Heb je meer opslagcapaciteit nodig voor je foto’s dan Google of Microsoft je bieden? Of wil je wel online samenwerken, maar niet meteen al je documenten bij een gewone clouddienst zetten, dan kom je al snel uit bij een NAS. En wie NAS zegt … zegt Synology. Het merk stelt zelfverzekerd voor iedere opslagvraag een passende oplossing te hebben. Maar welke Synology past dan bij jouw wensen voor opslag en functionaliteit?

Vier van elke vijf NAS-apparaten die in ons land worden verkocht, is van Synology. Bij consumenten gaat het dan eigenlijk altijd om een model uit de DS-serie. Synology heeft maar liefst twintig modellen in deze serie onderverdeeld in vier productreeksen: J, Value, Plus en XS/XS+.

Een J-model is een budgetmodel met minder schijven, een minder snelle processor en minder geheugen. De Value-serie geldt als de standaardconfiguratie, terwijl de Plus- en de XS/XS+-modellen getrapt steeds zwaardere specificaties hebben.

Of die zwaardere specificaties en andere extra’s ook nodig zijn, hangt af van het gebruik en het aantal gebruikers. Een J-model kan prima voldoen voor een back-up zonder dat de overige extra functionaliteit van de NAS wordt gebruikt. Het is dan een betere aanschaf dan een dure NAS vol ongebruikte hardware, die ook nog eens jarenlang meer elektriciteit verbruikt.

Naamgeving

De modelaanduiding van een Synology-NAS bestaat altijd uit twee letters en daarna enkele cijfers met mogelijk nog een productreeks als aanvulling. De twee letters duiden de modelserie, dan volgt het maximale aantal schijven (waarbij interne en eventuele externe uitbreiding wordt opgeteld), dan het modeljaar en tot slot de productreeks. Zo is de DS120j een torenmodel (DS) met maximaal 1 schijf, uit 2020 in de j-serie. De DS723+ is een torenmodel (DS), met maximaal zeven schijven (2 intern + 5 extern), uit 2023 in de Plus-serie.

Naast de DS-serie zijn er nog allerlei series, maar die zijn voornamelijk bedoeld voor zeer professionele, bedrijfsmatige doeleinden.

Het besturingssysteem

De basis van een Synology-NAS is het DSM-besturingssysteem. DSM (DiskStation Manager) focust op de kerntaken van een NAS, zoals opslagbeheer, gebruikers en groepen, mappen en bestanden delen, maar ook onderhoud en beheer, en gebruik op afstand. DSM gebruik je volledig in een browser en het besturingssysteem is erg gebruiksvriendelijk. De actuele versie 7.2 is beschikbaar voor alle apparaten vanaf DSxx16, dus tot maximaal acht jaar oud.

DSM 7.2 introduceert een aantal nieuwe mogelijkheden, zoals WriteOnce-mappen waarvan de inhoud voor een zelf te kiezen periode niet gewijzigd of verwijderd kan worden. En het biedt meer opties voor gebruik van M.2-NVMe-ssd’s voor snelle opslag, in plaats van alleen voor caching. Verder biedt het met Adaptive MFA (multifactorauthenticatie) extra bescherming van het admin-account wanneer de gebruiker inlogt vanaf een onbekend apparaat of via internet.

Aanvullende software

Aanvullend kun je extra functionaliteit toevoegen vanuit Package Center, de software-bibliotheek op de NAS. Hierin staan bijna honderd toepassingen die functionaliteit toevoegen aan de NAS, zoals back-up, synchronisatie met clouddiensten, het streamen van films en muziek, een eigen Office-suite compleet met chatfunctie en notities, software om foto’s te indexeren mét automatische gezichts- en objectherkenning, en nog veel meer.

De meeste van deze packages zijn van Synology zelf dat daarmee verantwoordelijkheid neemt voor de kwaliteit, stabiliteit en veiligheid ervan. Dit verschilt het duidelijk van andere aanbieders die vooral veel software van derde partijen aanbieden.

