De Lumia 950 is de eerste Lumia waar Windows 10 Mobile op draait, en dat maakt 'm voor ons al heel speciaal. Maar er zijn genoeg andere redenen om dit premium-toestel te kopen, want de telefoon is alles wat je in een Lumia wil zien. Dit is onze review van de Lumia 950 XL.

De mobiele variant van Windows 10 is altijd een beetje het ondergeschoven kindje van Microsoft geweest. Het bedrijf pakte flink uit met de desktop-variant van het OS, maar over de mobiele versie is het altijd erg stil geweest. Aanvankelijk werd nog gezegd dat Windows 10 Mobile 'nog in 2015' zou uitkomen, maar naast de Lumia 950 is het OS nog steeds niet te downloaden. Inmiddels wordt Windows 10 wel uitgerold onder andere gebruikers van oudere Lumia's, dus kun je daar zelf binnenkort ook van genieten.

Maar de Lumia 950 is de eerste échte telefoon met Windows 10, die bovendien standaard wordt geleverd met het besturingssysteem erop. Er zijn twee varianten van het toestel: De 950, van 5,2", en de grotere 950 XL van 5,5". Wij gingen met die laatste aan de gang.
 

Geen premium uiterlijk

Wie vaker Lumia-toestellen heeft gehad zal in z'n nopjes zijn met de 950, want het toestel lijkt qua uiterlijk erg veel op oudere modellen.

Dat betekent dat je een telefoon krijgt die vrij fors is en nogal dik aanvoelt, maar zeker niet te zwaar in de hand ligt. Die extra dikte (de telefoon is 8,2 mm dik) heeft vooral te maken met de achterkant, die je los kan halen. Dat op zichzelf is tegenwoordig al een zeldzaamheid, want veel moderne smartphones hebben alleen nog maar een afgesloten behuizing. Microsoft lijkt zich tegen die trend af te zetten, en laat je de achterkant niet alleen verwijderen maar ook nog vervangen.

©PXimport

Lekker customizen

De Lumia's zijn op veel manieren te customizen

Dat betekent dat er online nog veel meer achterkantjes te krijgen zijn in allerlei kekke kleurtjes en patronen. Zo kun je je telefoon een stuk persoonlijker maken, en of je het feloranje of knalgroen nou mooi vindt of niet, we vinden die keuzevrijheid in ieder geval een groot goed.

Er is nog iets te verwijderen aan het toestel: de batterij. Ook dat komt steeds minder voor - grotendeels ook omdat batterijen niet écht meer verwijderd hoeven te worden - en dat vinden we ook erg prettig. Dat je de sim-kaart vervolgens alleen kunt wisselen nadat je de batterij hebt verwijderd, vinden we een overkomelijk kwaad.

Achter de behuizing vind je bovendien nog de ruimte om een micro-sd-kaart in het toestel te zetten, waardoor je de standaard 32 GB aan ruimte makkelijk kunt uitbreiden.
 

Gigantische lens

Aan de rest van het toestel valt vooral de gigantische camera aan de achterkant op, die de kleine lens en de flitser samen in een obsceen grote cirkel bundelt. Het nut van de grote camera ontgaat ons een beetje, maar het geeft op z'n minst aan dat deze telefoon veel prioriteit geeft aan fotografie - daarover later meer.

©PXimport

De grote lens geeft wel aan hoe serieus de camera van dit toestel is

Je ziet dat ook terug aan de camera-knop aan de zijkant, een overblijfsel van de vroegste Lumia-toestellen die toen nog door Nokia werden gemaakt en die zich ook vooral richtten op fotografie. Met die knop kun je overal de camera oproepen en in landschapsmodus een foto maken. In het midden aan de zijkant zitten nog drie knoppen, om het volume te regelen en de telefoon aan te zetten.
 

Usb-C

Aan de onderkant zit een usb-aansluiting, en ook dat is een opvallende: De Lumia 950 wordt namelijk opgeladen en aangesloten met usb-C 3.1. Dat maakt de oplader universeel, omdat je er ook video-output mee kunt geven of de nieuwe Continuum-functie kunt bedienen.
 

Continuum

Dat is gelijk een mooi bruggetje naar één van de spannendste features van de Lumia 950: Continuum. We gaan hier niet alle details over de complexe functie geven, die kun je hier allemaal teruglezen. Maar in het kort betekent Continuum dat je een Windows 10-toestel op een beeldscherm kunt aansluiten om het te gebruiken als computer.

