheid weet alleen Opera gelijke tred te houden met Edge. Ook het energieverbruik is in orde.

In gebruik blijft Edge achter op de andere browsers. Het heeft wat basale mogelijkheden om bookmarks en instellingen met andere computers te delen, maar komt niet in de buurt van Chrome. De beperkte keuze aan extensies maakt het lastig om Edge naar eigen wens uit te breiden. En aan de mogelijkheid om aantekeningen op webpagina’s te maken (voor eigen gebruik) hebben wij nog geen echt meerwaarde kunnen ontdekken. Daar zit wat ons betreft de kern van het probleem van Edge. De browser is op zich oké, maar een overtuigende reden om naar Edge over te stappen is er niet.

©PXimport

Edge

8Score80

  • Pluspunten

  • Snel in gebruik

  • Energiezuinig

  • Minpunten

  • Geen veiligheidsreputatie

Microsoft over Edge

Hoe veilig is Edge en waarom zouden we voor deze browser kiezen? Wij vroegen Microsoft om een reactie. “Microsoft Edge is een integraal onderdeel van Windows 10. Het is ontworpen met een nieuwe, unieke blik op hoe mensen het web gebruiken. Met de Windows 10 Creators Update hebben we Microsoft Edge uitgebreid met dozijnen aan nieuwe features en verbeteringen onder de motorkap. In de Windows 10 Fall Creators Update hebben we iedere succesvolle uitbuiting van Microsoft Edge die gedemonstreerd is tijdens Pwn2Own 2017, geblokkeerd. We blijven werken aan de beveiliging van Edge om de kosten van aanvallen te verhogen en de impact ervan te verlagen.”

©PXimport

Firefox

Firefox was ooit de koning onder de alternatieve browsers. Het was een baanbreker wat betreft het toevoegen van extensies om hem helemaal naar je eigen hand te zetten. Ook de snelheid, stabiliteit en basisfuncties van Firefox stonden lange tijd op de lijst met redenen om voor deze browser te kiezen. Hoewel Firefox nog steeds zijn beste beentje voorzet, lijkt deze toepassing toch een beetje over zijn top heen. Vermoedelijk dat jaar op jaar code toevoegen, zijn tol aan het eisen is.

We tekenen in onze tests matige scores op voor Firefox. Deze browser blijft qua prestaties op bijna alle vlakken alleen voor op Internet Explorer. IE wordt sinds 2016 niet meer onderhouden, we hebben voor Firefox geen vergelijkbaar excuus. Alleen de WebXPRT-tests geven Firefox een opmerkelijk goede score. Qua batterijverbruik is deze browser eveneens niet aan te raden. Hij trekt de accu van onze laptop sneller leeg dan alle concurrenten. Opera komt zonder besparingsmodus zelfs nog beter uit de test dan Firefox. Ook de integratie van Firefox met mobiele apparaten blijft achter.

In gebruik komt Firefox archaïsch over. We moeten opnieuw wennen aan een aparte balk om te zoeken en om te browsen. Die leeftijd heeft ook een voordeel. Wie een ruimere verzameling aan extensies voor een browser kan vinden dan diegenen die voor Firefox beschikbaar zijn, mag zich melden. Al met al is dit niet onze eerste keuze als we aan de slag gaan.

©PXimport

Firefox

6Score60

  • Pluspunten

  • Meeste uitbreidingen beschikbaar

  • Minpunten

  • Prestaties

Internet Explorer

Om heel eerlijk te zijn waren we een beetje verbaasd dat Internet Explorer nog steeds standaard in Windows 10 zit. Het is weliswaar niet meer de standaardbrowser, maar wie dat wil, kan direct terug in de tijd. In dit geval letterlijk, aangezien Internet Explorer sinds 2016 officieel niet meer wordt ondersteund. Vermoedelijk zit Microsoft nog even vast aan het meeleveren van Internet Explorer met Windows omdat verschillende zakelijke applicaties deze browser vereisen om goed te functioneren.

