ID.nl logo
Russische hack OPCW: Wat is een wifi Pineapple?
© Reshift Digital
Huis

Russische hack OPCW: Wat is een wifi Pineapple?

Bij veel grootschalige hack-aanvallen of data-diefstal via openbare netwerken, wordt er gebruik gemaakt van een zogeheten wifi Pineapple. Dat gebeurde bijvoorbeeld ook bij de hack op het OPCW van april, die de MIVD ontdekte. Maar doet zo’n wifi-apparaatje eigenlijk? Wat is er gebeurd, en waarom zijn de hackers gepakt?

Wat is er gebeurd?

Een voorbeeld van een aanval waarbij een wifi Pineapple werd ingezet is de infiltratie van Russische hackers op het OPCW, een organisatie voor het verbod op chemische wapens dat in Den Haag gevestigd is. De hackers probeerden binnen te dringen bij de organisatie om informatie buit te maken over een onderzoek over Sergei Skripal, die in Groot-Brittanië vergiftigd werd en een onderzoek over een chemische aanval op de Syrische stad Doema. Om het netwerk van het OPCW binnen te dringen werd een wifi Pineapple gebruikt. Defensie heeft deze hackaanval kunnen verijdelen. Het is niet de eerste grote hackpoging van GRU, de Russische militaire inlichtingendienst. In 2014 probeerden ze het Belgische ministerie van Buitenlandse Zaken binnen te dringen.

De Pineapple wordt ontwikkeld door het bedrijf Hak5. Met zo’n apparaatje zend je een draadloos netwerk uit en al het opgevangen dataverkeer kan hiermee worden uitgelezen. Het kan worden gebruikt om je eigen netwerk te testen. Maar je kunt zo’n Pineapple ook gebruiken om data te stelen. De Russische hackers die de Organisatie voor het Verbod op Chemische Wapens (OPCW) in Den Haag probeerden te hacken, hadden ook Pineapples in het bezit (zie verderop in dit artikel.

Het bezitten van een Pineapple is niet illegaal, maar er een gebruiken om data te ontfutselen uiteraard wel. Het apparaat is verkrijgbaar in twee verschillende uitvoeringen, eentje die je via usb aan je laptop aansluit (de gewone Wifi Pineapple) en een in de vorm van een router, de Wifi Pineapple Tetra. Omdat het apparaatje al vanaf honderd dollar verkrijgbaar is, zijn ze erg toegankelijk voor zowel netwerkbeheerders als criminelen.

Criminelen misbruiken de wifi-apparaatjes voornamelijk om data te stelen via open netwerken

-

Nep-netwerk

Deze criminelen misbruiken de wifi-apparaatjes voornamelijk om data te stelen via open netwerken. Bijvoorbeeld door de wifi Pineapple dezelfde netwerknaam te geven als populaire open netwerken. Denk aan wifi in de trein of de netwerknamen van Starbucks, McDonalds en hotels. Nietsvermoedende mensen verbinden met dit netwerk en smartphones, tablets en laptops die al eerder met het netwerk verbonden waren, maken zelfs automatisch verbinding met dit nep-wifinetwerk. Al het onversleutelde dataverkeer dat via dit netwerk verloopt kan worden uitgelezen.

Ook kunnen criminelen gerichte aanvallen uitvoeren, door bijvoorbeeld bij een bedrijf zo’n nep-netwerk op te zetten, zodat werknemers nietsvermoedend verbinding maken. Hiermee kun je veel bedrijfsgeheimen buitmaken, van documenten tot inlogs.

Dit soort aanvallen waarmee data wordt buitgemaakt heten ‘man in the middle’-aanvallen. Waarbij de crimineel als een soort tussenpersoon je gegevens uitleest. Hetzelfde als spyware, zonder dat er malware aan te pas komt.

Hoe bescherm je jezelf?

Zo’n nagebootst netwerk kan alle onversleutelde gegevens makkelijk uitlezen. Door je dataverkeer te versleutelen kan de aanvaller er nagenoeg niets mee. De beste beveiliging is door een VPN te gebruiken op je mobiele apparaten. Ook is het aan te raden om goed te checken of de sites die je bezoekt en apps die je gebruikt het netwerkverkeer versleutelen via HTTPS. Bijvoorbeeld door te kijken of sites een groen slotje hebben.

Een andere handige tip is om zo nu en dan je lijst met opgeslagen wifi-netwerken op te schonen. Automatisch verbinden met het netwerk in de bus, trein, restaurant en winkel is handig. Maar beter ‘vergeet’ je de netwerken op je mobiele apparaat en verbind je er alleen handmatig mee wanneer je wifi nodig hebt. Onthoud ook dat verbinden via 4G altijd veiliger is dan een wifi-netwerk dat niet van jou is. Dus ga je aan de slag met internetbankieren, je belastingaangifte of met andere gevoelige online-zaken? Maak dan altijd verbinding met je eigen netwerk of het mobiele netwerk van je provider.

