Als ouder of verzorger wil je misschien je kids meenemen naar een tof festival of groot evenement. Maar dan is het wel noodzakelijk dat je hun oren beschermt. Daarom gaan we in dit artikel dieper in op gehoorbescherming voor kinderen.

Tijdens festivals kan de muziek ontzettend hard staan. En dat is mogelijk schadelijk voor het gehoor van je kind (en natuurlijk van jezelf). In dit artikel gaan we daarom dieper in op: Welke soorten gehoorbescherming zijn er? | In hoeverre moet je rekening houden met de leeftijd van je kind(eren)? | Waarom problemen voorkomen cruciaal is.

Ook leuk voor jou: Een tablet voor kinderen: zo kies je de beste uit

Gehoorbescherming voor kinderen is van cruciaal belang. Wanneer kinderen op jonge leeftijd gehoor- of lawaaischade oplopen, dan kan dat later tot veel problemen leiden. Denk dan aan concentratieproblemen, stress en slaapproblemen. Daarnaast is het zo dat kinderen met deze problemen vaak een achterstand oplopen in hun taalontwikkeling. Verder kan gehoorschade zorgen voor een hogere bloeddruk, oorsuizen en meer stresshormonen. Dat zijn geen problemen die je een kind gunt, waardoor zorgvuldigheid dus geboden is.

Uit onderzoek uit 2018 blijkt echter dat één op de zeven kinderen (veertien procent) last heeft van gehoorschade. Dat onderzoek is uitgevoerd door het Erasmus MC, onder drieduizend kinderen. Uit dit onderzoek kwam naar voren dat muziekspelers mogelijk een grote oorzaak van het probleem zijn, maar ook andere dingen kunnen een negatieve invloed uitoefenen op het gehoor. Denk dan aan koptelefoons tijdens het spelen van videogames of het bezoek aan een groots festival. Gelukkig heb je voor festivals een aantal opties die dergelijke schade kunnen voorkomen.

©Kristian Kirk Mailand

Gehoorschade bij kinderen voorkomen

Je kunt drie soorten gehoorbescherming voor kinderen overwegen wanneer je ze mee wil nemen naar een festival of een andere drukke omgeving. Zo heb je bijvoorbeeld de zogenaamde gehoorkappen. Dit zijn een soort koptelefoons zonder enige functionaliteit, behalve dan het weren van harde geluiden. Meestal zorgen ze voor een demping van 30 decibel, waardoor je gemakkelijker onder de maximale grens van 103 decibel terecht kunt komen. Onthoud dat het aantal decibel een deel van het verhaal vertelt; het gaat ook om de duur van het luisteren.

Gehoorkappen hebben twee nadelen: ze kunnen de oren van kinderen erg warm maken en ze kunnen ervoor zorgen dat ze normale omgevingsgeluiden missen. Je kunt wel meteen zien wanneer een kind de kappen afzet, in tegenstelling tot bijvoorbeeld oordopjes. Populaire gehoorkappen heb je bijvoorbeeld van merken als 3M (zoals de Peltor-lijn) en Alpine (zoals de Muffy Kids). Maar je hebt ook nog de Jippie’s Gehoorbeschermer. Dit soort producten hoeven niet meer dan dertig euro te kosten, zoals je kunt zien en zijn prima basisbeschermers.

Wanneer je een gehoorkap voor een baby aanschaft, houd dan rekening met de elasticiteit van de band. De band moet verstelbaar zijn, zodat die niet te strak om het hoofdje zit. Voor baby’s geldt dat gehoorkappen de beste oplossing zijn; oordoppen worden niet aangeraden door artsen.

Oordoppen zijn subtieler, maar niet altijd beter

Een alternatief voor de gehoorkappen zijn de geluidwerende oordoppen. Ze zijn over het algemeen lichter en comfortabeler dan gehoorkappen, maar vallen ook minder op. Wanneer een kind tijdens een concert de oordopjes uitdoet, dan zie je dat niet meteen – in tegenstelling tot die felgekleurde kappen. Ze bieden grofweg dezelfde maximale bescherming aan van 30 decibel, maar dan moet je ze wel correct inbrengen. Misschien herken je dat van je eigen concertbezoek wel: je doet die oordopjes in, maar hoort toch dat er ergens geluid binnendringt. Dan zitten ze dus niet goed.