Continuum is een feature die speciaal voor Windows 10 ontwikkeld is, en is deel van Microsofts strategie om de grens tussen computers en telefoons te vervagen. Sterker nog: Continuum maakt van je telefoon juist een computer, door apps als Office of Mail uit te vergroten op een volledig beeldscherm.

©PXimport

Display Dock nodig

Daarvoor heb je wel een Continuum Display Dock nodig, een speciale hub die je met hdmi- of displaypoort kunt koppelen aan een beeldscherm, en waar je muizen, toetsenborden en usb-sticks op kunt aansluiten. Die Display Dock kost € 99,-, maar wordt voorlopig nog gratis meegeleverd als je nu de Lumia koopt.
 

Vervelende praktijk

Op papier is Continuum een stuk bruikbaarder dan in de praktijk...

Helaas mag Continuum op papier een erg handige functie zijn, in de praktijk is het dat allerminst. Er is nog maar een handjevol apps beschikbaar, waardoor je effectief alleen Microsofts eigen apps kunt gebruiken (Office, Mail, OneDrive en Edge). Andere apps zoals Twitter of Evernote kun je alleen via Edge gebruiken, maar helaas is de processor niet krachtig genoeg om meerdere van zulke apps naast elkaar gebruiken.

Bovendien heeft Continuum nog net iets te veel kinderziektes, waardoor apps plotseling afsluiten en het geheel een frustrerende ervaring oplevert. Als je echter vooral Microsoft-apps gebruikt en vooral veel kleine dingen doet op je pc, kan de functie veel toevoegen.
 

Windows Hello

Een andere handige feature die exclusief voor Windows 10 is, is Windows Hello. Dat is een biometrische inlogmogelijkheid waarmee je je telefoon kunt ontgrendelen via gezichtsherkenning.

Nu proberen we bij PCM al ruim 10 jaar om goede gezichtsherkenning op onze laptops en computers te krijgen, maar met webcams en verschillende besturingssystemen en software van derde partijen is dat nooit succesvol geweest. Tot nu, want Windows Hello werkt verbazingwekkend goed. Je kunt de software zo instellen dat hij minimaal of juist maximaal veel van je gezicht leert, zodat je ook in donkere omgevingen meteen kunt inloggen.

©CIDimport

Ongemakkelijk

Inloggen met je gezicht gaat verrassend goed

Als je de telefoon aanzet, scant de camera meteen je gezicht en logt je na een paar seconden meteen in. Dat is handig, al zullen sommige gebruikers de seconde extra die dat kost ook weer niet willen missen en liever inloggen met hun pincode. Dat lukt op de kleine Lumia 950 nog wel, maar op de grotere 950 XL is dat met één hand nét iets teveel moeite... dus kiezen we daar liever voor het biometrisch inloggen.
 

Hardware

De Lumia 950 is Microsofts premium telefoon, en dat betekent dat je de beste specificaties mag verwachten. Die zitten absoluut in de 950, want de Snapdragon 810-processor (of de Snapdragon 808 in de 950) in combinatie met het 3 GB werkgeheugen maken de telefoon erg snel. Wel is het vervelend dat veel apps op de achtergrond automatisch afsluiten, waardoor je ze telkens moet herladen als je op en neer gaat tussen programma's.
 

Kraakhelder scherm

Het is met name het scherm dat met kop en schouders boven de rest van de specificaties uit steekt, want het 5,5"-scherm met OLED-resolutie is schitterend. Omdat het gaat om een OLED-resolutie zie je vooral grote kleurcontrasten, maar ook diepe zwart-weergaven, en dat is zeker in Windows 10 Mobile erg mooi omdat dat over het algemeen een erg donkere skin heeft.

Ook de grote helderheid van het scherm is uitstekend, hij krast niet en laat verrassend weinig vingerafdrukken achter. Dit is een scherm dat we absoluut vaker in smartphones willen zien!
 

Belabberde accuduur

Maar waar we zo'n fan zijn van het scherm, zijn we allerminst te spreken over de batterijduur van het toestel. Daar haal je met de Lumia 950 XL krap een halve dag mee als je 'em intensief gebruikt. Dat zou je niet verwachten van een accu van 3340mAh, maar deels door het heldere scherm en vermoedelijk door Windows 10 haal je echt veel te weinig batterijduur uit je toestel.
 

Windows 10

Windows voelt nog als bèta

Het echte pronkstuk van de Lumia 950 XL is Windows 10, de definitieve versie van het besturingssysteem waar we al sinds de aankondiging op wachten.

Hoewel Microsoft met Windows 7 en Windows 8.1 Mobile al meerdere keren probeerde om nu écht een gedegen concurrent van Android en iOS te worden, is dat tot nu toe nog niet gelukt. Met Windows 10 probeert het bedrijf dat weer, maar de veranderingen die dat gaan doen vind je vooral achter de schermen.

