Spatial audio is een enorme hype als het over audio gaat. Maar wat is het nou precies? En wat heeft het met Apple en Dolby Atmos te maken?

Bij spatial audio of ruimtelijke audio wordt geluid bedoeld dat je helemaal omhult. Links, rechts, voor, achter en zelfs boven je. Denk je nu spontaan aan hoe filmgeluid van alle kanten op je afkomt in de bioscoop? Dan zit je er niet ver naast. Het gebeurt inderdaad weleens dat spatial audio gewoon wordt gebruikt als synoniem voor surroundgeluid zoals je dat kent uit de bioscoopzaal. Denk dan aan formaten als Dolby Atmos of DTS:X.

Maar in een bioscoop worden heel veel speakers gebruikt die rond de zitplaatsen zijn geplaatst. Bij je thuis kun je iets soortgelijks bereiken met een AV-receiver of een soundbar. Spatial audio wil dezelfde ervaring bieden, maar met minder luidsprekers. De twee speakers in een hoofdtelefoon bijvoorbeeld.

Het doel blijft die omhullende ervaring te geven met geluid dat van alle kanten op je afkomt. Spatial audio wil dus hetzelfde bieden als bijvoorbeeld Dolby Atmos, maar dan via je hoofdtelefoon. 

©apple.com

Bij Apple

Spatial audio of ruimtelijke audio is vooral dankzij Apple een bekende term geworden. Apple introduceerde het met de (eerste) AirPods Pro en de AirPods Max, inmiddels kun je het gebruiken met alle AirPods en sommige modellen van Beats. 

Ruimtelijke audio bij Apple is een slim algoritme dat geluid van een film of muziek driedimensionaal maakt. Dat gebeurt in de AirPods zelf, wat voor een deel verklaart waarom de Apple-hoofdtelefoons net wat duurder zijn. Er zit een stuk extra technologie in. Die zit verpakt in een speciale audiochip (de H1, H2 of W1).

©Eigen screenshot

Apple gaat nog een stap verder met z’n Ruimtelijke Audio (let op de hoofdletters). Sensors in de hoofdtelefoon of oortjes detecteren jouw houding en hoofdpositie ten opzichte van het scherm van je iPad of iPhone. Draai je jouw hoofd naar links, dan beweegt het geluid voor je naar je rechterkant. Hierdoor lijkt het net alsof de geluidsbron voor je blijft. 

Dit concept heet 'headtracking' en het zorgt ervoor dat bijvoorbeeld dialogen altijd uit het scherm lijken te komen, ook als je even beweegt. Is dat nuttig? Toch wel, omdat je brein zo sneller misleid wordt. Dat woord ‘misleiden’ klinkt niet echt leuk, maar in het geval van filmkijken of gamen moet je het eerder zien als een synoniem voor ondergedompeld worden. 

Spatial Audio zit ook in de Apple TV 4K, wat heel interessant is. Als je een paar AirPods verbindt met de Apple-mediaspeler, kun je bij het bekijken van films en bij games en muziek heel overtuigende ruimtelijke audio beleven.

©Eigen screenshot

Bij andere merken

Apple is uiteraard niet de enige die met spatial audio bezig is. Sony bijvoorbeeld, was er ook heel vroeg bij. In de app die hoort bij de meeste Sony-hoofdtelefoons en -draadloze oordoppen is er ondersteuning voor 360 Reality Audio. Het is een muziekformaat van Sony (op basis van MPEG-H) dat door een Sony-headset rondom je wordt afgespeeld. De weergave wordt zelfs geoptimaliseerd voor jouw persoonlijke oorkarakteristieken. Daarvoor moet je in de Sony Headphones-app foto’s nemen van je oren. 360 Reality Audio vind je onder meer bij Amazon Music, Deezer, Tidal en nugs.net (een streamingdienst met live-concerten).

Inmiddels kun je op een functie als spatial audio rekenen bij de meeste (duurdere) hoofdtelefoons en in-ears. Bij Bose bijvoorbeeld, heet het ‘Immersive Audio’, JBL noemt het ‘JBL Spatial Sound’, bij Jabra is het gewoon ‘Spatial Sound’. Soms gaat het enkel om een ‘statistische’ spatial audio-functie, zonder headtracking. Slechts een beperkt aantal modellen komt met een dynamische versie die sensors gebruikt om je hoofdpositie te meten.