En als ze niet goed zitten, dan heb je nog steeds geen goede gehoorbescherming voor kinderen. Oordoppen die gehoorschade kunnen voorkomen, heb je in veel verschillende soorten. Zo kun je ze met of zonder een koord of band kopen, en zijn er varianten die je kunt hergebruiken of na één keer dragen kunt weggooien. Ze zijn minder populair, omdat er een hoop mis kan gaan en ze vaak niet helemaal passen in het oor van het kind. Gelukkig hebben we nog een derde optie waar we naar kunnen kijken en dat zijn zogeheten otoplastieken.

©robin - stock.adobe.com

Op maat gemaakte oordoppen

Veel volwassen zweren bij die otoplastieken, dus waarom zouden we die niet voor onze kinderen gebruiken? Otoplastieken zijn oordoppen, maar dan op maat gemaakt en met dezelfde maximale bescherming. Dat mag wat kosten, want meestal ben je tussen de 100 en 150 euro kwijt. Maar dan weet je wel dat je een product in huis haalt dat past bij wat je kind nodig heeft op dat moment. Omdat ze een perfecte pasvorm voor het oor hebben, hebben ze ook een perfecte demping van het geluid. Ze beschikken vaak over meerdere soorten filters, die verschillende lagen van geluid weren.

Deze producten gaan jaren mee en zitten ontzettend comfortabel, omdat ze gemaakt worden van zacht en flexibel materiaal. En door de verschillende filters kan een kind nog steeds gesprekken volgen. Je moet er wel rekening mee houden dat je dergelijke producten vaak goed controleert op geluidlekkage en dempende eigenschappen, aangezien het kind groeit en de gehoorgang dus nog verandert. Maar wanneer je daar scherp op bent, dan hoeft dit geen probleem te zijn. Verder kun je dit soort producten ook tijdens het slapen, tijdens de kermis of het vliegen gebruiken.

Aandachtspunt is wel dat de oren van je kind nog groeien dus dat ze niet zo lang meegaan als bij volwassenen.

©Victoria М - stock.adobe.com

Gehoorbescherming combineren?

Nu denk je wellicht dat je bijvoorbeeld otoplastieken kunt combineren met gehoorkappen, voor een maximale gehoorbescherming voor kinderen. Maar niets is minder waar, aangezien je geluid niet alleen via je oren binnenkrijgt. Het middenoor kan bijvoorbeeld ook geluid ontvangen via beengeleiding (zoals je schedelbeenderen), trillingen in de oorkap of de mondholte. Zelfs wanneer je dus twee soorten bescherming draagt, kan er geluid binnendringen. Daardoor is er slechts een maximale bescherming van 35 decibel te realiseren. Meer is echt niet mogelijk momenteel.

©CALIN STAN calinstan.com

Ter plekke situatie inschatten

Om het aantal decibel een beetje context mee te geven, is het belangrijk een referentiekader op te bouwen. Zo kun je als ouder of verzorger misschien ter plekke bepalen of gehoorbescherming nodig is. Een drukke autoweg is bijvoorbeeld 85 decibel, terwijl een concert al gauw 110 is. Je kunt zelf het aantal decibel meten met app op je smartphone of smartwatch (de Apple Watch ondersteunt deze functie standaard). Of je schaft een los product aan, zoals de Digitale Decibelmeter, die van 30 dB tot en met 130 dB meet. Komt de meting daarboven uit? Dan weet je dat het foute boel is.

Wil je geluidmeldingen ontvangen op je Apple Watch? Open dan de Geluid-app en schakel de functie in. Dan meet het horloge de omgeving meteen. Om automatisch meldingen te ontvangen over te harde geluiden ga je naar Instellingen > Geluid > Geluidsmeldingen en selecteer je een instelling.

Philips Hue SpatialAware is een nieuwe functie die lichtscènes afstemt op de indeling van je kamer. In plaats van kleuren 'los' over je lampen te verdelen, gebruikt Hue een ruimtelijke kaart waarbij rekening wordt gehouden met de onderlinge verhouding van je lampen. Het resultaat? De scènes voelen een stuk natuurlijker aan. Hoe zit dat precies, en hoe stel je het in?

Veel Hue-scènes bestaan vooral uit een palet: kleur + helderheid. De app houdt daarbij tot nu toe beperkt rekening met waar je lampen staan en op welke hoogte ze hangen. Het gevolg is dat een staande lamp in de hoek soms dezelfde kleur of felheid krijgt als spots boven de eettafel, terwijl je bij een scène als "zonsondergang" juist een logisch verloop verwacht dat door de ruimte loopt. In de praktijk voelt zo'n scène dan meer als losse lampen die toevallig hetzelfde thema draaien, in plaats van één lichtbeeld dat klopt vanuit een richting of 'bron'.

