Wow, wow, wow... Heel veel anders kan deze review niet beginnen. Wat Suunto hier aflevert, is namelijk niets minder dan een gps-sporthorloge zoals wij dachten dat voorlopig niet meer te zullen zien. Met de Vertical levert Suunto een sport-smartwatch met de looks, feel én prestaties om marktleider Garmin serieus concurrentie te leveren.

Wat doe je als je een bijna honderd jarige historie hebt als maker van buitensportartikelen en je daarin baanbrekende navigatie en meetinstrumenten hebt ontwikkeld, maar je nu continu in de schaduw staat van een laatkomer in die markt? Dan versla je die concurrent met zijn eigen wapens door jouw beste prestatie ooit te leveren. Dit is exact wat Suunto doet met de Vertical. De Suunto Vertical is een aangename verrassing in een ingedutte markt waar niemand marktleider Garmin ook maar leek te kunnen benaderen. Met de Vertical hebben kopers van premium gps-sporthorloges weer echt keuze.

Ongekende accuduur

De Suunto Vertical is er in roestvrij staal of titanium. De twee modellen hebben afgezien van het gebruikte materiaal, een identiek uiterlijk en dezelfde functionaliteit. Althans, op één na. Waar bij het roestvrijstalen model (599 euro) langs de binnenkant van de bezel een vijf millimeter brede ongebruikte band zit die je liever bij het beeldscherm had gehad, zit daar bij het titanium-model (799 euro) een zonnepaneel. Daarmee kan de Suunto tijdens het gebruik de batterij bijladen. Voor echt opladen voldoet het niet, maar op een gemiddeld zonnige dag is de zonnecel in staat het accuverbruik tot een echt absoluut minimum te beperken.

Het kwam tijdens de testweken meermaals voor dat het accupercentage na een dag gewoon gebruik en met een één, twee uur actieve GPS-tracking tijdens een sportactiviteit, dezelfde was als die ochtend. Een 135 km fietstocht van iets meer dan 5 uur met GPS-tracking, continu hartslagmeting en kaartweergave deed de accu slechts afnemen van 28 naar 26 procent. En het lage energieverbruik en daarmee de lange gebruiksduur is toch al een van de grootste pluspunten van de beide Vertical-modellen, dus ook zonder Solar-functie.

Bij voltijds gebruik met GPS-tracking en overige sensoren, gaat de Vertical tot 60 uur mee. En door bij te laden met Solar zelfs tot 85 uur. Je kunt het verbruik vooraf al bepalen door te kiezen uit vier batterijmodussen: Performance, Endurance, Ultra en Tour (of zelf bepalen via Custom). De profielen verschillen in GPS-accuraatheid (“Best, Good, OK, Low”) en interval van datavastlegging (van per seconde tot twee minuten), maar ook kunnen het aanraakscherm, de kaartweergave en bijvoorbeeld bluetooth worden uitgeschakeld. Suunto claimt hiervoor accuduur van 60 uur voor Performance, via 90 en 140 uur bij Endurance en Ultra tot  500 uur bij Tour. Afhankelijk van de activiteit en de duur kun je de oplader dus al snel thuislaten.

©Suunto

Specificatie

De behuizing van de Suunto Vertical is gemaakt van versterkt kunststof met afhankelijk van het gekozen model dus een roestvrijstalen of titanium behuizing. De verwisselbare bandjes zijn van siliconen en worden in twee maten meegeleverd. Het MIP-scherm is 1,4” groot met een resolutie van 280 x 280 pixels. Het horlogeglas is gemaakt van gehard saffier-glas en daarmee vergaand krasbestendig. De Vertical is merkbaar groter en ook zwaarder dan het vorige topmodel van Suunto, de Suunto 9 Peak Pro. Dit is echter eerder een voor- dan nadeel omdat het bijdraagt aan het stoere uiterlijk van de Vertical. Stoer, zonder te overdrijven. Door de op de Peak Pro nog kale rand rond het scherm bij de Vertical te voorzien van zeer fijne streepjes, is het ineens geen verloren ruimte maar onderdeel van het design. De ontwerpers van Suunto hebben met de Vertical echt goed werk geleverd.