©sony.com

Streamingdiensten

De meeste spatial audio-algoritmes zetten alle audiotypes om naar ruimtelijk, omhullend geluid. Dat is handig, want bijvoorbeeld de meeste muziek is in het stereoformaat (links en rechts geluid). Het best werken ze met content die al voorzien is van surroundgeluid of in een spatial audio-formaat.

Ook hier speelt Apple een voortrekkersrol. Via Apple Music biedt het veel muziek aan in Dolby Atmos. Beluister je deze nummers bijvoorbeeld via een soundbar, dan krijg je regulier Dolby Atmos-geluid. Gebruik je echter AirPods Pro verbonden met een Apple TV 4K, dan wordt het ‘Spatial Audio with Dolby Atmos’. Het blijft dan Atmos-geluid, maar wel met headtracking erbij. 

Ook Netflix biedt spatial audio aan. Om het ingewikkeld te maken betekent Spatial Audio hier net iets anders dan bij Apple en andere hoofdtelefoonfabrikanten. Het achterliggende idee blijft wel hetzelfde: surroundgeluid bieden via een beperkt aantal speakers. Netflix denkt dan echter in eerste plaats aan de tv-speakers of een goedkopere soundbar. De streamingdienst ondersteunt daarnaast ook wel spatial audio met headtracking via hoofdtelefoons. Dat is met Netflix mogelijk met headsets van Apple, Google en Samsung.

Helder samengevat

Spatial Audio mag dan een hype zijn, het staat wel voor iets concreet. Alleen is er wel wat verwarring over de terminologie. Spatial Audio of Ruimtelijke Audio met hoofdletters is echt de knappe technologie van Apple die je gebruikt met hun hoofdtelefoons.

Er wordt daarnaast ook veel over ‘spatial audio’ gesproken in de algemene zin. Het komt op hetzelfde neer, maar het gaat dan niet per se over technologie van Apple. En dan zijn er nog alternatieve namen, zoals Immersive Audio of Spatial Sound. Ook hier is het eindresultaat min of meer hetzelfde, maar is er voor technische en marketingredenen gekozen voor een andere naam.

De spectaculairste vorm van spatial audio is met headtracking, waarbij je nog meer in een bubbel van omhullend geluid wordt geplaatst.

Leestip: Auracast: samen naar bluetooth-audio luisteren

TCL heeft op CES 2026 een nieuwe generatie Mini-LED-schermtechnologie aangekondigd: SQD Mini-LED. Volgens de fabrikant levert deze techniek zichtbaar nauwkeurigere kleuren, hogere helderheid en betere controle over licht dan eerdere Mini-LED-tv's. De technologie debuteert in de nieuwe X11L-serie, een high-end tv-lijn die later dit jaar op de markt komt.

Met SQD Mini-LED bouwt TCL voort op zijn Mini-LED-ontwikkeling van de afgelopen jaren. De nieuwe techniek combineert een verfijnde achtergrondverlichting met aangepaste kleurfilters en beeldverwerking. Het resultaat is een tot 33 procent bredere kleurweergave en een hogere kleurnauwkeurigheid, die volgens TCL vooral zichtbaar blijft in scènes met veel contrast, zoals fel verlichte objecten tegen een donkere achtergrond.

De X11L SQD Mini-LED TV Series is het eerste model waarin de nieuwe technologie volledig wordt toegepast. Deze tv's beschikken over meer dan 20.000 lokale dimmingzones, waarmee de helderheid per klein beeldgebied afzonderlijk wordt aangestuurd. De piekhelderheid loopt op tot 10.000 nits, wat vooral voordeel oplevert bij HDR-content en kijken in fel verlichte ruimtes. Dankzij een verbeterd halosysteem blijven lichte randen rond objecten beperkt.

TCL richt zich met de X11L duidelijk op film- en sportliefhebbers. Het scherm ondersteunt een verversingssnelheid van 144 Hz, wat snelle bewegingen vloeiender moet weergeven. Daarnaast zorgt een nieuwe beeldprocessor met machine-learning-algoritmes voor automatische optimalisatie per scène. Het gebruikte paneel behoudt volgens de fabrikant kleur en contrast beter wanneer je niet recht voor de tv zit.