Je kunt het vergelijken met surround sound. Als je kanalen zonder plattegrond willekeurig aan speakers koppelt, hoor je wel geluid, maar de richting klopt niet. SpatialAware doet voor licht hetzelfde als een goede speakeropstelling voor audio: de plek in de ruimte wordt het uitgangspunt.

Wat SpatialAware anders doet

SpatialAware draait de aansturing om. Je scant je kamer met de camera van je telefoon of tablet, waarbij de Hue-app augmented reality gebruikt om vast te leggen waar je lampen zich bevinden: links of rechts, hoog of laag, plafond of vloer. Op basis daarvan slaat de Hue-app een ruimtelijk model van de kamer op, dat automatisch wordt bijgewerkt als je later lampen toevoegt. Kies je daarna een ondersteunde scène, dan verdeelt Hue kleur en helderheid bewust op basis van die posities. Daardoor krijgen plafondlampen en lampen op ooghoogte niet meer zomaar dezelfde tinten, maar spelen ze een eigen rol in het totale lichtbeeld.

Wanneer zie je het meeste effect

Heb je maar een paar Hue-lampen in je kamer, dan is het effect heel beperkt. Maar heb je in je kamer meerdere lampen op verschillende posities en hoogtes staan en/of hangen, dan is SpatialAware wel een mooie toepassing. Denk aan een woonkamer met plafondspots, een staande lamp naast de bank, een ledstrip achter het tv-meubel en sfeerverlichting in een kast. Dan valt er echt iets 'ruimtelijks' te verdelen en zie je sneller dat de scène als één geheel aanvoelt.

Bij scènes die op de natuur geïnspireerd zijn, zie je het verschil vaak als eerste, omdat dit soort scènes draait om een geleidelijke overgang. Denk aan het idee van een horizon: aan de ene kant warm en dieper van kleur, alsof de zon net ondergaat, en richting plafond juist lichter en koeler, zoals een heldere lucht. Zonder ruimtelijke logica kan zo'n verdeling op willekeur lijken, waardoor de sfeer niet helemaal klopt. Met SpatialAware kan Hue dat verloop koppelen aan de posities van je lampen, zodat de kleuren zich logischer verdelen en de scène als één geheel voelt.

©Philips Hue

Zo stel je Hue SpatialAware in

Open in de Hue-app de kamer waarin je SpatialAware wilt gebruiken en start de scan. De app begeleidt je terwijl je de ruimte filmt, zodat de posities van je lampen worden vastgelegd. Daarna sla je het ruimtelijke model op. Voeg je later lampen toe of verplaats je ze, dan scan je die kamer opnieuw zodat de kaart weer klopt.

Voor welke scènes kun je SpatialAware gebruiken?

Op dit moment werkt SpatialAware met ongeveer de helft van alle 'geremasterde' scènes uit de Scene Gallery. De nadruk ligt op natuur-scènes (bijvoorbeeld Savanna Sunset, Lake Placid en Mountain Breeze). Het belangrijkste om te onthouden: niet elke scène krijgt meteen SpatialAware. In de app hoort per scène zichtbaar te zijn of de functie wordt ondersteund.

©Philips Hue

Dit heb je nodig

SpatialAware werkt alleen samen met de Hue Bridge Pro. Daarnaast heb je een smartphone of tablet nodig waarop de Hue-app geïnstalleerd is (downloaden voor iOS | downloaden voor Android), zodat er een scan gemaakt kan worden. Zonder die scan is er geen ruimtelijke kaart en kan SpatialAware niets verdelen.

Wat zie je in de praktijk?

De winst zit vooral in samenhang: scènes ogen netter en meer 'zoals bedoeld', omdat hoogte en positie van je lampen meetellen. Kleur en licht worden daardoor logischer verdeeld. Plafondlicht en sfeerverlichting zitten elkaar minder in de weg, omdat ze niet meer automatisch dezelfde tinten en felheid toebedeeld krijgen.

Hue SpatialAware: praktijkvoorbeeld

Op de foto (klik erop om hem groot te openen) zie je boven de Lake Mist-scène zonder SpatialAware en daaronder dezelfde scène mét SpatialAware. Als je kijkt naar de thumbnail van het scènevoorbeeld links onderin, dan zie je dat het voorbeeld in de onderste afbeelding beter klopt met wat je in de kamer ziet: de kleuren zijn verdeeld alsof je naar een horizon kijkt. Onderaan zitten warmere, oranje tinten, die geleidelijk opschuiven naar blauwere tonen richting 'lucht'.