Naast de extra packages voor de NAS zelf, biedt Synology ook allerlei extra software om het gebruik in combinatie met de pc, smartphone en tablet te vergemakkelijken. Er zijn vooral veel mobiele apps, die zeer bruikbaar en gebruiksvriendelijk zijn. Synology Secure SignIn is bijvoorbeeld een eigen authenticatie-app, vergelijkbaar met Google of Microsoft Authenticator.

Functionaliteit

Welke packages je precies kunt toevoegen aan de NAS is afhankelijk van de hardware. Specifiek het type processor: Intel of ARM. Het verschil in processorarchitectuur is het meest zichtbaar bij de virtualisatiemogelijkheden van de NAS. Wil je echt een Linux- of Windows-pc kunnen emuleren op de NAS, dan is daarvoor Virtual Machine Manager nodig en dat vereist een Intel-processor. Momenteel is vooral applicatie-virtualisatie op basis van Docker populair en de daarvoor beschikbare Container Manager laat zich ook prima gebruiken op een model met een ARM-processor.

Samen bepalen de processor en de hoeveelheid werkgeheugen hoe soepel geïnstalleerde packages werken en of je één, twee of meer containers kunt draaien. Loop je hierbij tegen grenzen aan, dan is het jammer dat juist bij de lichtere J- en Value-modellen de mogelijkheid ontbreekt om het werkgeheugen uit te breiden. Bij de toch al rijk uitgeruste modellen in de Plus- en XS/XS+-serie is dit namelijk wel mogelijk, net als het toevoegen van een snellere netwerkaansluiting.

Wie niet bang is de NAS te verbouwen, vindt online voldoende informatie over manieren om dit ook bij de eenvoudigere modellen te doen, maar vaak vervalt dan wel de garantie. Voor een snellere multigigabit-netwerkaansluiting kan een usb-adapter nog een uitkomst zijn.

Scenario 1: Back-uppen en eenvoudig delen met het gezin

BeeStation

Na de externe BeeDrive-ssd heeft Synology met het BeeStation nu ook een echt NAS-alternatief voor beginners. Het belangrijkste kenmerk hiervan: eenvoud! Het BeeStation is een NAS waarvoor geen technische kennis nodig is. Het back-uppen van foto’s en documenten, of het delen van dergelijke bestanden met een handvol gezinsleden of vrienden is in een handomdraai geregeld.

Met de mobiele apps BeePhotos en BeeFiles synchroniseer je foto’s en bestanden op een smartphone of tablet met het BeeStation, en heb je altijd toegang tot de content op deze NAS. Foto’s worden automatisch geïndexeerd, en voorzien van tags met locatie, datum, personen en objecten. Dit gebeurt zonder dat hiervoor gegevens naar een clouddienst worden gestuurd.

Voor Windows en macOS zijn er de programma’s BeeStation for Desktop en Hyper Backup Explorer. Deze geven toegang tot de bestanden en regelen het maken van back-ups. Je kunt tot acht gebruikers toevoegen die het BeeStation dan ook kunnen gebruiken voor persoonlijke opslag en het delen van documenten en foto’s. Het BeeStation heeft maar één schijf, maar iedere gebruiker kan zelf mappen selecteren en synchroniseren met Dropbox, Google Drive of Microsoft OneDrive. Raakt de opslag vol, dan kun je via de twee usb-poorten een externe schijf aansluiten. Directe toegang via het thuisnetwerk moet, net als een account, apart op het BeeStation worden ingeschakeld.

Geen bureaublad

Anders dan elke andere Synology-NAS draait op het BeeStation niet het DSM-besturingssysteem. Er is geen desktopomgeving en geen Package Center. Iets als een streaming mediaserver ontbreekt bijvoorbeeld, maar je kunt die dus ook niet zelf toevoegen. Dat lijkt een nadeel, maar het past bij de compromisloze focus waarmee Synology dit product heeft ontworpen.

Het BeeStation is een heel nieuw type Synology-NAS, dat bovendien standaard geleverd wordt met 4 TB opslag in de vorm van een Synology HAT3300- of HAT3310-schijf. Eenvoudiger dan dit gaat een NAS niet worden.