Windows 10 maakt gebruik van Universal Apps for Windows, een framework dat het mogelijk maakt voor ontwikkelaars om één app te maken voor zowel de smartphone als voor desktops en zelfs de Xbox One. Daar merk je in de praktijk weinig van terug, en omdat Windows 10 nog zo nieuw is zien we voorlopig zelfs nog geen stijging in het aantal nieuwe apps.

©PXimport

Betere instellingen

Wel zijn er wat kleine maar belangrijke dingen veranderd aan Windows 10. De voornaamste zijn de 'instellingen', die van oudsher een chaotisch allegaartje bleek te zijn. Windows 10 schept verwarring in die chaos, door de instellingen in verschillende menu's en submenu's in te delen. Ook is er een betere zoekfunctie beschikbaar waarmee je instellingen snel terug kunt vinden - een hele verademing.
 

Ook de UI is makkelijker te customizen

Andere nieuwigheden zijn het verbeterde notificatiescherm, waarmee je op sommige berichten zoals van Facebook direct vanuit het home-scherm kunt reageren. Ook is het aantal toggles aan de bovenkant uitgebreid van 4 naar 12, waardoor je niet meer telkens de instellingen in hoeft te duiken als je je bluetooth aan wil zetten.
 

Persoonlijker

De meest in het oog springende veranderingen zijn de nieuwe manieren om het toestel te personaliseren. Je kunt nu zelf een achtergrond instellen en de transparantie van de tegels wijzigen, waardoor de UI veel persoonlijker én mooier wordt. Daarmee is Windows 10 in ieder geval qua uiterlijk één van de mooiste besturingssystemen - al is dat natuurlijk een kwestie van smaak...

Er zitten nog wel een behoorlijk aantal kinderziektes in Windows 10, die er eigenlijk bij de vele Technical Previews al uit gehaald hadden moeten worden. Apps sluiten soms willekeurig af, soms start de camera-app helemaal niet op, en dat zorgt allemaal voor een vervelende gebruikerservaring.
 

De beruchte 'app-gap'

Je komt maar moeilijk om de beruchte 'app-gap' heen

Toch kun je niet schrijven over Windows 10 zonder te praten over de onvermijdelijke 'app-gap', het grote gat in apps tussen het OS en concurrerende OS'en Android en iOS. Of dat een probleem is, is voor iedereen anders - echte fans van de Lumia hebben zich nooit laten tegenhouden door het gebrek aan applicaties, maar wie altijd iOS of Android heeft gebruikt komt helaas nog altijd van een koude kermis thuis.

Veel apps bestaan nog niet voor Windows Mobile, dus als je een Nest-thermostaat of Hue-lampen in huis hebt moet je het doen met (vaak minder goede) apps van derde partijen. Applicaties als Snapchat zijn überhaupt niet beschikbaar op Windows 10.

Misschien heb je daar wel helemaal geen problemen mee. In dat geval: Mooi! Maar wie graag veel specifieke apps gebruikt zal toch even moeten slikken met Windows' mobiele Store. Of dat een probleem is, moet je zelf uitmaken.

Scherm5,7" 2560 x 1440 pixels OLED  CPUSnapdragon 810 2 GHz  RAM3 GB  Opslag32 GB Micro-sd  Camera20 MP (achter) 5 MP (vóór) f/1,9  Accu3,340mAh Verwisselbaar  Grootte151 x 78 x 8,1 mm 165 gram  KleurZwart/wit Verwisselbare achterkant  OSWindows 10 Mobile  ExtraWindows Hello (biometrisch inloggen) Continuum (Display Dock nodig)

Conclusie

De Lumia 950 XL is een bijzonder fijne telefoon waar zeker Lumia-fans erg mee in hun nopjes zullen zijn. Van het pragmatische uiterlijk tot het uitstekende beeldscherm en de sterke camera is het apparaat een ode aan wat de telefoons zo mooi maakt. Bovendien is het de eerste telefoon met Windows 10 Mobile, en hoewel daar nog wat werk mee aan de winkel is zijn we daar allerminst ontevreden mee. Wel is de accuduur van het toestel erg slecht - gelukkig maar dat je 'em kunt verwisselen...

Sony PlayStation sluit in maart Bluepoint Games, de studio achter de remake van Demon's Souls.

Dat heeft een woordvoerder van Sony aan Bloomberg bevestigd. Door de sluiting zullen ongeveer zeventig werknemers hun baan verliezen. Volgens de woordvoerder is het besluit om de studio te sluiten genomen na "een recente zakelijke beoordeling."