©Suunto

Verbinding

Ook aan sensoren geen gebrek bij de Vertical. De positiebepaling ondersteunt GPS, GLONASS, GALILEO, QZSS en BEIDOU. Daarbij zorgt de dual-band GNSS voor optimale accurate positiebepaling door meerdere systemen gelijktijdig te gebruiken. Andere sensoren zijn de hartslagsensor, met continue meting, een barometerische hoogtemeter, temperatuur en bloedzuurstofmeter en een digitaal kompas. De Vertical verbindt via bluetooth met de Suunto-app. Gegevens worden regelmatig gesynchroniseerd en ook met andere diensten zoals TrainingPeaks en Strava. Sporters met een betaald Strava-abonnement hebben nu ook de beschikking over Strava LiveSegments zodat ze tijdens het sporten al kunnen zien of ze een segment kunnen pakken.

©Suunto

Kaarten en navigatie

De Vertical beschikt over 32GB RAM die grotendeels gebruikt kan worden om kaarten te bewaren. Deze kaarten zijn gratis en kunnen via de Suunto-app worden gedownload en gesynchroniseerd. De kaarten zijn in logische delen opgeknipt zodat je precies die delen kunt downloaden en op de Vertical plaatsen die je nodig hebt. Nederland is 1,18 GB met voor elke provincie een kaart van 32 MB voor Flevoland tot 170,9 MB voor Noord-Brabant. De kaarten zelf zijn minder uitgebreid dan die van Garmin, zo ontbreken straatnamen en specifieke POI’s. Om kaarten op de Vertical te plaatsen is het behalve een bluetooth-verbinding met de app nodig dat de Vertical zelf wifi-verbinding heeft én aan de oplader ligt. De laatste is helaas niet aangepast, het is het bekende ronde model met twee contactpunten die erg snel het contact verliest.

©Edmond Varwijk

Bij de kaarten en routefunctionaliteit is er één belangrijk aspect waarin de Vertical het aflegt tegen wat Garmin kan, en dat is routering. Voor de Suunto is een kaart een visuele weergave, een kaart. Het is geen hoeveelheid echte data met lijnen, coördinaten, straatnamen, kruisingen van wegen en zo voort. Dit betekent dat wanneer je onderweg bent en een route fietst, de Vertical die prima op de kaart kan plotten. Daarbij kun je in- en uitzoomen en ook scrollen over de kaart.

Wat de Vertical niet kan en een Garmin wel is je echt over die wegen leiden of onderweg de navigatie aanpassen en je over de kaart naar een plek leiden. Dit is ook geen functionaliteit die zomaar even met een softwareupdate verwacht mag worden, ook omdat behalve eisen aan het kaartmateriaal vooral heel veel van de software vraagt. Hoewel er dus een duidelijk verschil is tussen een kaart zien en volgen en écht navigeren, in de praktijk merk je dit niet zo snel. De meeste sporters en avonturiers zullen vooraf de routes uitpuzzelen en dan uploaden naar de Vertical en om deze daarna te volgen voldoet de huidige kaartfunctie meer dan prima.

©Edmond Varwijk

©Edmond Varwijk

Sportieve prestaties

Zoals te verwachten van een multisport-sporthorloge ondersteunt de Vertical meer dan 95 sporten zoals hardlopen, fietsen en zwemmen en ook combinaties daarvan zoals triathlon. De Vertical verzamelt gedurende dagelijks gebruik, tijdens het sporten en ook tijdens de nacht een grote hoeveelheid gegevens over inspanningen maar ook lichamelijke conditie en herstel. Deze zijn in de Suunto-app allemaal prima terug te vinden en te analyseren. Maar ook op de Vertical zelf is veel te zien.

De standaard watchface toont de tijd maar ook de zonneopbrengst van de dag, de batterijduur en het aantal hoogtemeters van die dag. Door op al deze onderdelen te tikken met de vinger roteren ze naar andere feitjes zoals de datum, de temperatuur, het aantal actieve uren. Door te swipen kun je wisselen naar andere schermen zoals de hartslag, de zuurstofsaturatie, slaap en nog veel meer. Heb je de Vertical ook ’s nachts om de pols dan krijg je bij het wakker worden een ochtendrapport met inzicht in de geslapen uren en het herstel.