Ook het ontwerp krijgt aandacht. De X11L-serie heeft een zogenoemd ZeroBorder-ontwerp met een diepte van minder dan twee centimeter. Voor het geluid werkt TCL samen met Bang & Olufsen, waarbij de speakers in de tv zelf zijn geïntegreerd. Op softwaregebied wordt Google Gemini ingezet voor interactieve en gepersonaliseerde functies binnen het smart-tv-platform.

©TCL

Beschikbaarheid

TCL heeft nog geen prijzen of exacte verkoopdata bekendgemaakt. De X11L SQD Mini-LED TV Series wordt in de loop van 2026 verwacht, in meerdere schermformaten. Details over uitvoeringen en adviesprijzen volgen later.

Wat is Mini-LED?

Mini-LED-tv's (zoals bijvoorbeeld de al op de markt zijnde TCL 65C9K) gebruiken duizenden zeer kleine leds als achtergrondverlichting. In tegenstelling tot traditionele lcd-tv's kan het licht per zone worden gedimd of versterkt. Dat zorgt voor diepere zwarttinten, hogere helderheid en meer contrast, zonder de nadelen van een volledig oled-paneel.

©TCL

Tijdens CES 2026 heeft Acer twee nieuwe laptops in de Aspire-serie aangekondigd: de Acer Aspire 14 AI en Acer Aspire 16 AI. Het gaat om Copilot+ laptops met nieuwe Intel Core Ultra Series 3-processoren, bedoeld voor dagelijks gebruik, studie en werk. Beide modellen komen in het tweede kwartaal van 2026 naar de Benelux.

De Aspire 14 AI en Aspire 16 AI zijn verkrijgbaar met Intel Core Ultra-processoren tot en met de Core Ultra 9 386H. De combinatie van snellere en energiezuinigere rekenkernen moet zorgen voor vlot dagelijks gebruik, ook wanneer meerdere taken tegelijk draaien of AI-functies in Windows 11 worden gebruikt, zonder dat dit veel extra stroom kost. Acer richt zich met deze modellen op een breed publiek dat een betaalbare allround laptop zoekt.

Er is keuze uit configuraties met maximaal 32 GB werkgeheugen en tot 2 TB PCIe Gen 4 SSD-opslag. Zowel het 14- als 16-inch model beschikt over een 16:10-scherm met WUXGA-resolutie, een verversingssnelheid tot 120 Hz en de optie voor een aanraakscherm. Wie meer waarde hecht aan contrast en kleurweergave kan kiezen voor een OLED-paneel, wat vooral prettig is bij videokijken en fotobewerking.

Het ontwerp is gericht op dagelijks comfort. De behuizing is dun en relatief licht, met een groot touchpad en een scharnier dat 180 graden open kan, zodat het scherm plat op tafel ligt. Dat maakt samenwerken of meekijken eenvoudiger.

AI speelt een zichtbare rol in deze modellen. Acer bundelt zijn eigen functies in Acer Intelligent Space, dat dient als centrale plek voor instellingen en AI-opties. Voor videobellen zijn er functies voor beeld- en geluidsverbetering, zoals Acer PurifiedView en Acer PurifiedVoice. Met Acer My Key kunnen gebruikers aangepaste snelkoppelingen maken voor snelle toegang tot apps of bijvoorbeeld een Copilot+ PC-functie als Live Captions, live ondertiteling met realtime vertaling.

Voor videobellen en hybride werken beschikken de laptops over een 1080p infraroodcamera en drie ingebouwde microfoons. Ook aan aansluitingen is geen gebrek, met onder meer Thunderbolt 4, USB-A, HDMI 2.1 en een audiojack. Wat betreft draadloze connectiviteit worden WiFi 6E en Bluetooth 5.3 ondersteund. 

©Acer

Beschikbaarheid

Zowel de Acer Aspire 14 AI (A14-I71M) als de Acer Aspire 16 AI (A16-I71M) verschijnt in het tweede kwartaal van 2026 in de Benelux. Acer heeft nog geen adviesprijzen bekendgemaakt.