"Bluepoint Games is een enorm getalenteerd team en hun technische expertise heeft exceptionele ervaringen voor de PlayStation-gemeenschap opgeleverd", zo stelde de woordvoerder. "We bedanken ze voor hun passie, creativiteit en vakmanschap."

Hermen Hulst aan het woord

In een bericht die via ResetEra werd gedeeld, liet PlayStation Studios-baas Hermen Hulst - voorheen van de Amsterdamse studio Guerrilla Games - weten dat het besluit werd genomen vanwege "een toenemende uitdagende industrie-omgeving". Aldus Hulst: "Stijgende ontwikkelkosten, een vertraging in de groei van de industrie, veranderingen in het gedrag van spelers en bredere economische tegenwind maken het moeilijker om games duurzaam te bouwen."

Hulst vervolgt: "Om ons in deze realiteit te navigeren moeten we ons aanpassen en moeten we evolueren. We hebben goed gekeken naar ons bedrijf om er zeker van te zijn dat we hedendaags leveren, terwijl we ook klaar zijn voor de toekomst. Daarom zullen we Bluepoint Games in maart sluiten."

Hij eindigde zijn bericht met het volgende: "Ik weet dat dit moeilijk nieuws is om te horen, maar ik ben zeker van de richting die we hebben gekozen. Creativiteit, innovatie en het bouwen van onvergetelijke ervaringen voor spelers blijven de kern van PlayStation Studios. We hebben een robuuste line-up voor het fiscale jaar 2026, en hebben de komende maanden veel om naar uit te kijken."

Over Bluepoint Games

Bluepoint werd in 2021 overgenomen door Sony Interactive Studio. Daarvoor werkten de bedrijven al veel samen, en de studio stond vooral bekend om hun expertise bij het creëren van remakes en remasters. Denk aan de remake van Demon's Souls die tegelijk uitkwam met de PlayStation 5, maar ook God of War Collection, de remake van Shadow of the Colossus en Uncharted: The Nathan Drake Collection.

Vorig jaar bleek al dat Sony een liveservicegame die ontwikkeld werd door Bluepoint had geannuleerd. Volgens geruchten ging het om een liveservicegame gesitueerd in het God of War-universum.

Sony heeft de afgelopen jaren meer studio's gesloten. In 2024 sloten bijvoorbeeld Firesprite, Firewalk en Neon Koi hun deuren.

De prijzen van NVMe-chips voor ssd's zijn flink aan het stijgen. Ben je van plan om je laptop van een grotere opslagcapaciteit te voorzien? Dan is dit het moment om te kijken waar je de beste deal kunt vinden. Wij vonden op Kieskeurig.nl een vijftal NVMe-ssd's, met uiteenlopende prijzen. Wees er snel bij, want deze prijzen kunnen snel verder stijgen.

Samsung 990 PRO 2 TB NVMe SSD

Met de Samsung 990 PRO 2 TB NVMe SSD kun je je computer of spelconsole voorzien van een extra snelle opslagoplossing. Deze M.2‑module maakt gebruik van de PCIe 4.0‑interface en haalt sequentiële leessnelheden tot 7.450 MB/s en schrijfsnelheden tot 6.900 MB/s. Volgens Samsung liggen de willekeurige lees‑ en schrijfsnelheden 40 % en 55 % boven die van de vorige 980 PRO, waardoor de drive geschikt is voor data‑intensieve toepassingen zoals videobewerking, 3D‑ontwerp of gaming.

Het energiemanagement is volgens Samsung verbeterd: de ssd levert ruim 50 % meer prestaties per watt ten opzichte van zijn voorganger. Om je systeem stabiel te houden, beschikt de controller over slimme temperatuurbeheersing en een slanke heatsink zodat oververhitting en lawaaierige ventilatoren worden vermeden. Deze NVMe‑schijf werkt in pc’s en consoles en is ook geschikt voor de PlayStation 5. Verder ondersteunt de Samsung Magician‑software het monitoren van de schijftemperatuur en het kopiëren van gegevens.

Leessnelheid: tot 7.450 MB/s
Schrijfsnelheid: tot 6.900 MB/s

WD Black SN770 2 TB NVMe SSD

De WD Black SN770 2 TB NVMe SSD is een M.2‑ssd die is bedoeld om je laptop of desktop een turboboost te geven. Het model ondersteunt de PCIe Gen 4‑interface en levert leessnelheden tot 5.150 MB/s. WD noemt een 20 % hogere energie‑efficiëntie in vergelijking met de vorige generatie, zodat je systeem minder energie verbruikt tijdens intensieve sessies. Voor gamers is er een speciale ‘gamingmodus’ in het WD Black‑dashboard: hiermee kun je de piekprestaties optimaliseren en tegelijkertijd de status van de schijf in de gaten houden.