Dit heeft allemaal nog niet de finesse en niveaus die Garmin wel bereikt, maar voldoet prima. Ook de sportieve ontwikkeling over langere tijd wordt net als het verloop van de slaap en fitheid, fraai met grafieken en duidelijke statistieken weergeven. Voor navigatie zijn zowel Suunto’s eigen heatmaps beschikbaar als navigatie van een vooraf gesynchroniseerde route van Komoot of Strava.

©Edmond Varwijk

Conclusie

Vergelijk je de Suunto Vertical met de topmodellen van Garmin dan valt op dat de Suunto ondanks de ruime hoeveelheid geheugen, geen muziek offline kan opslaan. De muziekweergave op een smartphone bedienen vanaf de Vertical werkt prima, maar die smartphone moet wel altijd mee onderweg om muziek of een podcast te kunnen horen.

Een tweede gemis is een betaalfunctie zoals Garmin Pay. De Vertical heeft geen mogelijkheid een bankpas te registreren en daarna met de Vertical te betalen. Maar daarmee is het verschil er eigenlijk ook wel. Niemand zal eenvoudig of snel uit het Garmin-ecosysteem van Connect en jarenlange registraties stappen, maar met de Vertical is er een alternatief dat er bovendien echt prachtig uitziet en wel degelijk een echt alternatief is zeker ook gezien de concurrerende prijs.

Actrice Kristen Bell zal de stem van Amy Rose inspreken in de aankomende vierde Sonic the Hedgehog-film.

Het personage, dat veelvuldig in de Sonic-games voorkomt, had al een gastrolletje aan het einde van de film Sonic the Hedgehog 3. Deze week heeft The Hollywood Reporter onthuld dat het personage in de vierde Sonic-film ingesproken zal worden door Kristen Bell.

Bell heeft al ervaring met stemacteerwerk: ze speelde ook de rol van Princess Anna in de Frozen-films. Verder is ze bekend van series als The Good Place, Veronica Mars en Deadwood. Ze speelde ook de rol van Lucy in de allereerste Assassin's Creed-game.

De vierde Sonic the Hedgehog-film draait vanaf 19 maart 2027 in de bioscoop.

Over de Sonic the Hedgehog-films

De Sonic the Hedgehog-films zijn gebaseerd op het populaire gamepersonage van Sega, een blauwe egel die zijn dierenvrienden probeert te redden en extreem snel kan rennen. De films combineren live-action acteerwerk met computergeanimeerde beelden.

De drie uitgekomen verfilmingen zijn een megasucces: begin 2025 werd al aangekondigd dat de drie Sonic-films bij elkaar meer dan een miljard dollar aan bioscoopopbrengsten hadden gegenereerd.

De films staan mede bekend om hun goedgevulde cast. Zo zijn James Marsden en Jim Carrey te zien, en verlenen onder andere Ben Schwartz, Keanu Reeves en Idris Elba hun stemmen aan computergeanimeerde personages.

Eind 2025 kregen we eindelijk de langverwachte eerste beelden van Tomb Raiders toekomst te zien. Het was al een aantal jaren bekend dat Amazon de franchise met zowel een serie als nieuwe games wilde terugbrengen, maar hoe precies, dat was nog lang giswerk. Nu is bekend dat er maar liefst twee nieuwe games op stapel staan: Tomb Raider: The Legacy of Atlantis en Tomb Raider: Catalyst.

Releasedata van de nieuwe Tomb Raider-games

Tijdens The Game Awards in 2025 werd aangekondigd dat Tomb Raider: The Legacy of Atlantis (een remake van de allereerste Tomb Raider-game uit 1996) in 2026 moet verschijnen. Een geheel nieuwe Tomb Raider-game die zich later in de tijdlijn afspeelt is Catalyst, de game die in 2027 moet verschijnen. Beide spellen komen uit op de PlayStation 5, Xbox Series X en S en pc.