We nemen de browser mee in de test, en zijn niet verbaasd over de slechte scores. IE weet op bijna alle benchmarks een bodemscore te noteren. Alleen in de achterhaalde Sunspider-benchmark weet Internet Explorer nipt achter Edge als nummer twee te verschijnen. Het zou kunnen dat Microsoft zijn browsers voor deze benchmark optimaliseert. Gelijk een reden om als je zelf browsers met elkaar wilt vergelijken, meerdere benchmarks te gebruiken. Het energieverbruik van Internet Explorer is wat lager dan dat van Firefox, maar relatief toch ook aan de hoge kant.

Wat betreft opties biedt Internet Explorer mogelijkheden om in te loggen en te synchroniseren met je Microsoft-account. Ook zijn er verschillende add-ons en toolbars beschikbaar om de browser meer naar je hand te zetten. Desondanks kunnen we veilig stellen dat deze browser een gepasseerd station is. Edge is de betere standaard op Windows 10 meegeleverde keuze, tenzij je een webapplicatie moet draaien die je geen ander alternatief dan IE biedt.

©PXimport

Internet Explorer

4Score40

  • Pluspunten

  • Sommige webapplicaties vereisen IE

  • Minpunten

  • Prestaties

  • Wordt niet langer ondersteund

Opera

Wij hebben een zwak voor de Opera webbrowser. De software werd in 1995 afgestoten door het Noorse telefoniebedrijf Telenor en ging als zelfstandig project verder. Door de jaren heen, weet de ontwikkelaar van Opera met enige regelmaat te verbazen door nieuwe features te bedenken. Het is bijvoorbeeld de eerste browser die je favoriete pagina’s als miniaturen op je startpagina weergaf. Ondanks innovatie is het altijd een kleine speler op de browsermarkt gebleven.

Dat er met de innovatie van Opera niets mis is, zien we bij de test ook weer. We hebben deze browser tweemaal door de benchmarks gehaald, omdat we de keuze krijgen met of zonder batterijbesparing te werken. Zonder besparing noteren we gemiddeld net iets betere scores en een verbruik dat gelijk is aan Chrome en Edge. Met batterijbesparing is Opera de zuinigste browser in de test. Opera krijgt een topscore op html5-ondersteuning en behaalt topsnelheden op de meeste andere punten.

Dat Opera beter scoort dan Chrome, verbaast ons. Beide browser rusten namelijk op dezelfde Chromium-basis. Toch weet Opera betere scores uit de benchmarks te halen. Daar komt bij dat we standaard redelijk wat extra’s bij de browser krijgen. Denk bijvoorbeeld aan de ‘stash’ waarop we webpagina’s kunnen opslaan om later te lezen. Voor de meeste andere browsers zouden we daar Pocket of Evernote voor moeten gebruiken.

©PXimport

Opera

9Score90

  • Pluspunten

  • Innovatief

  • Snel

  • Minpunten

  • Mist uitgebreide integratie met mobiele apparaten

Conclusie

In de keuze voor een browser spelen drie factoren mee: veiligheid, snelheid en gebruiksvriendelijkheid. Op het gebied van snelheid vallen Edge en Opera op en qua veiligheid zien we het voordeel naar Chrome gaan. Opera is hier lastig te beoordelen omdat deze browser bij de grotere hack-wedstrijden niet is meegenomen. Firefox is weliswaar veiliger dan Edge, maar valt qua snelheid af. Een strijd tussen browsers komt daarom uit tussen Chrome en Opera, waarbij wij het voordeel zóuden laten gaan naar Opera. Deze browser biedt interessante mogelijkheden met bijvoorbeeld z’n batterijbesparende modus en weet goede resultaten te boeken. Zouden we in een wereld leven waarop we maar met één machine werken, dan was de keuze op deze browser gevallen. Helaas (voor Opera) wisselen we van woonkamerlaptop, naar werkcomputer, naar mobiele telefoon en weer terug. Chrome weet deze werelden het eenvoudigst met elkaar te verbinden. Als beste browser kiezen we daarom Google Chrome. Deze browser is veilig, redelijk snel en gebruiksvriendelijk.