©PXimport

Was dit alles?

Hoe slim zo'n wifi Pineapple ook lijkt, voor hackersbegrippen is het een vrij simpel apparaatje. Nu de stofwolken rond de persconferentie van Bijleveld wat zijn opgetrokken en de informatie is geanalyseerd, komt ook een andere gedachte om de hoek kijken: hoe kan het dat vier Russische geheim agenten een internationaal orgaan proberen te hacken met een apparaatje dat je voor honderd dollar op internet kunt kopen? Het doet bijna amateuristisch aan. De hackers probeerden direct het wifi-netwerk van het OPCW binnen te dringen, maar maakten daarbij de nodige fouten. Al tijdens de persconferentie werd dan ook de vraag gesteld: is dit alles? Was dit de ultieme poging van de hackers om belangrijke informatie rond vlucht MH17 of de zaak-Skripal in handen te krijgen, of was het slechts een afleidingsmanoeuvre en vindt de echte hack later plaats - of heeft die misschien al plaatsgevonden? Het zijn vragen waar we nu nog geen antwoord op weten. Wat we wel kunnen zeggen: niet alleen is het gebruik van een wifi Pineapple om netwerken te hacken illegaal, het is ook nog eens verre van waterdicht.

▼ Volgende artikel
Matter uitgelegd: de nieuwe standaard voor een zorgeloos slim huis
Zekerheid & gemak

Matter uitgelegd: de nieuwe standaard voor een zorgeloos slim huis

Wil jij een slimme woning waarin alles gewoon werkt? Met de komst van Matter behoort de wirwar aan verschillende apps en protocollen definitief tot het verleden. Deze universele standaard zorgt ervoor dat al je apparaten naadloos met elkaar communiceren. We leggen uit hoe deze techniek jouw slimme huis naar een hoger niveau tilt zonder ingewikkelde installaties.

Je herkent het vast: je koopt een slimme lamp die vervolgens niet samenwerkt met je favoriete app. De nieuwe smarthome-standaard genaamd Matter maakt daar voorgoed een eind aan. In dit artikel leggen we uit wat deze techniek precies inhoudt en waarom het de manier waarop je jouw huis automatiseert fundamenteel verandert. Het draait namelijk allemaal om eenvoud en universele samenwerking tussen apparaten.

Universele taal voor al je apparaten

Matter is in de basis een communicatieprotocol dat ervoor zorgt dat apparaten van verschillende fabrikanten dezelfde taal spreken. Voorheen zat je vaak vast aan een specifiek ecosysteem zoals Apple HomeKit, Google Home of Amazon Alexa. Met de komst van Matter maakt het merk van de hardware niet langer uit voor de app die je gebruikt om alles te bedienen. Het is een softwarematige laag die boven op je bestaande wifi-netwerk of het nieuwe Thread-netwerk draait om verbindingen betrouwbaar en snel te maken. Hierdoor hoef je bij de aanschaf van een nieuwe sensor of schakelaar alleen nog maar te letten op het kenmerkende logo.

©Matter

Waarom Matter, eh, matters...

De grootste winst voor jou als gebruiker zit 'm in de eenvoud van het installatieproces en de betrouwbaarheid van het systeem. Elk product dat over de officiële ondersteuning beschikt, kun je simpelweg scannen met een QR-code, waarna het direct wordt toegevoegd aan je netwerk. Omdat grote techreuzen de handen ineen hebben geslagen, hoef je niet meer bang te zijn dat een nieuwe aankoop onbruikbaar blijkt in je huidige setup. Bovendien werkt Matter lokaal in plaats van via de cloud. Dat heeft als grote voordeel dat je privacy beter gewaarborgd is en dat je lampen ook gewoon aangaan als je internetverbinding er onverhoopt een keer uitligt.

De rol van Thread en lokale snelheid

Hoewel Matter de taal is die gesproken wordt, hebben de apparaten ook een manier nodig om die signalen fysiek te versturen. Veel moderne apparatuur maakt hiervoor gebruik van Thread, een energiezuinig protocol dat een zogenaamd mesh-netwerk vormt. Hierdoor versterken apparaten elkaar en wordt het bereik in je hele woning vergroot zonder dat je extra steunpunten hoeft te plaatsen. De combinatie van deze technieken zorgt voor een razendsnelle reactietijd. Je merkt dit direct in de praktijk omdat de vertraging tussen het indrukken van een knop in je app en de daadwerkelijke actie van het apparaat vrijwel nihil is.

©ER | ID.nl

En de toekomst...?

Hoewel de techniek nog volop in ontwikkeling is, breidt de ondersteuning zich razendsnel uit naar nieuwe productgroepen zoals robotstofzuigers, slimme sloten en zelfs huishoudelijke apparaten. Fabrikanten brengen regelmatig software-updates uit voor oudere apparatuur om deze alsnog compatibel te maken met de nieuwe standaard. Dat zorgt voor een duurzamere benadering van elektronica, omdat je niet direct al je hardware hoeft te vervangen om te profiteren van de nieuwste mogelijkheden. Het bouwen van een slim huis wordt hiermee eindelijk een overzichtelijke ervaring waarbij de techniek volledig in dienst staat van jouw gemak.

Populaire merken met Matter-compatibiliteit

Binnen de wereld van Matter zie je een aantal fabrikanten die momenteel de toon zetten met hun ondersteuning en innovatie. Philips Hue is een grote naam die via hun bridge ondersteuning biedt aan vrijwel hun gehele assortiment slimme verlichting. Nanoleaf biedt creatieve verlichtingsoplossingen die direct uit de doos samenwerken met andere systemen, terwijl TP-Link met de Tapo-serie betaalbare opties biedt voor slimme stekkers en sensoren die moeiteloos integreren in elke moderne woning.

▼ Volgende artikel
Meer grip op je data: zo wis je je Facebook-geschiedenis
© ID.nl
Huis

Meer grip op je data: zo wis je je Facebook-geschiedenis

Alles wat je op Facebook doet, wordt automatisch op de achtergrond opgeslagen. Iedere video die je bekijkt en iedere reactie die je achterlaat, belandt achter de schermen in een archief. Voel je je daar niet prettig bij? Geen paniek: je kunt die geschiedenis bekijken en zelf wissen.

Dit gaan we doen

Facebook bewaart al je acties in een activiteitenlogboek: van bekeken video's tot zoekopdrachten en reacties. In dit artikel zie je waar je dat logboek vindt, hoe je per categorie losse items verwijdert of in één keer een hele reeks wist, en hoe je je zoekgeschiedenis opruimt. Tot slot loop je door de diepere lagen van het logboek, zodat je ook gekoppelde data, zoals je Instagram-zoekopdrachten, weghaalt. 

Lees ook: 20 tips om je online privacy te waarborgen

Activiteitenlogboek

Om je Facebook-geschiedenis te wissen, open je de app in een internetbrowser en klik je rechtsboven op je profielfoto. Kies Instellingen en privacy in het keuzemenu en open vervolgens Instellingen. Scrol in de linkerkolom tot het onderdeel Je activiteit en toestemmingen en dubbelklik op Activiteitenlogboek.

Aan de rechterkant zie je een overzicht van je volledige geschiedenis: livevideo's, bekeken video's, zoekopdrachten, reacties, groepsberichten, opmerkingen, verhalen, pagina-likes, vrienden, inlogsessies en relaties. Al deze informatie vind je netjes in deze rubrieken terug. Blader door het logboek en verwijder wat je liever kwijt dan rijk bent.

Controleer het Activiteitenlogboek en verwijder wat je wilt laten verdwijnen.

View post on TikTok

Item per item of meteen de volledige categorie verwijderen

Het is niet mogelijk om al die geschiedenis in één keer te elimineren. Dat staat Facebook niet toe. Je moet dus elke sectie doorlopen en zien wat tot nu toe is verzameld en wat je wilt verwijderen. Bijvoorbeeld, in de sectie Video's die je hebt bekeken, zie je de lijst van alle filmpjes die je hebt bekeken sinds je je account hebt aangemaakt. Je kunt dus een reis terug in de tijd maken door in deze sectie de knop Weergeven te gebruiken.

Wil je één bepaald item uit de geschiedenis verwijderen, dan klik je op de drie puntjes aan de rechterkant van dat item en kies je de opdracht Verwijderen. Als je de volledige kijkgeschiedenis wilt zappen, scrol je omhoog en selecteer je in dit voorbeeld de knop Kijkgeschiedenis van video wissen.

Het is mogelijk om de volledige kijkgeschiedenis van video in één keer te verwijderen.

Zoekgeschiedenis

Je zoekgeschiedenis kun je ook via een andere route wissen: ga naar Instellingen / Accountcentrum / Je gegevens en toestemmingen / Zoekgeschiedenis. Klik op het pijltje rechts en vervolgens op de blauwe knop Alle zoekopdrachten wissen.

Wil je nog dieper gaan? Open opnieuw het Activiteitenlogboek en klik op Je Facebook-activiteit. Daar verschijnt weer een menu met reacties, berichten, groepen, pagina's, polls en meer. Doorloop elke categorie en verwijder alles wat je definitief kwijt wilt.

Zo wis je in één keer niet alleen je zoekopdrachten op Facebook, maar ook op Instagram.

Ben je juist een mega-fan van Facebook?

Dan wil je dit misschien wel aan de muur