De fabrikant benadrukt dat de drive dankzij thermische technologie consistent presteert, zelfs wanneer je langdurig speelt of grote bestanden verwerkt. Het compacte M.2‑formaat maakt hem geschikt voor moderne moederborden en laptops. Doordat de SN770 zowel voor pc als laptop is geformatteerd, kun je hem zonder speciale aanpassingen installeren.

Leessnelheid: 5.150 MB/s
Schrijfsnelheid: 4.850 MB/s

Kingston FURY Renegade 2 TB NVMe SSD

De Kingston FURY Renegade 2 TB NVMe is ontworpen voor gebruikers die hun pc of gameconsole willen uitrusten met veel opslag en hoge snelheden. Deze M.2‑drive maakt gebruik van een Gen 4x4‑NVMe‑controller en 3D‑TLC‑NAND; hierdoor zijn sequentiële lees‑ en schrijfsnelheden tot 7.300 MB/s en 7.000 MB/s mogelijk.

Kingston meldt bovendien dat de drive maximaal 1.000.000 IOPS haalt, wat van belang is bij multitasking of het laden van grote games. Om de prestaties stabiel te houden bij langdurige belasting, heeft Kingston een low‑profile grafeen‑aluminium warmtegeleider ontwikkeld. Voor de PlayStation 5 is een uitvoering met geïntegreerde heatsink beschikbaar; deze extra koellaag helpt de schijf koel te houden wanneer je console continu wordt belast. Met een capaciteit van 2 TB heb je genoeg ruimte voor games en multimediabestanden, en de M.2‑vormfactor maakt hem geschikt voor moderne moederborden.

Leessnelheid: tot 7.300 MB/s
Schrijfsnelheid: tot 7.000 MB/s

Seagate FireCuda 520N 2 TB NVMe SSD

De Seagate FireCuda 520N 2 TB NVMeis een compacte NVMe‑schijf die speciaal is ontworpen voor handheld gamingapparaten en ultracompacte pc’s. Met een M.2 2230‑vormfactor past hij in handheld consoles zoals de Steam Deck en de ASUS ROG Ally. De drive gebruikt een PCIe Gen4 x4‑interface en levert sequentiële leessnelheden tot ongeveer 5.000 MB/s en schrijfsnelheden tot 3.200 MB/s.

Het door Seagate opgegeven uithoudingsvermogen vermeldt voor de 2 TB‑versie een schrijflast van 660 TBW, wat duidt op de hoeveelheid data die je in de levensduur kunt wegschrijven. Dankzij het compacte formaat en de bijbehorende 5‑jaar garantie is de drive bedoeld als duurzame upgrade voor draagbare systemen. Je hoeft daarbij geen adapters te gebruiken omdat de drive rechtstreeks in het M.2‑2230‑slot past, wat montage vereenvoudigt. Met 2 TB aan opslagruimte is er voldoende ruimte voor games, apps en systeemupdates op een handheld platform.

Leessnelheid: tot 5.000 MB/s
Schrijfsnelheid: tot 3.200 MB/s

SanDisk SN7100 2 TB NVMe SSD

De SanDisk SN7100 2 TB NVMe SSD richt zich op gamers en professionals die behoefte hebben aan hoge bandbreedte. In zijn 2 TB‑uitvoering gebruikt deze M.2 2280‑drive een PCIe 4.0 x4‑interface met NVMe 1.4‑protocol. Volgens een review haalt hij sequentiële leessnelheden tot 7.250 MB/s en schrijfsnelheden tot 6.900 MB/s, terwijl de random leesprestaties tot 1.000 K IOPS en de random schrijfprestaties tot 1.400 K IOPS reiken. De SN7100 combineert een BiCS8 TLC‑flashgeheugen met een host‑memory‑buffer (HMB), waardoor de drive DRAM‑loos is maar toch hoge prestaties levert. De review benadrukt dat de schijf energiezuinig is en gericht is op langdurig gebruik. Op Kieskeurig wordt vermeld dat deze SSD geschikt is voor zowel pc’s als gameconsoles en een opslagcapaciteit van 2 TB heeft. Daardoor kun je hem gebruiken in een desktop, laptop of console zonder dat je extra configuratie nodig hebt.

Leessnelheid: tot 7.250 MB/s
Schrijfsnelheid: tot 6.900 MB/s