Dat zie je vooral terug in de verdeling over de lampen. In de bovenste versie lijkt het alsof vooral één ledstrip de scène draagt, waardoor de rest van de verlichting minder meedoet. In de onderste versie vormen de lichtpunten meer één geheel: het licht boven en achter de deur links is nu bijvoorbeeld één duidelijke kleur in plaats van dat het bestaat uit meerdere losse tinten. Dat oogt rustiger en gelijkmatiger. Tegelijk voelt die onderste versie ook wat koeler, waardoor Lake Mist misschien niet de meest uitgesproken scène is om het verschil te demonstreren, maar je ziet wel goed wat SpatialAware doet: het maakt van losse kleuren een verdeling die beter past bij het idee achter de scène.

©Philips Hue

Privacy en veiligheid

Voor SpatialAware scan je je kamer met de camera. Die 3D-scan wordt vervolgens opgeslagen in de Hue-app. Of de kaart volledig lokaal blijft of ook opgeslagen wordt in de cloud hebben wij niet kunnen achterhalen. Ga er dus niet automatisch vanuit dat alles op je telefoon blijft. Als voorzorgsmaatregel kun je de Hue-app alleen cameratoegang geven op het moment dat je de scan doet en daarna kijken in iOS of Android of je die permissie weer wilt beperken. Kan er gevoelige informatie in beeld komen (bijvoorbeeld post, documenten of een whiteboard) tijdens het scannen? Berg dat dan even weg tot na je scan.  

JBL brengt met de BandBox-serie zijn eerste audioproducten uit die specifiek gericht zijn op het maken van muziek. De BandBox Solo en Trio zijn bluetooth-speakers die tegelijkertijd functioneren als versterker voor instrumenten. De opvallendste toevoeging is het gebruik van kunstmatige intelligentie om audiosporen in realtime te scheiden, wat het meespelen met bestaande nummers makkelijker moet maken.

De kern van de nieuwe serie is de zogeheten 'Stem AI'-technologie. Hiermee kunnen gebruikers specifieke onderdelen van een liedje, zoals de zang, drums of gitaar drums in realtime op het apparaat zelf kunt isoleren of verwijderen uit elk nummer. Voor muzikanten biedt dit praktische voordelen: je kunt een gitaarpartij isoleren om precies te horen hoe deze gespeeld wordt, of de partij juist wegdraaien om zelf mee te spelen over de originele begeleiding.

Voor één muzikant

De instapversie is de BandBox Solo, een compacte speaker met een vermogen van 18 watt RMS. Het apparaat beschikt over één ingang die geschikt is voor een gitaar of microfoon. Gebruikers kunnen via de JBL One-app diverse digitale versterkers en effecten zoals reverb, chorus en phaser instellen, waardoor externe effectpedalen in veel gevallen overbodig zijn. Daarnaast functioneert de Solo als audio-interface: via de usb-c-aansluiting koppel je hem aan een laptop om direct opnames te maken in muziekproductiesoftware (DAW).

Voor meerdere muzikanten tegelijk

Voor wie meer aansluitmogelijkheden of volume nodig heeft, is er de BandBox Trio. Dit model levert 135 watt vermogen en is uitgerust met een ingebouwde vierkanaalsmixer. Hierdoor is het mogelijk om met meerdere mensen tegelijk te spelen, bijvoorbeeld een zanger en twee instrumentalisten. De Trio onderscheidt zich verder door een verwisselbare accu die tot tien uur speeltijd biedt en een LCD-scherm voor directe feedback. Ook heeft dit model meer fysieke knoppen, zodat je het geluid tijdens het spelen kunt aanpassen zonder direct de app erbij te hoeven pakken.

Prijs en beschikbaarheid

De JBL BandBox Solo en Trio zijn vanaf februari verkrijgbaar. De BandBox Solo heeft een adviesprijs van 249,99 euro. De grotere BandBox Trio kost 599,99 euro. Een belangrijk detail voor vroege kopers is dat de 'looper'-functie, waarmee je laagjes muziek over elkaar opneemt, bij lancering nog niet beschikbaar is; deze wordt volgens JBL pas in oktober via een update toegevoegd.