Beide titels worden ontwikkeld door Crystal Dynamics, dat eerder Tomb Raider uit 2013 en Rise of the Tomb Raider uit 2015 maakte. Ook hielp de studio mede-ontwikkelaar Eidos Montréal met de productie van Shadow of the Tomb Raider (2018). De studio Flying Wild Hog (Shadow Warrior, Trek to Yomi) ondersteunt de ontwikkeling van Tomb Raider: The Legacy of Atlantis.

Allemaal in één tijdlijn

Met dit nieuwe Tomb Raider-tijdperk willen Amazon en ontwikkelaar Crystal Dynamics harder dan ooit inzetten op de eenduidige tijdlijn van de franchise. In de allereerste Tomb Raider-game uit 1996 was Lara Croft al een geharde avonturier, en in 2012 begon Crystal Dynamics met het vertellen van haar 'oorsprongsverhaal'. De zogenaamde Survivor-trilogie omvat de games Tomb Raider (2013), Rise of the Tomb Raider (2015) en Shadow of the Tomb Raider (2018), die samen laten zien hoe Lara steeds meer in die rol van de geharde bad-ass groeit.

©Crystal Dynamics

De bedoeling is in principe altijd geweest dat de Survivor-trilogie een voorloper vormt op de originele games, al werd daar nog vaak over gediscussieerd door fans. Sommigen vinden bijvoorbeeld dat de sfeer van de modernere games niet goed overeenkomt met de originele titels. Desalniettemin gaat Amazon door met het plan, zo werd al aangekondigd in 2021, waar in een speciale video het volgende werd gezegd over de aankomende Tomb Raider-game:

"Het bevat alle elementen die de Tomb Raider-reeks een van de meest geprezen franchises in gaming heeft gemaakt. Spelers besturen een zelfverzekerde en multidimensionale heldin in een omgeving waarin verkenning en creatief routes vinden wordt beloond. Er zijn duizelingwekkende puzzels om op te lossen en er is een grote variatie aan vijanden om het tegen op te nemen."

©Crystal Dynamics

Tomb Raider: Legacy of Atlantis

Tomb Raider: The Legacy of Atlantis lijkt dit duidelijk te moeten maken. De game is dus een remake van het spel waar de franchise mee begon, met gemoderniseerde gameplay en visuals. Het verhaal rondom het krachtige artefact de Scion blijft intact, al gaat de verhaalvertelling in deze versie van het spel wat anders dan in 1996.

Dit biedt de ontwikkelaar ook genoeg kansen om het avontuur waar het voor Lara allemaal begon te koppelen aan de Survivor-delen, en dus het tijdperk tussen nieuw en oud te overbruggen. De dinosauriërs uit het origineel zijn dus nog gewoon aanwezig, al is dat nu met veren. Want we moeten wel rechtdoen aan de geschiedenis.

Tomb Raider: Catalyst

Dus wat betekent dat voor Tomb Raider: Catalyst, de andere game die tijdens The Game Awards voor het eerst getoond werd? Catalyst is eigenlijk een soort schone lei voor Tomb Raider, met een verhaal dat zich na alle voorgaande games, boeken, comics en series - ja, daar komen we later nog op - afspeelt.

De voorgaande verhalen worden wel als 'canon' (lees: onderdeel van de geschiedenis in deze tijdlijn) beschouwd. Dat kunnen we opmaken uit de onthullingstrailer van het spel, waarin gerefereerd wordt aan de gebeurtenissen uit Tomb Raider (2013) en de eerste Tomb Raider-game - alsmede Legacy of Atlantis dus.

Het spel speelt zich af in het noorden van India, in de nasleep van een cataclysmische gebeurtenis waardoor verschillende geheimen uit de geschiedenis plotseling geopenbaard zijn. Lara Croft en zo ongeveer iedere andere schattenjager in de wereld gaat dus op pad naar het gebied om de geheimen en rijkdommen van weleer te ontdekken. Aan Lara de taak om te zorgen dat de soms gevaarlijke mythische voorwerpen uit de verkeerde handen blijven, wat volgens de website voor een verhaal bomvol 'vertrouwen en verraad' zorgt.

De start van een trilogie?