Benchmarkrestulaten

©PXimport

Symantec over browsers

Hoe belangrijk is de keuze voor een browser als het om beveiliging gaat, en welke browser kunnen we het beste kiezen? Wij vroegen het aan computerbeveiliger Symantec. “Browsers zijn de eerste verdedigingslinie tegen computeraanvallen. Omdat web-aanvallen en kwetsbaarheden in browsers een grote aanvalsbron vormen, bieden wij via Norton bescherming voor alle grote webbrowsers. Wij geven daarom geen advies voor een specifieke browser, dat is aan de gebruiker zelf. Let bij de keuze van een browser op dat deze goed up-to-date gehouden wordt en zorg dat je eigen installatie dat ook is.”

©PXimport

▼ Volgende artikel
6 handige tips voor het gebruik van je staafmixer
© luismolinero
Huis

6 handige tips voor het gebruik van je staafmixer

Als je alles uit je staafmixer wilt halen, moet je wel weten hoe je ermee om moet gaan. Met deze tips krijg je niet alleen de beste (lees: lekkerste) resultaten, maar gaat je staafmixer ook langer mee. Win-win! 

In het kort: Een staafmixer is in principe een heel simpel apparaat. Je zet hem aan en hij pureert de boel voor je. Maar let op: een staafmixer kan overbelast raken en sneller stukgaan als je hem niet op de juiste manier gebruikt. Ook kunnen je gerechten er minder lekker op worden. Wil je weten hoe je je staafmixer optimaal benut? Lees dan de tips in dit artikel.

Lees ook: Dit kun je allemaal (nog meer) met een staafmixer

Tip 1: Ingrediënten voorsnijden

Hoewel staafmixers erg krachtig kunnen zijn, hebben ze ook relatief kleine mesjes. In tegenstelling tot bijvoorbeeld een blender kan het voor een staafmixer daarom lastig zijn om grote stukken goed en gelijkmatig te verpulveren. Je kunt je staafmixer dus een handje helpen door je ingrediënten van tevoren in kleinere stukken te snijden. Hiermee verklein je de kans op klonten of stukjes in je soep of saus én raken de messen minder snel overbelast. 

Tip 2: Let op het vermogen

Het is altijd belangrijk om rekening te houden met het vermogen van je staafmixer, want dat bepaalt welke ingrediënten het apparaat kan pureren. Het pureren van harde ingrediënten zoals noten of ongekookte groenten met een staafmixer met een laag vermogen gaat hoogstwaarschijnlijk niet lukken. Of het lukt wel, maar met een overbelaste motor tot gevolg. Voor harde ingrediënten is vaak een vermogen van minstens 600 watt nodig. Wil je vaak en veel gaan pureren, kies dan voor een vermogen van minstens 1000 watt. Maar let ook op het toerental, oftewel het aantal rotaties per minuut (RPM). Een staafmixer kan namelijk een laag vermogen hebben, maar wél een toerental van minstens 10.000 RPM. Dan is hij alsnog krachtig genoeg om harde ingrediënten te pureren. 

©Khaletski Siarhei | goffkein.pro

Tip 3: Niet te lang pureren

Lang achter elkaar pureren is funest voor de messen en de motor van een staafmixer. Beter is om in pulsen te pureren, waarbij je de motor tussen het pureren door steeds een paar seconden laat rusten. Vooral bij dikkere mengsels, zoals notenpasta, smoothies en dikke soepen, is dit belangrijk. Het is afhankelijk van het vermogen van een staafmixer hoe lang hij achter elkaar kan pureren. Vaak staat dit aangegeven bij de specificaties. Heb je geen idee? Pureer zachte ingrediënten dan niet langer dan 1,5 minuut en harde ingrediënten niet langer dan 45 seconden. Maakt je staafmixer een raar geluid of wordt hij erg warm, stop dan meteen met pureren. Dit zijn signalen dat het apparaat overbelast is. 