Scenario 2: Back-uppen, bestanden opslaan en wat extra functionaliteit

DS223 en DS224+

Op het BeeStation ontbreekt de mogelijkheid zelf extra functionaliteit aan de NAS toe te toevoegen. Wil je dat wel, maar ben je niet op zoek naar een heel zware NAS, dan is de DS223 of de duurdere DS224+ een mogelijkheid. De DS223 is de minder krachtige van de twee en heeft dankzij de ARM-processor ook minder packages beschikbaar dan de DS224+ met zijn Intel-processor.

Of functionaliteit zoals Virtual Machine Manager, Active Backup Suite en Synology MailPlus Server echt gemist worden, is maar de vraag. Vooral omdat Container Manager wél wordt ondersteund en je dus gewoon Docker-applicaties kunt draaien op de DS223.

De DS223 heeft één 1Gbit/s-netwerkaansluiting. De DS224+ heeft er twee en die laten zich desgewenst samenvoegen tot een snellere poort – er zijn overigens niet veel gebruikers die dat doen.

Opvallend genoeg heeft de DS223 drie usb-poorten, terwijl de DS224+ er slechts twee heeft. Verder is de DS224+ op alle fronten beter uitgerust, al gaat het dan wel om abstracte zaken, zoals het aantal gelijktijdige sessies, het maximale aantal gebruikersaccounts en maximale aantal snapshots. Die hoeveelheden zijn bij beide modellen hoog genoeg voor regulier gebruik, het is geen reden de DS224+ te kiezen boven de DS223.

Twee schijven

Met twee schijven bieden beide apparaten behalve de optie om de schijven gewoon los te gebruiken ook RAID 1. RAID 1 is bij twee schijven de enige echte bescherming tegen het stukgaan van een schijf, maar qua opslagruimte wel de meest ongunstige. Het spiegelen van data kost de helft van de opslagruimte.

Het Btrfs-bestandssysteem wordt eveneens door beide modellen ondersteund. Btrfs biedt snapshots en zelfherstel op het niveau van het bestandssysteem. Faalt RAID, of maakt een gebruiker zelf een fout en raakt daardoor een bestand verloren of beschadigd, dan beschikt Btrfs over checksums en metadata waarmee het die gegevens kan herstellen.

Maak je veel foto’s en synchroniseer je die handmatig of via de app met de NAS, dan herkent de DS223 wel gezichten maar geen objecten, terwijl de DS224+ beide herkent. Het snel zoeken binnen de foto’s is daardoor op de DS223 net iets beperkter.

De voor thuisgebruik belangrijke functies, zoals de mediaserver en Synology Office, werken prima. Synology Office is een compleet kantoorpakket met op Word, Excel en PowerPoint lijkende alternatieven, plus een chatfunctie en notities, inclusief apps voor smartphone en tablet. Het is daarmee een prima aanvulling op de beide NAS-apparaten als variant van een eigen cloudomgeving.

De DS223 en DS224+ zijn aan elkaar gewaagd: functioneel ontlopen ze elkaar weinig. De verschillen die er zijn, zijn alleen relevant in heel specifieke situaties. Het prijsverschil is maar zeventig euro, waarmee de DS224+ toch een betere keuze lijkt, vooral omdat het werkgeheugen uitbreidbaar is.

Scenario 3: Prosumer of amateurfotograaf: meer opslag en functionaliteit

DS423+

Kies je een NAS vanwege de mogelijkheid om via RAID de gegevens tegen hardwarefalen te beschermen, dan verlies je altijd een deel van de totale opslagcapaciteit omdat RAID extra gegevens bewaart. Hierbij geldt dat hoe minder schijven er zijn, hoe groter het relatieve verlies. In de praktijk betekent dit dat de totale opslagcapaciteit van twee schijven met RAID 1 gehalveerd wordt. Dat kan een beetje zuur voelen als je veel geld hebt betaald voor schijven met veel opslagcapaciteit. Sommige gebruikers die toch een bepaalde opslagcapaciteit nodig hebben, zullen nóg grotere en duurdere schijven kopen. Maar een andere oplossing is een NAS met ruimte voor meer schijven. De DS423+ biedt ruimte voor vier schijven en daarmee is het mogelijk de opslag met RAID 5 (of RAID 6 of 10) te configureren. RAID 5 bijvoorbeeld beschermt tegen het verlies van één schijf en dat gaat ten koste van de opslagcapaciteit van één schijf. Relatief gezien houd je dus meer opslagcapaciteit over: bij vier schijven van 10 TB houd je effectief 27 TB over.

