Dat het verstandig is om altijd een recente back-up van je bestanden te hebben, hoeven we je niet te vertellen. Er bestaan meerdere manieren om je bestanden veilig te stellen, zoals via de cloud, op je lokale schijf of op een NAS. Of juist op een combinatie van locaties, voor optimale flexibiliteit. En juist daarvoor komt GoodSync goed van pas.

Een goede back-up voldoet aan een aantal simpele richtlijnen. Allereerst is de back-up alleen wat waard als deze recent is. In geval van nood heb je weinig aan een reservekopie met verouderde data. Bovendien is het verstandig om de gegevens op meerdere (externe) locaties op te slaan. In geval van een vastgelopen harde schijf heb je niets aan een map ‘Back-up’, die je op dezelfde schijf lokaal had opgeslagen. In geval van brand of diefstal is een lokale back-up eveneens niet praktisch. Ook moet een back-up eenvoudig te maken zijn; alleen dan houd je het consequent back-uppen vol.

Met GoodSync kun je je back-upstrategie vervolmaken. Dit programma ondersteunt een groot aantal back-uplocaties en helpt je met slimme automatiseringstaken. Zo kun je bijvoorbeeld een cloudmap (zoals Dropbox of OneDrive) automatisch synchroniseren met een lokale NAS of usb-stick. Verschillende combinaties zijn mogelijk.

Aan de slag

Je vindt de nieuwste versie van GoodSync op www.goodsync.com. Je kunt gratis met het programma aan de slag als je klikt op Get GoodSync Free. De software is beschikbaar voor Windows, macOS, Android en iOS. GoodSync biedt ook een set ‘geavanceerde functies’, waarvoor kosten in rekening worden gebracht. De eerste dertig dagen is het gebruik gratis en dat is voldoende om te kunnen beoordelen of die extra functies hun geld waard zijn.

Eenmaal geïnstalleerd, merk je dat het programmavenster bestaat uit een aantal blokken. Bovenin vind je de werkbalk. Via deze balk maak je onder meer back-up- en synchronisatietaken aan (door GoodSync ‘jobs’ genoemd). Ook kun je hier meerdere taken groeperen, zodat je ze in één keer kunt uitvoeren.

Het hoofdvenster eronder toont aan de linkerzijde een overzicht van alle taken. Aan de rechterzijde vind je de details van de geselecteerde taak.

Een taak maken

Tijd om een eerste taak te maken en de functies van het programma te ontdekken. Verander eerst de taal in Nederlands. Kies Tools / Settings. Kies voor Nederlands bij de algemene instellingen, klik op Save en start GoodSync opnieuw. Klik hierna op Nieuwe taak (linksboven in het venster). Een nieuw venster verschijnt. Geef in het bovenste vak een naam op voor de taak, bijvoorbeeld Back-up thuiscomputer. Vervolgens geef je aan om welk soort actie het gaat. Je kiest hierbij tussen Reservekopie en Synchroniseer.

Wil je bestanden van een locatie naar een andere locatie kopiëren (dus als éénrichtingsverkeer), dan kies je Reservekopie. Wil je twee mappen met elkaar synchroniseren en alle wijzigingen (zowel in de ene map als de andere map) in alle mappen doorvoeren, dan kies je Synchroniseer. Klik vervolgens op OK.

Je keert terug naar het hoofdvenster. GoodSync vraagt je nu om de mappen te selecteren. Heb je gekozen voor Reservekopie, dan wijs je de linkermap aan als bronmap. Klik op de linkerknop Klik hier om een map te selecteren. Er verschijnt nu een overzicht van de beschikbare bronnen.

Soorten mappen

GoodSync onderscheidt zich vooral door de grote hoeveelheid ondersteunde mappen. Zodra je op de knop klikt om de eerste map aan te wijzen, kun je kiezen uit verschillende locaties. Wil je van een lokale map een back-up maken? Klap dan My Computer uit, klik op Local en blader naar de gewenste map.