Tip 4: De juiste snelheid

De meeste staafmixers hebben meerdere snelheidsstanden en dat is niet zonder reden. Zo heb je voor het fijn pureren van dikkere mengsels en harde ingrediënten vaak een hogere snelheid nodig dan voor lichte bereidingen. En de turbostand kan handig zijn om harde ingrediënten kort maar krachtig te verpulveren of om een extra gladde soep te maken. Soms wil je een combi van snelheden gebruiken. Je begint bijvoorbeeld met een lage snelheid om spatten in de keuken te voorkomen en bouwt vervolgens geleidelijk op naar een hogere snelheid voor een glad resultaat. 

Tip 5: Ronddraaiende beweging

Beweeg je je staafmixer tijdens het pureren altijd gewoon op en neer? Op zich niks mis mee, want pureren doet het apparaat toch wel. Maar wil je zeker weten dat je geen plekken overslaat, maak dan tijdens het op en neer gaan óók een cirkelvormige beweging. Want op een mayonaise met klontjes zit natuurlijk niemand te wachten. 

©VI Studio

Tip 6: Schoonmaken

Een staafmixer neemt je veel werk uit handen, maar daar moet je wel iets voor terugdoen. Een staafmixer die niet goed schoongemaakt wordt, zal sneller vastlopen door aangekoekte etensresten. De motor moet dan tijdens het pureren harder werken en zal waarschijnlijk sneller overbelast raken. Daarnaast is een vieze staafmixer natuurlijk niet zo hygiënisch. Wil je geen bacteriën en nare geurtjes in je verse soep, maak je staafmixer dan na elk gebruik goed schoon. Dat kost je nauwelijks moeite: laat het apparaat even draaien in een maatbeker met warm water en wat afwasmiddel of doe hem, als dat kan, in de vaatwasser.

Nog meer doen met je staafmixer?

De beste accessoires, van gardes tot hakmolens

▼ Volgende artikel
Sony in 2025: nieuwe soundbars en tv's, maar minder vaak updates
Huis

Sony in 2025: nieuwe soundbars en tv's, maar minder vaak updates

Tijdens het persevent van Sony op het Europese hoofdkwartier in Weybrigde in het Verenigd Koninkrijk werden de nieuwe soundbars en tv's van 2025 aangekondigd. Het bedrijf zegt het misschien niet met zoveel woorden, maar de boodschap is duidelijk: minder frequente updates van alle modellen, en miniled blijft de technologie voor het topmodel.

 De 2023 A95L qd-oled-tv heeft twee jaar in het aanbod gestaan, ondanks het feit dat er vorig jaar wel degelijk een nieuw paneel beschikbaar was. In 2025 krijgt het model wel een update. De Bravia 8 II - te lezen als Bravia 8 Mark 2 - zal uitgerust zijn met het nieuwste (3e generatie) qd-oled-paneel van Samsung Display. Sony claimt dat dit paneel een 25% hogere piekhelderheid zal leveren ten opzichte van de A95L. Als we kijken naar wat Samsung Display (de panelfabrikant) claimde op CES, dan kan dit paneel tot 4.000 nits piekhelderheid leveren. We vermoeden dat Sony daar onder zal blijven, het merk is over het algemeen wat voorzichtiger en pusht zijn oled-panelen niet tot het uiterste op het gebied van piekhelderheid. Opmerkelijk genoeg vermeldde Sony expliciet dat de Bravia 8 II goedkoper zal zijn dan de A95L, maar concrete prijzen zijn er nog niet. De Bravia 8 II zal beschikbaar zijn in 55 en 65 inch.