M.2-sloten als extra

De DS423+ heeft dezelfde Intel Celeron J4125-processor als de DS224+. Ook hetzelfde zijn: de 2 GB DDR4-geheugen (uitbreidbaar tot maximaal 6 GB), twee 1Gbit/s-ethernetpoorten, en de selectie apps en packages. De enige verschillen zijn ruimte voor vier schijven in plaats van twee en twee extra M.2-sloten voor snelle NVMe-opslag. Deze bevinden zich onderop de NAS en zijn eenvoudig te bereiken. De NVMe-ssd’s plaats je zonder te hoeven schroeven. Heb je daarna de NAS weer opgestart, dan heb je in het Opslagbeheer van DSM de mogelijkheid deze snelle opslag als ssd-cache in te richten of als snelle opslagpool met een eigen volume.

Een cache is altijd gekoppeld aan een ander volume en functioneert afhankelijk van de configuratie als snel tussenstation voor lezen en schrijven van de trage harde schijven. Het nadeel is dat de snelheidswinst erg onvoorspelbaar is, terwijl de kosten er wel zijn. Volgens kenners worden vooral functies als virtualisatie en databasemanagement sneller, maar zal een amateurfotograaf die vooral zijn foto’s veilig wil bewaren en indexeren er weinig tot niets van merken. Inrichten als eigen volume in plaats van cache is dan de betere keuze.

Scenario 4: De professionele fotograaf of klein kantoor

DS1522+

De DS1522+ lijkt veel op de DS423+, maar schijn bedriegt. Het verschil is groter dan de vijfde baai voor een extra harde schijf. Wel is die schijf belangrijk, want deze maakt het verlies aan opslagcapaciteit bij RAID 5 wel flink kleiner.

Die vijf schijven zijn niet het maximum dat de DS1522+ aankan, want zoals de productnaam al aangeeft zijn dat er vijftien. Achterop de DS1522+ zitten twee eSATA-poorten waar je maar liefst twee DX517-uitbreidingsunits op kunt aansluiten. Zo’n uitbreidingsunit heeft geen eigen processor of geheugen, maar breidt de NAS wel uit met ruimte voor vijf extra schijven – en bij twee dus zelfs tien. Of dit een valide scenario is of dat je dan toch beter een nog grotere NAS neemt, is weer sterk afhankelijk van eisen en budget. Goedkoop is het zeker niet.

Wat ook opvalt aan de DS1522+ is de voeding, die fors groter is en voorbereid op een hoger elektriciteitsverbruik. Dat komt naast de vijfde schijf door de AMD Ryzen R1600-processor en het werkgeheugen van 8 GB (met een maximum van 32 GB). Deze Synology is duidelijk al geen aaibare NAS meer, maar een enorme krachtpatser.

Sneller netwerk

Ook bij de netwerkpoorten zien we een duidelijke upgrade. Behalve dat er standaard al vier 1Gbit/s-ethernetpoorten met link-aggregatie zijn, beschikt de DS1522+ ook over een PCIe-uitbreidingspoort. Hier kan voor 140 euro de E10G22-T1-Mini in geplaatst worden: een 10Gbit/s-netwerkkaart specifiek voor dit type NAS. Dit kan de prestaties van de DS1522+ een flinke boost geven, op voorwaarde dat óók de netwerkapparatuur deze snelheid ondersteunt en de opslag in de NAS geoptimaliseerd is om op deze snelheid data te verwerken. De twee NVMe-sloten aan de onderkant van de behuizing kunnen daar als ssd-cache een bijdrage aan leveren.