Minstens even interessant is de mogelijkheid om een cloudmap veilig te stellen. De lijst bevat clouddiensten als OneDrive, Google Drive en Google Fotos. Maak je bijvoorbeeld gebruik van OneDrive voor de opslag van bestanden van verschillende apparaten, dan kun je van deze map automatisch een lokale back-up maken naar een van je computers, maar ook direct naar een NAS. In dat laatste geval is het niet nodig om de bestanden vanuit de cloud eerst naar een computer te kopiëren, maar kan GoodSync het kopiëren direct uitvoeren richting de NAS. Je leest hier meer over in de paragraaf ‘Ondersteuning voor NAS’.

Heb je de linkermap geselecteerd? Bepaal dan waar de bestanden terecht moeten komen: in het rechtervenster geef je de doelmap op (wanneer je hebt gekozen voor de modus Reservekopie). Of geef in het rechtervenster de tweede map op, die je wilt synchroniseren met de eerste map (wanneer je hebt gekozen voor de modus Synchroniseer). Bedenk je je op een later moment en wil je geen reservekopie maken, maar juist twee mappen continu met elkaar gesynchroniseerd houden? Klik dan in het venster met de linker- en rechtermap op de knop met de pijl bovenin, waarna het venster Selecteer taakrichting verschijnt. Kies voor Synchroniseer. Ben je tevreden met de instellingen? Klik op de knop Pas toe om de taak aan te maken.

Taken groeperen

Alle taken worden getoond in het hoofdvenster, aan de linkerzijde. Heb je taken die bij elkaar horen, dan kun je deze groeperen. Klik hiervoor op de knop Nieuwe groep. Geef de groep een naam en sleep de losse taken naar deze groep. Je gebruikt een groep om in één keer alle onderliggende taken uit te voeren of deze in te plannen (waarover je verderop meer leest. Om een groep in één keer uit te voeren, klik je hierop met rechts en kies je voor Synchroniseer (of Analyseer en synchroniseer).

Over de rechtermuisknop gesproken; deze biedt in GoodSync een aantal krachtige functies. Klik met rechts op een taak om het menu open te klappen. Via dit menu kun je een taak uitvoeren, onderbreken en zelfs wissen. Bovendien kun je via dit menu het logboek opvragen, waarin je ziet welke taken recent zijn afgerond. Via hetzelfde menu kun je de naam van bestaande taken veranderen.

Echt álles mee!

Een back-up is alleen bruikbaar als deze écht compleet is. GoodSync neemt verborgen bestanden en systeembestanden wellicht niet mee tijdens kopieeracties, dus daar brengen we verandering in.

Kies Hulpmiddelen / Programma-opties. Open de sectie Filters. Verwijder het vinkje bij Sluit verborgen bestanden en mappen uit en bij Sluit systeembestanden en -mappen uit. In dit venster kun je ook aangeven als tijdelijke bestanden en mappen mee moeten door het vinkje bij Sluit tijdelijke bestanden en mappen uit te verwijderen. Wil je ook dat lege mappen worden gekopieerd, dan haal je het vinkje weg bij Sluit lege mappen uit.

Analyseren

Prettig aan GoodSync is de mogelijkheid om elke taak te analyseren. Hierbij zie je exact wat er gebeurt als je de taak daadwerkelijk zou uitvoeren. Je vindt de knop Analyseer boven in het venster. In het hoofdvenster zie je de uitkomst, bijvoorbeeld welke bestanden worden verwijderd of gekopieerd en welke mapwijzigingen plaatsvinden.

Ook geeft GoodSync aan of er eventuele conflicten optreden. Bijvoorbeeld als je een synchronisatietaak hebt aangemaakt, maar een specifiek bestand zowel in de linker- als rechtermap is aangepast. Of wanneer een bestandsnaam ongeldige tekens bevat en de back-up niet kan worden uitgevoerd. Ben je niet tevreden, dan kun je de taak na de analyse nog zonder kleerscheuren aanpassen voordat deze echt wordt uitgevoerd. Ben je wel tevreden met de actie, dan klik je op Synchroniseer om de taak te starten.

Geen omkijken naar

We gaan nu zorgen dat de back-ups automatisch worden gemaakt, zodat je deze niet vergeet. In het hoofdvenster van GoodSync klik je op de knop Zelfstandig. Je vindt de knop rechtsboven in het venster. Hier bepaal je op welke momenten en bij welke situaties automatisch een back-up moet worden gemaakt. Wil je dat er bij elke aanpassing direct een back-up of synchronisatie plaatsvindt? Activeer dan de optie Bij bestandswijziging en geef aan na hoeveel seconden de actie moet worden uitgevoerd. Neem hiervoor ruim de tijd, bijvoorbeeld 45 seconden. Zo weet je zeker dat de back-up niet start terwijl je nog met de bestanden bezig bent.

Maak je gebruik van netwerkmappen en wil je dat er automatisch een controle plaatsvindt zodra de mappen verbonden zijn, dan kies je voor Bij verbinding mappen. Die optie komt bijvoorbeeld van pas als je automatisch een map op je laptop wilt veiligstellen op een netwerkschijf in je thuisnetwerk, zodra je laptop verbinding met het draadloze netwerk maakt. Bovendien kun je GoodSync automatisch activeren zodra je je bij Windows afmeldt (kies Bij uitloggen).

Werk je liever niet met triggers, maar met vaste momenten waarop de back-up moet worden gemaakt? Dan kun je via de optie Periodiek (met timer) bijvoorbeeld instellen dat er elke twee uur een back-up moet worden gemaakt. Geef de gewenste tijd op in het vak ernaast. Om gebruik te maken van vaste tijden, kies je Gepland en klik je op Configureer om de tijdstippen vast te leggen. Dat kan in GoodSync relatief uitgebreid. Zo kun je een tijdstip opgeven, maar ook een dag van de week (bijvoorbeeld maandag) of dag van de maand (bijvoorbeeld telkens op de 25e). In het detailvenster lees je hoe je het schema correct instelt. Klik op Test om te controleren of je het schema correct hebt ingevuld.

Als een pro

Heb je de smaak inmiddels te pakken? Dan gaan we GoodSync nog verder naar onze hand zetten. Je vindt de belangrijkste opties via Hulpmiddelen / Programma-opties.

Zorg ervoor dat GoodSync automatisch op de achtergrond wordt geladen bij het starten van Windows en zet een vinkje bij Start GoodSync als Windows opgestart wordt. Klik hierna op de sectie Zelfstandig en bepaal hoeveel taken tegelijkertijd mogen worden uitgevoerd. Standaard voert GoodSync één taak per keer uit, maar je kunt meerdere taken parallel laten uitvoeren. Je geeft dit op bij Maximum aantal zelfstandige parallel uit te voeren taken. Met de optie Verberg zelfstandig minivenster bij geen actieve taken zorg je ervoor dat GoodSync zich gedeisd houdt als er geen activiteiten zijn.

Voor meerdere computers

Heb je meerdere computers en wil je dezelfde back-uptaken ook op je andere apparaten uitvoeren? Je hoeft dan niet op elke computer opnieuw dezelfde taak te maken, maar kunt gewoon je takenlijst exporteren en importeren op de andere computers. Kies voor Hulpmiddelen / Exporteer alle taken.

In plaats hiervan kun je ook specifieke taken exporteren, zodat je nog meer controle hebt. Kies in dat geval voor Hulpmiddelen / Exporteer geselecteerde taken. Geef het exportbestand een naam en bewaar het bestand vervolgens op een centrale locatie, zodat je er ook via de andere computers toegang toe hebt.

Tijd om naar die andere computers te gaan: installeer GoodSync op de apparaten in kwestie en kies voor Hulpmiddelen / Importeer takenlijst. Wijs het bestand aan. Je kunt ook een bestaande taak als uitgangspunt nemen en deze aanpassen voor andere taken. Dat bespaart je in de praktijk het volledig opnieuw opbouwen van een nieuwe taak. In het venster van GoodSync klik je met de rechtermuisknop op een taak. Kies voor Dupliceer en geef een geschikte naam op. Vervolgens kun je dit bestand verder aanpassen en hiervan een nieuwe taak maken.

Ondersteuning voor NAS

Een aparte vermelding verdient de uitgebreide NAS-ondersteuning van GoodSync. Met GoodSync Server kun je de GoodSync-app direct installeren op je NAS en back-uptaken laten uitvoeren zonder tussenkomst van je computer. Er worden meerdere NAS-fabrikanten ondersteund, waaronder Western Digital, Synology en QNAP.

Op de downloadpagina vind je de juiste instelinstructies; deze verschillen per fabrikant.

De NAS-ondersteuning maakt interessante scenario’s mogelijk: zo kun je een cloudmap (bijvoorbeeld OneDrive) automatisch laten kopiëren naar je NAS-map, zonder dat de actie via de computer hoeft te lopen. Dat is vooral handig bij omvangrijke mappen en bij bestanden die je bij de cloudopslag hebt ingesteld als ‘cloud-only’, zodat je van het bestand geen lokale kopie op de lokale computer hoeft te bewaren.

Wanneer je je dekbed gewassen hebt, wil je dat het natuurlijk weer lekker dik en luchtig aanvoelt. Maar wanneer je hem gewoon in de droger gooit, kan de vulling gaan klonteren, zodat er dunne stukken en dikke stukken ontstaan. Dat slaapt niet echt lekker. Om dat te voorkomen, gooien veel mensen er een paar tennisballen bij. Helpt dat echt?

Wat tennisballen in de droger doen

Tijdens het drogen raken de tennisballen telkens het dekbed. Dat helpt vooral bij dons en veren. Als die nat zijn, blijven ze aan elkaar plakken en zakt de vulling in. Door de constante beweging vallen die samengepakte delen weer uiteen, waardoor de vulling zich opnieuw verspreidt. Zo kan de warme lucht overal beter bij en droogt het dekbed gelijkmatiger. De droogtijd wordt er niet korter van, maar het dekbed komt wel duidelijk voller uit de droger.

Hoeveel tennisballen zijn genoeg?

Met één tennisbal in de wasdroger merk je vaak weinig, zeker bij een groot dekbed. Die verdwijnt al snel in de stof en heeft dan weinig effect. Met twee tot vier ballen werkt het beter, omdat ze het dekbed op meerdere plekken tegelijk in beweging houden. Zolang de ballen vrij kunnen bewegen en niet vast blijven zitten in de vulling, doen ze hun werk.

Kun je elke tennisbal gebruiken bij het drogen van een dekbed in de droger?

iet elke tennisbal is even geschikt. Vooral nieuwe of felgekleurde ballen kunnen bij hogere temperaturen kleur afgeven en kleine pluisjes verliezen van de vilten buitenlaag. Dat komt niet vaak voor, maar het risico is wel aanwezig. Gebruik je oudere tennisballen, dan is de kans hierop kleiner. Wil je dat verder beperken, dan kun je de ballen in een oude witte sok stoppen en die dichtknopen. Het effect blijft grotendeels hetzelfde, al is het iets minder uitgesproken dan met losse ballen.

Geef het dekbed genoeg ruimte in de droger

Tennisballen helpen alleen als het dekbed voldoende ruimte heeft om te bewegen. Is de trommel te vol, dan draait alles als één geheel rond en gebeurt er weinig. Wil je grote tweepersoonsdekbedden drogen, dan heb je een droger met een ruime trommel nodig. Heb je die niet zelf? Kijk dan of er een wasserette bij je in de buurt is. Meer ruimte zorgt voor meer beweging en daarmee voor een beter eindresultaat.

Niet elk dekbed kan in de droger

Tennisballen hebben vooral effect bij dons- en verendekbedden. Bij synthetische vulling is dat verschil kleiner en kan de constante beweging van de ballen de vulling na verloop van tijd zelfs vervormen. Wol, zijde en andere natuurlijke materialen mogen meestal helemaal niet in de droger. Check daarom altijd eerst het waslabel voordat je het dekbed in de trommel legt.

Even tussendoor opschudden helpt

Haal het dekbed halverwege het programma even uit de droger en schud het los, alsof je het bed opmaakt. Leg het daarna omgedraaid terug in de trommel. Zo verdeelt de vulling zich opnieuw en kan het dekbed gelijkmatiger drogen.

Wat kun je van het eindresultaat verwachten?

Tennis- of drogerballen zijn vooral een hulpmiddel, geen vervanging voor de juiste drooginstellingen. Droog het dekbed niet te vaak of te heet: kies een lage of middelhoge temperatuur en selecteer een speciaal dons- of beddengoedprogramma als dat op je droger zit. Zorg ook voor voldoende ruimte in de trommel. Als je dan ook nog eens ballen laat meedraaien, heb je er alles aan gedaan om te zorgen dat je dekbed weer lekker vol uit de droger komt!

Waarom start een computer met een SSD binnen enkele seconden op, terwijl een oude harde schijf blijft ratelen? Het vervangen van een HDD door een SSD is de beste upgrade voor een trage laptop of pc. We leggen in dit artikel uit waar die enorme snelheidswinst vandaan komt en wat het fundamentele verschil is tussen deze twee opslagtechnieken.

Iedereen die zijn computer of laptop een tweede leven wil geven, krijgt vaak hetzelfde advies: vervang de oude harde schijf door een SSD. De snelheidswinst is direct merkbaar bij het opstarten en het openen van programma's. Maar waar komt dat enorme verschil in prestaties vandaan? Het antwoord ligt in de fundamentele technologie die schuilgaat onder de behuizing van deze opslagmedia.

De vertraging van mechanische onderdelen

Om te begrijpen waarom een Solid State Drive (SSD) zo snel is, moeten we eerst kijken naar de beperkingen van de traditionele harde schijf (HDD). Een HDD werkt met magnetische roterende platen. Dat kun je vergelijken met een geavanceerde platenspeler. Wanneer je een bestand opent, moet een fysieke lees- en schrijfkop zich naar de juiste plek op de draaiende schijf verplaatsen om de data op te halen. Dat fysieke proces kost tijd, wat we latentie noemen. Hoe meer de data op de schijf verspreid staat, hoe vaker de kop heen en weer moet bewegen en wachten tot de juiste sector onder de naald doordraait. Dit mechanische aspect is de grootste vertragende factor in traditionele opslag.

©Claudio Divizia

Flashgeheugen en directe gegevensoverdracht

Een SSD rekent definitief af met deze wachttijden omdat er geen bewegende onderdelen in de behuizing zitten. De naam 'Solid State' verwijst hier ook naar; het is een vast medium zonder rammelende componenten. In plaats van magnetische platen gebruikt een SSD zogenoemd NAND-flashgeheugen. Dat is vergelijkbaar met de technologie in een usb-stick, maar dan veel sneller en betrouwbaarder. Omdat de data op microchips wordt opgeslagen, is de toegang tot bestanden volledig elektronisch. Er hoeft geen schijf op toeren te komen en er hoeft geen arm te bewegen. De controller van de SSD stuurt simpelweg een elektrisch signaal naar het juiste adres op de chip en de data is direct beschikbaar.

Toegangstijd en willekeurige leesacties

Hoewel de maximale doorvoersnelheid van grote bestanden bij een SSD indrukwekkend is, zit de echte winst voor de consument in de toegangstijd. Een besturingssysteem zoals Windows of macOS is constant bezig met het lezen en schrijven van duizenden kleine systeembestandjes. Een harde schijf heeft daar enorm veel moeite mee, omdat de leeskop als een bezetene heen en weer moet schieten. Een SSD kan deze willekeurige lees- en schrijfopdrachten (random read/write) nagenoeg gelijktijdig verwerken met een verwaarloosbare vertraging. Dat is de reden waarom een pc met een SSD binnen enkele seconden opstart, terwijl een computer met een HDD daar soms minuten over doet.

©KanyaphatStudio

Van SATA naar NVMe-snelheden

Tot slot speelt de aansluiting een rol in de snelheidsontwikkeling. De eerste generaties SSD's gebruikten nog de SATA-aansluiting, die oorspronkelijk was ontworpen voor harde schijven. Hoewel dat al een flinke verbetering was, liepen snelle SSD's tegen de grens van deze aansluiting aan. Moderne computers maken daarom gebruik van het NVMe-protocol via een M.2-aansluiting. Deze technologie communiceert rechtstreeks via de snelle PCIe-banen van het moederbord, waardoor de vertragende tussenstappen van de oude SATA-standaard worden overgeslagen. Hierdoor zijn snelheden mogelijk die vele malen hoger liggen dan bij de traditionele harde schijf.