©Eric Beeckmans | ID.nl

De Bravia 5 en Bravia 3

Verder naar onder in de line-up worden de Bravia 5 en Bravia 3 aangekondigd, ze vervangen respectievelijk de X90L en de X75WL. De Bravia 5 wordt uitgerust met de XR-processor (ook te vinden op de hogere modellen) en een XR Backlight Master Drive, een miniled-achtergrondverlichting die zes keer meer zones zal gebruiken dan de X90L. Hij zal beschikbaar zijn in 55, 65, 75,85, en 98 inch. De Bravia 3 is een instap 4K-model met direct led-achtergrondverlichting en de X1-processor. Dit model zal beschikbaar zijn in 43, 50, 55, 65, 75, en 85 inch. Beide modellen ondersteunen Dolby Vision en Dolby Atmos.

Demo's van nieuwe modellen

Sony toonde een aantal demonstraties van de nieuwe modellen, in vergelijking met een aantal concurrenten (dat waren uiteraard 2024-modellen). De Bravia 8 II stond opgesteld naast de voorganger de A95L, een Sony referentie studiomonitor, en een LG G4 en Samsung S95D. Zowel in Vivid Mode als de Filmmaker Mode (of vergelijkbaar want Sony gebruikt geen Filmmaker Mode) liet de Bravia 8 II een sterke indruk na. Zijn beelden leunen erg dicht tegen de studioreferentie aan. Kleuren in zeer heldere accenten zijn beter, en donkere gradaties worden nauwkeuriger weergegeven.

De Bravia 5 stond opgesteld naast een X85L (wat overigens een ietwat vreemde vergelijking is, want het toestel vervangt de X90L) en een Samsung QN85D. De XR Backlight Master Drive geeft de Sony flink wat extra helderheid en een duidelijke verbetering in contrast. Sony toonde ook een nieuwe techniek voor ruisonderdrukking bij oude bronnen (SD-content zoals Friends). Dat presteerde in sommige gevallen goed, maar liet in andere gevallen meer ruis zien. Mogelijk verfijnt Sony dit nog voordat het model op de markt komt. Het feit dat de testen in Vivid beeldmode gedaan werden, maakt de vergelijking ook moeilijk, vermits fabrikanten daar vaak veel vrijheid nemen.

Audioverwerking, beeldverwerking en Studio Calibrated

Op het gebied van beeldverwerking liet Sony dit keer geen belangrijke nieuwigheden zien. Ons oordeel over het nieuwe ruisonderdrukkingsalgoritme dat tijdens de Bravia 5 demo getoond werd, laten we nog even achterwege totdat we het zelf kunnen testen. De Bravia 3 heeft een nieuw algoritme voor beeldkwaliteit, maar dat werd alleen in Vivid-mode getoond en dat is een test waaruit weinig op te maken valt.  

©Eric Beeckmans | ID.nl

Sony benadrukte verder nog de aanwezigheid van Voice Zoom 3 op de Bravia 8 II en Bravia 5. Daarmee kan de processor nauwkeurig stem of dialogen isoleren van de rest van de audio. Zo kun je die selectief versterken (voor film kijken ’s avonds) of verzwakken (om de commentator bij sport wat stiller te maken).

De tagline van Sony, ‘Cinema is coming home', wil de fabrikant garanderen met een aantal Studio Calibrated beeldmodes: Netflix Adaptive Calibrated Mode, Prime Video Calibrated Mode en Sony Pictures Core Calibrated Mode. Die modi zijn specifiek in samenwerking met de respectievelijke streamingdienst opgezet. Voor alle andere content is er de ‘Professional’-beeldmode.

Tweejaarlijkse cyclus en miniled als toptechnologie

Net als vorig jaar heeft Sony alleen een deel van line-up vernieuwd. Dat is een aanpak die we toejuichen, want het maakt de verbeteringen die een nieuw model krijgt veel duidelijker. Sony kan daar eventueel nog wel van afwijken, bijvoorbeeld als een model het slecht doet in de markt. Maar we hopen dat dit voorbeeld navolging krijgt.