Het is goed mogelijk dat Catalyst het eerste deel is van een gloednieuwe Tomb Raider-trilogie. In maart 2024 vond er bij het South by Southwest-filmfestival (SXSW) een panel plaats waarin (zo ontdekte het Tomb Raider fan-account Society of Raiders) Dimitri Johnson aan het woord kwam.

©Crystal Dynamics

Johnson, een producent van onder andere de eerste Sonic the Hedgehog-film, heeft een deal gesloten met Amazon Studios voor het ontwikkelen van televisieseries, onder andere romdom Tomb Raider. In het panel over transmedia - oftewel het gebruiken van een IP (intellectual property) via verschillende mediums, waaronder live-action films, series, animatie en games - zei hij het volgende:

"Er is een franchise waar we aan werken waar ik niet te diep op in kan gaan. En dit is een groot experiment voor ons - de studio's en het gamebedrijf waar we werken aan animatie, live-action films, live-action televisie en een trilogie aan games die gebouwd zijn in Unreal 5. Daarbij kijken we naar een manier om de assets die voor de game gebruikt worden toe te passen om de productie van de live-action producties te ondersteunen."

©Amazon

De precieze franchise waar het om gaat wordt niet genoemd, maar gezien zijn betrokkenheid bij de live-action serie valt aan te nemen dat het om Tomb Raider gaat. Hij heeft dus mogelijk bevestigd dat Cataclysm het startschot is van een nieuwe Tomb Raider-trilogie.

Amazon en Crystal Dynamics lijken hier ook naar te hinten met de trailer van het spel. Na een lange monoloog van een antagonist over hoe de 'legende van Lara Croft tot een einde moet komen' stelt de avonturier zelf dat ze nog maar net begonnen is. Dat kan uiteraard een knipoog zijn naar haar langverwachte terugkeer, maar het lijkt erop dat Amazon hard op Tomb Raider gaat inzetten.

©Crystal Dynamics

De stem van Lara Croft

In de nieuwe games krijgt Lara een nieuwe stemactrice. Alix Wilton Regan - bekend van rollen in Mass Effect 3, Cyberpunk 2077 en Assassin's Creed: Origins - gaat het stokje overnemen van Camilla Luddington, die het personage vertolkte in de Survivor-trilogie. Na de aankondiging dat Regan de rol op zich gaat nemen, plaatste Luddington een emotioneel bericht op haar Instagram-account:

"Ik wil jullie laten weten dat ik van de fans heb gehouden. Het was een ongelooflijke eer om Lara Croft te spelen en ze blijft altijd onderdeel van mij uitmaken. De Survivor-trilogie bood mij een decennium aan avontuur dat ik nooit ga vergeten. Ik kan niet trotser zijn op wat we hebben gecreëerd. Zoals altijd ontvangt de nieuwe actrice een ongelooflijke gift door in haar laarzen te mogen stappen."

Gameplay van de nieuwe Tomb Raider

Van Legacy of Atlantis hebben we al wat gameplay - mogelijk gemaakt door Unreal Engine 5 - kunnen zien met de onthullingstrailer. Daaruit blijkt dat Lara net zo acrobatisch is als in de oorspronkelijke PlayStation-games - iets wat in de Survivor-trilogie minder aan bod kwam. In de trailer zien we in ieder geval dat Lara zich niet simpelweg omhoog drukt tijdens het klimmen, maar haar iconische 'cirkelmethode' nog altijd onder de knie heeft. Verder zijn er beelden te zien van het klimmen, een puzzel en de valstrikken die je in de verschillende tombes te wachten staan. Ook kregen we een glimp van de gunplay in het spel. Lara heeft haar twee vertrouwde pistolen, en kan die al ontwijkend en springend loslaten op dinosauriërs.

Van Catalyst is nog geen gameplay getoond, al onthult de cinematische trailer mogelijk wel een paar gameplaymogelijkheden. Denk aan de grijphaak die Lara op Spider-Man-achtige wijze aan haar pols heeft hangen, en die ze schijnbaar ook tijdens gevechten kan inzetten om vijanden af te leiden of uit te schakelen. Ook zien we haar een lamp kapotschieten om voor verwarring te zorgen, en daar een voordeel uit halen. Wellicht wordt de combat en stealth dus wel uitgebreid met mechanieken rondom lichtinval. Veel meer is er nog niet op te maken, al zijn er in de afgelopen jaren wellicht al een paar details naar buiten gekomen.

©Crystal Dynamics

Eerdere geruchten

Deze nieuwe Tomb Raider-games zijn al jaren in ontwikkeling, en er zijn in die tijd ook een flink aantal geruchten opgedoken rondom Catalyst. Niets is bevestigd, dus houd een korreltje zout bij de hand.

Het is de insider V Scooper en journalist Gregory Felipe namelijk ter ore gekomen dat de nieuwe Tomb Raider-game een soort Ubisoft-achtige open wereld-game betreft. V Scooper deelde eerder ook al details over het verhaal van Catalyst, die op basis van de onthulling goed overeenkomen.

Volgens V Scooper heeft Lara naast 'gebruikelijke Lara bewegingsmethodes' toegang tot een motor en parachute om zich door het noorden van India te begeven. Daarbij hint hij naar verschillende confrontaties met dieren als luiaarden en tijgers in gebieden als jungles, bergen en woestijnen.

©Crystal Dynamics

Felipe had het voor die berichten ook al over een motor waarmee Lara zich door de map kan verplaatsen. Daarbij had hij het ook over companions met unieke vaardigheden, en dat er bekende personages uit de vorige game terugkeren.

Het spel bevat volgens Felipe vijf Far Cry-achtige vijanden, die volgens hem bestaan uit de stereotiepe rijke man, een misdaadbaas en een duo van twee broers. Lara zelf zou daarbij toegang krijgen tot een skilltree met magische skills. Nogmaals: dit zijn allemaal geruchten. Geen van deze gameplayelementen is tot nu toe bevestigd en er kan in de tijd sinds de rapportage van alles veranderd zijn.

©Crystal Dynamics

De Tomb Raider-serie met Sophie Turner

Tomb Raider en Lara Croft zijn uiteraard game-iconen, maar de franchise is al geruime tijd ook onderdeel van het Hollywoodlandschap. In 2001 en 2003 kwamen respectievelijk de films Lara Croft: Tomb Raider en Lara Croft: Tomb Raider - The Cradle of Life uit. Ondanks de sterrenkracht van Angelina Jolie als Lara Croft waren de films niet bijster succesvol, dus het duurde tot 2018 totdat Lara weer op het witte doek verscheen. Ook met Alicia Vikander in de hoofdrol wist Tomb Raider niet veel indruk te maken als film.

Enfin, we geven niet op. In 2024 kwam Netflix met de animatieserie Tomb Raider: The Legend of Lara Croft - waarvan een tweede en laatste seizoen in 2025 verscheen. Deze serie volgt Lara Croft na de Shadow of the Tomb Raider-game, en overbrugt dus het tijdperk van de Survivor-trilogie en de originele games. Helaas werd ook de animatieserie niet bijster goed ontvangen. Een prima tussendoortje, maar niets om over naar huis te schrijven.

©Netflix

Maar Hollywood - en specifiek Amazon in dit geval - weet niet van ophouden. Er wordt namelijk ook al sinds eind 2023 gewerkt aan een live-action Tomb Raider-serie door Fleabag-maker Phoebe Waller-Bridge, die op een nog onbekend moment op Amazon Prime Video verschijnt. Het heeft even mogen duren voordat de serie in productie ging, maar begin 2026 was het eindelijk zover. In februari kwamen de eerste setfoto's van de serie naar buiten.

Daarbij werd ook bekendgemaakt dat Sophie Turner (van Game of Thrones- en X-Men-faam) de rol van de iconische avonturier op zich neemt. Ze wordt vergezeld door onder anderen Martin Bobb-Semple als Lara's compagnon Zip, Alien-actrice Sigourney Weaver als Evelyn Wallis, Harry Potter-ster Jason Isaacs als Atlas DeMornay en Bill Paterson (Fleabag) als Winston - Lara's butler. Het is nog niet geheel duidelijk hoe de live-action serie in de Tomb Raider-tijdlijn past, en details over het verhaal zijn momenteel nog schaars. Zodra er meer duidelijkheid is, lees je dat uiteraard in dit overzicht.