Ook zonder deze uitbreiding is de DS1522+ een zeer krachtige NAS die wanneer deze ‘gewoon’ gebruikt wordt voor het opslaan van bestanden en het delen van documenten binnen een kantoor eigenlijk alles heeft wat je kunt wensen.

Scenario 5: Middelgroot kantoor

DS1823xs+

Gaat het om veel data en veel gebruikers? Bijvoorbeeld in een middelgroot kantoor dat wil samenwerken, back-ups wil maken en misschien ook wel aanvullende diensten zelf wil hosten (zoals mail en het intranet)? Dan komt de DS1823xs+ in beeld. Voor privégebruik veel te duur, daar kun je alleen van dromen. De AMD Ryzen V1780B is een krachtige processor, maar mist de Vega 3-gpu die andere AMD-processors in dezelfde lijn wel hebben.

Verder biedt de NAS alles wat je kunt wensen: zoals 8 GB werkgeheugen (uitbreidbaar tot 32 GB), drie usb-poorten, een PCIe-uitbreidingsslot, twee 1Gbit/s-netwerkpoorten, plus nog één extra 1Gbit/s-poort voor beheer én een 10Gbit/s-netwerkpoort. De DS1823xs+ biedt ruimte voor acht schijven en door er nog twee DX517-units aan te sluiten, zijn dat er maximaal achttien. Ook heeft deze NAS twee M.2-NVMe-sloten.

Veel packages en gelijktijdige taken

Wat de software betreft, is ook alles mogelijk. Alle packages worden ondersteund en met maximale mogelijkheden: Download Station kan tot 80 gelijktijdige taken aan, Synology Photo doet gezichts- én objectherkenning, binnen Surveillance Station kun je tot 75 camera’s aansluiten. Ga je virtualiseren, dan is acht virtuele machines het aanbevolen maximum.

De DS1823xs+ is voor dit artikel vooral een showcase van wat er mogelijk is wanneer Synology de teugels laat vieren (juist waar het bedrijf qua hardware vaak wat terughoudend is). En dat zonder in te leveren op gebruiksgemak door ineens een veel complexer product aan te bieden. Het gebruik en beheer van deze krachtpatser is niet heel veel anders dan die van de andere apparaten in dit artikel.

Resultaten

Conclusie

Met twintig DS-modellen heeft Synology een NAS voor eigenlijk elke wens en portemonnee. De aanduidingen J-, Value-, Plus en XS/XS+ zijn daarbinnen een prima indicatie van mogelijkheden van elke NAS. Met het BeeStation toont Synology aan het innoveren niet verleerd te zijn en gewaagde stappen te durven zetten.

Het zou mooi zijn wanneer Synology dat lef ook bij de andere modellen durft te tonen. Usb-c-poorten ontbreken nog volledig, terwijl alleen de allerduurste modellen een multigigabit-netwerkaansluiting hebben. In menig huis en kantoor is inmiddels snellere netwerkinfrastructuur te vinden en die blijft nu onbenut.

Een compliment verdient Synology voor de software die stabiel is, veel mogelijkheden heeft en ook bij professionelere NAS-modellen gebruiksvriendelijk en duidelijk blijft.

De smartphones van Poco zijn over het algemeen goed geprijsd als je kijkt naar wat je ervoor terugkrijgt. De nieuwe Poco F8 Ultra heeft een prijskaartje van minimaal 800 euro. Gaat die regel ook hier op?

Want wat voor smartphone kun je precies aanbieden als je er net wat meer geld tegenaan gooit? Dat idee heeft een unieke telefoon opgeleverd, voorzien van een denimlook én een extra subwoofer achterop. Gewaagde keuzes, maar in een wereld waarin smartphones steeds meer naar elkaar toe groeien, en in hun identiteitscrisis meer en meer op iPhones gaan lijken, geen verkeerde ontwikkeling. Alleen daarom al zijn we enthousiast over de Poco F8 Ultra (Blue Denim-uitvoering).

Het helpt dan ook zeer dan de subwoofer daar niet alleen voor de show zit. Dit compacte speakertje geeft geluiden en audio meer dan genoeg ruimte om beter tot hun recht te komen vergeleken met reguliere smartphonespeakers. Weg is dat blikkige geluid, dat nu ruimte maakt voor warmere tonen en een bredere soundstage. Klinkt de muziek perfect? Dat kun je niet verwachten, maar we zijn desondanks onder de indruk van de Bose-luidspreker.

©Wesley Akkerman

Uniek en tof

De Poco F8 Ultra ligt prettig in de hand en voelt solide aan dankzij het aluminium frame. Met 220 gram is hij ook niet overdreven zwaar. Het fauxdenim op de achterkant draagt daarbij merkbaar bij aan de grip, waardoor hij niet snel uit je handen glipt. Juist door dat eigenzinnige uiterlijk is dit zo'n smartphone die je liever zonder hoesje gebruikt, ook al loop je daarmee iets meer risico op valschade.

Het grote amoled-paneel van 6,9 inch stelt evenmin teleur. Met zijn hoge resolutie (1.200 bij 2.608 pixels) en verversingssnelheid (120 Hertz) kom je niets tekort en oogt alles scherp en vlot. Het contrast is breed en zwartwaarden zijn diep, maar de kleuren kunnen soms net even wat flets ogen. Dat valt alleen op in directe vergelijkingen met andere smartphones; de kans is heel klein dat dit je hier iets van merkt in het dagelijkse gebruik of als je een minder geoefend oog hebt.

©Wesley Akkerman

©Wesley Akkerman

Wat je mag verwachten

Ook al draait de Poco F8 Ultra niet op de krachtigste processor die Qualcomm te bieden heeft, in de praktijk merk je daar weinig van. De Snapdragon 8 Elite Gen 5 voelt vlot aan bij multitasking en kan games zonder moeite aan, al moet je er wel rekening mee houden dat de Gen 5 warm (niet heet, gelukkig) kan worden wanneer je high-end spellen speelt. Niets om je zorgen over te maken, je zult hier namelijk je vingers niet aan branden.

Ook de accu stelt niet teleur. Met een capaciteit van 6.500 mAh haal je in veel gevallen probleemloos twee dagen, al hangt dat vanzelfsprekend af van hoe intensief je de smartphone gebruikt. Speel je veel games, dan loopt hij sneller leeg, maar opladen gaat razendsnel. Met een geschikte 100w-lader, die je zelf moet aanschaffen, zit de accu binnen ongeveer veertig minuten weer helemaal vol.

Camera en software

Toch is niet alles goud wat er blinkt. Onder de juiste lichtomstandigheden maakt de Poco F8 Ultra kleurrijke en gedetailleerde beelden. Zoomen is geen probleem en ook de selfiecam lijkt goed om te gaan met verschillende huidtypen. De groothoeklens presteert echter minder goed: kleuren komen minder goed uit de verf en details vallen weg. De avondmodus stelt teleur, met een overdaad aan exposure, gebrekkige kleurenaccuraatheid en trage vastlegging.

Aangezien Poco een dochteronderneming is van Xiaomi, draait het toestel op HyperOS 3.0. De Poco staat daardoor vol met overbodige en dubbele apps, waaronder die van Xiaomi, waarvan je het gros kunt verwijderen. Ook kom je her en der wat reclame tegen. Verder is het besturingssysteem vlot en overzichtelijk, twee eigenschappen die we extreem belangrijk vinden. Je krijgt tot slot 'maar' vier Android-upgrades, evenals zes jaar aan beveiligingsupdates.

Poco F8 Ultra kopen?

Ondanks de kanttekeningen die we plaatsen bij de software- en camera-ervaringen, zijn er eigenlijk weinig redenen om niet voor de Poco F8 Ultra te kiezen. Hij oogt uniek, vindt in de subwoofer een handige toevoeging en voelt stevig aan. De door ons geteste Denim Blue-uitvoering heeft bovendien een faux denimlaagje op de achterkant voor extra grip (wat deze uitvoering wel een paar gram zwaarder maakt dan de Poco F8 Ultra Black). De prijs is misschien gevoelsmatig nog wat hoog, zeker voor dit merk. Maar zakt de prijs richting de 600 euro, dan krijg je een toptoestel dat zijn prijs meer dan waarmaakt en waar je langdurig plezier van hebt.

52137934

Spatial audio, oftewel ruimtelijke audio, belooft een luisterervaring waarbij het geluid niet alleen van links en rechts komt, maar je volledig omringt. Hoewel de marketingkreten je geregeld om de oren vliegen, is de techniek niet in elke situatie even zinvol. In dit artikel ontdek je wanneer ruimtelijke audio je ervaring verrijkt en wanneer je prima zonder kunt.

Vergeet het statische geluid van je oude vertrouwde stereo-set. Met spatial audio krijgt geluid eindelijk de diepte die het verdient. Dankzij slimme algoritmes die de akoestiek van de echte wereld nabootsen, ontsnapt de audio aan je koptelefoon of soundbar. Geluid beweegt vrij door de kamer, waardoor een helikopter in een film ook echt boven je hoofd lijkt te cirkelen. Het is de overstap van een platte foto naar een hologram, maar dan voor je oren.

Bioscoopervaring thuis

De meest logische toepassing voor spatial audio is zonder twijfel de moderne filmervaring. Wanneer je een blockbuster kijkt die is gemixt in formaten zoals Dolby Atmos, komt de techniek pas echt tot leven. Een helikopter die overvliegt of regen die op een dak klatert, krijgt een verticale dimensie die voorheen onmogelijk was met een standaard hoofdtelefoon of een simpele soundbar.

Voor filmliefhebbers die niet de ruimte hebben voor een volledige surround-installatie met fysieke speakers in het plafond, biedt spatial audio een overtuigend en compact alternatief dat de zogenaamde immersie aanzienlijk vergroot.

©ER | ID.nl

Muziek met een extraatje

Voor muziek is het nut van ruimtelijke audio iets genuanceerder en sterk afhankelijk van de productie. Bij klassieke concerten of live-opnames kan de techniek je het gevoel geven dat je midden in de concertzaal zit, waarbij de akoestiek van de ruimte tastbaar wordt. Ook bij moderne popmuziek die specifiek voor dit formaat is geproduceerd, kunnen artiesten creatiever omgaan met de plaatsing van instrumenten of subtiele geluidseffecten.

Toch blijft voor de purist die zweert bij een eerlijke, ongefilterde weergave van een studio-album de traditionele stereomix vaak de voorkeur genieten, omdat spatial audio de oorspronkelijke balans soms onnatuurlijk kan veranderen.

Gaming en de functionele voorsprong

In de wereld van gaming verschuift de waarde van spatial audio van puur esthetisch naar functioneel. Vooral in competitieve shooters is het horen van de exacte positie van een tegenstander een serieus dingetje. Door gebruik te maken van ruimtelijke audio kun je voetstappen boven, onder of achter je nauwkeurig lokaliseren. Dat geeft niet alleen een intensere spelervaring waarbij je volledig wordt opgeslokt door de spelwereld, maar biedt ook een tactisch voordeel dat met standaard audio simpelweg niet te evenaren is. Hierdoor is de techniek voor fanatieke gamers bijna onmisbaar geworden.

Wanneer kun je het beter uitschakelen?

Ondanks de indrukwekkende demonstraties is spatial audio niet altijd de beste keuze. Voor dagelijks gebruik, zoals het luisteren naar podcasts of het kijken van het journaal, voegt de extra ruimtelijkheid weinig toe en kan het de verstaanbaarheid van stemmen zelfs negatief beïnvloeden. Ook bij oudere opnames die door softwarematige kunstgrepen naar ruimtelijk geluid worden omgezet, ontstaat er vaak een hol en onnatuurlijk resultaat. In dergelijke gevallen is een zuivere stereoweergave nog altijd de meest betrouwbare weg naar een prettige luisterervaring.