De 2024 Bravia 9 - een miniled-model - geldt nog steeds als het topmodel, ondanks de vernieuwde Bravia 8 II QD-OLED. Sterker nog, Sony kondigde voor volgend jaar een RGB-miniled technologie aan die duidelijk voorbestemd is om het nieuwe topmodel te worden.

Wat is een rgb-miniled achtergrondverlichting?

De achtergrondverlichting is het onderdeel van een lcd-tv dat licht produceert. Dat kunnen witte leds zijn, maar een moderne premium lcd-tv gebruikt doorgaans talloze minileds die blauw licht produceren, dat via een quantum dot-folie wordt omgezet naar wit licht. De leds worden onderverdeeld in zones die de processor individueel kan aansturen om het contrast te verbeteren. In donkere zones dimt hij het licht, in heldere zones kan hij de leds sterker aansturen. Om kleur te produceren wordt elke pixel met behulp van een kleurfilter opgedeeld in een rode, groene en blauwe subpixel.

©Sony

RGB-miniled technologie vervangt dit systeem door trio's van rode, groene en blauwe minileds te gebruiken die samen wit licht creëren, waardoor de quantum dot-laag overbodig wordt. Omdat er nog steeds veel minder leds dan pixels zijn, blijft het kleurenfilter nodig om per pixel de juiste kleuren te creëren. Net zoals bij een huidige miniled-tv worden de leds onderverdeeld in zones om het contrast te verbeteren.

©Sony

Maar deze technologie kan nog een stapje verder gaan. Als de processor detecteert dat er in een bepaalde zone enkel groen licht nodig, dan kan hij de rode en blauwe leds uitschakelen. Dat is alvast veel efficiënter dan het overbodige licht weg te filteren.

Wachten tot 2026 voor nog rijkere, helderdere kleuren

Sony claimt dat dit soort achtergrondverlichting een piekhelderheid van 4.000 nits en kleurbereik van 99 % P3 kan bereiken en 90% Rec.2020. Dat is een flinke upgrade ten opzichte van de beste tv’s die momenteel wel 4000 nits halen, maar eerder 95% P3 en 75% Rec.2020 leveren. Concreet kan een rgb-miniled veel helderdere kleuren tonen, die toch erg intens zijn.

©Sony

Daarnaast zijn ook meer nauwkeurige kleurgradaties mogelijk, en dat zowel in heel donkere als heel heldere tinten. Een aangezien meer en meer filmmakers vaak erg donkere scènes gebruiken, zou dat een welkome verbetering zijn. De technologie heeft nog twee extra voordelen. Ze is schaalbaar naar grote tv-maten. En een rgb-miniled tv zou ook een betere kijkhoek hebben, al liet Sony niet weten hoe dat gerealiseerd wordt. Sony zal een eerste model vermoedelijk in 2026 lanceren.

Ook bij audio een beperkt aantal nieuwe modellen

Net als bij de televisies worden ook de audioproducten niet meer elk jaar vernieuwd zo blijkt. Vorig jaar kreeg de top van het aanbod een make-over, dit jaar is de onderste helft aan de beurt. De Bravia Theatre Bar 6 is een 3.1.2 soundbar met subwoofer. De Bravia Theatre System 6 is een 5.1 soundbar met bijgeleverde surroundluidsprekers en subwoofer. Beide ondersteunen Dolby Atmos, DTS:X, Voice Zoom 3. We kregen een korte demo van de vernieuwde Bravia Bar 6, die een duidelijk vollere en stevigere klank produceerde dan de voorganger.

©Eric Beeckmans | ID.nl

Daarnaast zijn er ook twee optionele accessoires. De Bravia Theatre Rear 8 bestaat uit één paar draadloze surroundluidsprekers die je kunt gebruiken om de Bar 6 uit te breiden. De Bravia Theatre Sub 7 is een compacte draadloze subwoofer van 100W.

Bekijk andere Sony-tv's op Kieskeurig.nl: